TIU LUN
 TÀI: “M BO AN TOÀN BO
MT CHO MNG THÔNG TIN D
LIU
CHUYÊN DÙNG”
HỌC VIỆN CÔNG NGHỆ BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG
----------------------------------------
GIANG NGUYÊN VIỆT
ĐẢM BẢO AN TOÀN BẢO MẬT CHO MẠNG THÔNG TIN DỮ LIỆU
CHUYÊN DÙNG
Chuyên nghành: Truyền dữ liệu và Mạng máy tính
Mã số: 60.48.15
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SỸ
HÀ NỘI - 2011
MỞ ĐẦU
Vấn đề đảm bảo an ninh, an toàn thông tin dữ liệu là nội dung nghiên
cứu thiết thực, là chủ đề luôn được các cấp, các ngành quan tâm trong lĩnh vực
công nghệ thông tin. Nhu cầu đảm bảo an ninh thông tin dữ liệu trên mạng máy
tính là cấp thiết trong các hoạt động kinh tế xã hội, đặc biệt là đối với các mạng
máy tính chuyên dùng phục vụ công tác an ninh, quốc phòng, đối ngoại của các
cơ quan Đảng, Nhà nước... Thực tế ứng dụng công nghệ thông tin trong các
lĩnh vực liên quan đến an ninh chính trị, quốc phòng luôn gặp phải những rủi ro
đột nhập trái phép, tấn công, lấy cắp thông... Xuất phát từ nhu cầu của công
việc, với đề tài “Đảm bảo an toàn bảo mật cho mạng thông tin dữ liệu
chuyên dùng”, luận văn đi sâu nghiên cứu tìm hiểu: Một số giải pháp đảm bảo
an ninh, an toàn thông tin cho hệ thống mạng máy tính nói chung và mạng
thông tin chuyên dùng nói riêng; Nghiên cứu các kỹ thuật, công nghệ và thuật
toán mật mã khóa công khai (PKI); Ứng dụng thử nghiệm PKI để bảo mật
thông tin trong mạng thông tin dữ liệu chuyên dùng.
Luận văn gồm 3 Chương:
Chương 1. Tổng quan (1.1. Đặc điểm về mạng chuyên dùng; 1.2. Những
vấn đề đảm bảo an ninh, an toàn mạng chuyên dùng).
Chương 2. Một số giải pháp đảm bảo an toàn an ninh cho hệ thống mạng
(2.1. Firewall; 2.2. IP Security; 2.3. Bảo mật Web; 2.4. Mã hoá công khai và
chứng thực thông tin).
Chương 3. Ứng dụng thử nghiệm PKI để bảo mật thông tin trong mạng
thông tin dữ liệu chuyên dùng (3.1. Mục đích của ứng dụng thử nghiệm; 3.2.
Sơ đồ chức năng).
Luận văn trình bày những nội dung cơ bản, những nội dung được đề cập
sâu hơn là cơ sở cho giải pháp ứng dụng PKI cho một số ứng dụng của dịch vụ
truyền thông tin trong mạng thông tin dữ liệu chuyên dùng. Giải pháp có ý
nghĩa thiết thực trong việc thiết kế an toàn cho dịch vụ truyền thông tin dữ liệu.
Mặc dù có nhiều cố gắng nhưng do năng lực và thời gian hạn chế, luận
văn không tránh khỏi những thiếu sót, mong các Thầy, Cô và đồng nghiệp
đóng góp ý kiến xây dựng.
Xin chân thành cảm ơn !
Giang Nguyên Việt
Chương 1 - TỔNG QUAN.
1.1. Đặc điểm về mạng chuyên dùng.
Luật Viễn thông có nêu: Mạng chuyên dùng là mạng dùng để phục vụ
thông tin đặc biệt của các cơ quan Đảng, Nhà nước, phục vụ thông tin Quốc
phòng, An ninh....
Mạng máy tính chuyên dùng được thiết kế, xây dựng và sử dụng vào mục
đích quản lý, lưu trữ và trao đổi thông tin dữ liệu mang tính cơ mật của các cơ
quan Đảng, Nhà nước.
1.2. Những vấn đề đảm bảo an ninh, an toàn mạng chuyên dùng.
1.2.1. Nguy cơ đe dọa an ninh, an toàn thông tin.
Nguy cơ mất an toàn thông tin do nhiều nguyên nhân, đối tượng tấn công
đa dạng… Thiệt hại từ những vụ tấn công mạng là rất lớn,
đặc biệt là những
thông tin thuộc lĩnh vực
an ninh, quốc phòng... Do đó, việc xây dựng hàng rào
kỹ thuật để ngăn chặn những truy cập trái phép trở thành nhu cầu cấp bách
trong các hoạt động truyền thông.
