Đ bài: Bình gi ng bài M i ra tù, t p leo núi (Tân xu t ng c, h c đăng s n)ề ả ớ ậ ấ ụ ọ ơ
Bài làm
H Chí Minh là v lãnh t , ng i cha già kính yêu c a dân t c Vi t Nam ta, c cu c điồ ị ụ ườ ủ ộ ệ ả ộ ờ
ng i s ng và đu tranh cho n n đc l p c a n c nhà, mà n n t ng sâu s c là lòng yêuườ ố ấ ề ộ ậ ủ ướ ề ả ắ
n c th ng dân sâu s c c a Ng i. Trong su t nh ng năm tháng đu tranh y đã có baoướ ươ ắ ủ ườ ố ữ ấ ấ
l n Ng i r i vào c nh ng c tù, th nh ng tinh th n cách m ng cùng tâm h n l c quanầ ườ ơ ả ụ ế ư ầ ạ ồ ạ
yêu đi đã giúp Ng i ch a m t phút giây nào chùn b c, th m chí nó còn là ti n đ choờ ườ ư ộ ướ ậ ề ề
nh ng tác ph m văn h c xu t s c. Tiêu bi u nh t đó là t p th Nh t ký trong tù, ngoài raữ ẩ ọ ấ ắ ể ấ ậ ơ ậ
còn có m t bài th có ý nghĩa quan tr ng đánh d u th i đi m Bác đc th t do là M iộ ơ ọ ấ ờ ể ượ ả ự ớ
ra tù, t p leo núi (Tân xu t ng c, h c đăng s n), m t bài th v i nhi u ý v sâu xa.ậ ấ ụ ọ ơ ộ ơ ớ ề ị
Tháng 9-1943, sau m t quãng th i gian dài liên t c đu tranh đòi t do t chính quy nộ ờ ụ ấ ự ừ ề
T ng Gi i Th ch, cu i cùng H Chí Minh đã thành công b c đu l y l i t do, tuyưở ớ ạ ố ồ ướ ầ ấ ạ ự
nhiên v n còn b giam l ng Li u Châu, Trung Qu c. Sau khi đc th t do, s c kh eẫ ị ỏ ở ễ ố ượ ả ự ứ ỏ
Bác r t y u, chân b c không v ng, đó là h u qu c a cu c s ng đày i ch n lao tù khiấ ế ướ ữ ậ ả ủ ộ ố ả ố
tr c. Nh đn các đng bào và chi n sĩ đang ngày đêm mong nh tin mình, Bác ch mongướ ớ ế ồ ế ớ ỉ
mu n sao cho b n thân nhanh chóng h i ph c s c kh e, đ tr v đoàn t và ti p t c số ả ồ ụ ứ ỏ ể ở ề ụ ế ụ ự
nghi p cách m ng còn dang d . Đ đc v y trong nh ng ngày tháng cu i cùng đtệ ạ ở ể ượ ậ ữ ố ở ấ
khách Bác đã ra s c rèn luy n thân th b ng nh ng bài t p th d c nh leo núi, ch y b ,ứ ệ ể ằ ữ ậ ể ụ ư ạ ộ
luy n võ,... và M i ra tù, t p leo núi đã ra đi trong m t bu i s m Bác t p leo núi nhệ ớ ậ ờ ộ ổ ớ ậ ư
v y.ậ
Qu th c n u không nói đn hoàn c nh ra đi, ta nh ng t ng đây ch là m t bài th bìnhả ự ế ế ả ờ ữ ưở ỉ ộ ơ
th ng do m t ng i bình th ng ng u h ng vi t khi leo núi và nh đn vài ng i b nườ ộ ườ ườ ẫ ứ ế ớ ế ườ ạ
thu x a cũ, ch khi chiêm nghi m sâu s c c hoàn c nh sáng tác ta m i th m thía t m ýở ư ỉ ệ ắ ả ả ớ ấ ầ
nghĩa l n lao cùng t m lòng cao c c a tác gi , v lãnh t kính m n c a dân t c. Nh ngớ ấ ả ủ ả ị ụ ế ủ ộ ữ
v n th tuy gi n d nh ng n ch a trong đó là n i ni m nh quê h ng, lòng yêu th ngầ ơ ả ị ư ẩ ứ ỗ ề ớ ươ ươ
