CTXH với người có HIV - Những vấn đề lý luận và thực tiễn
Nguyễn Ngọc Biên
1
Tiểu luận
CTXH với người có HIV - Những
vấn đề lý luận và thực tiễn
CTXH với người có HIV - Những vấn đề lý luận và thực tiễn
Nguyễn Ngọc Biên
2
MỤC LỤC
Trang
LỜI NÓI ĐẦU........................................................................................ 4
CHÚ THÍCH .......................................................................................... 5
* Các từ viết tắt....................................................................................................................... 5
* Các từ khóa.......................................................................................................................... 5
* Danh mục các hình và các bảng ...................................................................................... 6
NỘI DUNG ............................................................................................ 7
CHƯƠNG I: TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU ..................... 7
1.1. Lý do chọn đề tài ........................................................................................................... 7
1.2. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài................................................................. 8
1.2.1. Ý nghĩa khoa học ......................................................................................................... 8
1.2.2. Ý nghĩa thực tiễn .......................................................................................................... 8
1.3. Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu ......................................................... 8
1.3.1. Đối tượng nghiên cứu.................................................................................................. 8
1.3.2. Khách thể nghiên cứu .................................................................................................. 8
1.3.3. Phạm vi nghiên cứu ..................................................................................................... 8
1.4. Mục đích, mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu .......................................................... 8
1.4.1. M ục đích nghiên cứu ................................................................................................... 8
1.4.2. M ục tiêu nghiên cứu .................................................................................................... 9
1.4.3. Nhiệm vụ nghiên cứu .................................................................................................. 9
1.5. Phương pháp nghiên cứu............................................................................................. 9
1.5.1. Phương pháp chung nhất: DVBC & DVLS .............................................................. 9
1.5.2. Các phương pháp riêng ................................................................................................ 9
1.5.3. Phương pháp đặc thù của công tác xã hội................................................................. 9
1.6. Thao tác hóa khái niệm ............................................................................................. 10
CTXH với người có HIV - Những vấn đề lý luận và thực tiễn
Nguyễn Ngọc Biên
3
1.7. Giả thuyết nghiên cứu ................................................................................................ 10
CHƯƠNG II: CƠ SỞ LÝ LUẬN ........................................................... 11
2.1. Những kiến thức cơ bản về HIV/AIDS ................................................................... 11
2.1.1. Khái niệm về HIV/AIDS........................................................................................... 11
2.1.2. Cơ chế hoạt động của HIV ....................................................................................... 12
2.1.3. Các giai đoạn phát triển của HIV............................................................................. 13
2.1.4. Xét nghiệm HIV......................................................................................................... 15
2.2. Phương thức lây truyền HIV và cách phòng tránh ............................................. 18
2.2.1. Các con đường lây truyền HIV ................................................................................ 18
2.2.2. Các biện pháp phòng tránh ....................................................................................... 23
2.2.3. Điều trị HIV bằng thuốc ARV (Retrovirus) ............................................................ 24
2.3. Thực trạng HIV trên thế giới và ở Việt Nam ....................................................... 30
2.3.1. Thực trạng HIV trên thế giới..................................................................................... 30
2.3.2. Thực trạng HIV ở Việt Nam .................................................................................... 31
2.4. Chăm sóc và hỗ trợ người có HIV tại nhà............................................................. 34
2.4.2. Các cơ sở để xây dựng và triển khai hoạt động hỗ trợ và chăm sóc tại nhà....... 34
2.4.3. Chăm sóc và hỗ trợ người có HIV tại nhà .............................................................. 36
CHƯƠNG III: NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU....................... 39
3.1. Người có HIV/AIDS .................................................................................................... 39
3.1.1. Đặc điểm tâm, sinh lý của người có HIV ............................................................... 39
3.1.2. Các nhu cầu của người có HIV ................................................................................ 40
3.1.3. Các bệnh thường gặp ở người có HIV .................................................................... 40
3.1.4. M ột số đối tượng có nguy cơ lây nhiễm HIV/AIDS cao ...................................... 29
3.1.5. Phụ nữ mang thai có HIV ......................................................................................... 46
