intTypePromotion=1

Đánh giá các tổ hợp lúa lai hai dòng mới chọn tạo

Chia sẻ: Sunshine_3 Sunshine_3 | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:4

0
46
lượt xem
4
download

Đánh giá các tổ hợp lúa lai hai dòng mới chọn tạo

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Khai thác ưu thế lai ở lúa là một h-ớng đi có hiệu quả nhất để tăng năng suất và sản l-ợng lúa.Trong những năm gần đây công tác nghiên cứu và ứng dụng các thành tựu về lúa lai đã đ-ợc triển khai mạnh mẽ ở Việt nam, đã có một số tổ hợp lai đ-ợc đ-ợc chọn tạo trong n-ớc đ-a vào sản xuất trên diện rộng nh- Việt Lai 20, TH3 – 3, HYT83… Tuy nhiên các tổ hợp lúa lai đ-ợc gieo cấy rộng rãi trong n-ớc chủ yếu đ-ợc nhập nội từ n-ớc ngoài. Vì...

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Đánh giá các tổ hợp lúa lai hai dòng mới chọn tạo

  1. ®¸nh gi¸ c¸c tæ hîp lóa lai hai dßng míi chän t¹o Evaluation of newly developed two line hybrid rice combinations NguyÔn Nh− H¶i(1), NguyÔn V¨n Hoan(2) Summary Eight two-line hybrid rice combinations newly developed in Vietnam were evaluated in 2004 autumn season. Results of evaluation showed that new combinations could be classified as very early maturing (95 – 112 days), two of them (VL1 and VL2) were extra early maturing (94 – 95 days). The yield potential and yield of 4 combinations, i.e.VL1, VL3, VL4 and VL5 was significantly higher than the check hybrid Boi Tap Son Thanh. Combination VL1 had not only high yield but also very high cumulative yield (86,5kg/ha/day). Key words: two line hybrid rice, early maturing, and cumulative yield. 1. §Æt vÊn ®Ò Khai th¸c −u thÕ lai ë lóa lµ mét h−íng ®i cã hiÖu qu¶ nhÊt ®Ó t¨ng n¨ng suÊt vµ s¶n l−îng lóa.Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y c«ng t¸c nghiªn cøu vµ øng dông c¸c thµnh tùu vÒ lóa lai ®· ®−îc triÓn khai m¹nh mÏ ë ViÖt nam, ®· cã mét sè tæ hîp lai ®−îc ®−îc chän t¹o trong n−íc ®−a vµo s¶n xuÊt trªn diÖn réng nh− ViÖt Lai 20, TH3 – 3, HYT83… Tuy nhiªn c¸c tæ hîp lóa lai ®−îc gieo cÊy réng r·i trong n−íc chñ yÕu ®−îc nhËp néi tõ n−íc ngoµi. V× vËy ®Ó ph¸t triÓn lóa lai bÒn v÷ng, vÒ l©u dµi s¶n xuÊt lóa lai ë n−íc ta kh«ng thÓ tr«ng chê vµo nguån gièng cña Trung Quèc mµ cÇn cã c¸c gièng lóa lai do ViÖt Nam chän t¹o vµ s¶n xuÊt. §Ó gãp phÇn vµo môc tiªu trªn, vô mïa 2004 chóng t«i tiÕn hµnh kh¶o s¸t vµ ®¸nh gi¸ mét sè tæ hîp lóa lai hai dßng ®−îc chän t¹o trong n−íc. 2. VËt liÖu vµ ph−¬ng ph¸p nghiªn cøu VËt liÖu VËt liÖu nghiªn cøu gåm 8 tæ hîp lóa lai hai dßng ®−îc chän t¹o trong n−íc: VL1, VL2, VL3, VL4, VL5,.VL6, VL7, VL8. Nguån bè mÑ cña c¸c tæ hîp lai ®−îc chän t¹o trong n−íc: 103 S, T29 S, Peiai 47 S, TGVN 1, T 1S - 96 (c¸c dßng mÑ), R2, R5-1, R 6- 2 (c¸c dßng bè). + Gièng ®èi chøng: Båi t¹p S¬n thanh (BTST) ®−îc nhËp néi tõ Trung Quèc Ph−¬ng ph¸p nghiªn cøu - Ph−¬ng ph¸p bè trÝ thÝ nghiÖm: + ThÝ nghiÖm ®−îc bè trÝ theo ph−¬ng ph¸p thÝ nghiÖm cña Gomez (1984) (RCB - Random Complet Block Design), s¾p xÕp ngÉu nhiªn, lÆp l¹i 3 lÇn. DiÖn tÝch « thÝ nghiÖm 10 m2, mËt ®é cÊy 38 khãm / m2, 2 d¶nh/khãm. + §Þa ®iÓm: Tr¹m kh¶o nghiÖm V¨n L©m (H−ng Yªn) + Ph©n bãn sö dông trong thÝ nghiÖm: Ph©n chuång: 8-10 tÊn/ha, N: 120 kg/ha, P2O5: 450 kg/ha, K2O: 160 kg/ha. C¸ch bãn: (+) Lãt: 100 % ph©n chuång + 100 % l©n + 50 % ®¹m +30 % kali (+) Thóc ®ît 1: 30 % ®¹m + 40 % kali (+) Thóc ®ît 2: 20 % ®¹m + 30 % kali 1
  2. + Ch¨m sãc vµ phßng trõ s©u bÖnh theo quy ph¹m kh¶o nghiÖm gièng lóa 10 TCN 558 - 2002 cña Bé N«ng nghiÖp & PTNT (2003). - C¸c chØ tiªu theo dâi vÒ ®Æc tÝnh n«ng häc vµ n¨ng suÊt theo quy ph¹m kh¶o nghiÖm gièng lóa 10 TCN vµ SES – INGER, IRRI – 1996 (1996). Xö lý ®é tin cËy cña thÝ nghiÖm b»ng ch−¬ng tr×nh IRRISTART. 3. KÕt qu¶ thÝ nghiÖm 3.1. §Æc ®iÓm n«ng sinh häc cña c¸c tæ hîp lóa lai Mét sè ®Æc ®iÓm sinh tr−ëng vµ ph¸t triÓn cña c¸c tæ hîp lai ®−îc thÓ hiÖn ë b¶ng1. KÕt qu¶ cho thÊy c¸c tæ hîp lai sinh tr−ëng ph¸t triÓn tèt, cã ®é thuÇn quÇn thÓ kh¸, trç tËp trung (biÕn ®éng tõ 5 - 7 ngµy), trõ c¸c tæ hîp VL3, VL 4 cßn lÉn dßng mÑ nªn ®é thuÇn ch−a cao. C¸c gièng cã d¹ng h×nh c©y gän, cøng, l¸ ®øng, kh¶ n¨ng th©m canh cao. §Æc biÖt hai tæ hîp lai VL3, VL4 cã cÊu tróc quÇn thÓ rÊt ®Ñp: c©y gän, th©n cøng; l¸ dµi, ®øng, dµy, lßng mo, mµu xanh ®Ëm, tuæi thä l¸ cao. ChiÒu cao c©y cña c¸c gièng biÕn ®éng tõ 104 - 114 cm, cao h¬n so víi ®èi