Đ bài: C m nghĩ c a em v "c nh t ng x a nay ch a t ng có" trong tác ph m ượ ư ư
Ch ng i t tù c a Nguy n Tuân ườ
Bài làm
Trong các sáng tac c a Nguy n Tuân, các nhân v t th ng đc miêu t , nhìn nh n nh ườ ượ ư
m t ngh sĩ . Và tác ph m “Ch ng i t tù cũng đc xây d ng b ng cách nhìn nh n ư ượ
nh v y. Bên c nh đó, nhà văn đã khéo léo sáng t o lên m t tình hu ng truy n vô cùngư
đc đáo. Đó là c nh cho ch trong nhà giam- là ph n đc s c nh t c a thiên truy n này
“m t c nh t ng x a nay ch a t ng có”. ượ ư ư
Đo n cho ch n m ph n cu i tác ph m. v trí này tình hu ng truy n đc đy lên ượ
đn đnh đi m vì viên qu n ng c b ng nh n đc công văn v vi c x t nh ng tênế ượ
ph n lo n, trong đó có Hu n Cao. Do v y c nh cho ch có ý nghĩa c i nút,gi i t a nh ng
băn khoăn ,ch đi n i ng i đc, t đó toát lên nh ng giá tr l n lao c a tác ph m. ơ ườ
Sau khi nh n đc công văn, viên qu n ng c đã rãi bày tâm s c a mình v i th y th l i. ượ ơ
Nghe xong truy n, th y th l i đã ch y xu ng bu ng giam Hu n Cao đ k rõ n i lòng ơ
viên qu n ng c. Và đêm hôm đó, trong m t bu ng t i ch t h p v i ánh sáng đ r c c a
m t bó đu c t m d u, m t c nh t ng x a nay ch a t ng có đang di n ra. Thông ượ ư ư
th ng đ sáng t o ngh thu t ng i ta th ng tìm đn nh ng n i có không gian đp,ườ ườ ườ ế ơ
thoáng đãng, yên tĩnh. Nh ng trong m t không gian ch a đy bóng t i, nh b n ch nư ơ
ng c tù thì vi c sáng t o ngh thu t v n x y ra. Th i gian đây cũng g i cho ta tình
c nh c a ng i t tù. Đây có l là đêm cu i c a ng i t tù-ng i cho ch và cũng chính ườ ườ ườ
là gi phút cu i cùng c a Hu n Cao. Và trong hoàn c nh y thì m t ng i tù c đeo ườ
gông, chân v ng xi ng” v n ung dung, đĩnh đc “d m tô nét ch trên t m l a trăngướ
tinh”. Trong khi y, viên qu n ng c và th y th l i thì khúm lúm chuy n đng. đây cho ơ
th y d ng nh tr t t xã h i đang b đo l n. Viên qu n ng c đáng nh ph i hô hào , ườ ư
răn đe k tù t i. Th nh ng trong c nh t ng này thì tù nhân l i tr thành ng i răn d y, ế ư ượ ườ
ban phát cái đp.
Đây qu th c là m t cu c g p g x a nay ch a t ng có gi a Hu n Cao-ng i có tài vi t ư ư ườ ế
ch nhanh, đp và viên qu n ng c, th y th l i-nh ng ng i thích ch i ch . H đã g p ơ ườ ơ
nhau trong hoàn c nh th t đc bi t: m t bên là k ph n ngh ch ph i lĩnh án t hình (Hu n
Cao) và m t bên là nh ng ng i th c thi pháp lu t. Trên bình di n xã h i, h hai phía ườ
đi l p nhau nh ng xét trên bình di n ngh thu t h l i là tri âm, tri k c a nhau. Vì th ư ế
mà th t là chua xót vì đây là l n đu tiên nh ng cũng là l n cu i cùng ba con ng i y ư ườ
g p nhau. H n th n a, h g p nhau v i con ng i th t, c mu n th t c a mình. Trong ơ ế ườ ướ
đo n văn, nhà văn đã s d ng s t ng ph n gi a ánh sáng và bóng t i làm câu chuy n ươ
cũng v n đng theo s v n đng c a ánh sáng và bóng t i. Cái h n đn, xô b c a nhà
giam v i cái thanh khi t c a n n l a tr ng và nh ng nét ch đp đ. Nhà văn đã làm n i ế
b t hình nh c a Hu n Cao, tô đm s v n lên th ng th c a ánh sáng so v i bóng t i, ươ ế
cái đp so v i cái x u và cái thi n so v i cái ác. Vào lúc y, t m t quan h đi ngh ch kì
l : ng n l a c a chính nghĩa bùng cháy ch n ng c tù t i tăm, cái đp đc sáng t o ượ
gi a ch n hôi hám, nh b n… đây, Nguy n Tuân đã nêu b t ch đ c a tác ph m: cái ơ
đp chi n th ng cái x u xa, thiên l ng chi n th ng t i ác. Đó là s tôn vinh cái đp, cái ế ươ ế
thi n đy n t ng. ượ
Sau khi cho ch xong, Hu n Cao đã khuyên qu n ng c t b ch n ng c tù nh b n: “đi ơ
ch đ có th ti p t c s nguy n cao ý. Mu n ch i ch ph i gi đc thiên l ng. ế ơ ượ ươ
Trong môi tr ng c a cái ác, cái đp khó có th b n v ng. Cái đp có th n y sinh tườ
ch n t i tăm, nh b n, t môi tr ng c a cái ác (cho ch trong tù) nh ng không th ơ ườ ư
chung s ng v i cái ác. Nguy n Tuân nh c đn thú ch i ch là môn ngh thu t đòi h i s ế ơ
c m nh n không ch b ng th giác mà còn c m nh n b ng tâm h n. Ng i ta th ng th c ườ ưở
ch không m y ai th y, c m nh n mùi th m c a m c. Hãy bi t tìm trong m c trong ch ơ ế
h ng v c a thiên l ng. Cái g c c a ch chính là cái thi n và ch i ch chính là thươ ươ ơ
hi n cách s ng có văn hóa.
