TR NG ĐI H C LU T TP.H CHÍ MINHƯỜ
KHOA KHOA H C C B N Ơ
………………………………..
T P BÀI GI NG
K NĂNG NGHIÊN C U
VÀ L P LU N
1
TÀI LI U L U HÀNH N I B Ư
TP. H Chí Minh - 2011
BIÊN SO N
TS. LÊ TH H NG VÂN (ch biên)
ThS. PH M TH NG C TH Y
2
L I NÓI ĐU
Nh m m c đích đi m i và nâng cao ch t l ng đào t o đ th c hi n m c tiêu ượ
g n đào t o v i nhu c u th c ti n , t năm h c 2011-2012 tr ng Đi h c Lu t TP. ườ
H Chí Minh đa vào gi ng d y môn h c ư K năng nghiên c u và l p lu n đ b
sung nh ng ki n th c thu c v nhóm “k năng m m”, đó là ế k năng nghiên c u
khoa h c, k năng thuy t trình ế , k năng l p lu n , k năng t duy ph n bi n và k ư
năng tranh lu n. M c tiêu c a môn h c nh m giúp sinh viên rèn luy n các k năng
ngôn ng , t duy logic và kh năng l p lu n, hùng bi n đ có th ư nghĩ m t cách
sâu s c, vi t m t cách chính xác, nói m t cách thuy t ph c ế ế . Đây là nh ng k năng
r t c n thi t đ đem l i cho m i ng i s thành công trong các công vi c h c t p, ế ư
nghiên c u cũng nh các ho t đng giao ti p xã h i và các ngành ngh chuyên môn ư ế
đc thù, đc bi t là đi v i ngh Lu t - n i mà các năng l c t duy, ngôn ng và ơ ư
“tài ăn nói” có vai trò tiên quy t đi v i s thành b i c a công vi c và s nghi p.ế
V i m c tiêu y, n i dung c a T p bài gi ng K năng nghiên c u và l p lu n
đc biên so n g m các ch ng: ượ ươ
Ch ng 1: K năng nghiên c u khoa h cươ
Ch ng 2: K năng thuy t trình ươ ế
Ch ng 3: K năng l p lu n ươ
Ch ng 4: K năng tranh lu n – ph n bi n ươ
Các ch ng đc phân công biên so n c th nh sau: ươ ượ ư
Ch ng 1, 2, 4: TS. Lê Th H ng Vânươ
Ch ng 3: TS. Lê Th H ng Vân và Ths. Ph m Th Ng c Th y.ươ
M i ch ng tuy có nhi m v rèn luy n nh ng k năng khác nhau đ h ng đn ươ ướ ế
nh ng m c tiêu c th và t ng đi đc l p, nh ng gi a chúng đu có s k t n i, ươ ư ế
liên thông trên n n t ng c a các k năng t duy và ngôn ng , đó là ư suy nghĩ – nói
vi tế. N i dung c a các ch ng đc biên so n d a trên s v n d ng tích h p ki n ươ ượ ế
th c c a nhi u môn khoa h c nh : Ngôn ng h c, Ti ng Vi t th c hành, Ph ng ư ế ươ
pháp lu n nghiên c u khoa h c, Logic h c, T duy ph n bi n, Tâm lý h c, Văn hóa ư
Vi t Nam, cùng v i các k năng giao ti p s ph m, k năng l p lu n, tranh lu n, ế ư
ph n bi n. Các ki n th c và k năng y đã đc v n d ng, chuy n hóa thành các ế ượ
nhóm k năng c th trong m i ch ng. ươ
3
Vi c n m v ng và th c hành v n d ng t t các k năng này trong th c ti n s
ph c v thi t th c tr c h t cho các ho t đng h c t p, nghiên c u c a sinh viên, ế ướ ế
giúp th c hi n t t các bài th o lu n, thuy t trình, tranh lu n, vi t ti u lu n, lu n ế ế
văn t t nghi p, th c hi n các đ tài khoa h c cũng nh quá trình t h c, t nghiên ư
c u lâu dài.
