Soạn bài Bạn đã biết gì về sóng thần
Chun b đc
Em hy nêu nhng hiu bit ca mnh v sng thn. Trong tnh hung
nu chng may g p sng thn, ch#ng ta cn ph$i l&m g đ b$o v(
mnh v& h) tr* nhng ngư,i xung quanh?
Hướng dẫn tr$ l,i:
1. Sng thn l&: Sng thn (tsunami) l& một loạt các đ*t sng tạo nên
khi một th tích lớn ca nước đại dương bị chuyn dịch chớp nhoáng
trên một quy mô lớn.
Nhng dấu hi(u sau đây thư,ng báo trước một cơn sng thn: C$m
thấy động đất. Nu c$m thấy nn đất rung lắc mạnh đn mức không
còn đứng vng đư*c, th nhiu kh$ năng sẽ x$y ra một trận sng thn;
Các bong bng chứa khí gas nổi lên m t nước l&m ta c c$m giác như
nước đang bị sôi.
2. Trong tnh hung nu chng may g p sng thn, đ b$o v( mnh v&
h) tr* nhng ngư,i xung quanh, ch#ng ta cn ph$i:
- B$n thân m)i ngư,i nên tự học bơi v& vận động gia đnh cùng học
bơi. Bên cạnh đ, chuẩn bị sẵn các dụng cụ cứu hộ như l& phao cứu
sinh ho c áo phao v& cất gi ở nhng nơi dễ d&ng tip cận.
- Chạy đn một khu vực cao v& an to&n ngay lập tức (vùng đất cao
trên 15 m, cách b, bin ít nhất 1 km). Đừng c gắng đ cất gi bất kỳ
đồ đạc trong nh& ca bạn. Nu bạn không th chạy trn đn một nơi
an to&n hy leo lên một cây to khỏe gn đ ho c chạy lên đỉnh ca
một tòa nh&. Ở khu vực an to&n trong v&i gi, bởi v con sng thn cao
hơn c th đn. Không ở trong xe v n c th bị nhng con sng
cun đi.
Tr$i nghi(m cùng văn b$n
Câu 1 (trang 34, SGK Ng' văn 8, t*p 1)
Nhan đ v& h( thng đ mục ca văn b$n cho em bit điu g?
Hướng dẫn tr$ l,i:
Nhan đ v& h( thng các đmục cho em bit thêm kin thức v sng
thn một cách chi tit: Sng thn đư*c hiu như th n&o, cơ ch hnh
th&nh, nguyên nhân, dấu hi(u, v& các th$m họa sng thn trong lịch sử
Câu 2 (trang 35, SGK Ng' văn 8, t*p 1)
Điu khin sng thn trở nên đáng s* nhất với con ngư,i l& g?
Hướng dẫn tr$ l,i:
Sng thn đáng s* với con ngư,i bởi: Vận tc lan truyn c th đạt từ
70km/h trở lên. Khi v&o b,, sng thn c sức t&n phá ghê gớm. Hơn
na, sng thn hoạt động một cách l ng thm kh c th phát hi(n.
Câu 3 (trang 36, SGK Ng' văn 8, t*p 1)
Hnh $nh minh họa ở đoạn n&y c h) tr* cho g tưởng chính ca to&n
đoạn không? V sao?
Hướng dẫn tr$ l,i:
Hnh $nh minh họa đ h) tr* rất nhiu cho vi(c th hi(n g tưởng ca
to&n đoạn bởi nghe m)i thông tin thngư,i đọc chưa thhnh dung ra
đư*c sng thn gây ra th$m họa lớn th mức n&o, hnh $nh gi#p
khng định tính chân thực ca thông tin.
Suy ngẫm và phản hồi
Câu 1 (trang 36, SGK Ng' văn 8, t*p 1)
Mục đích vit ca văn b$n trên l& g? Nhng đ c đim n&o ca văn
b$n gi#p em nhận ra mục đích ấy?
