BỘ NÔNG NGHIỆP & PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN
BÁO CÁO 6 THÁNG LẦN 1
Tên dự án
Nâng cao năng lực tiếp cận các dịch vụ Kinh doanh nông
nghiệp cho các nông hộ ở Miền Trung Việt Nam
Mã số dự án:
055
/
04V
I
E
Đơn vị thực hiện
ĐẠI HỌC KINH TẾ HUẾ
&
ĐẠI HỌC LINCOLN
Tháng 11, 2005
2
BẢNG NỘI DUNG
1. THÔNG TIN ĐƠN VỊ....................................................................................................................... 3
2. TRÍCH LƯỢC DỰ ÁN..................................................................................................................... 4
3. BÁO CÁO TÓM TẮT...................................................................................................................... 4
4. GIỚI THIỆU VÀ BỐI CẢNH .......................................................................................................... 4
5. TIẾN ĐỘ TỚI THỜI ĐIỂM BÁO CÁO ........................................................................................... 6
5.1. Những điểm đáng chú ý ............................................................................................................. 6
5.2. Lợi ích cho các nông hộ.............................................................................................................. 6
5.3. Xây dựng năng lực...................................................................................................................... 6
5.4. Xuất bản...................................................................................................................................... 6
5.5. Quản lý dự án.............................................................................................................................. 7
6. CÁC VẤN ĐỀ ĐAN CHÉO............................................................................................................. 9
6.1. Môi trường .................................................................................................................................. 9
6.2. Các vấn đề về giới và xã hội....................................................................................................... 9
7. NHỮNG VẤN ĐỀ VỀ THỰC HIỆN VÀ TÍNH BỀN VỮNG......................................................... 9
7.1. Những khó khăn và trở ngại ....................................................................................................... 9
7.2. Giải pháp..................................................................................................................................... 9
7.3. Tính bền vững............................................................................................................................. 9
8. CÁC BƯỚC QUAN TRỌNG TIẾP THEO ...................................................................................... 9
9. KẾT LUẬN...................................................................................................................................... 11
10. CAM ĐOAN.................................................................................................................................. 11
10.1. Nhân sự................................................................................................................................... 11
10.1.1 Nhân sự Úc được bố trí..................................................................................................... 11
10.1.2. Nhân sự Việt Nam được bố trí......................................................................................... 12
10.2. Thiết bị và các dịch vụ khác ................................................................................................... 13
10.3. Bàn giao thiết bị và dịch vụ.................................................................................................... 14
10.4. Tiến độ dự án theo những mục tiêu, kết quả đầu ra, hoạt động và đầu vào đã đề xuất .......... 15
10.5. Chương trình tập huấn KDNN................................................................................................ 20
10.6. Hội thảo khai trương dự án Agribiz........................................................................................ 22
10.7. Danh sách cán bộ tham gia khoá Tập huấn............................................................................. 23
10.8. Danh sách cán bộ tham dự Hội thảo Khai trương dự án......................................................... 24
11. APPENDIX................................................................................................................................... 25
11.1 Lectures by Prof. Keith Woodford (2 lectures) ...................................................................... 25