t qu c cùng dân t c tha thi t, ch mong đi đc đn ngày v , tâm h n c a m t thi nhânổ ố ộ ế ỉ ợ ượ ế ề ồ ủ ộ
và ng i chi n sĩ cách m ng cùng hòa quy n t o nên nh ng v n th th t sâu s c chườ ế ạ ệ ạ ữ ầ ơ ậ ắ ứ
không đn gi n là nh ng tr ng i khó khăn trong cu c leo núi.ơ ả ữ ở ạ ộ
Hai câu đu nh sau:ầ ư
"Vân ng trùng s n, s n ng vânủ ơ ơ ủ
Giang tâm nh kính t nh vô tr n"ư ị ầ
D ch nghĩa:ị
Núi p ôm mây, mây p núiấ ấ
Lòng sông g ng sáng b i không m ."ươ ụ ờ
Câu đu t c nh mây núi đang ôm p che m nhau, khung c nh th t lãng m n nên th ,ầ ả ả ấ ờ ả ậ ạ ơ
th c t lúc này tác gi đã hoàn thành công vi c leo núi và đang d ng chân t i m t đnh núiự ế ả ệ ừ ạ ộ ỉ
nào đó đ ngh m t đng th i ng m c nh. Đp vào m t tác gi tr c h t là c nh t ngể ỉ ệ ồ ờ ắ ả ậ ắ ả ướ ế ả ừ
d i mây tr ng xóa đang vây quanh ng n núi l n d i chân mình, sâu h n n a là m t dòngả ắ ọ ớ ướ ơ ữ ộ
sông quanh co l n d i chân núi, m t sông ph ng l ng, n c trong xanh ph n chi u cượ ướ ặ ẳ ặ ướ ả ế ả
b u tr i sáng. Ch hai câu th ng n g n nh th , ta đã nh t ng th y m t v khách ngaoầ ờ ỉ ơ ắ ọ ư ế ư ưở ấ ộ ị
du đang ch p tay sau l ng mà ng m tr i mây n c, v a ung dung t t i, l i có thêm m tắ ư ắ ờ ướ ừ ự ạ ạ ộ
ph n phóng khoáng c a thi nhân trên đnh Tây Phong lĩnh. L i th nh nhàng, ý t cùngầ ủ ỉ ờ ơ ẹ ứ
âm đi u th t khoan thai, tho i mái, nh c n gió nhè nh th i qua mang theo chút h ng vệ ậ ả ư ơ ẹ ổ ươ ị
s ng s m. Cách s d ng đi p t " ng" và l p l i c u trúc làm cho hình nh nhân hóaươ ớ ử ụ ệ ừ ủ ặ ạ ấ ả
càng thêm sinh đng g n gũi, cũng khi n ng i ta d hình dung ra phong c nh non n cộ ầ ế ườ ễ ả ướ
h u tình, v a hùng tráng l i cũng ch ng kém ph n th m ng, d vì th mà thi nhân xu tữ ừ ạ ẳ ầ ơ ộ ễ ế ấ
kh u thành th hay chăng? Câu th đu tiên d khi n ng i ta say b i s hài hòa âmẩ ơ ơ ầ ễ ế ườ ở ự
đi u, s qu n quýt, say s a ng t ng nh ng ng i đang yêu th ng, nh s giao thoaệ ự ấ ư ỡ ưở ữ ườ ươ ư ự
đy k di u gi a tr i và đt, núi c v n cao th t cao đ đc mây dang đôi tay r ng dàiầ ỳ ệ ữ ờ ấ ố ươ ậ ể ượ ộ
m áp bao b c. S hòa quy n tuy t v i gi a kho ng tr i bao la y b ng l i đc tác giấ ọ ự ệ ệ ờ ữ ả ờ ấ ỗ ạ ượ ả
ch m bút v thêm vào m t dòng sông trong xanh đ ph n chi u l y cái c nh say s a trênấ ẽ ộ ể ả ế ấ ả ư
đnh núi th t nh nhàng và đy ý v .ỉ ậ ẹ ầ ị
"Giang tâm nh kính t nh vô tr n"ư ị ầ
Dòng sông y không ch là ph n chi u c nh mây núi đùm b c mà còn ph n chi u l y tâmấ ỉ ả ế ả ọ ả ế ấ
