
1
TRƢỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG XÃ HỘI CƠ SỞ II
KHOA LUẬT
------o0o------
BÁO CÁO TỔNG KẾT
ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CỦA SINH VIÊN
THỰC TIỄN THẤT THU THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG
TRONG DOANH NGHIỆP, CÁC BIỆN PHÁP PHÁP LÝ
CHỐNG THẤT THU THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG
VÀ GIẢI PHÁP ĐỀ XUẤT
Tp. Hồ Chí Minh, Tháng 12/2020

2
TRƢỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG XÃ HỘI CƠ SỞ II
KHOA LUẬT
-----o0o------
BÁO CÁO TỔNG KẾT
ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CỦA SINH VIÊN
THỰC TIỄN THẤT THU THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG
TRONG DOANH NGHIỆP, CÁC BIỆN PHÁP PHÁP LÝ
CHỐNG THẤT THU THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG
VÀ GIẢI PHÁP ĐỀ XUẤT
Sinh viên thực hiện: Ngô Thị Phƣơng Linh Nam, Nữ: Nữ
Dân tộc: Kinh
Lớp, khoa: Đ17LK2 Năm thứ: 4 /Số năm đào tạo: 4
Ngành học: Luật kinh tế
Các thành viên tham gia:
1. Nguyễn Viết Hiến - Thành viên
2. Lương Thị Mai Huyền - Thành viên
3. Lê Huỳnh Minh Huyền - Thành viên
Ngƣời hƣớng dẫn: Th.S Lê Thị Toàn
Tp. Hồ Chí Minh, Tháng 12/2020

3
MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU ..................................................................................................................... 1
1. Tính cấp thiết của đề tài ........................................................................................... 1
2. Tình hình, lịch sử nghiên cứu .................................................................................. 2
3. Mục tiêu và nhiệm vụ của bài nghiên cứu khoa học ............................................. 3
4. Đối tƣợng nghiên cứu ............................................................................................... 3
5. Phạm vi nghiên cứu .................................................................................................. 3
6. Phƣơng pháp nghiên cứu ......................................................................................... 4
7. Kết cấu đề tài ............................................................................................................ 4
PHẦN NỘI DUNG.............................................................................................................. 4
Chƣơng 1: Những vấn đề lý luận về thuế giá trị gia tăng và các biện pháp pháp lý
chống thất thu thuế giá trị gia tăng ................................................................................... 4
1.1. Khái niệm và sự hình thành thuế giá trị gia tăng tại Việt Nam ............................. 4
1.1.1. Khái niệm về thuế giá trị gia tăng ........................................................................ 4
1.1.2. Sự hình thành của thuế giá trị gia tăng ................................................................ 6
1.1.3. Công thức tính thuế giá trị gia tăng ..................................................................... 7
1.2. Vai trò của thuế giá trị gia tăng trong nền kinh tế .................................................. 9
1.3. Tổng quan về thất thu thuế giá trị gia tăng ........................................................... 11
1.4. Những biện pháp pháp lý chống thất thu thuế giá trị gia tăng tại Việt Nam....... 11
1.4.1. Các quy định của pháp luật Việt Nam về nghĩa vụ nộp thuế giá trị gia tăng .... 12
1.4.2. Các quy định của pháp luật Việt Nam về biện pháp pháp lý chống thất thu thuế
giá trị gia tăng .............................................................................................................. 14
Chƣơng 2: Thực tiễn thất thu thuế giá trị gia tăng trong doanh nghiệp và các biện
pháp pháp lý chống thất thu thuế giá trị gia tăng trong doanh nghiệp tại Việt Nam 16
2.1. Thực tiễn thất thu thuế giá trị gia tăng trong doanh nghiệp tại Việt Nam .......... 16
2.1.1 Những nguyên nhân gây thất thu thuế giá trị gia tăng trong doanh nghiệp tại
Việt Nam ...................................................................................................................... 16
2.1.2. Hậu quả của việc thất thu thuế giá trị gia tăng và sự cần thiết của việc chống
thất thu thuế giá trị gia tăng ......................................................................................... 17
2.2. Thực tiễn thực hiện các biện pháp pháp lý chống thất thu thuế giá trị gia tăng tại
Việt Nam ......................................................................................................................... 19

