1
LỜI GIỚI THIỆU
Xã hội phát triển, đời sống con người ngày càng được nâng cao thì nhu cầu
ăn mặc ngày càng lớn, ngành may mặc nay đã trở thành ngành quan trọng của Bộ
công nghiệp. Các xí nghiệp may mặc đang mở rộng trên khắp đất nước thu hút
một lực lượng sản xuất lớn.Trong xí nghiệp, máy móc hiện đại, có nhiều máy
chuyên dùng và tự động hóa cao.
Ở các nước phát triển, nguyên liệu sợi vải được sản xuất dồi dào, hàng may
mặc vô cùng đa dạng phong phú. Chất lượng sản phẩm may mặc được quan tâm,
trong đó vật liệu may mặc là một yếu tố quan trọng để đánh giá chất lượng và giá
thành sản phẩm.
Thiết bị may:
Các chương được thể hiện lần lượt từ những đặc điểm chung
nhất về máy may nói chung. Những dạng mũi may đang sử dụng trong các loại
máy. Cấu tạo và nguyên lý làm việc; cách sử dụng, vận hành, bảo dưỡng; những
hiện tượng hư hỏng thông thường, nguyên nhân và biện pháp khắc phục của máy
may bằng một kim công nghiệp. Cấu tạo và nguyên lý làm việc của các cơ cấu và
chi tiết quan trọng trong máy may.
Tập thể cán bộ giáo viên Khoa May trường Cao đẳng Công nghiệp Thanh
Hóa đã rất cố gắng trong việc nghiên cứu biên soạn tài liệu môn học, tuy nhiên
không tránh khỏi thiếu sót. Rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến xây dựng của
các nhà chuyên môn, các đồng nghiệp và bạn đọc để giáo trình ngày càng hoàn
thiện hơn.
Xin chân thành cảm ơn!
Thanh Hóa, ngày 20 tháng 4 năm 2018
Chủ biên:
Trương Xuân Mạnh
Tham gia biên soạn:
Nguyễn Anh Quyết
Phạm Thu Hoài
2
MỤC LỤC
Lời giới thiệu...................................................................................................1
Mục lục ...........................................................................................................2
Giới thiệu giáo trình........................................................................................3
Chương 1: Giới thiệu chung về thiết bị máy móc trong ngành may công
nghiệp.............................................................................................................. 4
Bài 1: Khái quát về thiết bị trong dây chuyền sản xuất...................................4
Bài 2: Phân loại máy may................................................................................6
Bài 3: Phân biệt các dạng mũi may bằng máy................................................8
Chương 2: Thiết bị máy may bằng 1 kim công nghiệp dạng mũi may thắt nút
.........................................................................................................................17
Bài 1: Cấu tạo và nguyên lý làm việc của máy may công nghiệp...................17
Bài 2: Cách sử dụng, vận hành và bảo dưỡng máy.........................................23
Bài 3: Những hiện tượng hư hỏng thông thường, nguyên nhân biện pháp khắc
phục.................................................................................................................29
Chương 3: Cấu tạo và nguyên lý làm việc của một cơ cấu và chi tiết quan trọng
trong máy may.................................................................................................42
Bài 1: Các cơ cấu áp dụng trong máy..............................................................42
Bài 2: Kim máy may – trụ kim........................................................................52
Bài 3: Hệ thống cung cấp chỉ - cơ cấu đẩy nguyên liệu..................................58
Bài 4: Các chi tiết bắt mũi may.......................................................................65
Bái 5: Hệ thống bôi trơn..................................................................................68
Chương 4: Máy may bằng hai kim, máy vắt sổ...............................................72
Bài 1: Máy may bằng hai kim.........................................................................72
Bài 2: Máy vắt sổ.............................................................................................76
TÀI LIỆU THAM KHẢO...............................................................................79
3
GIÁO TRÌNH MÔN HỌC/MÔ ĐUN
Tên môn học/mô đun: Thiết bị may
Mã môn học/ mô đun: MH 10
Vị trí, tính chất và vai trò của môn học/mô đun:
Môn học Thiết bị may được bố trí học trước khi học các mô đun đào tạo
nghề bắt buộc trình độ Trung cấp và cao đẳng May thời trang.
Môn học Thiết bị may là môn học cơ sở, có tính chất bổ trợ cho các mô
đun thiết kế và công nghệ may.
Môn học Thiết bi may là môn học cơ sở, lý thuyết kết hợp với
thực hành trên máy nhằm bổ trợ chọ các mô đun công nghệ may.