11.2. Lectures by Dr. Sandra (03 lectures) ...................................................................................... 37
3
1. THÔNG TIN ĐƠN VỊ
Tên dự án Nâng cao năng lực tiếp cận các dịch vụ Kinh doanh
nông nghiệp cho các nông hộ ở Miền Trung Việt Nam
Đơn vị Việt Nam Khoa Kinh tế và Phát triển, trường Đại học Kinh tế Huế
Giám đốc dự án phía Việt Nam Ts. Mai Văn Xuân
Đơn vị Úc Đại học Lincoln
Nhân sự Úc Giáo sư Keith Woodford
Ngày bắt đầu Tháng 2, 2005
Ngày kết thúc (dự kiến) Tháng 12, 2007
Ngày kết thúc (đã có thay đổi) Tháng 12, 2007
Chu kỳ báo cáo Tháng 2-7, 2005
Cán bộ liên lạc
Phía Úc: Cố vấn trưởng
Tên: Gs. Keith Woodford Điện thoại: +64 3 3252811,
+64 3 3253604
Chức vụ: Professor of Farm and
Agribusiness Management
Fax:
+64 3 3253244
Tổ chức: Lincoln University Email: Woodfork@lincoln.ac.nz
Phía Úc: Đầu mối liên hệ hành chính
Tên: Gs. Keith Woodford Điện thoại: +64 3 3252811,
+64 3 3253604
Chức vụ: Giáo sư về Quản lý KDNN và
Trang trại
Fax:
+64 3 3253244
Tổ chức: Đại học Lincoln Email: Woodfork@lincoln.ac.nz
Phía Việt Nam: Liên hệ hành chính
Tên:
Ts. Mai Văn Xuân
Điện thoại: 84-54-538332; 536665
0914019555
Chức vụ: Giám đốc dự án; Trưởng khoa Kinh
tế và Phát triển
Fax:
84-54-529491
Tổ chức: Đại học Kinh tế Huế Email: xtq2003@dng.vnn.vn
4
2. TRÍCH LƯỢC DỰ ÁN
Dự án Agribiz được thực hiện nhằm phát triển kĩ năng KDNN cho đội ngũ cán bộ giảng dạy và nghiên cứu
của Khoa KT&PT, Đại học Kinh tế Huế để họ trở thành một nguồn lực chiến lược cho việc phát triển nông
thôn Miền Trung, Việt Nam. Sự thiếu sót các kĩ năng KDNN đã dẫn đến những hạn chế trong việc cải thiện
sinh kế cho các nông hộ, bao gồm các dân tộc thiểu số. Chính vì thế phương pháp của Dự án là phía đối tác
Úc và Đại học Lincoln, New Zealand phát triển kĩ năng KDNN và nghiên cứu ứng dụng cho đội ngũ Khoa
Kinh tế & Phát triển trong thời hạn 3 năm. Chương trình sẽ được thực hiện trong các giai đoạn chính: điều
tra thực tế để xác định nhu cầu KDNN của các nông hộ và cán bộ cung cấp dịch vụ nông nghiệp của các tỉnh
Nghệ An, TTHuế, Kon Tum, Quảng Ngãi; xây dựng, tiến hành và phát triển các khóa tập huấn cho đội ngũ
cán bộ Đại học Kinh tế Huế, cán bộ cung cấp dịch vụ cũng như các nông hộ. Kết quả mong đợi là: Đội ngũ
Khoa KT&PT có thể nâng cao kĩ năng nghiên cứu ứng dụng, giảng dạy, nghiên cứu và tư vấn, cùng với đội
ngũ cán bộ cấp tỉnh, huyện đã được nâng cao năng lực thực hiện việc đào tạo KDNN cho nông dân để từ đó
hoạt động hiệu quả hơn với sự hỗ trợ của các Sở NN&PTNT, phòng NN huyện và các HTX.
3. BÁO CÁO TÓM TẮT
Dự án Agribiz, nâng cao năng lực tiếp cận các dịch vụ KDNN cho các nông hộ ở Miền Trung Việt
Nam được thực hiện với mục tiêu phát triển nguồn lực KDNN bền vững tại Đại học Huế, Đại học
Kinh tế, Khoa Kinh tế và Phát triển. Vào tháng 3 năm 2005, 2 cán bộ của trường Đại học Lincoln
đã viếng thăm Việt Nam. Đây là hoạt động đầu tiên của dự án. Trong chuyến viếng thăm đó, kế
hoạch hành đồng cho năm 2005 đã được thảo ra và hàng loạt các hoạt động điều tra nông hộ. Bên
cạnh đó phương pháp phân tích KDNN trang trại cũng đã được phát triển và thống nhất. Tiếp đó
cán bộ của trường Đại học Lincoln đã chuẩn bị tài liệu cho khoá tập huấn về phân tích quản lý
KDNN và phân tích chuỗi cung KDNN. Một trang web về dự án đã được phát triển. Ban điều hành
dự án và 4 nhóm nghiên cứu cũng đã được thiết lập.
Khoá tập huấn về “Phương pháp nghiên cứu ứng dụng trong KDNN” đã được tiến hành cho đối
tượng cán bộ Khoa KT&PT và cán bộ của 4 sở NN&PTNT ở 4 tỉnh Nghệ An, Thừa Thiên Huế,
Kontum và Quảng Ngãi từ ngày 13 đến 19 tháng 7 năm 2005. Tiếp đó Hội thảo khai trương dự án
đã được tổ chức với sự tham gia của đội ngũ cán bộ sở NN&PTNT của 4 tỉnh và cán bộ Đại học
Kinh tế Huế. Các cán bộ sở cũng đã tham gia vào việc hoạch định phương pháp nghiên cứu cho
các tỉnh dự án.
Kế hoạch hành động cho giai đoạn tiếp theo của dự án bao gồm điều tra tại tỉnh Thừa Thiên Huế
từ tháng 8-10 năm 2005. Một hội thảo sẽ được tổ chức vào tháng 11 năm 2005 để xem xét kết quả
điều tra và đánh giá những phương pháp đã được áp dụng. Điều tra nông hộ cũng sẽ được mở rộng
cho 3 tỉnh còn lại trong hội thảo tiếp theo.
4. GIỚI THIỆU VÀ BỐI CẢNH
Dự án Agribiz được thực hiện với mục tiêu phát triển nguồn lực giảng dạy KDNN bền vững tại
ĐHKT Huế. Đặc điểm chính của Miền Trung Việt Nam là tình trạng nghèo đói, đặc biệt trong các
nhóm dân tộc thiểu số. Và đây chính là mục tiêu của nhiều nhà tài trợ và nhiều chương trình của
chính phủ Việt Nam trong khuôn khổ Chiến lược phát triển và xoá nghèo toàn diện. Các tổ chức giáo
dục ở Miền Trung hiện nay lại đang có nhiều hạn chế nên không thể hỗ trợ tốt cho các dự án phát
triển nông thôn diễn ra trong vùng.