4
2.2.1. Thực tiễn thực hiện các quy định pháp luật đã ban hành về việc chống thất thu
thuế giá trị gia tăng tại Việt Nam ................................................................................. 20
2.2.2. Thực tiễn áp dụng các biện pháp thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm nghĩa vụ
thuế giá trị gia tăng và buộc bồi thường thiệt hại ........................................................ 23
2.3. Đánh giá kết quả thực hiện các biện pháp pháp lý chống thất thu thuế giá trị gia
tăng tại Việt Nam ............................................................................................................ 25
Chƣơng 3: Đề xuất giải pháp chống thất thu thuế giá trị gia tăng, nâng cao công tác
quản lý và hoàn thiện pháp luật ...................................................................................... 27
3.1. Kinh nghiệm của một số quốc gia và bài học có thể tham khảo để vận dụng cho
Việt Nam trong công tác chống thất thu thuế giá trị gia tăng ..................................... 27
3.2. Đề xuất giải pháp chống thất thu thuế giá trị gia tăng, nâng cao công tác quản lý
và hoàn thiện pháp luật ................................................................................................. 30
3.2.1. Tiếp tục sửa đổi và hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về thuế . 30
3.2.2. Tăng cường quản lý người nộp thuế, người thu thuế ........................................ 32
3.2.3. Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm nghĩa vụ nộp thuế giá
trị gia tăng .................................................................................................................... 34
3.2.4. Xây dựng kế hoạch thu thuế, kế hoạch xử lý các khoản nợ thuế, thu hồi nợ
thuế ............................................................................................................................... 37
3.2.5. Ứng dụng khoa học công nghệ .......................................................................... 38
3.3. Kiến nghị để hoàn thiện và nâng cao công tác quản lý chống thất thu thuế giá trị
gia tăng ........................................................................................................................... 41
KẾT LUẬN ....................................................................................................................... 44
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

1
LỜI MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Sau khi Cách mạng tháng Tám thành công, ngân khố quốc gia gần như trống rỗng.
Dưới sự lãnh đạo của Đảng, của Nhà nước, hưởng ứng lời kêu gọi thi đua ái quốc của
Chủ tịch Hồ Chí Minh, hàng loạt các biện pháp về tài chính đã được áp dụng nhằm khơi
dậy và phát huy lòng yêu nước, sức mạnh tổng hợp của nhân dân để tăng gia sản xuất,
thực hành tiết kiệm, góp sức, góp của, góp công vào sự nghiệp bảo vệ và xây dựng đất
nước. Các chủ trương, chính sách và biện pháp tài chính, tiền tệ đã khơi dậy lòng yêu
nước, tinh thần độc lập, tự chủ và sự đóng góp của nhân dân. Những sắc lệnh, Nghị định
về chính sách thuế, hệ thống tổ chức thuế được thực hiện nghiêm túc. Nhờ vậy, số thu
ngân sách Nhà nước đã đáp ứng nhu cầu cấp bách, quan trọng của chính quyền cách mạng
và tiếp sức cho cuộc kháng chiến chống Pháp đi đến thắng lợi.
Trong giai đoạn từ 1954 đến trước 2011, ngành thuế đã có những nghiên cứu, tham
mưu, đóng góp cho Đảng, Nhà nước về các giải pháp quản lý phù hợp với tình hình thực
tế của hai miền đất nước, bám sát nhiệm vụ chính trị của Đảng và Chính phủ, tăng thu để
đảm bảo nhu cầu chi cấp bách trong hoàn cảnh của đất nước lúc bấy giờ song song với
công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Việc thực hiện hệ thống chính sách thuế và cơ cấu tổ chức thống nhất từ trung ương
đến địa phương đã giúp số thu nội địa liên tục vượt dự toán giao, năm sau cao hơn năm
trước, tỷ trọng ngày càng tăng trong tổng thu ngân sách (năm 1996 đã chiếm trên 90%
tổng số thu của ngân sách Nhà nước); tỷ lệ động viên từ thuế và phí so với GDP tăng (từ
12,83% GDP năm 1992 tăng lên 23,52% năm 1996); số thu thuế năm 1996 gần bằng 9,5
lần số thu năm 19901.
Giai đoạn 2011-2020 là khoảng thời gian ngành thuế thực hiện Chiến lược cải cách
hệ thống thuế. Theo đó đã ban hành luật phí và lệ phí; đồng thời sửa đổi, bổ sung nhiều
chính sách thuế như: tiêu thụ đặc biệt, thuế xuất khẩu, nhập khẩu, thuế thu nhập doanh
nghiệp, thuế tài nguyên, Luật Quản lý thuế... theo hướng đơn giản, minh bạch, hiện đại,
đảm bảo thực hiện cam kết quốc tế, góp phần tạo môi trường đầu tư ổn định, hấp dẫn,
bình đẳng giữa các thành phần kinh tế; giảm động viên vào ngân sách, tăng tích tụ vốn
cho doanh nghiệp và nhà đầu tư và thuế giá trị gia tăng cũng là một trong những số đó.
1 "Tô đậm những mốc son ngành Thuế Việt Nam" (2020), Theo Thời báo TCVN số 107,
http://luatsuhanoi.com.vn/?vi-vn/thue/11-to-dam-nhung-moc-son-nganh-thue-viet-nam.htm