Mục tiêu của mô đun/môn học:
- Kiến thức
+ Nhận biết được một số mũi may cơ bản như mũi may thắt nút, móc xích
đơn, móc xích kép, vắt sổ;
+ Trình bày được đặc điểm, tính năng và phân loại chính xác một số máy
may công nghiệp cơ bản;
- Kỹ năng
+ Vận hành được một số máy may công nghiệp cơ bản như máy 1 kim,
2kim đúng yêu cầu kỹ thuật;
- Năng lực tự chủ
+ Có ý thức bảo đảm an toàn cho người sử dụng và thiết bị.
Nội dung của mô đun/môn học:
Chương I: Giới thiệu chung về thiết bị máy móc trong ngành May công nghiệp
Chương II: Thiết bị máy may bằng một kim công nghiệp dạng mũi may thắt nút
Chương III: Cấu tạo và nguyên lý làm việc của một số cơ cấu và chi tiết quan
trọng trong máy may
Chương IV: Máy may bằng hai kim, máy vắt sổ
4
THIẾT BỊ MAY
CHƯƠNG I: GIỚI THIỆU CHUNG VỀ THIẾT BỊ MÁY MÓC
TRONG NGÀNH MAY CÔNG NGHIỆP
Mã chương: MH 10 - 01
BÀI 1: KHÁI QUÁT VỀ THIẾT BỊ TRONG DÂY CHUYỀN SẢN XUẤT
Giới thiệu:
Cùng với sự hoà nhập giữa kinh tế của Việt Nam với các nước trong khu vực
và thế giới. Ngành công nghiệp may mặc cũng phát triển, kéo theo sự thâm nhập
ồ ạt các chủng loại thiết bị may của nhiều hãng khác nhau. Vì vậy bài học này sẽ
giới thiệu cho chúng ta một số thiết bị máy móc được sử dụng cho ngành may
công nghiệp.
Mục tiêu:
Hiểu được khái niệm may công nghiệp;
Biết được các loại thiết bị máy móc trong dây truyền sản xuất may công
nghiệp;
Rèn luyện tính cẩn thận, chính xác và tác phong công nghiệp.
Nội dung chính:
1. Khái niệm
May công nghiệp là quá trình may, được thực hiện từ nguyên liệu vải ở
dạng súc (tấm, cuộn) qua quá trình gia công. Gồm các nguyên công cơ bản như
kiểm tra nguyên liệu, thiết kế, giác mẫu, trải vải, cắt ra các bán thành phẩm, may
lắp ráp và hoàn thiện sản phẩm, bao gói và vận chuyển. Quá trình này được thực
hiện bởi người công nhân với những thiết bị may cơ khí hoá, bán tự động hoá gọi
là một dây chuyền sản xuất.
2. Những thiết bị cơ bản trong may công nghiệp
2.1. Các loại máy
Quá trình sản xuất may công nghiệp được tổ chức theo một dây chuyền sản
xuất. Bao gồm các loại máy, thiết bị được sắp xếp một cách hợp lý gồm các loại
cơ bản sau:
Máy cắt:
Gồm có máy cắt vòng (là loại máy dùng để cắt những chi tiết nhỏ)
Máy cắt đẩy tay (là loại máy dùng để cắt những chi tiết lớn) khi máy cắt đẩy
tay hoạt động. Lúc này bàn vải đứng yên máy cắt chuyển động khi cắt phải lách
dao theo hình dáng của từng chi tiết.
Máy may : Gồm có máy may một kim, máy may hai kim v.v…
Máy vắt sổ: Gồm có máy vắt sổ một kim 3 chỉ, máy vắt sổ 2 kim 5 chỉ, 2 kim
4 chỉ v.v…
5
Máy thùa khuy: Gồm có máy thùa khuy đầu vuông, máy thùa khuy đầu tròn.
Máy đính cúc:
Máy dập uzê, máy dập khuy.
Máy ép mex, máy đính bọ, máy thêu. Ngoài ra trong các nhà máy sản xuất lớn
có máy trải vải, các loại ke, cữ…
Các thiết bị là: là điện, là hơi…
2.2. Kết cấu một dây chuyền sản xuất may công nghiệp
Dây chuyền sản xuất trong may công nghiệp gồm các giai đoạn sau:
a. Giai đoạn chuẩn bị
Xử lý nguyên liệu (vải) (chọn vải và phân loại vải).
Thiết kế mẫu, giác mẫu, trải vải.
Pha cắt bán thành phẩm.
b. Giai đoạn gia công
Các bán thành phẩm sau khi cắt được chuyển sang bộ phận gia công, trên các máy
may và thiết bị phụ trợ. Để lắp ráp thành sản phẩm.
c.
Giai đoạn hoàn thành
Sản phẩm sau khi đã được lắp ráp xong được chuyển qua khâu hoàn tất là gấp và
đóng bao kiện.