Đ bài: Bình gi ng bài th T o gi i (H Chí Minh)ề ả ơ ả ả ồ
Bài làm
Trong bài th "Khai quy n", ch t ch H Chí Minh đã vi t:ơ ể ủ ị ồ ế
"Ngâm th ta v n không ham,ơ ố
Nh ng vì trong ng c bi t làm chi đây?ư ụ ế
Ngày dài ngâm ng i cho khuây,ợ
V a ngâm v a đi đn ngày t do".ừ ừ ợ ế ự
Tuy Bác "không ham" làm th nh ng nh ng v n th đc Bác sáng tác trong ch n ng c tùơ ư ữ ầ ơ ượ ố ụ
v i m c đích "ngâm ng i cho khuây" đã tr thành nh ng v n th "thép", gây n t ng v iớ ụ ợ ở ữ ầ ơ ấ ượ ớ
b n đc bao th h . Nh c đn t p th "Nh t kí trong tù", chúng ta không th không nh cạ ọ ế ệ ắ ế ậ ơ ậ ể ắ
đn bài th "T o gi i". Tác ph m này không ch miêu t c nh chuy n lao đn thu n màế ơ ả ả ẩ ỉ ả ả ể ơ ầ
nó còn kh c h a tinh th n l c quan c a ng i chi n sĩ cách m ng H Chí Minh.ắ ọ ầ ạ ủ ườ ế ạ ồ
Bài th m ra m t không gian bu i đêm v i bóng t i bao trùm:ơ ở ộ ổ ớ ố
"Nh t th kê đ d v lan,ấ ứ ề ạ ị
Qu n tinh ng nguy t th ng thu san".ầ ủ ệ ướ
(Gà gáy m t l n đêm ch a tan,ộ ầ ử
Chòm sao đa nguy t v t lên ngàn)ư ệ ượ
Tr i còn ch a sáng nh ng ng i tù đã b áp gi i di chuy n t nhà lao này đn nhà laoờ ư ư ườ ị ả ể ừ ế
khác c a t nh Qu ng Tây - Trung Qu c. Ti ng gà gáy m t l n đã giúp chúng ta xác đnhủ ỉ ả ố ế ộ ầ ị
đc th i gian Ng i b chuy n lao vào kho ng m t gi sáng, lúc đó m i ch quá n aượ ờ ườ ị ể ả ộ ờ ớ ỉ ử
đêm. Th i kh c con ng i chìm sâu trong gi c ng thì Bác ph i ch u c nh kh c c, gióờ ắ ườ ấ ủ ả ị ả ổ ự
rét. Gi a không gian t i tăm nh v y, ti ng gà gáy vang lên nh m t s thân thu c. Ch cữ ố ư ậ ế ư ộ ự ộ ắ
h n ng i chi n sĩ c ng s n y đang nh v quê h ng, nh v nhân dân tha thi t.ẳ ườ ế ộ ả ấ ớ ề ươ ớ ề ế
Ti ng gà vang lên m t l n r i cũng b s tĩnh m ch c a màn đêm nh n chìm. Đt mìnhế ộ ầ ồ ị ự ị ủ ấ ặ
trong hoàn c nh y có ai l i không c m th y đn l ? Nh ng v i tâm h n luôn h ng đnả ấ ạ ả ấ ơ ẻ ư ớ ồ ướ ế
thiên nhiên, Bác H đã tìm đc ni m vui khi có chòm sao và ánh trăng b u b n. Conồ ượ ề ầ ạ
đng chuy n lao nh tr nên g n h n, không gian cũng đc m r ng lên đnh núi và cóườ ể ư ở ầ ơ ượ ở ộ ỉ
chút ánh sáng c a trăng, sao mang l i. Câu th "Qu n tinh ng nguy t th ng thu san" tuyủ ạ ơ ầ ủ ệ ướ
ch a đc d ch sát nghĩa nh ng cũng khi n chúng ta ph n nào th y đc s hòa h p,ư ượ ị ư ế ầ ấ ượ ự ợ
nâng đ cho nhau c a trăng và sao. D ng nh chúng mu n v t kh i bóng đêm u t iỡ ủ ườ ư ố ượ ỏ ố
cũng gi ng nh ng i tù nhân mu n v t thoát kh i c nh tù đày đ đn v i t do.ố ư ườ ố ượ ỏ ả ể ế ớ ự
N i b t hai câu th ti p theo là hình nh con ng i hi n lên th t hiên ngang và ungổ ậ ở ơ ế ả ườ ệ ậ
