TRƯỜNG ĐẠI HỌC HOA LƯ
KHOA SƯ PHẠM TRUNG HỌC
BÁO CÁO KẾT QUẢ THỰC HIỆN
ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC SINH VIÊN
TÌM HIỂU SỰ GIAO THOA VĂN HÓA ĐÔNG - TÂY QUA
QUẦN THỂ NHÀ THỜ PHÁT DIỆM (HUYỆN KIM SƠN,
TỈNH NINH BÌNH)
Chủ nhiệm đề tài: VŨ THỊ THU HUỆ
Lớp: D16 LS - ĐL
Ngành: SƯ PHẠM LỊCH SỬ - ĐỊA LÍ
NINH BÌNH, 2025
TRƯỜNG ĐẠI HỌC HOA LƯ
KHOA SƯ PHẠM TRUNG HỌC
BÁO CÁO KẾT QUẢ
THỰC HIỆN ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC SINH VIÊN
TÌM HIỂU SỰ GIAO THOA VĂN HÓA ĐÔNG - TÂY QUA
QUẦN THỂ NHÀ THỜ PHÁT DIỆM (HUYỆN KIM SƠN,
TỈNH NINH BÌNH)
Chủ nhiệm đề tài: VŨ THỊ THU HUỆ
Lớp: D16 LS – ĐL
Người hướng dẫn khoa học: TS. ĐINH VĂN VIỄN
Xác nhận của GV hướng dẫn
(Họ, tên và chữ ký)
.......................
Chủ nhiệm đề tài
(Họ, tên và chữ ký)
......................
NINH BÌNH, 2025
i
LỜI CẢM ƠN
Trước tiên, em xin gửi lời cảm ơn chân thành và sâu sắc đến Tiến sĩ Đinh
Văn Viễn - người đã trực tiếp hướng dẫn và đồng hành cùng em trong suốt quá
trình thực hiện đề tài nghiên cứu khoa học này.
Trong suốt thời gian thực hiện đề tài, em đã nhận được sự chỉ dẫn tận tình,
những góp ý quý báu cũng như sự hỗ trợ chuyên môn sâu sắc từ thầy. Nhờ sự
hướng dẫn đó, em không chỉ từng bước hoàn thiện đề tài, mà còn tích lũy được
thêm nhiều kiến thức chuyên môn, kỹ năng tư duy và phương pháp làm việc
khoa học. Những bài học quý giá từ thầy sẽ luôn là hành trang giúp em vững
bước hơn trong hành trình học tập và nghiên cứu sau này.
Em xin cảm ơn khoa Sư phạm trung học và các thầy cô đã tạo điều kiện
cho em hoàn thành đề tài nghiên cứu khoa học.
Xin chân thành cảm ơn!
Ninh Bình, ngày tháng năm 2025
Tác giả
Vũ Thị Thu Huệ
ii
MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ............................................................................................... i
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT............................................................ iv
DANH MỤC CÁC BẢNG.............................................................................. v
MỞ ĐẦU ........................................................................................................... 1
1. Tổng quan tình hình nghiên cứu thuộc lĩnh vực của đề tài ........................... 1
2. Tính cấp thiết của đề tài ................................................................................ 4
3. Mục tiêu nghiên cứu ...................................................................................... 6
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ................................................................. 6
5. Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu ................................................... 7
5.1. Cách tiếp cận .............................................................................................. 7
5.2. Phương pháp nghiên cứu ............................................................................ 7
6. Cấu trúc đề tài ............................................................................................... 7
CHƯƠNG 1 ....................................................................................................... 9
TỔNG QUAN VỀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU ..... 9
1.1. Một số vấn đề lý luận ................................................................................. 9
1.1.1. Một số khái niệm ..................................................................................... 9
1.1.2. Một số hình thức giao thoa văn hóa ...................................................... 14
1.1.3. Giao thoa văn hóa trong lịch sử Việt Nam............................................ 15
1.2.1.2. Quá trình phát triển Công giáo ở Phát Diệm (1901 - 1953) .............. 21
1.2.1.3. Công giáo ở Phát Diệm từ 1954 đến nay ........................................... 24
1.2.2. Linh mục Trần Lục ................................................................................ 25
1.2.3. Quá trình xây dựng Quần thể nhà thờ Phát Diệm ................................. 27
Tiểu kết chương 1............................................................................................32
CHƯƠNG 2 ..................................................................................................... 34
BIỂU HIỆN CỦA GIAO THOA VĂN HÓA ĐÔNG - TÂY QUA QUẦN THỂ
NHÀ THỜ PHÁT DIỆM ................................................................................ 34
2.1. Biểu hiện .................................................................................................. 34
2.1.1. Về kiến trúc ........................................................................................... 34
Sơ đồ Quần thể nhà thờ đá Phát Diệm ............................................................ 37
2.1.2. Về mỹ thuật ........................................................................................... 44
2.1.2.2. Về trang trí ......................................................................................... 57
iii
2.1.3.1. Về nghi lễ ........................................................................................... 61
2.1.3.2. Về đối tượng tôn thờ .......................................................................... 64
2.2. Vai trò của Quần thể nhờ thờ Phát Diệm với đời sống kinh tế, xã hội, văn
hóa của địa phương ......................................................................................... 70
2.2.1. Đối với đời sống kinh tế, xã hội ............................................................ 70
2.2.2. Đối với đời sống văn hóa ...................................................................... 72
Tiểu kết chương 2............................................................................................75
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ......................................................................... 77
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ........................................................ 80
PHỤ LỤC........................................................................................................85
