
Đ bài:ề Dàn ý GS. Hoàng Nh Mai nh n đnh: "Đi th a" là m t b c đi c a Namư ậ ị ờ ừ ộ ướ ủ
Cao v h ng cách m ng, m t ti ng g i b n c a Nam Cao đn v i các nhà văn cóề ướ ạ ộ ế ọ ạ ủ ế ớ
thi n chí. Anh (ch ) hãy bình lu n ý ki n trênệ ị ậ ế
Bài làm
DÀN Ý
1. Gi i thíchả
- H c sinh có th gi i thích tiêu đ "Đi th a" là cu c đi hoàn toàn vô ích, không ai c nọ ể ả ề ờ ừ ộ ờ ầ
t i, cu c đi ph i b đi cho xã h i kh i v ng b n.ớ ộ ờ ả ỏ ộ ỏ ướ ậ
- " Đi th a" là m t b c đi c a Nam Cao v h ng cách m ng, đây là cách nhìn m iờ ừ ộ ướ ủ ề ướ ạ ớ
c a nhà văn, gi i nào cũng có th "th a" ngay c gi i văn ngh sĩ chân chính khi g p khóủ ớ ể ừ ả ớ ệ ặ
khăn. Nguyên do không nh ng xã h i mà ngay ý th c trách nhi m cá nhân là chính.ữ ở ộ ứ ệ
- Nh ng nhà văn có thi n chí s đng tình v i Nam Cao khi tác gi đa ra h ng đi choữ ệ ẽ ồ ớ ả ư ướ
gi i văn ngh sĩ.ớ ệ
2. Bình
- S tha hóa c a nh ng con ng i b b n cùng hóa là m t quy lu t khá ph bi n t t ngự ủ ữ ườ ị ầ ộ ậ ổ ế ừ ầ
l p d i đn gi i trí th c văn ngh sĩ.ớ ướ ế ớ ứ ệ
- S tha hóa gi i văn ngh sĩ là m t s vi c r t nghiêm tr ng vì h có trí tu , có ýự ở ớ ệ ộ ự ệ ấ ọ ọ ệ
th c, có trách nhi m v i xã h i: Văn sĩ H đã là nhà văn, l i là nhà văn chân chính, là m tứ ệ ớ ộ ộ ạ ộ
trí th c, là m t nhà c m bút có lí t ng, là ng i có nghĩa v v ch đng ch l i cho xãứ ộ ầ ưở ườ ụ ạ ườ ỉ ố
h i, th mà vì chén c m manh áo, H đã b tha hóa.ộ ế ơ ộ ị
- S tha hóa c a gi i văn ngh sĩ có tác h i lâu dài và n ng n vì nó gieo n c đc vào xãự ủ ớ ệ ạ ặ ề ọ ộ
h i, c ng c cho m t xã h i th i nát mà lý ra ng i ngh sĩ có quy n không làm - H đãộ ủ ố ộ ộ ố ườ ệ ề ộ
vi t nh ng tác ph m mà tr c đây anh cho là s nh c.ế ữ ẩ ướ ỉ ụ
3. Lu nậ
- Tác gi khinh b nh ng ng i c m bút vô trách nhi m, ch bi t l i nhu n.ả ỉ ữ ườ ầ ệ ỉ ế ợ ậ

- Căm ghét nh ng k b t tài mà ba hoa khoác lác, không th y th c hình, t cao t hàoữ ẻ ấ ấ ự ự ự
nghĩ mình s có nh ng tác ph m b t h làm kinh thiên đng đa, khinh chê ng i khác.ẽ ữ ẩ ấ ủ ộ ị ườ
- Tác gi kêu g i m i ng i s ng trung th c, ph i chính là mình. Tránh c u th vô tráchả ọ ọ ườ ố ự ả ẩ ả
nhi m vì ch y theo đng ti n nh ng cũng không đc huy n ho c mình, ph i c g ngệ ạ ồ ề ư ượ ễ ặ ả ố ắ
trong tài s c c a chính mình đ làm ích cho đi dù là nh ng vi c c n con ch không nóiứ ủ ể ờ ữ ệ ỏ ứ
suông, h a hão.ứ
- Tác gi l t tr n chân t ng c a các lo i nhà văn ph bi n đng th i tr c d lu nả ộ ầ ướ ủ ạ ổ ế ươ ờ ướ ư ậ
nhân dân đ nhân dân th c t nh không b mê ho c, không b h làm cho ngu mu i mà nh nể ứ ỉ ị ặ ị ọ ộ ậ
