T¹p chÝ KHKT N«ng nghiÖp 2007: TËp V, Sè 4: 50-54 §¹i häc N«ng nghiÖp I
Sö DôNG PHô PHÈM CHÕ BIÕN TINH BéT S¾N (BéT §EN) Vµ CHÕ BIÕN
NH¢N §ç XANH (C¸M PH¤I) §Ó NU¤I LîN THÞT T¹I D¦¥NG LIÔU, HOµI §øC, Hµ T¢Y
Using cassava (Manihot esculenta, crantz) residue with mung bean (Phaseolus aureus Roxb)
processing byproducts for pigs in Duong Lieu, Hoai Duc, Ha Tay
Bïi Quang TuÊn*
SUMMARY
A survey on cassava and mung bean processing byproducts was carried out in Duong
Lieu commune, Hoai Duc district, Ha Tay province from January to June 2007. Processing of
agricultural products such as cassava starch, malt, dehulled mung beans, etc. was popularly
practiced in the commune. The quantities of cassava residue and mung bean bran produced
were large (56,954 tons cassava residue, 8,400 tons black cassava starch, and 1,545.06 tons
mung bean bran per year). Results of chemical analysis showed that black cassava starch was
poor in crude protein (7.56%) and minerals (0.45%). Meanwhile mung bean bran was relatively
rich in crude protein, especially mung bean germ bran (24.37%).
In addition, in a feeding trial sixteen growing F1 pigs were selected and devided into 2
groups of eight pigs each). The pigs in the control group received the ration as normally
practiced in the area (at first stage: black cassava starch ad libitum; at second stage: black
cassava starch ad libitum plus 1 kg concentrate). The pigs in experimental group received
black cassava starch ad libitum plus 0.5 kg mung bean germ bran at first stage, and 1 kg mung
bean germ bran at second stage. Results showed that the pigs in experimental group grew
faster than those in the control group (480.37 vs 448.90 g/head/day). As a result, using mung
bean germ bran brought more profit to the farmer than the normal practice (29.5 VND/head/day
at first stage and 729.6 VND/kg bodyweightgain at second stage).
Keywords: Cassava residue, Dehulled mung beans, Mung bean bran, Silage, pigs.
1. §ÆT VÊN §Ò
X· D−¬ng LiÔu thuéc huyÖn Hoµi §øc
tØnh Hµ T©y cã nghÒ chÕ biÕn n«ng s¶n rÊt ph¸t
triÓn. S¶n phÈm chÕ biÕn ngoµi chÝnh phÈm cßn
cã nguån phô phÈm rÊt lín. VÝ dô nghÒ chÕ
biÕn tinh bét s¾n cho phô phÈm lµ b· s¾n, bét
®en; nghÒ chÕ biÕn nh©n ®ç xanh lµ c¸m vá vµ
c¸m ph«i ®ç xanh; nghÒ lµm m¹ch nha cho b·
m¹ch nha,... c¸c nguån phô phÈm nµy rÊt s½n
cã vµ rÎ tiÒn. C¸c nguån phô phÈm nãi trªn ®Òu
cã ®Æc ®iÓm lµ gi¸ trÞ dinh d−ìng kh«ng ®Çy
®ñ. Bét ®en giµu tinh bét nh−ng l¹i nghÌo
protein, bªn c¹nh ®ã c¸m ph«i ®ç xanh l¹i giµu
protein th« (Bui Quang Tuan, 2006). Tõ tr−íc
tíi nay c¸c hé gia ®×nh ë ®©y chñ yÕu dïng bét
®en ®Ó nu«i lîn mµ th−êng kh«ng bæ sung
thªm lo¹i thøc ¨n nµo kh¸c (trõ giai ®o¹n nu«i
vç bÐo) nªn hiÖu qu¶ ch¨n nu«i rÊt thÊp. §Ò tµi
nµy ®−îc tiÕn hµnh nh»m cung cÊp c¸c d÷ liÖu
cho viÖc hiÖu chØnh c¸c khÈu phÇn ¨n ®ang
®−îc sö dông t¹i ®Þa bµn trªn c¬ së dïng −u
®iÓm cña phô phÈm nµy ®Ó kh¾c phôc nh−îc
®iÓm cña phô phÈm kia.
