Bài giảng môn Quản trị công nghệ: Chương 4 - Công nghệ thích hợp và năng lực công nghệ

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và yêu cầu phát triển bền vững ngày càng tăng, việc lựa chọn và ứng dụng công nghệ một cách hiệu quả trở thành yếu tố then chốt đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của mọi quốc gia, đặc biệt là các nền kinh tế đang phát triển. Tuy nhiên, không phải mọi công nghệ tiên tiến đều thích hợp cho mọi hoàn cảnh. Do đó, khái niệm "công nghệ thích hợp" và "năng lực công nghệ" đóng vai trò trung tâm trong việc định hình các chiến lược phát triển. Chương này nhằm cung cấp cái nhìn tổng quan về tầm quan trọng của việc xác định và phát triển công nghệ phù hợp với điều kiện địa phương, đồng thời đặt nền móng cho việc xây dựng năng lực công nghệ bền vững, đảm bảo tối đa hóa lợi ích và giảm thiểu rủi ro.

Các nhà quản lý, hoạch định chính sách, doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghệ; sinh viên và học viên sau đại học ngành quản trị công nghệ, kinh tế phát triển và kỹ thuật.

Chương IV trình bày chuyên sâu về hai trụ cột quan trọng trong quản lý đổi mới và phát triển công nghệ: "công nghệ thích hợp" và "năng lực công nghệ". Phần đầu tiên, về công nghệ thích hợp, khái quát định nghĩa một cách rõ ràng, nhấn mạnh rằng đó là những công nghệ đạt được các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội và tương thích với hoàn cảnh, điều kiện địa phương. Bài viết đi sâu phân tích những lợi ích cụ thể mà công nghệ thích hợp mang lại cho các quốc gia đang phát triển, từ việc tạo ra môi trường hài hòa, giải quyết khủng hoảng tài nguyên đến thúc đẩy kinh tế và văn hóa địa phương. Các căn cứ để xác định tính thích hợp được trình bày dựa trên hoàn cảnh và mục tiêu phát triển, đồng thời chỉ ra sự năng động của tính thích hợp theo thời gian. Chương này cũng đề cập đến các định hướng chiến lược để áp dụng công nghệ thích hợp và giới thiệu các tiêu thức lựa chọn công nghệ thích hợp cụ thể từ các tổ chức uy tín như Viện nghiên cứu Brace (Canada) và UNIDO, bao gồm các yếu tố từ chi phí, lao động, nguyên liệu đến ảnh hưởng xã hội và môi trường. Phần thứ hai của chương tập trung vào "năng lực công nghệ", giới thiệu khái niệm tổng quát, định nghĩa của S. Lall và các chỉ tiêu dùng để đánh giá. Việc phân tích năng lực công nghệ là cần thiết để xác định khả năng hấp thụ, phát triển và ứng dụng công nghệ của một tổ chức hay quốc gia. Tóm lại, nội dung này cung cấp một khuôn khổ toàn diện, giúp các nhà hoạch định chính sách và doanh nghiệp có cơ sở vững chắc để lựa chọn, đầu tư và phát triển công nghệ một cách chiến lược, góp phần vào sự phát triển bền vững.