dung, đy khí phách:ầ
"Chinh nhân dĩ t i chinh đ th ng,ạ ồ ượ
Nghênh di n thu phong tr n tr n hàn".ệ ậ ậ
(Ng i đi c t b c trên đng th mườ ấ ướ ườ ẳ
Rát m t đêm thu tr n gió hàn).ặ ậ
Đáng l ng i tù ph i c m th y m t m i khi b gi i đi t r t s m và ph i đi m t v i sẽ ườ ả ả ấ ệ ỏ ị ả ừ ấ ớ ả ố ặ ớ ự
kh c nghi t c a hoàn c nh nh ng đi v i Bác H thì khác. Ng i đi xa không tr n tránhắ ệ ủ ả ư ố ớ ồ ườ ố
gió rét mà l i đi m t, "nghênh di n" v i nó. Ng i đc có th c m nh n đc th i ti tạ ố ặ ệ ớ ườ ọ ể ả ậ ượ ờ ế
kh c nghi t đc th hi n qua t "tr n tr n hàn" đ hình dung đc cái l nh c a đêmắ ệ ượ ể ệ ừ ậ ậ ể ượ ạ ủ
thu. Nh ng ng i chi n sĩ kiên c ng y không h nao núng tr c hoàn c nh. "Nghênhư ườ ế ườ ấ ề ướ ả
di n" th hi n m t t th oai hùng c a ng i quân t , luôn hiên ngang b n chí đi di nệ ể ệ ộ ư ế ủ ườ ử ề ố ệ
và v t qua khó khăn. Ta có th th y đc s ch đng và tâm th làm ch hoàn c nhượ ể ấ ượ ự ủ ộ ế ủ ả
c a Bác. Dù trong gian kh hay hi m nguy thì Bác v n không h run s . Hình nh ng iủ ổ ể ẫ ề ợ ả ườ
"chinh nhân" hi n lên th t b t khu t. S k t h p gi a đi p t "chinh" và ba ti ng "tr nệ ậ ấ ấ ự ế ợ ữ ệ ừ ế ậ
tr n hàn" đã t o nên âm h ng tr m hùng cho bài th . B n d ch th ch a l t t đc tậ ạ ưở ầ ơ ả ị ơ ư ộ ả ượ ư
th ch đng c a "chinh nhân" và làm gi m b t đi s l nh giá c a tr n gió. Tuy v y, Bácế ủ ộ ủ ả ớ ự ạ ủ ậ ậ
v n hi n lên v i ý chí quy t tâm chi n th ng m i th thách trên con đng gi i phóngẫ ệ ớ ế ế ắ ọ ử ườ ả
đt n c, mang l i cu c s ng no m cho nhân dân.ấ ướ ạ ộ ố ấ
Sang kh th th II, c nh v t đã có s v n đng:ổ ơ ứ ả ậ ự ậ ộ
"Đông ph ng b ch s c dĩ thành h ng,ươ ạ ắ ồ
U ám tàn d t o nh t không.ư ả ấ
(Ph ng đông màu tr ng chuy n sang h ng,ươ ắ ể ồ
Bóng t i đn tàn, quét s ch không)ố ế ạ
"Đông ph ng" đã đc bao trùm b i m t màu h ng t i m i, sau đêm t i s là bìnhươ ượ ở ộ ồ ươ ớ ố ẽ
minh r c r . Ng i tù th t tinh t khi c m nh n đc s chuy n mình c a v n v t. Dự ỡ ườ ậ ế ả ậ ượ ự ể ủ ạ ậ ư
âm c a bóng t i không còn n a, s l nh l o c a gió thu đc thay th b ng h i m c aủ ố ữ ự ạ ẽ ủ ượ ế ằ ơ ấ ủ
ánh bình minh. Đây cũng là n d cho ánh sáng c a cách m ng, c a lí t ng c ng s n. Tẩ ụ ủ ạ ủ ưở ộ ả ừ
"h ng" mang giá tr bi u đt l n. Nó bi u hi n ni m l c quan, hi v ng c a Bác vào sồ ị ể ạ ớ ể ệ ề ạ ọ ủ ự
chi n th ng c a cu c cách m ng dân t c. Chúng ta cũng đã t ng b t g p t "h ng" trongế ắ ủ ộ ạ ộ ừ ắ ặ ừ ồ
bài th "M " đc coi là nhãn t c a bài th , làm cho khung c nh thiên nhiên và khungơ ộ ượ ự ủ ơ ả
c nh sinh ho t c a con ng i tràn đy s c s ng:ả ạ ủ ườ ầ ứ ố
