Chỉ thị số 22/CT-TTg

Chính phủ Việt Nam đã và đang đặt ra các Chương trình Mục tiêu Quốc gia (CTMTQG) nhằm thúc đẩy phát triển toàn diện đất nước, đặc biệt là tại các khu vực còn nhiều khó khăn. Trong đó, Chương trình Mục tiêu Quốc gia về Xây dựng Nông thôn mới, Giảm nghèo bền vững và Phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2030 đóng vai trò then chốt trong việc thu hẹp khoảng cách phát triển, nâng cao đời sống người dân. Tuy nhiên, việc triển khai các chương trình này đang đối mặt với những thách thức về tiến độ và giải ngân vốn. Chỉ thị này được ban hành nhằm giải quyết trực diện các vướng mắc, đẩy mạnh tiến độ và đảm bảo hiệu quả thực hiện.

Các bộ, ngành trung ương, cơ quan ngang bộ, ủy ban nhân dân các cấp tỉnh, thành phố, cùng các đơn vị và cán bộ quản lý chịu trách nhiệm triển khai các Chương trình Mục tiêu Quốc gia về nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển vùng dân tộc thiểu số.

Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ tập trung vào việc đẩy nhanh tiến độ và nâng cao hiệu quả triển khai các Chương trình Mục tiêu Quốc gia (CTMTQG) quan trọng giai đoạn 2026-2030, bao gồm Xây dựng Nông thôn mới, Giảm nghèo bền vững và Phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Bối cảnh ban hành Chỉ thị là tình hình thực hiện còn chậm trễ, đặc biệt là việc ban hành văn bản hướng dẫn và giải ngân vốn ngân sách nhà nước chưa đạt yêu cầu. Nguyên nhân được chỉ ra là do thiếu sự quyết liệt trong chỉ đạo, điều hành của một số bộ, ngành và địa phương, cùng với các thách thức phát sinh trong quá trình chuyển tiếp từ nhiều chương trình sang một chương trình tích hợp. Để khắc phục tình trạng này, Chỉ thị yêu cầu các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan trung ương và Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố coi việc triển khai chương trình là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, cấp bách. Các bên liên quan phải tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo, phân công trách nhiệm rõ ràng và ưu tiên xử lý dứt điểm các nhiệm vụ, dự án còn tồn đọng, đảm bảo công khai, minh bạch, chất lượng, hiệu quả và tránh lãng phí. Về phương pháp, Chỉ thị đặt ra các yêu cầu cụ thể: các Bộ liên quan phải khẩn trương hoàn thành văn bản hướng dẫn Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới và các nội dung CTMTQG trước ngày 30/5/2026. Các địa phương phải kiện toàn Ban Chỉ đạo Chương trình, xây dựng nguyên tắc phân bổ vốn ngân sách ưu tiên vùng đặc biệt khó khăn, dân tộc thiểu số trước tháng 6/2026, đồng thời chủ động tháo gỡ vướng mắc. Đặc biệt, Chỉ thị nhấn mạnh việc đẩy nhanh giải ngân vốn ngân sách trung ương chuyển nguồn từ năm 2025 sang năm 2026, với trách nhiệm cụ thể của Chủ tịch UBND các tỉnh, các Bộ được giao dự toán, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (chủ trì theo dõi, đôn đốc), Bộ Tài chính (tổng hợp tình hình) và Ủy ban Dân tộc (phối hợp hướng dẫn). Giá trị ứng dụng và hàm ý của Chỉ thị là tạo cơ sở pháp lý và động lực mạnh mẽ để các cấp, các ngành đẩy mạnh việc thực hiện các CTMTQG, đảm bảo mục tiêu đề ra, nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước, từ đó góp phần thiết thực vào sự phát triển bền vững của khu vực nông thôn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.