Đi v i các ngành ngh đc thù nh ngh báo, ngh giáo, ngh ngo i giao, ư
chính khách… thì vi c n m v ng và th c hành t t các k năng này là đi u ki n tiên
quy t đ đem l i s thành công trong s nghi p và cu c s ng, nh t là trong xã h iế
hi n đi, khi mà s c nh tranh đang ngày càng tr nên gay g t và kh c li t trong
m i lĩnh v c.
Đc bi t đi v i ngh Lu t, khi mà công vi c chuyên môn ph i th c hi n
th ng ngày là các cu c đu trí, đu kh u đ gi i quy t mâu thu n, tranh ch p gi aườ ế
ph i/ trái, đúng / sai liên quan đn s ph n, th m chí quy t đnh c v n m ng con ế ế
ng i thì vi c n m v ng và v n d ng thu n th c các k năng l p lu n, tranh lu n,ườ
ph n bi n đ có đc kh năng l p lu n s c s o và tài hùng bi n thuy t ph c là ượ ế
nh ng đòi h i t i c n thi t đ có th t n t i và kh ng đnh ch đng trong ngh . ế
Vì đc biên so n l n đu, l i ph i t ng h p, bao quát nhi u lĩnh v c chuyênượ
môn v i nhi u nhóm k năng khác nhau, do đó T p bài gi ng K năng nghiên c u
và l p lu n ch c ch n s không tránh kh i nh ng thi u sót và h n ch . ế ế
R t mong đc các nhà chuyên môn và b n đc quan tâm đóng góp ý ki n đ ượ ế
l n xu t b n sau, T p bài gi ng đc b sung, ch nh lý hoàn thi n h n.ượ ơ
Th t , ý ki n đóng góp xin đc g i t i: Phòng Đào t o, Tr ng Đi h c Lu tư ế ượ ườ
TP. H Chí Minh – S 2, Nguy n T t Thành, Qu n 4, TP. H Chí Minh; Đi n tho i:
08.39400.723 – 08.37266.333
TÁC GI
4
CH NG 1ƯƠ
K NĂNG NGHIÊN C U KHOA H C
M c đích yêu c u:
+ V n i dung ki n th c ế :
- Hi u đc t m quan tr ng c a nghiên c u khoa h c và các ki n th c t ng quan v ượ ế
nghiên c u khoa h c.
- N m đc yêu c u và các b c th c hi n m t đ tài nghiên c u khoa h c. ượ ướ
- N m đc các thao tác c th đ th c hi n m t đ tài nghiên c u khoa h c. ượ
+ V k năng :
- Rèn luy n ph ng pháp và k năng t duy khoa h c. ươ ư
- Rèn luy n các k năng th c hi n m t đ tài nghiên c u khoa h c.
- Giúp sinh viên hình thành thói quen và k năng t h c, t nghiên c u đ nâng cao
ch t l ng c a vi c h c đi h c, đng th i kh i ngu n ni m đam mê nghiên ượ ơ
c u, giúp h t o l p thói quen t nghiên c u lâu dài.
N I DUNG BÀI H C
Khác v i vi c h c ph thông, vi c h c b c đi h c v i đúng nghĩa ph i là
quá trình t h c, t nghiên c u, tìm tòi ki n th c đ đáp ng đc các yêu c u nh n ế ượ
th c b c cao. N u yêu c u nh n th c b c h c ph thông ch c n d ng l i c p ế
đ b c 1: bi t và hi u, thì b c đi h c không ch d ng l i đó mà còn c n ph i ế
ti n đn các n c thang nh n th c cao h n, đó là nh n th c b c 2: phân tích, t ngế ế ơ
h p, lý gi i; và b c 3: đánh giá, phê phán, liên h và v n d ng vào th c ti n.
Đ đt đc các m c đ nh n th c b c 2 và 3 đòi h i ượ vi c h c đi h c ph i
g n li n v i các ho t đng nghiên c u khoa h c đ rèn luy n t duy khoa h c cũng ư
nh các k năng t h c, t nghiên c u, đó lư à nh ng k năng mà b t c sinh viên đi
5