"Quy n đi u quy lâm t m túc th ,ệ ể ầ ụ
Cô vân m n m n đ thiên không.ạ ạ ộ
S n thôn thi u n ma bao túc,ơ ế ữ
Bao túc ma hoàn lô dĩ h ng".ồ
Đng th i màu h ng cũng g i s m áp lan t a kh p không gian:ồ ờ ồ ợ ự ấ ỏ ắ
"Noãn khí bao la toàn vũ tr "ụ
(H i m bao la trùm vũ tr )ơ ấ ụ
S l nh l o c a màn đêm, s m i m t c a ng i tù b áp gi i nh đã tan bi n h t khiự ạ ẽ ủ ự ỏ ệ ủ ườ ị ả ư ế ế
g p ánh sáng. Nó cũng có s c m nh giúp con ng i ph n ch n , khí th h n. Bác đãặ ứ ạ ườ ấ ấ ế ơ
không b n tâm v i trói bu c c a hi n t i mà hòa mình vào thiên nhiên, vũ tr đ t nậ ớ ộ ủ ệ ạ ụ ể ậ
h ng v đp t i m i đó. Trên con đng chuy n lao m y khi có giây phút th nh th iưở ẻ ẹ ươ ớ ườ ể ấ ả ơ
nh v y? H i m đó không ch khi n thiên nhiên nh đc h i sinh sau đêm t i mà cònư ậ ơ ấ ỉ ế ư ượ ồ ố
khi n con ng i cũng có thêm s c s ng, thêm s l c quan vào t ng lai.ế ườ ứ ố ự ạ ươ
Chính đi u y đã t o nên c m h ng trong tâm h n Bác:ề ấ ạ ả ứ ồ
"Hành nhân thi h ng h t gia n ng".ứ ố ồ
(Ng i đi, thi h ng b ng thêm n ng)ườ ứ ỗ ồ
Không gian t i m i đã khi n c m h ng trong Bác càng dâng cao. Hình t ng ng iươ ớ ế ả ứ ượ ườ
chi n sĩ đã hòa nh p v i con ng i thi sĩ t o nên m t tâm h n lãng m n. T "hành nhân"ế ậ ớ ườ ạ ộ ồ ạ ừ
g i s th thái trong tâm tr ng c a ng i chi n sĩ. Là m t ng i yêu thiên nhiên, s ngợ ự ư ạ ủ ườ ế ộ ườ ố
hòa h p v i thiên nhiên nên H Chí Minh không th b qua s bi n chuy n c a thiênợ ớ ồ ể ỏ ự ế ể ủ
nhiên dù là nh nh t. H i m bao trùm toàn vũ tr , ánh bình minh xua tan đi bóng đêmỏ ấ ơ ấ ụ
khi n ngu n thi h ng dào d t trong Bác b t lên thành nh ng ti ng th tr tình mà đmế ồ ứ ạ ậ ữ ế ơ ữ ậ
ch t "thép". Đây cũng là đc đi m đc đáo riêng t o nên phong cách th H Chí Minh.ấ ặ ể ộ ạ ơ ồ
Con ng i chi n sĩ và thi sĩ trong Bác đã chi n th ng hoàn c nh đ t o nên nh ng v nườ ế ế ắ ả ể ạ ữ ầ
th tuy t đp. Ta cũng đã t ng th y tinh th n l c quan y c a Ng i th hi n qua bài thơ ệ ẹ ừ ấ ầ ạ ấ ủ ườ ể ệ ơ
"Trên đng":ườ
"M c dù b trói chân tay,ặ ị
Chim ca r n núi, h ng bay ngát r ngộ ươ ừ
Vui say, ai c m ta đng,ấ ừ
Đng xa, âu cũng b t ch ng qu nh hiu".ườ ớ ừ ạ
Có th nói, v i bài th "T o gi i" b n đc v a c m nh n đc v đp c đi n cũng nhể ớ ơ ả ả ạ ọ ừ ả ậ ượ ẻ ẹ ổ ể ư
v đp hi n đi c a tác ph m. Ngoài ra, ta còn th y ng i sáng m t tinh th n l c quan,ẻ ẹ ệ ạ ủ ẩ ấ ờ ộ ầ ạ
phong thái ung dung và tâm th làm ch hoàn c nh c a Bác. Bác đã dùng s hiên ngang,ế ủ ả ủ ự
oai hùng cùng ý chí kiên c ng không b cu c đ đi m t v i m i gian nan, kh c nghi t.ườ ỏ ộ ể ố ặ ớ ọ ắ ệ
