Thần kinh chi trên
1. Thần kinh quay (radial nerve):
1.1.Vùng cánh tay:
Thần kinh quay sau khi xuất phát từ bó sau của đám rối cánh tay (brachial
plexus), thì chui qua lỗ tam giác cánh tay tam đầu cùng với động mạch cánh tay sâu
(deep brachial artery) để đi ra vùng cánh tay sau. Tại đây, thần kinh đi sát vào rãnh
thần kinh quay (radial nerve groove) của xương cánh tay (humerus), đây cũng là lý do
thần kinh quay thường dễ bị tổn thương khi gãy 1/3 giữa xương này. Khi ra khỏi rãnh,
thần kinh chọc qua vách gian cơ ngoài để lại đi ra phía trước cánh tay, trong rãnh nhị
đầu ngoài của hố khuỷu và chia làm 2 nhánh đi xuống vùng cẳng tay.
Tại vùng cánh tay sau, thần kinh quay cho nhánh vận động cơ tam đầu cánh tay
(triceps brachii muscle) và các nhánh cảm giác đến da vùng cánh tay ngoài và sau.
1.2. Vùng khuỷu và cẳng tay:
Tại rãnh nhị đầu ngoài của vùng khuỷu, thần kinh quay chia thành 2 nhánh,
nhánh nông và nhánh sâu (thần kinh gian cốt sau – posterior interosseous nerve).
Nhánh nông của thần kinh quay đi qua bao khớp khuỷu, đi xuống phía sau cơ
cánh tay quay (brachioradialis muscle), phía trước cơ duỗi cổ tay quay dài (extensor
carpi radialis longus muscle), ra phía sau, và ra dưới da ở khoảng 3 cm trên mỏm trâm
quay (styloid process of radius) để xuống cảm giác cho nửa ngoài mu tay.
Nhánh sâu của thần kinh quay hay thần kinh gian cốt sau đi giữa 2 lớp cơ ngửa
rồi tỏa ra nhiều nhánh giữa 2 lớp cơ của vùng cẳng tay sau để vận động cho các cơ
vùng này. Thần kinh gian cốt sau vận động cho tất cả các cơ ở vùng cánh tay sau trừ
cơ cánh tay quay và cơ duỗi cổ tay quay dài do các nhánh bên của thần kinh quay chi
phối.
Thần kinh quay không xuống vùng gan tay, chỉ chi phối cảm giác cho 3 ngón
rưỡi ngoài của mu tay.
2. Thần kinh trụ (ulnar nerve):
2.1. Vùng cánh tay:
Thần kinh trụ xuất phát từ bó trong của đám rối cánh tay. Đi xuống cánh tay
theo động mạch cánh tay (brachial artery). Đến 1/3 giữa cánh tay, thần kinh cùng động
mạch bên trụ trên (superior ulnar collateral artery) chọc qua vách gian cơ trong ra vùng
cánh tay sau. Sau đó qua rãnh thần kinh trụ ở khuỷu xuống cẳng tay. Ở cánh tay, thần
kinh trụ không cho nhánh bên nào.
2.2. Vùng cẳng tay:
Ở cẳng tay, thần kinh trụ đi trước cơ gấp các ngón sâu (flexor digitorum
profundus muscle) và sau cơ gấp cổ tay trụ (flexor carpi ulnaris muscle). Động mạch
trụ (ulnar artery) đi kèm với thần kinh trụ ở 2/3 dưới cẳng tay và nằm ngoài thần kinh
trụ. Ở phía trên cổ tay, thần kinh trụ cho nhánh vận động 1 cơ rưỡi: Cơ gấp cổ tay trụ
và nửa trong cơ gấp các ngón sâu (ngón 4 và ngón 5). Thần kinh trụ đi phí ngoài
xương đậu (psisform bone) và phía trước mạc giữ gân gấp (flexor retinaculum) để vào
bàn tay.