Đ bài: Bình gi ng kh th cu i bài Tràng giang: "L p l p mây cao... hoàng hôn ơ
cũng nh nhà."
Bài làm:
N u Xuân Di u là nhà th c a n i ám nh th i gian thì Huy C n l i đc nh c đn nhế ơ ượ ế ư
là nhà th c a n i kh c kho i không gian. Tr c không gian y, ông th ng bày t c mơ ướ ườ
xúc bu n s u đn m c o não, tuy nhiên n sau n i s u đó là khát khao tình đi, tình ế
ng i. "Tràng giang" là m t bài th nh th . Qua ch ng đng ba kh th đu th hi nườ ơ ư ế ườ ơ
tâm tr ng bu n s u c a nhà th tr c không gian bao la r n ng p, đn v i kh th cu i ơ ướ ế ơ
cùng, ng i đc th y đc tình c m đi v i quê h ng đt n c c a tác gi :ườ ượ ươ ướ
L p l p mây cao đùn núi b c,
Chim nghiêng cánh nh : bóng chi u sa.
Lòng quê d n d n v i con n c, ướ
Không khói hoàng hôn cũng nh nhà.
Tràng giang đc sáng tác vào năm 1939, c m h ng đc g i t c nh thiên nhiên bao laượ ượ
c a sông H ng. Bài th là m t trong nh ng thi ph m xu t s c nh t đc in trong t p ơ ượ
"L a thiêng" (1940). Xuyên su t ba kh th đu là n i bu n c a Huy C n: t n i s u khi ơ
đi di n tr c không gian mênh mông đn tâm tr ng cô đn tr c b c tranh thiên nhiên ướ ế ơ ướ
đc m r ng v nhi u phía và sau đó là n i bu n nhân th , n i bu n tr c cu c đi.ượ ế ư
V y nh ng, đn v i kh th cu i cùng, ng i đc l i th y đc ni m khao khát g n ư ế ơ ườ ượ
k t, tình c m đi v i quê h ng đt n c c a tác gi .ế ươ ướ
đây, cái nhìn c a Huy C n nh h ng lên tr i cao đ c m nh n b c tranh thiên nhiên ư ư
hùng vĩ, tráng l :
L p l p mây cao đùn núi b c,
Chim nghiêng cánh nh : bóng chi u sa.
Đám mây - cánh chim v n là motip quen thu c trong th ca khi nói v tr i chi u nh ơ ư
"Ngàn mai gió cu n chim bay m i" (Bà Huy n Thanh Quan) hay "Chim m i v r ng tìm
ch n ng / Chòm mây trôi nh gi a t ng không" (Chi u t i - H Chí Minh) đ g i n i
bu n xa v ng.Huy C n cũng đã đa nh ng hình nh quen thu c đó vào "Tràng giang" ư
càng nh n m nh h n b c tranh thiên nhiên mang màu s c c đi n.Thiên nhiên hi n lên ơ
v i Mây cao đùn núi b c, v i c nh huy hoàng, tráng l bi t bao. Th nh ng, hình nh đó ế ế ư
d ng nh cũng kh c h a tâm tr ng bu n bã, cô đn c a con ng i tr c không gian baoườ ư ơ ườ ướ
la r ng l n b i chim thì "m i" còn mây thì "trôi nh " l ng l . Không ch v y, hình nh
Chim nghiêng cánh nh : bóng chi u sa đã khéo léo v ra s đi l p gi a cái nh bé - cái
bao la. L i th gi i thích ph i chăng nh n m nh ch m t cánh chim nh nghiêng cánh ơ
cũng khi n cho bóng chi u "sa xu ng" . Câu th đã kh c h a c nh thiên nhiên r ng h n,ế ơ ơ
tráng l và hùng vĩ h n nh ng cũng bu n h n. ơ ư ơ
Không ch th hi n c m xúc bu n s u m t cách gián ti p qua b c tranh thiên nhiên, mà ế
đây n i khát khao tình đi, tình ng i c a Huy C n nh b t ra m t cách tr c ti p: ườ ư ế
Lòng quê d n d n v i con n c, ướ
Không khói hoàng hôn cũng nh nhà.
T láy d n d n đã miêu t c m xúc dâng trào mãnh li t gi ng nh nh sóng n c, đng ư ư ướ
t "v i" d ng nh nh n m nh n i c n cào, h t h ng, ch i v i trong c m xúc đng nh t ườ ư
v i ngo i c nh. B i v y lúc này, h n th Huy C n tha thi t n i "Nh nhà". Đó là n i nh ơ ế
v n i chôn rau c t r n hay là đang nh v đt n c, t qu c mình? Đây là n i nh kín ơ ướ
đáo, th hi n n i bu n c a c m t th h thanh niên d i th i thu c Pháp, s ng trên đt ế ướ
n c mình mà luôn có c m giác b v , l c lõng. Câu th cu i "không khói hoàng hônướ ơ ơ ơ
cũng nh nhà" g i nh ý th quen thu c trong bài Hoàng H c lâu c a Thôi Hi u: ơ
"Nh t m h ng quan hà x th ươ
Yên ba giang th ng s nhân s u"ượ
(Quê h ng khu t bóng hoàng hônươ
Trên sông khói sóng cho bu n lòng ai)
nh ng n u ng i x a nhìn khói sóng mà nh nhà - t c là n i nh nhà đc g i lên tư ế ườ ư ượ
ngo i c nh, thì Huy C n nh nhà mà không c n đn hoàng hôn - n i nh nhà không ph ế
thu c vào ngo i c nh, do đó nó càng mãnh li t, th m thía h n bao gi h t. ơ ế
Có th nói, kh th k t bài "Tràng Giang" đã th hi n c m xúc c a nhà th dành cho quê ơ ế ơ
h ng đt n c. Càng th m thía n i cô đn, hiu qu nh, con ng i càng khát khao tìnhươ ư ơ ườ
đi, tình ng i. B i v y, đúng nh Xuân Di u t ng cho r ng: "đây là bài th d n đng ườ ư ơ ườ
cho tình yêu quê h ng đt n c c a Huy C n".ươ ướ