chøng BTST, 2 tæ hîp lai VL1 vµ VL2 cã chiÒu cao c©y thÊp nhÊt: 103 - 104 cm. C¸c tæ hîp lai trong thÝ nghiÖm ®Òu cã thêi gian sinh tr−ëng (TGST) ng¾n biÕn ®éng tõ 94 - 112 ngµy, trong ®ã 2 tæ hîp VL1, VL2 thuéc nhãm cùc ng¾n cã thêi gian sinh tr−ëng 94 - 95 ngµy ng¾n h¬n BTST 4- 5 ngµy. B¶ng 1. Mét sè ®Æc ®iÓm n«ng sinh häc cña c¸c tæ hîp lai Tªn D¹ng TGST Cao Dµi K.th−íc l¸ Thêi §é tµn l¸ §é gièng h×nh (ngµy) c©y b«ng ®ßng gian trç (®iÓm) thuÇn (®iÓm) (cm) (cm) (DxR) (cm) (ngµy) quÇn thÓ VL 1 1 95 104,0 25,4 36,4 x 1,70 5 1 Kh¸ VL 2 1 94 104,4 24,4 36,2 x 1,80 5 1 Kh¸ VL 3 1 103 112,1 27,4 41,5 x 1,79 7 1 T.b×nh VL 4 1 105 112,6 27,2 43,1 x 1,88 7 1 T.b×nh VL 5 1 108 111,2 26,4 36,9 x 2,11 6 1 Kh¸ VL 6 3 111 113,5 25,9 40,3 x 1,88 6 5 Kh¸ VL 7 3 110 114,0 26,5 43,2 x 1,92 6 5 Kh¸ VL 8 3 112 110,8 25,7 37,4 x 1,83 6 3 Kh¸ BTST 1 99 97,5 23,0 38,3 x 1,67 5 1 Kh¸ 3.2. N¨ng suÊt vµ c¸c yÕu tè cÊu thµnh n¨ng suÊt KÕt qu¶ thu ®−îc tr×nh bµy ë b¶ng 2 cho thÊy ®a sè c¸c tæ hîp lai míi cã sè b«ng/khãm t−¬ng ®−¬ng gièng ®èi chøng BTST (6,8 b«ng/khãm), cao nhÊt lµ gièng VL6 ®¹t 7,2 b«ng/khãm, c¸c tæ hîp cã sè b«ng/khãm thÊp h¬n ®èi chøng: VL3, VL4, VL5, VL8. Trong c¸c tæ hîp tham gia thÝ nghiÖm cã mét sè gièng cã sè h¹t ch¾c/b«ng cao h¬n ®èi chøng lµ: VL1, VL2,VL3, VL4 (170 - 180 h¹t/b«ng), hai gièng t−¬ng ®−¬ng: VL5, VL8 (159 - 160 h¹t/ b«ng), c¸c gièng cßn l¹i thÊp h¬n ®èi chøng BTST. Gièng ®èi chøng (BTST) cã khèi l−îng 1000 h¹t thÊp nhÊt (23 g), cao nhÊt lµ gièng VL 5 (27,5 g), c¸c gièng cßn l¹i cã P1000 h¹t t−¬ng ®−¬ng hoÆc cao h¬n ®èi chøng chót Ýt (23,5 - 24,5 g). VÒ n¨ng suÊt thùc thu cã mét sè tæ hîp cao h¬n ®èi chøng ë møc cã ý nghÜa (LSD 0,05 = 5.5 t¹/ha) xÕp theo thø tù lµ: VL4 (86,7 t¹/ha ); VL3 (83,5 t¹/ha); VL 5 (83,2 t¹/ha); VL1 (82,2). Gièng VL2 cã n¨ng suÊt cao h¬n gièng ®èi chøng 5,4 t¹/ha nh−ng ë møc kh«ng cã ý nghÜa. C¸c tæ hîp laiVL6, VL7, VL8 cã n¨ng suÊt thÊp h¬n gièng ®èi chøng. 2
