BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
-------------------
BÁO CÁO TÓM TẮT
ĐỀ TÀI KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ CẤP BỘ
NGHIÊN CỨU DỰ BÁO XU THẾ BIẾN ĐỔI CHẤT LƯỢNG NƯỚC
CHO HỆ THỐNG SÔNG THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG DƯỚI TÁC ĐỘNG CỦA
HOẠT ĐỘNG PHÁT TRIỂN KINH TẾ - XÃ HỘI
Mã số: B2017.DNA.10 (MT-1)
Chủ nhiệm đề tài: TS. Hoàng Hải
Cơ quan chủ trì: ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
Đà Nẵng, năm 2019
NHỮNG THÀNH VIÊN THAM GIA NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI
TT
Họ và tên
Đơn vị công tác và
lĩnh vực chuyên môn
1
2
3
4
5
6
7
8
9
TS. Hoàng Hải
TS. Lê Hùng
TS. Tô Thúy Nga
ThS. Dương Gia Đức
TS. Nguyễn Dương
Quang Chánh
KS. Thái Quốc Phong
Nguyễn Thị Huyền
Nguyễn Tín Nghĩa
Huỳnh Bá Vinh
Ban Hợp tác Quốc tế - ĐHĐN, Môi trường
Khoa Xây dựng thủy lợi – thủy điện, Phát triển nguồn nước
Khoa Xây dựng thủy lợi – thủy điện, Phát triển nguồn nước
Khoa Môi trường, Môi trường nước
Khoa Môi trường, Môi trường nước
Học viên Cao học chuyên ngành kỹ thuật xây dựng công trình
thủy
Học viên Cao học chuyên ngành Công nghệ môi trường
Sinh viên năm cuối ngành Tin học xây dựng
Kỹ sư xây dựng công trình thủy
ĐƠN VỊ PHỐI HỢP CHÍNH
Tên đơn vị
trong và ngoài nước
Nội dung phối hợp nghiên cứu
Chi Cục bảo vệ Môi
trường Đà Nẵng
Cung cấp dữ liệu chất lượng nước, kiểm tra
các kết quả tính toán, ứng dụng kết quả
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ...................................................................................................................................... 1
CHƢƠNG 1. TỔNG QUAN VỀ CHẤT LƢỢNG NƢỚC ...................................................... 4
1.1. Nguồn nƣớc và đánh giá chất lƣợng nƣớc ......................................................... 4
1.1.1. Nguồn nước và phân loại nguồn nước ............................................................ 4
1.1.2. Chất lượng nguồn nước và đánh giá chất lượng nguồn nước ......................... 4
1.1.3. Đánh giá khả năng tiếp nhận nước thải của nguồn nước ................................ 4
1.2. Mô hình chất lƣợng nƣớc .................................................................................... 5
1.2.1. Những công trình nghiên cứu về mô hình chất lượng nước ........................... 5
1.2.2. Các mô hình chất lượng nước ......................................................................... 5
CHƢƠNG 2. ĐẶC ĐIỂM ĐIỀU KIỆN ĐỊA LÝ TỰ NHIÊN KHU VỰC QUẢNG NAM –
ĐÀ NẴNG .................................................................................................................................... 6
2.1. Đặc điểm địa lý tự nhiên lƣu vực Vu Gia Thu Bồn .......................................... 6
2.2. Đặc điểm địa hình ................................................................................................. 6
2.2.1. Sông Thu Bồn ................................................................................................. 6
2.2.2. Sông Vu Gia.................................................................................................... 6
2.2.3. Sông Trường Giang ........................................................................................ 6
2.3. Đặc điểm dòng chảy mùa cạn hạ lƣu Vu Gia Thu Bồn .................................... 6
2.4. Đặc điểm thủy văn vùng sông ảnh hƣởng triều ................................................. 6
2.4.1. Chế độ thủy triều............................................................................................. 6
2.4.2. Biên độ triều.................................................................................................... 7
2.4.3. Thời gian triều lên, triều xuống ...................................................................... 7
2.4.4. Phạm vi ảnh hưởng triều trên từng sông ......................................................... 7
2.4.5. Diễn biến xâm nhập mặn ................................................................................ 7
2.5. Ô nhiễm và phạm vi ảnh hƣởng.......................................................................... 7
2.5.1. Các nguồn gây ô nhiễm .................................................................................. 7
2.5.2. Chất lượng nước trên các lưu vực ................................................................... 8
CHƢƠNG 3. MÔ PHỎNG DÒNG CHẢY TRÊN LƢU VỰC SÔNG VU GIA THU BỒN
VÀ SÔNG CU ĐÊ ....................................................................................................................... 9
3.1. Giới thiệu các mô hình mô phỏng lƣu vực VGTB ............................................ 9