Theo số liệu thống kê, Việt Nam đứng thứ 2 trong khu vực Đông Nam á
về các hoạt động tấn công mạng. Thực tế, nguy cơ mất an ninh an toàn mạng
máy tính còn có thể phát sinh ngay từ bên trong. Nguy cơ mất an ninh từ bên
trong xảy ra thường lớn hơn nhiều, nguyên nhân chính là do người sử dụng có
quyền truy nhập hệ thống nắm được điểm yếu của hệ thống hay vô tình tạo cơ
hội cho những đối tượng khác xâm nhập hệ thống.
Tóm lại, phát triển không ngừng của lĩnh vực công nghệ thông tin đã tạo
điều kiện thuận lợi cho đời sống xã hội, bên cạnh những thuận lợi, cũng có
nhiều khó khăn để tìm ra giải pháp bảo mật thông tin dữ liệu.
1.2.2. Các giải pháp đảm bảo an
ninh.
Việc đảm bảo an ninh an toàn cho mạng máy tính có ba giải pháp chủ yếu
sau:
- Giải pháp về phần cứng.
- Giải pháp về phần mềm.
- Giải pháp về con người.
Giải pháp phần cứng là giải pháp sử dụng các thiết bị vật lý như các hệ
thống máy chuyên dụng, thiết lập trong mô hình mạng... Giải pháp phần cứng
thông thường đi kèm là hệ thống phần mềm điều khiển tương ứng. Đây là một
giải pháp không phổ biến, do thiếu linh hoạt và không phù hợp, chi phí đầu tư
trang thiết bị cao.
Giải pháp phần mềm có thể phụ thuộc hay không phụ thuộc vào phần cứng.
Như các giải pháp: xác thực, mã hoá dữ liệu, mạng riêng ảo, hệ thống tường
lửa...
Đảm bảo an ninh, an toàn thông tin phụ thuộc nhiều vào yếu tố con người,
do vậy cần phải có chế tài mạnh để định hướng người sử dụng trong khai thác,
sử dụng thông tin.
1.2.3. Bảo mật hệ thống và mạng máy tính.
1.2.3.1. Những vấn đề chung về bảo mật hệ thống và
mạng máy tính.
Mạng máy tính có nhiều người sử dụng chung nên để bảo vệ thông tin rất
phức tạp. Nhiệm vụ của người quản trị phải đảm bảo các thông tin trên mạng là
tin cậy, duy trì mạng hoạt động ổn định không bị tấn công.
1.2.3.2. Một số khái niệm và lịch sử bảo mật hệ
thống.
a. Đối tượng tấn công mạng:
- Là đối tượng sử dụng kỹ thuật về mạng để dò tìm các lỗ hổng bảo mật
trên hệ thống để thực hiện xâm nhập và chiếm đoạt thông tin bất hợp pháp.
- Các đối tượng tấn công mạng:
+ Hacker: Xâm nhập vào mạng trái phép bằng cách sử dụng các công cụ
phá mật khẩu hoặc khai thác các điểm yếu của hệ thống.
+ Masquerader: Giả mạo thông tin, địa chỉ IP, tên miền, định danh người
dùng…
+ Eavesdropping: Là đối tượng nghe trộm thông tin trên mạng để lấy cắp
thông tin.
b. Các lỗ hổng trong bảo mật:
- Là những điểm yếu trên hệ thống mà dựa vào đó đối tượng tấn công có
thể xâm nhập trái phép vào hệ thống.
c. Chính sách bảo mật:
Chính sách bảo mật là tập hợp các quy tắc áp dụng cho những người tham
gia quản trị mạng, có sử dụng các tài nguyên và các dịch vụ mạng.
1.2.2.3. Các loại lỗ hổng bảo mật và phương thức tấn công mạng
.
a. Các loại lỗ hổng:
Thông thường các loại lỗ hổng được phân làm ba loại như sau:
- Lỗ hổng loại C: Cho phép thực hiện hình thức tấn công theo kiểu DoS
(Denial of Services-Từ chối dịch vụ) làm ảnh hưởng tới chất lượng dịch vụ,
ngưng trệ gián đoạn hệ thống, nhưng không phá hỏng dữ liệu hoặc đoạt được