2. PH¦¥NG PH¸P NGHI£N CøU
Sè liÖu ®iÒu tra ®−îc lÊy tõ c¸c b¸o c¸o vÒ
t×nh h×nh chÕ biÕn n«ng s¶n cña UBND x·
D−¬ng LiÔu vµ kÕt qu¶ pháng vÊn, kh¶o s¸t
thùc tÕ c¸c hé, c¸c c¬ së chÕ biÕn tinh bét s¾n
(12 hé) vµ nh©n ®ç xanh (12 hé).
MÉu bét ®en vµ mÉu c¸m ®ç xanh ®−îc
lÊy ngÉu nhiªn vµ ®−îc ph©n tÝch t¹i phßng
ph©n tÝch thøc ¨n cña Khoa Ch¨n nu«i - Thuû
s¶n, theo ph−¬ng ph¸p ph©n tÝch cña AOAC
* Khoa Ch¨n nu«i & Nu«i trång thuû s¶n, §¹i häc N«ng nghiÖp I
50
Sö dông phô phÈm chÕ biÕn tinh bét s¾n (bét ®en) vµ chÕ biÕn nh©n ®ç xanh (c¸m ph«i)...
(1997). C¸c chØ tiªu ph©n tÝch bao gåm: vËt
chÊt kh«, protein th«, x¬ th«, lipit, dÉn xuÊt
kh«ng nit¬, kho¸ng tæng sè.
ThÝ nghiÖm nu«i d−ìng ®−îc tiÕn hµnh
trªn ®µn lîn thÞt theo ph−¬ng ph¸p ph©n l« so
s¸nh. Tæng sè lîn thÝ nghiÖm lµ 16 con, chia
thµnh 2 l«, mçi l« 8 con. Lîn thÝ nghiÖm lµ con
lai gi÷a lîn Mãng C¸i vµ Yorkshire. Lîn ®−îc
c©n tõng con khi b¾t ®Çu ®−a vµo thÝ nghiÖm vµ
lóc kÕt thóc c¸c giai ®o¹n thÝ nghiÖm b»ng c©n
bµn (lo¹i 500kg). Lîn ®−îc c©n vµo ba buæi
s¸ng liªn tiÕp, tr−íc khi cho ¨n. Sau ®ã tÝnh
trung b×nh cña ba lÇn c©n.
Trong mét sè lo¹i h¹t ®Ëu sèng th−êng cã
chøa chÊt kh¸ng dinh d−ìng cã ¶nh h−ëng
kh«ng tèt ®Õn qu¸ tr×nh tiªu ho¸, hÊp thu vµ
trao ®æi chÊt trong c¬ thÓ gia sóc. C¸c gi¶i
ph¸p ®Ó h¹n chÕ chÊt kh¸ng dinh d−ìng trong
h¹t ®Ëu lµ: xö lý nhiÖt, lªn men vi sinh, ng©m
cho mäc mÇm… Trong thÝ nghiÖm nµy, gi¶i
ph¸p ñ lªn men vi sinh ®−îc sö dông ®Ó chÕ
biÕn c¸m ®ç xanh. Lo¹i men ®−îc sö dông lµ
men vi sinh H.V.S 80 cña c¬ së s¶n xuÊt thuèc
thó y H−ng B×nh. C¸m ®ç xanh ®−îc ñ b»ng
men vi sinh trong 24 - 36 giê th× mang cho
lîn ¨n. C¸m ®ç xanh ®−îc ñ b»ng c¸ch trén
víi men (15kg c¸m víi 100g men vi sinh),
n−íc võa ®ñ Èm cho vµo thïng, ®Ó hë 3-4 giê,
sau ®ã ñ kÝn tõ 18-24 giê. C¸m hçn hîp ®−îc
phèi trén b»ng c¸c lo¹i nguyªn liÖu s½n cã t¹i
®Þa ph−¬ng theo c«ng thøc: s¾n kh« 50%, c¸m
g¹o 30%, ®ç t−¬ng 10%, bét c¸ 10%. C¸m
ph«i ®ç xanh ñ men vi sinh vµ c¸m hçn hîp
®−îc cho ¨n tr−íc, chia lµm 2 b÷a/ngµy, sau
®ã cho ¨n rau xanh vµ cuèi cïng cho ¨n bét
s¾n ®en.
B¶ng 1. S¬ ®å bè trÝ thÝ nghiÖm vµ khÈu phÇn ¨n cña lîn thÝ nghiÖm
ChØ tiªu L« ®èi chøng L« thÝ nghiÖm
GIAI §O¹N I
Khèi l−îng b¾t ®Çu thÝ nghiÖm (kg) 28,00 ± 0,61 28,25 ± 0,69
Thêi gian thÝ nghiÖm (ngµy) 60 60
C¸m ph«i ®ç xanh (kg/con/ngµy) - 0,5
Bét ®en Cho ¨n tù do Cho ¨n tù do
Rau xanh (kg/con/ngµy) 1 1
Kho¸ng Bio-Calci plus (g/con/ngµy) 8 8
GIAI §O¹N II
Khèi l−îng b¾t ®Çu thÝ nghiÖm (kg) 49,73 ± 0,74 55,37 ± 0,82
Thêi gian thÝ nghiÖm (ngµy) 75 75
C¸m ph«i ®ç xanh (kg/con/ngµy) - 1
C¸m hçn hîp (kg/con/ngµy) 1 -
Bét ®en Cho ¨n tù do Cho ¨n tù do
Rau xanh (kg/con/ngµy) 1 1
Kho¸ng Bio-Calci plus (g/con/ngµy) 10 10
C«ng thøc ®èi chøng lµ c«ng thøc nu«i lîn
thÞt ®−îc ¸p dông phæ biÕn trªn ®Þa bµn. ë giai
®o¹n lîn choai ng−êi ch¨n nu«i trªn ®Þa bµn
chØ cho ¨n bét ®en kÕt hîp víi rau xanh, cßn ë
giai ®o¹n tr−íc khi xuÊt b¸n lîn ®−îc cho ¨n
thªm c¸m hçn hîp (kho¶ng 1 kg/con/ngµy).
KhÈu phÇn nµy ch¾c ch¾n sÏ thiÕu protein cho
nhu cÇu t¨ng träng cao cña lîn ë giai ®o¹n nu«i
lîn choai. ChÝnh v× vËy trong c«ng thøc thÝ
nghiÖm ë giai ®o¹n nµy lîn ®−îc cho ¨n bæ
sung thªm 0,5 kg c¸m ®ç xanh giµu protein. ë
giai ®o¹n tr−íc khi xuÊt b¸n, thay v× cho ¨n
thªm c¸m hçn hîp ®¾t tiÒn (c«ng thøc ®èi
chøng), lîn ë c«ng thøc thÝ nghiÖm ®−îc cho
¨n c¸m ®ç xanh ñ men vi sinh.
Sè liÖu ®−îc ph©n tÝch ph−¬ng sai trªn
b¶ng tÝnh cña Microsoft Excel 2003.
3. KÕT QU¶ NGHI£N CøU
3.1. Kh¶o s¸t khèi l−îng vµ ®¸nh gi¸ gi¸ trÞ
dinh d−ìng cña phô phÈm chÕ biÕn tinh bét
s¾n vµ nh©n ®ç xanh
51
Bïi Quang TuÊn
Kh¶o s¸t khèi l−îng cña phô phÈm chÕ biÕn
tinh bét s¾n vµ nh©n ®ç xanh
KÕt qu¶ kh¶o s¸t cho thÊy tõ 1 tÊn cñ s¾n
t−¬i chÕ biÕn cho 204,00 ± 2,14 kg tinh bét
s¾n, 180,00 ± 3,56 kg b· s¾n vµ 26,54 ± 2,23
kg bét ®en. KÕt qu¶ kh¶o s¸t cña Lª ViÕt Ly vµ
céng sù (2004) cho biÕt tõ 1 tÊn cñ s¾n t−¬i chÕ
biÕn cho kho¶ng 200 kg tinh bét s¾n, 180 kg b·
s¾n vµ 20 kg bét ®en. Tõ 1 tÊn ®ç xanh chÕ
biÕn cho 210,00 ± 1,23 kg c¸m vá ®ç xanh vµ
50,6 ± 1,87 kg c¸m ph«i ®ç xanh.
Tû lÖ c¸c s¶n phÈm, phô phÈm cã sù thay
®æi tïy lo¹i nguyªn liÖu, phô thuéc vµo gièng
c©y trång, ph−¬ng thøc canh t¸c, chÊt ®Êt… vµ
quy tr×nh chÕ biÕn.
B¶ng 2. ¦íc tÝnh l−îng phô phÈm chÕ biÕn
n«ng s¶n cña x· D−¬ng LiÔu
Lo¹i phô phÈm Khèi l−îng chÊt kh«
(tÊn)
B· s¾n 56.954,00
Bét ®en 8.400,00
C¸m vá ®ç xanh 1.245,06
C¸m ph«i ®ç xanh 300,00
(Nguån: UBND x· D−¬ng LiÔu, 2006).
Trong x· cã 18 hé lµm nghÒ chÕ biÕn
nh©n ®ç xanh vµ 850 hé lµm nghÒ chÕ biÕn
tinh bét s¾n. Khèi l−îng phô phÈm tõ hai nghÒ
chÕ biÕn n«ng s¶n nµy cña x· t−¬ng ®èi lín.
ViÖc chÕ biÕn nh©n ®ç xanh diÔn ra quanh
n¨m nªn nguån phô phÈm tõ chÕ biÕn nh©n ®ç
xanh cã thÓ cung cÊp t−¬ng ®èi æn ®Þnh cho
nhu cÇu ch¨n nu«i trong vïng. NghÒ chÕ biÕn
tinh bét s¾n th× mang tÝnh thêi vô râ rÖt, s¶n
phÈm chØ cã trong kho¶ng 4 th¸ng tr−íc vµ
sau tÕt ©m lÞch. L−îng bét ®en lµm ra trong vô
th−êng ®−îc cho ¨n t−¬i, l−îng d− ra ®−îc
ng−êi d©n trong vïng tÝch tr÷ b»ng c¸ch lµm
gi¶m n−íc vµ ®ãng vµo c¸c bao t¶i døa/hoÆc
bÓ lín cã n¾p ®Ëy.
B· s¾n lµm ra Ýt ®−îc sö dông trong ch¨n
nu«i mµ ®−îc ph¬i kh« råi b¸n cho c¸c c«ng ty
s¶n xuÊt thøc ¨n gia sóc. B· s¾n còng ®−îc b¸n
ë d¹ng −ít lµm thøc ¨n cho c¸c ao hå nu«i c¸.
B· s¾n ñ chua còng ®· ®−îc sö dông ®Ó
nu«i bß s÷a (Mai ThÞ Th¬m vµ Bïi Quang
TuÊn, 2006), vç bÐo lîn thÞt (Ninh ThÞ Len,
2001), vç bÐo bß (Bïi Quang TuÊn, 2006). KÕt
qu¶ nghiªn cøu cña c¸c t¸c gi¶ trªn cho thÊy sö
dông b· s¾n ñ chua ®· gióp h¹ gi¸ thµnh s¶n
phÈm ch¨n nu«i.
Thµnh phÇn dinh d−ìng cña c¸c lo¹i phô
phÈm nghiªn cøu
B¶ng 3. Thµnh phÇn dinh d−ìng cña bét ®en
vµ c¸m ®ç xanh
ChØ tiªu Bét ®en C¸m ph«i ®ç
xanh
C¸m vá ®ç
xanh
VCK (%) 46,46 90,46 91,96
Protein th«
(%)
7,56 24,37 12,20
Lipit th« (%) 8,80 0,22 0,63
X¬ th« (%) 0,98 8,67 18,63
DXKN (%) 82,21 62,49 64,33
KTS (%) 0,45 4,25 4,21
Ghi chó: VCK: VËt chÊt kh«
DXKN: DÉn xuÊt kh«ng nit¬
KTS: Kho¸ng tæng sè
Bét ®en nghÌo protein th«, nghÌo kho¸ng,
nh−ng t−¬ng ®èi giµu tinh bét. C¸m ph«i ®ç
xanh t−¬ng ®èi giµu protein th« (24,37%). Tû
lÖ protein th« cña c¸m vá ®ç xanh t−¬ng
®−¬ng so víi cña c¸m g¹o (12,20%) (B¶ng 3).
C¶ bét ®en, c¸m ph«i vµ c¸m vá ®ç xanh ®Òu
cã tû lÖ x¬ th« thÊp, tû lÖ DXKN cao nªn ®Òu
lµ nguån nguyªn liÖu tèt trong ch¨n nu«i lîn.
Sö dông bét ®en trong ch¨n nu«i lîn t¹i ®Þa
ph−¬ng nÕu kÕt hîp víi bæ sung c¸m ph«i ®ç
xanh giµu protein sÏ mang l¹i hiÖu qu¶ ch¨n
nu«i cao h¬n.
3.2. KÕt qu¶ sö dông bét ®en vµ c¸m ph«i ®ç
xanh ®Ó nu«i lîn thÞt
Khèi l−îng vµ t¨ng träng cña lîn sau c¸c giai
®o¹n thÝ nghiÖm
Khèi l−îng vµ t¨ng träng cña lîn sau c¸c
giai ®o¹n thÝ nghiÖm ®−îc tr×nh bµy trong
b¶ng 4.
KÕt thóc giai ®o¹n I vµ II, khèi l−îng cña
lîn ë l« thÝ nghiÖm cao h¬n râ rÖt so víi lîn ë
l« ®èi chøng (P<0,05). Trong giai ®o¹n I, lîn ë
l« ®èi chøng chØ ®−îc cho ¨n bét ®en vµ rau
xanh nªn cã thÓ thiÕu protein dÉn ®Õn sinh
tr−ëng chËm h¬n so víi lîn ë l« thÝ nghiÖm
®−îc cho ¨n thªm 0,5 kg c¸m ph«i ®ç
52
Sö dông phô phÈm chÕ biÕn tinh bét s¾n (bét ®en) vµ chÕ biÕn nh©n ®ç xanh (c¸m ph«i)...
xanh/con/ngµy. Nh− kÕt qu¶ ph©n tÝch, c¸m
ph«i ®ç xanh giµu protein, v× vËy ®· cã t¸c
dông c©n b»ng gi÷a n¨ng l−îng vµ protein
trong khÈu phÇn so víi l« ®èi chøng.
B¶ng 4. Khèi l−îng vµ t¨ng träng cña lîn qua c¸c giai ®o¹n thÝ nghiÖm
Giai ®o¹n nu«i L« ®èi chøng L« thÝ nghiÖm
Khèi l−îng b¾t ®Çu theo dâi (kg/con) 28,00 ± 0,61 28,25 ± 0,69
Khèi l−îng kÕt thóc giai ®o¹n I (kg/con) 49,73 ± 0,74 55,37 ± 0,82
T¨ng träng cña lîn giai ®o¹n I (g/con/ngµy) 362,14 ± 12,25 452,11 ± 11,06
Khèi l−îng kÕt thóc giai ®o¹n II (kg/con) 88,60 ± 1,13 94,00 ± 0,98
T¨ng träng cña lîn giai ®o¹n II (g/con/ngµy) 518,30 ± 13,1 502,90 ± 14,25
T¨ng träng trung b×nh c¶ 2 giai ®o¹n (g/con/ngµy) 448,90 ± 12,7 480,37 ± 13,4
ë giai ®o¹n I, t¨ng träng cña lîn ë l« thÝ
nghiÖm ®¹t 452,11 g/con/ngµy, cao h¬n h¼n so
víi l« ®èi chøng, chØ ®¹t 362,14 g/con/ngµy
(P<0,05).
ë giai ®o¹n II, t¨ng träng cña l« thÝ
nghiÖm thÊp h¬n mét chót so víi l« ®èi chøng
(15,4 g/con/ngµy). Tuy nhiªn sù sai kh¸c nµy
kh«ng cã ý nghÜa thèng kª (P>0,05). KÕt qu¶
nµy cã thÓ lµ do cã sù sinh tr−ëng bï cña lîn ë
l« ®èi chøng khi ®−îc cho ¨n thªm 1kg c¸m
hçn hîp/con/ngµy.
T¨ng träng cña lîn ë 2 l« ®Òu t−¬ng ®èi
thÊp. Nguyªn nh©n cã thÓ lµ do gièng lîn ®−îc
nu«i t¹i ®Þa ph−¬ng chÞu ®−îc ®iÒu kiÖn nu«i
d−ìng kÐm nh−ng cã n¨ng suÊt thÊp, hoÆc do
khÈu phÇn ¨n ch−a ®¸p øng ®−îc nhu cÇu t¨ng
träng cao cña lîn.
So s¸nh hiÖu qu¶ kinh tÕ cña ch¨n nu«i
Do bét ®en ®−îc b¶o qu¶n vµ cho ¨n ë
d¹ng láng, tû lÖ chÊt kh« cña bét ®en rÊt biÕn
®éng nªn khã kh¨n cho viÖc x¸c ®Þnh chÊt kh«
thu nhËn cña lîn thÝ nghiÖm. V× vËy, nghiªn
cøu chØ tiÕn hµnh so s¸nh chi phÝ thøc ¨n cho
¨n bæ sung víi tiÒn v−ît tréi do t¨ng träng cao
mang l¹i (ë giai ®o¹n thÝ nghiÖm I) vµ chi phÝ
thøc ¨n cho ¨n bæ sung cho 1 kg t¨ng träng cña
lîn (ë giai ®o¹n thÝ nghiÖm II).
• §èi víi giai ®o¹n thÝ nghiÖm I
Gi¸ cña 1 kg c¸m ph«i ®ç xanh lµ 3.000
®ång. Víi viÖc cho ¨n bæ sung thªm 0,5
kg/con/ngµy t−¬ng ®−¬ng chi phÝ thøc ¨n cho
l« thÝ nghiÖm cao h¬n l« ®èi chøng lµ 1.500
®ång/con/ngµy. Vµ møc t¨ng träng cña l« thÝ
nghiÖm ë giai ®o¹n nµy cao h¬n l« ®èi chøng lµ
89,97 g/con/ngµy. Gi¸ lîn khi kÕt thóc thÝ
nghiÖm t¹i D−¬ng LiÔu lµ 17.000 ®ång/kg.
TiÒn v−ît tréi do t¨ng träng cao h¬n cña l« thÝ
nghiÖm lµ 1.529,5 ®ång/con/ngµy, cao h¬n tiÒn
chi cho mua c¸m ph«i ®ç xanh lµ 29,5
®ång/con/ngµy. Bªn c¹nh ®ã, viÖc cho ¨n bæ
sung thªm 0,5 kg c¸m ph«i ®ç xanh/con/ngµy ë
l« thÝ nghiÖm sÏ lµm gi¶m l−îng bét ®en tiªu
tèn/kg t¨ng träng.
• §èi víi giai ®o¹n thÝ nghiÖm II
Víi giai ®o¹n II, sù so s¸nh sÏ dùa trªn sù
chªnh lÖch chi phÝ thøc ¨n cho ¨n bæ sung/kg
t¨ng träng cña lîn.
B¶ng 5. Chi phÝ thøc ¨n cho ¨n bæ sung cho 1 kg
t¨ng träng
ChØ tiªu L« ®èi
chøng
L« thÝ
nghiÖm
Chi phÝ thøc ¨n cho ¨n bæ
sung (®ång/con/ngµy) 3.470 3.000
T¨ng träng trung b×nh
(g/con/ngµy) 518,30 502,90
Chi phÝ thøc ¨n bæ sung/kg
t¨ng träng (®ång/kg) 6.695,0 5.965,4
ë l« thÝ nghiÖm, chi phÝ cho c¸m ph«i ®ç
xanh lµ 3.000 ®ång/con/ngµy. Trong khi l« ®èi
chøng dïng c¸m hçn hîp lµ 3.470 ®ång/con/ngµy.