3.1.1. Giới thiệu mô hình NAM ................................................................................ 9
3.1.2. Giới thiệu mô hình HEC-RESSIM ................................................................. 9
3.2. Mô phỏng dòng chảy đến lƣu vực sông Vu Gia Thu Bồn trƣớc và sau khi
có hồ chứa điều tiết theo Quy trình liên hồ ............................................................. 10
3.2.1. Cách tiếp cận ................................................................................................. 10
3.2.2. Phương pháp nghiên cứu .............................................................................. 10
3.2.3. Phạm vi nghiên cứu ...................................................................................... 10
3.2.4. Mô phỏng dòng chảy lưu vực sông Vu Gia–Thu Bồn .................................. 10
3.2.5. Thiết lập mô hình vận hành hồ chứa trên hệ thống lưu vực VGTB ............. 11
2.2.6. Áp dụng mô hình WEAP mô phỏng chế độ dòng chảy hạ lưu lưu
vực Vu Gia -Thu Bồn ............................................................................................. 12
3.3 Mô phỏng dòng chảy đến lƣu vực sông Cu Đê ................................................. 13
3.3.1. Phương pháp tiếp cận.................................................................................... 13
3.3.2. Cách thức xây dựng mô hình thủy văn ......................................................... 13
3.3.3. Tính toán dòng chảy kiệt .............................................................................. 13
CHƢƠNG 4. THIẾT LẬP MÔ HÌNH CHẤT LƢỢNG NƢỚC CHO LƢU VỰC SÔNG
THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG ........................................................................................................ 15
4.1. Giới thiệu mô hình chất lƣợng nƣớc ................................................................ 15
4.1.1. Giới thiệu về mô hình MIKE 11 ................................................................... 15
4.1.2. Dòng chảy một chiều trong sông .................................................................. 15
4.1.3. Phương trình khuyếch tán – đối lưu ............................................................. 15
4.2. Thiết lập sơ đồ tính toán chất lƣợng nƣớc cho lƣu vực sông Cu Đê ............. 15
4.2.1. Sơ đồ tính ...................................................................................................... 15
4.2.2. Hiệu chỉnh thông số mô hình thủy lực, xâm nhập mặn ................................ 16
4.2.3. Kiểm định thông số mô hình thủy lực .......................................................... 16
4.3. Thiết lập mô hình MIKE cho lƣu vực Vu Gia Thu Bồn ................................. 17
4.3.1. Thiết lập sơ đồ MIKE 11 .............................................................................. 17
4.3.4. Kết quả hiệu chỉnh và kiểm định mô hình chất lượng nước
MIKE11 AD ........................................................................................................... 20
CHƢƠNG 5. MÔ PHỎNG CHẤT LƢỢNG NƢỚC CHO CÁC LƢU VỰC SÔNG VU
GIA THU BỒN – THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG ......................................................................... 22
5.1. Hiện trạng và quy hoạch xả nƣớc thải thành phố Đà Nẵng ........................... 22
5.2. Mô phỏng chất lƣợng nƣớc lƣu vực sông Cu Đê ............................................. 22
5.2.1. Xây dựng kịch bản chất lưu nước cho lưu vực Cu Đê ................................. 22
5.2.2. Kết quả mô phỏng chất lượng nước theo các kịch bản ................................. 22
5.3. Mô phỏng chất lƣợng nƣớc cho lƣu vực Vu Gia Thu Bồn ............................. 24
5.3.1. Xây dựng kịch bản chất lượng nước cho lưu vực Vu Gia Thu Bồn ............. 24
5.3.2. Kết quả mô phỏng diễn biến chất lượng nước theo từng kịch bản ............... 24
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ .................................................................................................. 27
1. Kết luận .................................................................................................................. 27
2. Kiến nghị ................................................................................................................ 27
Tài liệu tham thảo .......................................................................................................... 28
Phụ lục ............................................................................................................................ 29