3.2. Công tác xã hội với người có HIV/AIDS ................................................................ 49
3.2.1. M ục đích của công tác xã hội với người có HIV/AIDS ........................................ 49
3.2.2. Những hoạt động, dịch vụ trợ giúp người có HIV/AIDS...................................... 50
3.2.3. Chăm sóc người có HIV/AIDS tại nhà.................................................................... 50
CTXH với người có HIV - Những vấn đề lý luận và thực tiễn
Nguyễn Ngọc Biên
4
3.2.4. Tham vấn cho người có HIV .................................................................................... 56
3.3. Tiến trình công tác xã hội cá nhân với người có HIV/AIDS .............................. 61
3.3.1. Tiếp cận thân chủ ....................................................................................................... 61
3.3.2. Nhận diện vấn đề ....................................................................................................... 63
3.3.3. Thu thập thông tin...................................................................................................... 64
3.3.4. Chẩn đoán.................................................................................................................... 64
3.3.5. Lên kế hoạch trợ giúp ................................................................................................ 65
3.3.6. Thực hiện kế hoạch .................................................................................................... 65
3.3.7. Lượng giá .................................................................................................................... 66
3.4. Tiến trình công tác xã hội nhóm với người có HIV/AIDS .................................. 67
3.4.1. Thành lập nhóm.......................................................................................................... 67
3.4.2. Khảo sát nhóm............................................................................................................ 67
3.4.3. Duy trì nhóm............................................................................................................... 67
3.4.4. Kết thúc nhóm ............................................................................................................ 68
3.5. Các chương trình, mục tiêu can thiệp hiệu quả phòng chống HIV/AIDS ...... 69
3.5.1. Khái niệm về chương trình, mục tiêu phòng chống HIV/AIDS........................... 69
3.5.2. Lựa chọn chương trình can thiệp ............................................................................. 70
3.5.3. Các chương trình, mục tiêu can thiệp cụ thể .......................................................... 71
3.5.4. Các lưu ý khi can thiệp.............................................................................................. 74
3.5.5. Luật phòng chống HIV/AIDS................................................................................... 74
3.6. Kiến thức, thái độ và kỹ năng cần có của nhân viên công tác xã hội .............. 76
3.6.1. Kiến thức..................................................................................................................... 76
3.6.2. Thái độ ........................................................................................................................ 76
3.6.3. Kỹ năng ....................................................................................................................... 77
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ .......................................................... 78
* Danh mục tài liệu tham khảo ......................................................................................... 79
PHỤ LỤC: ........................................................................................... 82
* Phụ lục 1: Top 10 web hay nhất về HIV/AIDS trên thế giới ................................... 82
CTXH với người có HIV - Những vấn đề lý luận và thực tiễn
Nguyễn Ngọc Biên
5
* Phụ lục 2: Địa chỉ xét nghiệm miễn phí (VCT) của Chân Trời Mới ..................... 83
LỜI NÓI ĐẦU
Ngày nay, HIV/AIDS đang là vấn đề toàn cầu. Đòi hỏi sự tham gia, hợp tác
của tất cả các nước trên thế giới. Đã có rất nhiều đề tài, mục tiêu, dự án, chương trình
phòng chống HIV/AIDS được thực hiện bởi chính phủ cũng như các tổ chức phi chính
phủ. Hoạt động Công tác xã hội với người có HIV/AIDS đã rất phổ biến ở các nước
phát triển và một số nước đang phát triển. Nhưng, ở Việt Nam, Công tác xã hội với
người có HIV là một lĩnh vực hoàn toàn mới. Do đó, cần có sự nỗ lực và hợp tác của
tất cả các cơ quan chức năng, các tổ chức xã hội, nhân viên CTXH và đặc biệt là của
những người có HIV/AIDS.
HIV/AIDS có thể phòng tránh và ngăn chặn được. Đúng vậy, nếu như công
tác phòng tránh HIV được thực hiện có kế hoạch và hiệu quả, thì vấn đề phòng tránh
HIV sẽ thực hiện được. Tuy nhiên, một sự thật đáng buồn là: HIV/AIDS đang gây ra
những hậu quả và thiệt hại lớn ngày càng gia tăng cho mọi người. Do hậu quả của
HIV, đã có rất nhiều người nhiễm bệnh, chết dần, chết mòn trong sự chờ đợi thuốc đặc
trị. Ngày càng có nhiều trẻ em trở thành trẻ mồ côi, bị phân biệt đối xử... HIV/AIDS
không chỉ có ở thành phố mà còn len lỏi đến từng ngõ ngách phía sau cổng làng yên
bình.
Công tác xã hội với người có HIV/AIDS là một trong những hoạt động
thiết thực và đặc biệt quan trọng. Hoạt động này không chỉ trợ giúp cho người có
HIV/AIDS vươn lên đấu tranh với bệnh tật. Đồng thời, giúp phát hiện sớm HIV và góp
phần quan trọng trong ngăn ngừa sự lây truyền HIV. Bên cạnh đó, nhờ hoạt động công
tác xã hội với người có HIV mà nhân viên CTXH kết nối các nguồn lực trợ giúp cho
thân chủ. Huy động sự tham gia của người dân vào công tác phòng, chống HIV. Giúp
cho mọi người nhận thức sâu sắc hơn về HIV, người có HIV, công tác phòng tránh
HIV và cách chăm sóc cho người có HIV.
Nội dung của đề tài bao gồm 3 chương:
+ Chương I: Tổng quan các vấn đề nghiên cứu
+ Chương II: Cơ sở lý luận
+ Chương III: Nội dung và kết quả nghiên cứu