chân nh ng giá tr đang phát tri n dù r t bé nh .ữ ị ể ấ ỏ
Dàn ý chi ti tế
Tác gi c m thông và xót xa đi v i t n bi k ch tinh th n đau đn, dai d ng c a ng i tríả ả ố ớ ấ ị ầ ớ ẳ ủ ườ
th c nghèo có tài năng, có tâm huy t, giàu lòng nhân đo trong xã h i th c dân phongứ ế ạ ộ ự
ki n. Đng th i lên án gay g t cái xã h i ng t ng t bóp ch t m i m c, t c đi cu cế ồ ờ ắ ộ ộ ạ ế ọ ơ ướ ướ ộ
s ng chân chính c a con ng i, đã đu đc tâm h n con ng i và m i quan h v n đpố ủ ườ ầ ộ ồ ườ ố ệ ố ẹ
đ gi a ng i và ng i.ẽ ữ ườ ườ
Nhân v t Tậ ừ
– Ngo i hình: Nam Cao r t ít t ngo i hình c a nhân v t T . Ph n cu i truy n, ch cóạ ấ ả ạ ủ ậ ừ ầ ố ệ ỉ
m t vài nét v , tác gi t T – m t ng i đàn bà b c m nh: Da m t xanh nh t, môi nh tộ ề ả ả ừ ộ ườ ạ ệ ặ ợ ợ
nh t, mí m t h i tim tím, m t có qu ng, má h i hóp l i… Cái bàn tay l ng c ng r tạ ắ ơ ắ ầ ơ ạ ủ ủ ặ
nh ng x ng, c tay m ng m nh. Làn da m ng, xanh trong, xanh l c… Đó là hình nhữ ươ ổ ỏ ả ỏ ọ ả
m t thi u ph nhi u lo l ng, thi u v m t v t ch t. V đp th i con gái đã tàn phai.ộ ế ụ ề ắ ế ề ặ ậ ấ ẻ ẹ ờ
– L làng vì b tình ph . C nh T ôm con sau ngày đ, nh n đói, m già b mù, c m l nỡ ị ụ ả ừ ẻ ị ẹ ị ả ẹ ẫ
con ch có m t cách là khóc cho, đn khi nào bao nhiêu th t đu ch y ra thành n c m tỉ ộ ế ị ể ả ướ ắ
h t, đ r i cùng ch t c .ế ể ồ ế ả
– T là h i t bao đc tính t t đp c a ng i v yêu ch ng, ng i m th ng con. D uừ ộ ụ ứ ố ẹ ủ ườ ợ ồ ườ ẹ ươ ị
dàng, ch u th ng ch u khó, giàu đc hi sinh. T hi u r ng H kh là vì T . T chénị ươ ị ứ ừ ể ằ ộ ổ ừ ừ
n c đn c ch l i nói, ch đã dành cho H bao tình th ng yêu. B H say r u h t h i,ướ ế ử ỉ ờ ị ộ ươ ị ộ ượ ắ ủ

đánh đu i, nh ng T v n yêu ch ng, không th ôm con b đi đc, vì ngoài tình yêu, Hổ ư ừ ẫ ồ ể ỏ ượ ọ
còn là ân nhân c a ch . T yêu ch ng b ng m t th tình yêu r t g n v i tình c a m t conủ ị ừ ồ ằ ộ ứ ấ ầ ớ ủ ộ
chó đi v i ng i nuôi.ố ớ ườ
– Ph n cu i truy n, T ôm l y c ch ng nói: “… Không!… Anh ch là m t ng i khầ ố ệ ừ ấ ổ ồ ỉ ộ ườ ổ
s … Chính vì em mà anh kh …”. Nàng ru con qua dòng n c m t… cho th y T là m tở ổ ướ ắ ấ ừ ộ
ng i b c m nh, nh ng b n tính r t d u dàng, giàu đc hi sinh.ườ ạ ệ ư ả ấ ị ứ
– Nam Cao v i trái tim nhân đo đã miêu t sâu s c tâm h n nhân h u c a T , c m thôngớ ạ ả ắ ồ ậ ủ ừ ả
v i n i đau c a T , c a bao ng i ph n b c m nh và đau kh trong xã h i cũ. Ti ngớ ỗ ủ ừ ủ ườ ụ ữ ạ ệ ổ ộ ế
ru con c a T là ti ng th ng, là n i đau bu n v cu c đi bi k ch c a ng i ph n :ủ ừ ế ươ ỗ ồ ề ộ ờ ị ủ ườ ụ ữ
s ng trong tình yêu mà ít có h nh phúc!ố ạ
H là m t con ng i giàu tình th ngộ ộ ườ ươ
– H đã hành đng m t cách cao đp là nuôi T , nuôi m già, con d i cho T . Lúc m Tộ ộ ộ ẹ ừ ẹ ạ ừ ẹ ừ
qua đi, H đã đng ra làm ma, r t chu đáo. H nh n T làm v , nh n làm b cho đaờ ộ ứ ấ ộ ậ ừ ợ ậ ố ứ
con th … Nh m t nghĩa c cao đp, H đã c u v t m con T . Bi t bao nhiêu là ânơ ư ộ ử ẹ ộ ứ ớ ẹ ừ ế
nghĩa. H s ng vì tình th ng vì s bao dung ch che, nh anh quan ni m: K m nhộ ố ươ ự ở ư ệ ẻ ạ
chính là k giúp đ k khác trên đôi vai mình.ẻ ỡ ẻ
– H là m t ng i ch ng th t s yêu th ng v con. Anh tính chuy n Phí đi m t vài nămộ ộ ườ ồ ậ ự ươ ợ ệ ộ
đ ki m ti n lo cho T m t cái v n làm ăn. Nh ng lúc T m, H lo xanh m t và th cể ế ề ừ ộ ố ữ ừ ố ộ ặ ứ
su t đêm. Ch xa các con vài ngày, lúc g p l i chúng, H c m đng đn a n c m t, hônố ỉ ặ ạ ộ ả ộ ế ứ ướ ắ
hít chúng v v p. Có lúc t m ng m i đn cu i tháng, H không dám b c chân ra kh iồ ậ ừ ồ ườ ế ố ộ ướ ỏ
nhà đ b t chi tiêu, h n th ng v con có b a ph i nh n c m ăn cháo, s p nh n đcể ớ ắ ươ ợ ữ ả ị ơ ắ ậ ượ
ti n nhu n bút, H th ng đau con th c tháng đói khát kh s , hôm nay có ti n cũngề ậ ộ ươ ơ ả ổ ở ề
nên cho chúng nó m t b a ăn ra h n.ộ ữ ồ
– H là m t nhà văn nhân đo ch nghĩa. V i H thì trang văn là cu c đi, th m tình điộ ộ ạ ủ ớ ộ ộ ờ ấ ờ
ph i ch a đng đc m t cái gì l n lao, m nh m , v a đau đn, l i v a ph n kh i. Nóả ứ ự ượ ộ ớ ạ ẽ ừ ớ ạ ừ ấ ở
ca t ng lòng th ng, tình bác ái, s công bình. Nó làm cho ng i g n ng i h n. Đó làụ ươ ự ườ ầ ườ ơ
m t quan ni m r t ti n b , quan ni m ngh thu t v nhân sinh. Nhà văn ph i vì conộ ệ ấ ế ộ ệ ệ ậ ị ả

ng i, vì h nh phúc c a con ng i. Qua đó, ta th y, là con ng i xã h i, là nhà văn, làườ ạ ủ ườ ấ ườ ộ
ng i ch ng ng i cha, trong con ng i và tâm h n H đu t a sáng m t tình nhân ái baoườ ồ ườ ườ ồ ộ ề ỏ ộ
la. Anh đã s ng và hành đng, vun đp cho h nh phúc c a con ng i.ố ộ ắ ạ ủ ườ
H là m t nhà văn tr i qua m t bi k ch tinh th n đau đn, dai d ng.ộ ộ ả ộ ị ầ ớ ẳ
– H có tài, lúc đu, anh vi t r t th n tr ng. Mang m t hoài bão l n, anh băn khoăn nghĩộ ầ ế ấ ậ ọ ộ ớ
đn m t tác ph m nó s làm m h t các tác ph m cùng ra m t th i. T khi ph i lo ki mế ộ ẩ ẽ ờ ế ẩ ộ ờ ừ ả ế
ti n nuôi v con, H cho in nhi u cu n văn vi t v i, anh x u h khi đc l i văn mình, tề ợ ộ ề ố ế ộ ấ ổ ọ ạ ự
x v mình là m t th ng kh n n n, là m t k b t l ng! Tr c kia tin t ng bao nhiêu thìỉ ả ộ ằ ố ạ ộ ẻ ấ ươ ướ ườ
nay đau đn th t v ng b y nhiêu. H n rũ bu n, l c đu t b o: Thôi th là h t! Ta đãớ ấ ọ ấ ắ ồ ắ ầ ự ả ế ế
h ng! Ta đã h ng đt r i!ỏ ỏ ứ ồ
– Văn ch ng đi v i H nh là m t cái nghi p. N áo c m ghì sát đt, nh ng anh v nươ ố ớ ộ ư ộ ệ ợ ơ ấ ư ẫ
mê văn. H nói, đc đc m t câu văn hay mà hi u đc thì d u ăn m t món ăn ngonộ ọ ượ ộ ể ượ ẫ ộ
đn đâu cũng không thích b ng. H điên ng i lên vì ph i xoay ti n nh ng h n b o khế ằ ộ ườ ả ề ư ắ ả ổ
thì kh th t, nh ng th có ng i giàu b c v n nào thu n đi l y cái đa v c a tôi, ch aổ ậ ư ử ườ ạ ạ ậ ổ ấ ị ị ủ ư
ch c tôi đã đi.ắ ổ
– M t d n cu c đi h n nhiên trong sáng, có lúc chan ch a n c m t, m t h m h m.ấ ầ ộ ờ ồ ứ ướ ắ ặ ầ ầ
H n đc sách mà trông cũng d t n: đôi lông mày r m… châu đu l i v i nhau… cái m tắ ọ ữ ợ ậ ầ ạ ớ ặ
h c hác…ố
– H đã tìm đn r u đ gi i s u, càng ngày h n càng lún sâu vào bi k ch, say r u vàộ ế ượ ể ả ầ ắ ị ượ
đi x vũ phu v i v con. V n r t yêu v con nh ng có hôm say r u h n g m g mố ử ớ ợ ố ấ ợ ư ượ ắ ườ ườ
đôi m t, đòi v t m t nhát cho ch t c . T nh r u l i b n l n xin l i T h a ch a r u,ắ ậ ộ ế ả ỉ ượ ạ ẽ ẽ ỗ ừ ứ ừ ượ
đc m t th i gian ng n, l i say, l i đánh v , làm nh ng trò v a bu n c i, v a đáng sượ ộ ờ ắ ạ ạ ợ ữ ừ ồ ườ ừ ợ
nh l n tr c. Tr thành bê tha h n đã ng m t n a ngày t khi còn d c đng, vư ầ ướ ở ắ ủ ộ ử ừ ở ọ ườ ề
đn nhà thì đ xu ng gi ng nh m t khúc g … ng say nh ch t! Có đi u l , H r tế ổ ố ườ ư ộ ỗ ủ ư ế ề ạ ộ ấ
t nh khi anh bàn lu n văn ch ng, r t bi t đi u và ân h n th c s lúc t nh r u. H n nhìnỉ ậ ươ ấ ế ề ậ ự ự ỉ ượ ắ
T xanh xao mà th ng h i, n m l y tay T mà khóc, n c m t h n b t ra nh n cừ ươ ạ ắ ấ ừ ướ ắ ắ ậ ư ướ
m t qu chanh mà ng i ta bóp m nh. Và h n khóc… Ôi chao! H n khóc! H n khóc n cộ ả ườ ạ ắ ắ ắ ứ
n … R i h n t lên án mình ch là… m t th ng… kh n n n!ở ồ ắ ự ỉ ộ ằ ố ạ

Và câu hát ru còn th m l c a T nh tô đm thêm bi k ch c a H , c a hai v ch ng. N iấ ệ ủ ừ ư ậ ị ủ ộ ủ ợ ồ ỗ
đau y đc c c t qua câu hát cho hai hàng l đm đìa t m th ng. Ti ng khóc c a H ,ấ ượ ự ả ệ ầ ấ ươ ế ủ ộ
ti ng khóc c a T mang ý nghĩa t cáo cái xã h i tàn ác đã c p đi m i m c, đã đàyế ủ ừ ố ộ ướ ọ ơ ướ
đa cu c s ng c a m i gia đình, đã đu đc tâm h n con ng i và làm méo mó m i quanọ ộ ố ủ ỗ ầ ộ ồ ườ ố
h v n t t đp gi a ng i và ng i.ệ ố ố ẹ ữ ườ ườ
– Cũng qua nhân v t H , Nam Cao đã th hi n ngòi bút hi n th c v a t nh táo, s c l nh,ậ ộ ể ệ ệ ự ừ ỉ ắ ạ
v a n ng trĩu suy nghĩ và đm th m yêu th ng. Ngh thu t phân tích tâm lí nhân v t quaừ ặ ằ ắ ươ ệ ậ ậ
dòng đc tho i, qua ti ng khóc c a H và T làm cho ng i đc vô cùng th m thía v biộ ạ ế ủ ộ ừ ườ ọ ấ ề
k ch c a m t trí th c nghèo, c a m t nhà văn nghèo trong xã h i cũ.ị ủ ộ ứ ủ ộ ộ