Hướng dẫn tr$ l,i:
Mục đích ca vi(c vit văn b$n trên nhằm gi#p ngư,i đọc c thêm
hiu bit v th$m họa do sng thn gây ra
Bởi văn b$n cung cấp thông tin, con s, s li(u, minh chứng cụ th
cho ngư,i đọc. Chỉ rõ cơ ch hnh th&nh, nguyên nhân v& nhng tổn
thất n ng n do sng thn gây ra
Câu 2 (trang 36, SGK Ng' văn 8, t*p 1)
Chỉ ra cách trnh b&y thông tin v& căn cứ xác định ca một s đoạn
văn sau:
a. Khi sng thn đư*c tạo ra ở ngo&i khơi xa ... A-lát-xca v&o năm
1958 cao đn 525m.
b. Nguyên nhân gây ra sng thn ch yu do động đất ... trong khu
vực “vòng đai lửa châu Á – Thái Bnh Dương”.
c. Nhng ngư,i trên b, bin kh bit sng thn sắp tin v phía
mnh ... đn vùng cao hơn đ tr# ẩn trước khi sng thn đn.
Hướng dẫn tr$ l,i:
a.
- Cách trnh b&y thông tin: theo cấu tr#c so sánh v& đi chiu
- Căn cứ: v&o một s từ ng “Do vậy”, “Ni cách khác”.
b.
- Cách trnh b&y thông tin: theo cấu tr#c so sánh v& đi chiu
- Căn cứ: v&o một s từ ng “Ngo&i ra”.
c.
- Cách trnh b&y thông tin: theo cấu tr#c so sánh v& đi chiu
- Căn cứ: v&o một s từ ng “ho c”, “do vậy”.
Câu 3 (trang 37, SGK Ng' văn 8, t*p 1)
Tim thông tin cơ b$n ca đoạn văn: “Sng thn đ đư*c nhắc đn ...
Ng&y 17/7/1998, sng thn l&m hơn 2 100 ngư,i cht tại Pa-pua Niu
Ghi-nê”. Thông tin cơ b$n đ đư*c th hi(n bằng nhng chi tit n&o?
Xác định vai trò ca nhng chi tit ấy trong đoạn văn.
Hướng dẫn tr$ l,i:
- Thông tin cơ b$n đ đư*c th hi(n bằng chi tit: Sng thn c từ th,i
thư*ng cổ; Sự t&n phá ghê gớm ca sng thn
- Vai trò ca nhng chi tit: Gi#p ngư,i đọc c nhng thông tin, hiu
bit v th$m họa sng thn, thấy đư*c sự t&n phá nơi m& sng thn đi
qua. Trong lịch sử lo&i ngư,i đ tr$i qua nhng trận sng thn n&o.
Câu 4 (trang 37, SGK Ng' văn 8, t*p 1)
Văn b$n sử dụng nhng loại phương ti(n phi ngôn ng n&o? Nhận xét
v hi(u qu$ biu đạt ca ch#ng trong văn b$n.
Hướng dẫn tr$ l,i:
Văn b$n đ sử dụng các phương ti(n phi ngôn ng: Tranh $nh, sơ đồ
Tác dụng: Gi#p cho vi(c cung cấp thông tin, s li(u không khô khan
m& trở nên sinh động hơn, gi#p ngư,i đọc dễ hnh dung v& tưởng
tư*ng ra đi tư*ng đư*c nhắc tới.
Câu 5 (trang 37, SGK Ng' văn 8, t*p 1)
Sau khi đọc văn b$n, em hiu thêm điu g v sng thn?
Hướng dẫn tr$ l,i:
Sau khi đọc văn b$n, em hiu rõ hơn v cơ ch hnh th&nh sng thn
v& các nguyên nhân gây ra các th$m họa sng thn. Cùng với đ, em
cũng hiu rõ hơn v hậu qu$ v& sức t&n phá m& các đ*t sng thn gây
ra cho nhân loại.
Câu 6 (trang 37, SGK Ng' văn 8, t*p 1)
Dựa trên nhng hiu bit ca em v sng thn, thit k một áp phích
đ hướng dẫn mọi ngư,i nhng vi(c cn l&m khi x$y ra sng thn.
Hướng dẫn tr$ l,i:
Mẫu 1
Mẫu 2