  3. B¶ng 2. N¨ng suÊt vµ c¸c yÕu tè cÊu thµnh n¨ng suÊt cña c¸c tæ hîp lóa lai ( Tr¹m Kh¶o nghiÖm V¨n L©m - vô mïa 2004) Tæ hîp Sè Sè h¹t Tû lÖ P1000 N¨ng suÊt NS tÝch lai b«ng ch¾c/b«ng lÐp h¹t (g) (t¹/ha) luü /khãm (%) Thùc Chªnh lÖch (kg/ha/ thu so víi ®èi ngµy) chøng VL 1 6,9 173,0 13,3 23,5 82,2 + 6,2 86,5 VL 2 6,7 170,0 15,6 23,8 81,4 + 5,4 86,6 VL 3 6,2 173,0 13,3 24,2 83,5 + 7,5 81,1 VL 4 6,2 180,5 13,2 25,2 86,7 + 10,7 82,6 VL 5 6,3 159,2 13,4 27,5 83,2 +7,2 77,0 VL 6 7,2 151,8 18,8 23,7 73,7 - 2,3 66,4 VL 7 7,0 153,9 14,3 24,5 70,3 - 5,7 63,9 VL 8 6,4 159,6 13,4 24,1 71,9 - 5,1 64,2 BTST 6,8 161,5 14,1 23,0 76,0 - 76,8 CV (%) = 5,3 LSD0, 05 = 5,5 t¹/ha 3.3. NhiÔm s©u bÖnh ®ång ruéng cña c¸c tæ hîp lai KÕt qu¶ thÝ nghiÖm ®−îc thÓ hiÖn ë b¶ng 3 cho thÊy c¸c tæ hîp lai VL1, VL2, VL3, VL4, cã kh¶ n¨ng chèng ®æ kh¸, nhiÔm nhÑ c¸c bÖnh b¹c l¸, kh« v»n. C¸c gièng cßn l¹i VL6, VL7, VL8 nhiÔm bÖnh b¹c l¸ trung b×nh, kh¶ n¨ng chèng ®æ kÐm h¬n (®iÓm 5). Trong qu¸ tr×nh sinh tr−ëng vµ ph¸t triÓn cña c¸c tæ hîp lai ch−a thÊy xuÊt hiÖn rÇy n©u trªn ®ång ruéng. B¶ng 3. NhiÔm s©u bÖnh ®ång ruéng vµ tÝnh chèng ®æ cña c¸c tæ hîp lai (Tr¹m kh¶o nghiÖm V¨n L©m- mïa 2004) Tæ hîp Chèng ®æ B¹c l¸ Kh« v»n RÇy n©u lai VL1 1-3 1-3 3 1 VL2 1-3 1-3 3 1 VL3 1-3 1-3 3 1 VL4 1-3 1-3 3 1 VL5 1-3 3 3 1 VL6 3-5 3-5 3 1 VL7 3-5 3-5 3 -5 1 VL8 3-5 3-5 3 -5 1 BTST 1-3 3 3 1 Ghi chó:®iÓm 1- rÊt nhÑ, ®iÓm 3- nhÑ; ®iÓm 5- trung b×nh; ®iÓm 7- nÆng; ®iÓm 9- rÊt nÆng 4. KÕt luËn T¸m tæ hîp lóa lai hai dßng míi chän t¹o ®Òu thuéc nhãm cã thêi gian sinh tr−ëng ng¾n (95 – 112 ngµy), thÊp c©y, l¸ sèng l©u, l¸ ®ßng dµi thuéc d¹ng h×nh th©m canh, søc chèng chÞu s©u bÖnh vµ chèng ®æ kh¸. Cã 5 tæ hîp ®¹t n¨ng suÊt trªn 80t¹/ha trong ®ã 4 tæ hîp n¨ng suÊt cao h¬n ®èi chøng lµ VL1, VL3, VL4 vµ VL5. Tæ hîp VL1 kh«ng nh÷ng cã n¨ng suÊt cao h¬n ®èi chøng mµ cßn cã n¨ng suÊt tÝch luü rÊt cao, ®¹t tíi 86,5kg/ha/ngµy vµ tá ra lµ tæ hîp rÊt cã triÓn väng. Tµi liÖu tham kh¶o Gomez. K. A and Gomez A.A (1984). Statistical proceduressor Agricultural research. Willy and Son. Philippines. 3
  4. NguyÔn V¨n Hoan, Vò Hång Qu¶ng. Gièng lóa lai ng¾n ngµy ViÖt lai 20 – B¸o c¸o céng nhËn gièng. Bé NN vµ PTNN, 2004. IRRI – INGER (1996). Standard Evaluation system for Rice (SES) Quy ph¹m kh¶o nghiÖm gièng lóa – 10TCN- 558-2002. Bé NN vµ PTNN, 2003. 4

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản