XÂY DỰNG PHẦN MỀM QUẢN LÝ
CONTAINER TRÊN BÃI ICD
KS. LÊ VĂN THỌ
KS. NGUYỄN TIẾN QUÝ
Bộ môn Vận tải kinh tế sắt
Khoa Vận tải - Kinh tế
Trường Đại học Giao thông Vận tải
Tóm tắt: Xuất phát từ tình hình thực tế, công tác quản lý Container trên bãi ICD của
đường sắt được tiến hành bằng phương pháp thủ công, chưa có phần mềm hỗ trợ. Bài báo
giới thiệu phần mềm được viết trên cơ sở định dạng bãi ICD hình chữ nhật. Tất nhiên, khi
phần mềm này được ứng dụng cụ thể vào bãi ICD nào thì cũng cần phải hiệu chỉnh cho phù
hợp với bố trí của bãi đó.
Summary: Base on the fact that Container management in railway ICD is handmade
without software. The artical states a software witten for the rectangle ICD. Of couse, when it
is applied to tangible ICD, it must be revised to accuracy of that ICD's arrangement.
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
VTKT Hiện nay, ở các bãi ICD Container được sắp xếp rất bữa bãi, lộn xộn nên khi xuất hoặc
nhập hàng sẽ tồn nhiều thời gian để tìm ra vị trí Container cần xuất cũng như vị trí còn trống
thích hợp để đặt Container. Bài toán kinh tế quản lý hiệu quả bãi Container đã được đặt ra và
giải quyết bởi nhiều nghiên cứu khác nhau, nhiều phần mềm quản lý đã được viết và đưa vào sử
dụng. Nhưng với đặc thù của các bãi Container thì hầu như chưa có phần mềm có khả năng áp
dụng với tất cả các bãi Container. Còn với những phần mềm lớn thì lại quá đắt nên hiệu quả
kinh tế của việc sử dụng không cao. Đó chính là lí do thúc đẩy chúng tôi nghiên cứu và phát
triển một phần mềm quản lý bãi Container mới. Đơn giản, kinh tế, dễ sử dụng, có thể áp dụng
cho các loại bãi Container khác nhau.
II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1. Thiết kế cơ sở dữ liệu và chương trình
Mỗi bãi Container đều có một hình dạng, kích thước chiều dài, chiều rộng nhất định. Mỗi
Container đều được tiêu chuẩn hóa về kích thước (thuộc một loại nhất định: 10 feet, 20 feet, 30
feet, 40 feet...), tiêu chuẩn hóa về khả năng chịu lực và đều có một mã số riêng. Do đó, cách đơn
giản và hiệu quả nhất để quản lý các Container trong bãi là quản lý theo mã số Container và tọa
độ các ô chứa Container trong bãi.
Cách đánh tọa độ bãi như sau: Bãi Container được chia thành các hàng. Mỗi hàng được
chia thành các ô. Kích thước của một ô bằng kích thước của một container loại lớn nhất cộng
thêm khoảng cách an toàn theo chiều dài và chiều rộng.
2. Giới thiệu phần mềm quản lý bãi container
2.1. Bảng điều khiển
2.2. Đăng kí thông số bãi
- Quá trình đăng kí thông số bãi được thực hiện bằng cách khai báo các thông tin về bãi
Container như sau: VTKT
+ Mã bãi Container.
+ Tên bãi Container.
+ Số Container có thể xếp chồng tối đa.
+ Số Container theo trục dọc.
+ Số hàng Container theo trục ngang.
- Dựa trên những đặc điểm về bãi Container, Container mà mỗi bãi Container quy định cụ
thể về: số Container có thể xếp chồng tối đa, số Container theo trục dọc, số Container theo trục
ngang.
- Sau khi khai báo đủ các thông tin ở trên, nhấp chuột chuột vào ô “ Đăng ký ” để đăng ký,
phần mềm sẽ thông báo là đã đăng ký thành công các thông tin của bãi.
2.3. Nhập Container
Khi muốn nhập một Container vào bãi thì nhà quản lý cần phải nhập:
- 1 thông số về Container là mã của Container (ConCode) và loại Container (ConType).
- 1 thông số cần biết về bãi Container là mã của bãi Container muốn đặt Container.
Khi đã biết loại Container, phần mềm tự động tìm ra các ô có thể nhập Container vào bãi
Container cần nhập theo các điều kiện:
- Ô đang còn trống và có thể chứa vừa Container cần nhập.
- Tọa độ xếp chồng của ô chứa Container càng thấp càng tốt.
Trong trường hợp phải xếp chồng lên Container khác thì Container tầng dưới là phải là một
Container cùng loại.
Kết quả trả về cho người quản lý là tọa độ các ô có thể nhập Container thỏa mãn điều kiện
trên. Nếu như có nhiều tọa độ thỏa mãn thì người quản lý chọn một tọa độ bất kỳ bằng cách
nhập mã số tương ứng với tọa độ muốn đặt Container.
