Công văn số 10139/BNNMT-TL

Tình hình biến đổi khí hậu đang diễn biến phức tạp, với các hiện tượng thời tiết cực đoan như mưa lũ bất thường, đã và đang đặt ra những thách thức nghiêm trọng đối với an toàn công trình thủy lợi và vùng hạ du. Nhằm chủ động ứng phó hiệu quả với thiên tai, đảm bảo an toàn cho người dân và cơ sở hạ tầng, việc rà soát, đánh giá toàn diện quy trình vận hành hồ chứa thủy lợi là hết sức cấp thiết. Văn bản này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cập nhật các quy định pháp luật mới, điều chỉnh quy trình vận hành phù hợp với điều kiện thực tế, đặc biệt là trong bối cảnh các hiện tượng khí hậu cực đoan ngày càng gia tăng. Mục tiêu là nâng cao năng lực quản lý, vận hành an toàn hệ thống hồ đập, phòng ngừa và giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra.

Các cơ quan quản lý nhà nước cấp tỉnh, huyện và các đơn vị, tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc quản lý, vận hành và khai thác hồ chứa thủy lợi, cũng như công tác phòng chống thiên tai.

Để nâng cao hiệu quả công tác phòng chống thiên tai và đảm bảo an toàn cho các công trình thủy lợi cùng vùng hạ du, văn bản này đưa ra một loạt chỉ đạo toàn diện. Nội dung chính yêu cầu các tỉnh, thành phố rà soát, đánh giá tổng thể quy trình vận hành các hồ chứa thủy lợi hiện hành. Trong đó, việc cập nhật các quy định pháp luật mới và điều chỉnh quy trình vận hành để thích ứng với biến đổi khí hậu, đặc biệt là các hiện tượng mưa lũ cực đoan, được ưu tiên hàng đầu. Phương pháp tiếp cận bao gồm việc tối ưu hóa dung tích hữu ích của hồ để cắt lũ, sử dụng linh hoạt mực nước trước lũ, và quy định cụ thể về thời gian, phương thức thông báo xả lũ đến các cơ quan và người dân vùng hạ du. Ngoài ra, việc quan trắc công trình, khí tượng thủy văn, tính toán dòng chảy, và cập nhật số liệu vết lũ để xây dựng phương án ứng phó thiên tai khẩn cấp cũng là các nội dung trọng tâm. Văn bản cũng nhấn mạnh sự cần thiết của việc phân công nhiệm vụ, trách nhiệm rõ ràng cho từng đơn vị và cá nhân liên quan. Giá trị ứng dụng của các chỉ đạo này là rất lớn, góp phần tăng cường an toàn đập, bảo vệ tính mạng và tài sản của người dân vùng hạ du, đồng thời tối ưu hóa việc quản lý và khai thác tài nguyên nước phục vụ sản xuất và đời sống. Nó cũng hàm ý rằng các địa phương cần chủ động kiểm tra, đánh giá tình trạng an toàn của các hồ chứa, đặc biệt là sau mùa mưa lũ năm 2025, để có kế hoạch sửa chữa và nâng cấp kịp thời. Việc triển khai đồng bộ các giải pháp này sẽ góp phần xây dựng một hệ thống quản lý hồ chứa thủy lợi bền vững, thích ứng tốt hơn với những thách thức từ thiên tai và biến đổi khí hậu trong tương lai.