Tr c l i khuyên c a ng i t tù, viên qu n nguc xúc đng “vái ng i tù m t vái, ch pướ ườ ườ
tay nói m t câu mà dòng n c m t r vào k mi ng ngh n ngào: k mê mu i này xin bái ướ
lĩnh”. B ng s c m nh c a m t nhân cách cao c và tài năng xu t chúng, ng i t tù đã ườ
h ng qu n ng c đn m t cu c s ng c a cái thi n. Và trên con đng đn v i cái ch tướ ế ườ ế ế
Hu n Cao gieo m m cu c s ng cho nh ng ng i l m đng. Trong khung c nh đen t i ườ ư
c a tù ng c, hình t ng Hu n Cao b ng tr lên cao l n là th ng, v t lên trên nh ng cái ượ ườ ượ
dung t c th p hèn c a th gi i xung quanh. Đng th i th hi n m t ni m tin v ng ch c ế
c a con ng i: trong b t kì hoàn c nh nào con ng i v n luôn khao khát h ng t i chân- ườ ư ướ
thi n-mĩ.
Có ý ki n cho r ng: Nguy n Tuân là nhà văn duy mĩ, t c là đi u khi n ông quan tâm ch làế ế
cái đp, là ngh thu t. Nh ng qua truy n ng n “Ch ng i t tù mà đc bi t là c nh ư ườ
cho ch ta càng th y r ng nh n xét trên là h i h t, thi u chính xác. Đúng là trong truy n ế
ng n này, Nguy n Tuân ca ng i cái đp nh ng cái đp bao gi cũng g n v i cái thi n, ư
thi n l ng con ng i. Quan đi m này đã bác b đnh ki n v ngh thu t tr c cách ươ ườ ế ướ
m ng, Nguy n Tuân là m t nhà văn có t t ng duy mĩ, theo quan đi m ngh thu t v ư ưở
ngh thu t. Bên c nh đó, truy n còn ca ng i viên qu n ng c và th y th l i là nh ng con ơ
ng i tuy s ng trong môi tr ng đc ác x u xa nh ng v n là nh ng “thanh âm trong tr o”ườ ườ ư
bi t h ng t i cái thi n. Qua đó còn th hi n t m lòng yêu n c, căm ghét b n th ng trế ướ ướ
đng th i và thái đ trân tr ng đi v i nh ng ng i có “thi n l ng” trên c s đo líươ ườ ươ ơ
truy n th ng c a nhà văn.
“Ch ng i t tù là bài ca bi tráng, b t di t v thi n l ng, tài năng và nhân cách cao c ườ ươ
c a con ng i. Hành đng cho ch c a Hu n Cao, nh ng dòng ch cu i cùng c a đi ườ
ng i có ý nghĩa truy n l i cái tài hoa trong sáng cho k tri âm, tri k hôm nay và mai sau.ườ
N u không có s truy n l i này cái đp s mai m t. Đó cũng là t m lòng mu n gi gìnế
cái đp cho đi.
B ng nh p đi u ch m rãi, câu văn giàu hình nh g i liên t ng đn m t đo n phim quay ưở ế
ch m. T ng hình nh, t ng đng tác d n hi n lên d i ngòi bút đm ch t đi n nh c a ướ
Nguy n Tuân: m t bu ng t i ch t h p…hình nh con ng i “ba cái đu đang chăm chú ườ
trên m t t m l a tr ng tinh”, hình nh ng i tù c đeo gông, chân v ng xi ng đang vi t ườ ướ ế
ch . Trình t miêu t cũng th hi n t t ng m t cách rõ nét: t bóng t i đn ánh sáng, ư ưở ế
t hôi hám nh b n đn cái đp. Ngôn ng , hình nh c kính cũng t o không khí cho tác ơ ế
ph m. Ngôn ng s d ng nhi u t hán vi t đ miêu t đi t ng là thú ch i ch . Tác gi ượ ơ
đã “ph c ch cái c x a b ng kĩ thu t hi n đi nh bút pháp t th c, phân tích tâm lí ế ư ư
nhân v t.
C nh cho ch trong “Ch ng i t tùđã k t tinh tài năng, sáng t o và t t ng đc đáo ườ ế ư ưở
c a Nguy n Tuân. Tác ph m đã nói lên lòng ng ng v ng và tâm s nu i ti c đi v i ưỡ ế
nh ng con ng i có tài hoa, nghĩa khí và nhân cách cao th ng. Đan xen vào đó tác gi ườ ượ
cũng kín đao bày t cái đau xót chung cho cái đp chân chính, đích th c đang b h y ho i.
Tác ph m góp m t ti ng nói đy tính nhân b n: dù cu c đi có đen t i v n còn có nh ng ế
t m lòng t a sáng.