Các chương trình nông nghiệp và phát triển nông thôn ở Việt Nam đang gặp những hạn chế do sự
thiếu kiến thức và kĩ năng trong đội ngũ cán bộ tỉnh và các nhà tư vấn địa phương. Khi Việt Nam
chuyển trọng tâm từ an ninh lương thực sang trọng tâm tạo thu nhập thì kĩ năng KDNN là rất quan
trọng. KDNN là một lĩnh vực nghiên cứu mới ở Việt Nam và hiện nay chỉ có 3 trường đại học ĐHKT
Huế Đại học Nông nghiệp I Hà nội và đại học An Giang có chương trình đào tạo chuyên ngành này.
5
Đại học Lincoln ở New Zealand (LU) đã phát triển về chuyên ngành KDNN được hơn 70 năm. Kinh
tế của nước này lại lệ thuộc vào nền nông nghiệp; khoa học ứng dụng và KDNN phát triển đã đóng
góp đáng kể vào sự phát triển kinh tế thông qua giáo dục, đào tạo và nghiên cứu. Trong khuôn khổ
quan hệ hợp tác với ĐHKT Huế, Đại học Lincoln sẽ phát triển và tiến hành chương trình xây dựng
năng lực KDNN nhằm đáp ứng nhu cầu của Miền Trung Việt Nam. Cụ thể những mục tiêu và kết
qủa mong muốn của dự án Agribiz như sau:
Mục tiêu:
Mục tiêu của Dự án là nâng cao năng lực tiếp cận các dịch vụ KDNN cho các nông hộ ở miền
trung Việt Nam bằng cách cung cấp cho họ những kĩ năng KDNN cần thiết. Từ đó họ có thể cải thiện
được sinh kế của mình.
Kết quả mong đợi:
• Đội ngũ cán bộ Khoa Kinh tế & Phát triển phát triển các kĩ năng nghiên cứu ứng dụng
và giảng dạy KDNN, cố vấn và nghiên cứu.
• Đại học Kinh tế Huế cải thiện chương trình giảng dạy KDNN
• Đội ngũ cán bộ các Tỉnh nâng cao các kĩ năng KDNN và có khả năng tiến hành các
khóa đào tạo KDNN cho các nông hộ.
• Từ đó các nông hộ có được các kĩ năng KDNN tốt hơn, hoạt động có hiệu quả hơn với
sự hỗ trợ của các Sở NN & PTNT Tỉnh, các HTX và các phòng NN huyện.
Cách tiếp cận và phương pháp luận
Dựa vào bài học có được từ hoạt động xây dựng năng lực, hoạt động phát triển nông thôn trước
đây và hiện nay của các đối tác ở miền Trung cũng như kinh nghiệm của trường Đại học Lincoln
trong các dự án xây dựng năng lực khác. Dự án cần nhận thức rõ nhu cầu về thời gian đối với đội ngũ
cán bộ của các tổ chức giành cho công việc thường xuyên của họ và phải phân đoạn dự án phù hợp
với thời gian mà đội ngũ cán bộ đó có thể có được..
Một phần quan trọng của phương pháp tiếp cận toàn diện là tìm hiểu nhu cầu kiến thức và kĩ năng
KDNN của nền nông nghiệp, đặc biệt là các nông hộ (bao gồm cả dân tộc thiểu số và phụ nữ) và các
đơn vị dịch vụ và khuyến nông của tỉnh. Hoạt động này sẽ tạo cơ sở phát triển cho các hoạt động tiếp
theo. Đặc điểm của phương pháp thực hiện dự án như sau:
• Phát triển nguồn lực giảng dạy KDNN tại ĐHKT Huế thông qua tập huấn (chương trình
tập huấn, ghi chú, v.v)
• Chương trình đào tạo cần được thiết kế dựa trên việc đánh giá nhu cầu của các đối tượng
liên quan trong dự án
• Đầu vào của dự án được phân thành từng giai đoạn để những ý tưởng và khái niệm được
thấu hiểu đầy đủ
• Các chuyên gia của ĐH Lincoln sẽ trao đổi kinh nghiệm cho cán bộ ĐHKT Huế
• Liên kết các ý tưởng phát triển nông thôn ở Miền Trung Việt Nam
Các nhóm tiêu điểm và các đối tượng liên quan của dự án sẽ được cung cấp thường xuyên các thông
tin cập nhật về các hoạt động của dự án.
Phương pháp luận
Phương pháp luận bao gồm:
• Đào tạo cho cán bộ ĐHKT Huế các phương pháp nghiên cứu ứng dụng và KDNN
• Điều tra nhu cầu KDNN của tỉnh Thừa Thiên Huế-nông dân, các thành phần cung cấp dịch
vụ
• Điều tra ở 3 tỉnh còn lại
• Phân tích dữ liệu và phát triển các khoá tập huấn KDNN cho các đối tượng tham gia dự án
• Tiến hành các khoá tập huấn- phát triển trình độ cho các cán bộ khuyến nông tỉnh về chuyên
ngành KDNN
• Phát triển chương trình giảng dạy KDNN tại ĐHKT Huế
• Trình bày kết quả dự án thông qua các buổi seminar, hội thảo và tài liệu xuất bản