Sau khi quá trình nhập Container kết thúc thành công thì phần mềm sẽ tự động đăng kí
thông số về Container, tọa độ Container và bãi đặt Container đó vào hệ thống.
Việc tìm kiếm ra các vị trí ô để nhập Container vào bãi Container được thể hiện bằng các
câu lệnh sau:
Đối với Container loại 10 feet
* SELECT MIN(CELL_Z) FROM CELLS
WHERE (CELL_TYPE < 7) AND (CELL_PORT_CODE = @CellPortCode)
* SELECT CELL_X, CELL_Y
FROM CELLS
VTKT WHERE (CELL_TYPE < 7) AND (CELL_PORT_CODE = @CellPortCode) AND
(CELL_Z = @CellZ)
Đối với Container loại 20 feet
* SELECT MIN(CELL_Z) FROM CELLS
WHERE (CELL_TYPE IN (0,1,2,4)) AND (CELL_PORT_CODE = @CellPortCode)
* SELECT CELL_X, CELL_Y
FROM CELLS
WHERE (CELL_TYPE IN (0,1,2,4)) AND (CELL_PORT_CODE = @CellPortCode)
AND (CELL_Z = @CellZ)
Đối với Container loại 30 feet
* SELECT MIN(CELL_Z) FROM CELLS
WHERE (CELL_TYPE < 2) AND (CELL_PORT_CODE = @CellPortCode)
* SELECT CELL_X, CELL_Y
FROM CELLS
WHERE (CELL_TYPE < 2) AND (CELL_PORT_CODE = @CellPortCode) AND
(CELL_Z = @CellZ)
Đối với Container loại 40 feet
* SELECT MIN(CELL_Z) FROM CELLS
WHERE (CELL_TYPE < 1) AND (CELL_PORT_CODE = @CellPortCode)
* SELECT CELL_X, CELL_Y
FROM CELLS
WHERE (CELL_TYPE < 1) AND (CELL_PORT_CODE = @CellPortCode) AND
(CELL_Z = @CellZ)
2.4. Xuất Container
Để xuất Container thì người quản lý cần nhập mã Container cần xuất. Khi đó phần mềm sẽ
tự tìm bãi Container có chứa Container cần xuất và vị trí của Container cần xuất trên bãi được
thể hiện bằng tọa độ.
Ngoài việc tìm ra toa độ các Container để xuất hàng và cập nhật tọa độ khi đã xuất thành
công, thì phần mềm còn tính được thời gian lưu trú của các Container trong bãi.
Việc tìm kiếm ra vị trí của Container được thực hiện bằng các câu lệnh sau:
SELECT CELLS.CELL_X, CELLS.CELL_Y, CELLS.CELL_Z,
CONTAINER.CON_CELL_AID
FROM CELLS INNER JOIN
CONTAINER ON CELLS.CELL_ID = CONTAINER.CON_CELL_ID
WHERE (CONTAINER.CON_CODE = @ConCode) AND
(CONTAINER.CON_CELL_STATUS = 1)
VTKT
III. KẾT LUẬN
- Việc áp dụng phần mềm để quản lý Container trên bãi theo phương pháp tọa độ sẽ giúp
cho nhà quản lý quản lý dễ dàng, hiệu quả, tiết kiệm được thời gian và công sức. Tránh việc
nhầm lẫn, mất mát Container giữa các chủ hàng, đem lại hiệu quả kinh tế cho bãi. Tạo thuận lợi
cho công tác điều tra chủ hàng, luồng hàng, loại Container... Từ đó, lập ra chiến lược phát triển
nhằm đáp ứng nhu cầu vận chuyển của chủ hàng: mở rộng bãi, trang bị thêm máy xếp dỡ...
- Để áp dụng được phần mềm này bãi phải được trang bị máy tính có cài phần mềm Visual
Studio 2005, hệ thống bộ đàm liên lạc giữa người điều hành và nhân viên bãi, nếu điều kiện cho
phép có thể lắp thêm các camera để tiện cho việc theo dõi.
Tài liệu tham khảo
[1]. PGS.TS. Lê Quân. Tổ chức vận chuyển hàng hóa và thương vụ trên đường sắt Việt Nam. NXB GT-2007
[2]. Đỗ Xuân Lôi. Cấu trúc dữ liệu và giải thuật. NXB ĐHQGHN.
[3]. PGS.TS. Phạm Văn Ất. Lập trình C++. NXB ĐHGTVT.
[4]. Dương Quang Thiện. Lập trình Web dùng trong ASP.NET và C#. NXB Tổng hợp Hồ Chí Minh.
[5]. Trần Quốc Bình. Tự học Visual C++6 trong 21 ngày. NXB Thanh Niên - 2003♦