Víi møc chi phÝ cho thøc ¨n nh− vËy,
trong giai ®o¹n II t¨ng träng trung b×nh cña l«
thÝ nghiÖm lµ 502,90 g/con/ngµy vµ cña l« ®èi
chøng lµ 518,30 g/con/ngµy. T¨ng träng cña l«
®èi chøng cao h¬n l« thÝ nghiÖm lµ 15,4
g/con/ngµy. Chi phÝ thøc ¨n cho ¨n bæ sung/kg
t¨ng träng cña l« thÝ nghiÖm lµ 5.965,4
®ång/kg, møc chi phÝ nµy cña l« ®èi chøng
dïng c¸m hçn hîp lµ 6.695,0 ®ång/kg. Nh−
vËy b»ng c¸ch cho ¨n bæ sung c¸m ph«i ®ç
xanh thay v× c¸m hçn hîp ®· gi¶m ®−îc chi phÝ
53
Bïi Quang TuÊn
lµ 729,6 ®ång/kg t¨ng träng cña lîn thÞt trong
giai ®o¹n II.
4. KÕT LUËN
D−¬ng LiÔu lµ x· cã ngµnh chÕ biÕn n«ng
s¶n ph¸t triÓn rÊt m¹nh, hµng n¨m cung cÊp
l−îng phô phÈm lín cã thÓ sö dông lµm thøc ¨n
ch¨n nu«i (b· s¾n 48.581,76 tÊn, bét ®en
6.809,04 tÊn, c¸m vá ®ç xanh 1.144,96 tÊn vµ
c¸m ph«i ®ç xanh 271,38 tÊn CK).
Sö dông c¸m ph«i ®ç xanh cho ch¨n nu«i
lîn cho hiÖu qu¶ tèt. T¨ng träng trung b×nh c¶
2 giai ®o¹n cña lîn ë l« thÝ nghiÖm cao h¬n râ
rÖt so víi l« ®èi chøng (480,37 so víi 448,90
g/con/ngµy).
Sö dông c¸m ph«i ®ç xanh nu«i lîn ®·
gióp h¹ gi¸ thµnh thøc ¨n trong ch¨n nu«i so
víi c«ng thøc nu«i th«ng th−êng trªn ®Þa bµn
(ë giai ®o¹n I h¹ 29,5 ®ång/con/ngµy, ë giai
®o¹n II h¹ 729,6 ®ång/kg t¨ng träng).
Tµi liÖu tham kh¶o
B¸o c¸o tæng kÕt t×nh h×nh s¶n xuÊt cña x·
D−¬ng LiÔu n¨m 2006
Ninh Thi Len (2001). Evaluation of chicken
manure and cassava residue as feed for
fattening F1 pigs under village
conditions in north Vietnam. M.Sc.
thesis.
Lª ViÕt Ly, Lª V¨n LiÔn, Bïi V¨n ChÝnh,
NguyÔn H÷u Tµo (2004). Ph¸t triÓn
ch¨n nu«i bÒn v÷ng trong qu¸ tr×nh
chuyÓn dÞch c¬ cÊu n«ng nghiÖp. NXB
N«ng nghiÖp, Tr. 100 - 103.
Mai ThÞ Th¬m, Bïi Quang TuÊn (2006). ChÕ
biÕn b· s¾n lµm thøc ¨n dù tr÷ cho bß
s÷a. T¹p chÝ Khoa häc kü thuËt n«ng
nghiÖp- §HNN1, Tr. 25-30.
Bui Quang Tuan (2006). Using cassava
(Manihot esculenta, Crantz) residue
silage with mung bean (Phaseolus
aureus Roxb) processing byproducts as
supplementary feeds for fattening cattle.
NUFU PROJECT Final Workshop On
improved utilization of agricultural by-
products as animal feed in Vietnam and
Laos, Vientiane, 6-7 November 2006, Pp
152 - 158.
54