
Đ bài: Có ý ki n cho r ng: B t c ai trong chúng ta trên con đng c a cu c s ngề ế ằ ấ ứ ườ ủ ộ ố
luôn có hai hành đng b c đi và d ng l i. Anh (ch ) suy nghĩ nh th nào v ý ki nộ ướ ừ ạ ị ư ế ề ế
trên
Dàn ý chi ti tế
1. M bàiở
- D n d t v n đ c n ngh lu n.ẫ ắ ấ ề ầ ị ậ
+ Có bao gi trên đng đi gian nan, ta c m th y m i m t? Có bao gi ta thèm khátờ ườ ờ ả ấ ỏ ệ ờ
nh ng kho nh kh c ngh ng i? Có bao gi ta nh n ra mình b c quá nhanh vì đã vô tìnhữ ả ắ ỉ ơ ờ ậ ướ
b nh ng th vinh quang, hào nhoáng ám nh mà b qua t t c ?ị ữ ứ ả ỏ ấ ả
+ Và m i ng i sinh ra trên đi đu có cu c hành trình c a mình.ỗ ườ ờ ề ộ ủ
- Trích d n ý ki n.ẫ ế
+ Và có bao gi ta phân vân: B c ti p hay nên có đôi chút d ng l i?ờ ướ ế ừ ạ
+ Có ý ki n cho r ng: B t c ai trong chúng ta trên con đng c a cu c s ng luôn có haiế ằ ấ ứ ườ ủ ộ ố
hành đng b c đi và d ng l i.ộ ướ ừ ạ
2. Thân bài
a. Gi i thích khái ni mả ệ
- Đi: nghĩa đen: Đi là ho t đng hàng ngày c a con ng i b ng hai chân đ th c hi n suyạ ộ ủ ườ ằ ể ự ệ
nghĩ và công vi c c a mình. Nghĩa hàm n: H ng ph n đu, v n đng c a con ng iệ ủ ẩ ướ ấ ấ ậ ộ ủ ườ
trong cu c đi đ đt m c tiêu, lý t ng nào đó.ộ ờ ể ạ ụ ưở
- D ng: nghĩa đen: D ng là tr ng thái khi đôi chân t m ng ng b c và các ho t đng khácừ ừ ạ ạ ừ ướ ạ ộ
cũng t m th i ng ng l i. Nghĩa hàm n: t m th giãn đ suy nghĩ, h ng t i nh ng đi uạ ờ ừ ạ ẩ ạ ư ể ướ ớ ữ ề
t t đp khác trong cu c s ng. Cũng là đ suy nghĩ v con đng mình đã ch n và đangố ẹ ộ ố ể ề ườ ọ
b c đi.ướ
b. Bình lu nậ
- T ng ch ng nh nh trái ng c nhau nh ng “đi và d ng” l i có m i liên h ch t ch ,ưở ừ ư ư ượ ư ừ ạ ố ệ ặ ẽ
h tr , b sung cho nhau.ỗ ợ ổ
- Đi nh th nào?ư ế
+ Đi đúng: có m c tiêu, lý t ng đúng đn đ ch n con đng đi thích h p cho mình.ụ ưở ắ ể ọ ườ ợ
+ Có ý chí, n l c ph n đu đ đi đn thành công.ỗ ự ấ ấ ể ế
+ V t qua khó khăn, th thách, th t b i không n n chí, kiên trì theo đu i lý t ng.ượ ử ấ ạ ả ổ ưở

L u ý: K t h p d n ch ng đ làm thuy t ph c h n lí l đa ra: t m g ng c a Bácư ế ợ ẫ ứ ể ế ụ ơ ẽ ư ấ ươ ủ
H ,Đng ta, h c sinh nghèo v t khó, các nhà bác h c,...ồ ả ọ ượ ọ
- Mu n đi t i thành công thì c n ch n cho mình m c tiêu ph n đu h p v i năng l c,ố ớ ầ ọ ụ ấ ấ ợ ớ ự
không đi quá xa.