t ng i thi sĩ, m t tâm h n cao đp ch ng nhu m l y m t h t b i tr n, chính vì v y dùư ườ ộ ồ ẹ ẳ ố ấ ộ ạ ụ ầ ậ
dòng sông kia có t rõ đn đâu, tác gi cũng s n sàng ng ng cao đu mà t hào h nh phúcỏ ế ả ẵ ẩ ầ ự ạ
v nh ng gian khó b n thân đã v t qua bao tháng năm qua. Đng th i cũng là m t ni mề ữ ả ượ ồ ờ ộ ề
vui m ng khôn xi t mà tác gi ch ng th th t thành l i, nên g i g m vào hình nh sôngừ ế ả ẳ ể ố ờ ử ắ ả
núi nh m t ni m an i nho nh , đng viên b n thân ti p t c v i con đng gian nanư ộ ề ủ ỏ ộ ả ế ụ ớ ườ
phía tr c. Thiên nhiên th t xinh đp và bao la bi t bao, khác h n n i t i tăm l nh l oướ ậ ẹ ế ẳ ơ ố ạ ẽ
"phi con ng i kia".ườ
Hai câu th ti p theo, ni m vui s ng c a tác gi đc th hi n th t rõ nét và cũng là tâmơ ế ề ướ ủ ả ượ ể ệ ậ
tr ng v i bao nhiêu tâm s ch t ch ng.ạ ớ ự ấ ồ
"B i h i đc b Tây Phong lĩnhồ ồ ộ ộ
Dao v ng Nam thiên c c nhân"ọ ứ ố
D ch:ị
"B i h i d o b c Tây Phong lĩnhồ ồ ạ ướ
Trông l i tr i Nam, nh b n x a"ạ ờ ớ ạ ư
Thi nhân d o b c ng m c nh n i đt khách, nh ng t m lòng c "b i h i" mong nh vạ ướ ắ ả ơ ấ ư ấ ứ ồ ồ ớ ề
quên h ng, n i y có b n bè, chi n h u cùng nh ng đng bào mà tác gi ngày đêmươ ở ơ ấ ạ ế ữ ữ ồ ả
th ng nh . C nh m t ng i đn bóng l chi c "đc b " trên đnh núi mà khi trôngươ ớ ả ộ ườ ơ ẻ ế ộ ộ ỉ
xu ng th y mây núi đang giao hòa, gi a thiên nhiên r ng l n y, con ng i b ng tr nênố ấ ữ ộ ớ ấ ườ ỗ ở
cô đc, l c lõng, n i nh l i càng thêm sâu s c. Câu th "Dao v ng Nam thiên c cộ ạ ỗ ớ ạ ắ ơ ọ ứ ố
nhân" mang m t màu s c c kính, mang l i c m giác tĩnh t i, có chút tr m bu n khi nộ ắ ổ ạ ả ạ ầ ồ ế
n i mong nh v tr i Nam xa xôi nh v ng v n, quanh qu n xung quanh c không gianỗ ớ ề ờ ư ươ ấ ẩ ả
thiên nhiên v n r ng l n bao la. Đi u y góp ph n làm n i b t tình c m và tâm s c a thiố ộ ớ ề ấ ầ ổ ậ ả ự ủ
nhân, nh n m nh ý nghĩa toàn bài th .ấ ạ ơ
M i ra tù, t p leo núi là bài th hay, nó mang m t ý nghĩa tr ng đi v i s nghi p cáchớ ậ ơ ộ ọ ạ ớ ự ệ
m ng c a H Ch t ch, là d u m c k t thúc ch ng đng gian nan đày i, là ti n đ choạ ủ ồ ủ ị ấ ố ế ặ ườ ả ề ề
nh ng trang m i trong cu c đi cách m ng c a Bác. N i nh mong trong bài th đngữ ớ ộ ờ ạ ủ ỗ ớ ơ ồ
th i cũng là lòng khao khát v v i T Qu c thân yêu đ chu n b b cho m t s ki n vĩờ ề ớ ổ ố ể ẩ ị ị ộ ự ệ
đi c a l ch s dân t c - Cách m ng tháng tám thành công, d i s ch đón c a nh ngạ ủ ị ử ộ ạ ướ ự ờ ủ ữ
chi n h u, b n bè, nh ng con ng i cùng chung lý t ng cách m ng.ế ữ ạ ữ ườ ưở ạ