- D ng lúc nào?ừ
+ Suy nghĩ, chiêm nghi m con đng mình đi đ có đc nh ng kho ng l ng, s ng v iệ ườ ể ượ ữ ả ặ ố ớ
nh ng giá tr g n gũi nh tình c m gia đình...ữ ị ầ ư ả
+ Đng đ có nh ng b c ti n v ng ch c h n, ch n cho mình con đng đi đúng.ừ ể ữ ướ ế ữ ắ ơ ọ ườ
+ Cho phép b n thân th l ng, l y l i năng l ng đ chu n b cho nh ng b c ti n xaả ả ỏ ấ ạ ượ ể ẩ ị ữ ướ ế
hon trong t ng lai.ươ
—> Đây cũng là cách giúp ta tìm ra ý nghĩa cu c s ng c a chính mình. Bi t đi đúng vàộ ố ủ ế
d ng đúng lúc.ừ
- Bác b nh ng quan đi m sai trái v “đi và d ng”: có nh ng ng i d ng nh ch bi t điỏ ữ ể ề ừ ữ ườ ườ ư ỉ ế
ho c là đã dùng l i quá lâu... đê kh ng đnh suy nghĩ và ý ki n c a mình.ặ ạ ẳ ị ế ủ
3. K t bàiế
- Kh ng đnh l n n a v s quan tr ng c a vi c ph i cân b ng gi a “đi và d ng” trênẳ ị ầ ữ ề ự ọ ủ ệ ả ằ ữ ừ
đng đi.ườ ờ
- Liên h b n thân v con đng b n ch n cho mình trong cu c s ng.ệ ả ề ườ ạ ọ ộ ố
BÀI LÀM THAM KH OẢ
Có bao gi trên đng đi gian nan, ta c m th y m i m t? Có bao gi ta thèm khát nh ngờ ườ ờ ả ấ ỏ ệ ờ ữ
kho nh kh c ngh ng i? Có bao gi ta nh n ra mình b c quá nhanh vì đã vô tình bả ắ ỉ ơ ờ ậ ướ ị
nh ng th vinh quang, hào nhoáng ám nh mà b qua t t c ? Và có bao gi ta phân vân:ữ ứ ả ỏ ấ ả ờ
B c ti p hay nên có đôi chút d ng l i?ướ ế ừ ạ
Cu c s ng luôn đt con ng i tr c nhi u s l a ch n. Có nh ng l a ch n s khi nộ ố ặ ườ ướ ề ự ự ọ ữ ự ọ ẽ ế
cu c đi ta hoàn toàn r sang m t h ng khác. Trong b t c công vi c nào m i ng iộ ờ ệ ộ ướ ấ ứ ệ ỗ ườ
c n xác đnh rõ đúng sai nên ti p t c (b c đi) hay d ng l i (t bò), v n đ “b c đi” vàầ ị ế ụ ướ ừ ạ ừ ấ ề ướ
“d ng l i” là v n đ c a s l a ch n.ừ ạ ấ ề ủ ự ự ọ
Chúng ta đu bi t “b c đi” chì hành đng ti n v phía tr c. Nh ng đây tôi mu n nóiề ế ướ ộ ế ề ướ ư ở ố
đn vi c b c đi trên con đng tâm t ng ch không ph i con đng v t ch t. B c điế ệ ướ ườ ưở ứ ả ườ ậ ấ ướ
trong tâm t ng là nuôi ý chí và quy t tâm th c hi n công vi c c a mình. Cũng gi ng nhưở ế ự ệ ệ ủ ố ư

“d ng l i” là quy t đnh ng ng làm công vi c y. V y khi nào nên “b c đi” và lúc nàoừ ạ ế ị ừ ệ ấ ậ ướ
thì c n ph i “d ng l i”?ầ ả ừ ạ
T t m bé ta đã đc b m d y d cho nh ng b c đi đu đi và khi l n lên ta c thừ ấ ượ ố ẹ ạ ỗ ữ ướ ầ ờ ớ ứ ế
mà đi trên con đng c a chính mình. B c đi trong cu c s ng nghĩa là làm vi c, là t nườ ủ ướ ộ ố ệ ồ
t i. H c sinh s i b c trên con đng h c t p, th ng nhân l t đôi chân trên con đngạ ọ ả ướ ườ ọ ậ ươ ướ ườ
kinh doanh, ng i ngh sĩ ti n dài trên con đng ngh thu t... Nh ng cu c s ng xô bườ ệ ế ườ ệ ậ ư ộ ố ồ
đã khi n ta quay cu ng trong m h n thua, v l i. Ta lao đng không ng ng ngh và cũngế ồ ớ ơ ụ ợ ộ ừ ỉ
ch ng h nh n ra sai l m. Đ r i m t khi th c t nh, m i th đã quá mu n, ta b t l cẳ ề ậ ầ ể ồ ộ ứ ỉ ọ ứ ộ ấ ự
tr c nh ng gì đã qua. Ph i chăng ta nu i ti c vì đã không d ng l i?ướ ữ ả ố ế ừ ạ
Nh ng con đng không h có s n. con ng i ta đi mãi nên làm ra đng đy thôi. Lúcữ ườ ề ẵ ườ ườ ấ
đng g p gh nh, lúc l i b ng ph ng. Ta c đi... đn khi đôi chân ph p ph ng vì m tườ ậ ề ạ ằ ẳ ứ ế ậ ồ ặ
đng cát n ng, ta nên d ng l i. Con ng i cũng nh m i th máy móc, v n hành nhi uườ ắ ừ ạ ườ ư ọ ứ ậ ề
th nào cũng tr nên m i m t và c n có th i gian ngh ng i. Nh ng quan tr ng là ta làmể ở ỏ ệ ầ ờ ỉ ơ ư ọ
đc gì trong nh ng kho ng d ng l i đó. D ng l i đ t h i t i sao ta v p ngã, ta g pượ ữ ả ừ ạ ừ ạ ể ự ỏ ạ ấ ặ
ph i nh ng khó khăn, tr ng i làm chân ta chùn b c. D ng l i đ ta suy ng m, chiêmả ữ ở ạ ướ ừ ạ ể ẫ
nghi m nh ng gì đã qua và r i nhìn tr c vào t ng lai. D ng l i đ hi u lòng ta, lòngệ ữ ồ ướ ươ ừ ạ ể ể
ng i. D ng l i đ ngh ng i, khi ta th t s c m m i m t. Và đôi khi d ng l i... ta b ngườ ừ ạ ể ỉ ơ ậ ự ả ỏ ệ ừ ạ ỗ
nh n ra yêu th ng.ậ ươ
Cu c đi là m t hành trình vô biên mà chúng ta là nh ng ng i hành kh t đang ch mộ ờ ộ ữ ườ ấ ầ
ch m b c lên. Cu c s ng quay cu ng, ta c b c... Nh ng nhi u ng i s hãi s d ngậ ướ ộ ố ồ ứ ướ ư ề ườ ợ ự ừ
l i, lúc nào h cũng cúi đu làm vi c mà ch ng h nghĩ đn m i th xung quanh. H choạ ọ ầ ệ ẳ ề ế ọ ứ ọ
r ng m t khi đã d ng b c thì khó lòng mà ti p t c ti n lên. Chính vì th , s e ng i đãằ ộ ừ ướ ế ụ ế ế ự ạ
chi n th ng. H u qu là h c b c đi trong m i m t và t ng lai m t mù. Th h i conế ắ ậ ả ọ ứ ướ ỏ ệ ươ ị ử ỏ
ng i ta n u c s ng trong tâm th rũ, không ph ng h ng thì làm sao v n t i thànhườ ế ứ ố ế ủ ươ ướ ươ ớ
công đích th c?ự
Cu c s ng c n nhi u kho ng l ng. Có nh ng th ta không th tìm g p m t khi ch l nộ ố ầ ề ả ặ ữ ứ ể ặ ộ ỉ ươ
l t b ngoài. B c đi và d ng l i đúng lúc không ph i là nói l i buông xuôi v i s ph n.ướ ề ướ ừ ạ ả ờ ớ ố ậ
Ta b c đi đ bi t mình v n t n t i trong cu c s ng, nh ng d ng l i đ xem cu c s ngướ ể ế ẫ ồ ạ ộ ố ư ừ ạ ể ộ ố
v n t n t i trong m t ta. Hãy th l ng nghe con tim lên ti ng, lý trí mách b o. l ng ngheẫ ồ ạ ắ ử ắ ế ả ắ
âm thanh cu c s ng nh m t khúc d ng c m du d ng tha thi t. Và r i ta s b cộ ố ư ộ ươ ầ ươ ế ồ ẽ ướ

nhanh h n, nh ng b c chân d n d p mang tình yêu và tu i tr .ơ ữ ướ ồ ậ ổ ẻ
Cu c s ng là không ng i ngh nh ng cu c s ng cũng c n đn nh ng giây phút ngh ng i,ộ ố ơ ỉ ư ộ ố ầ ế ữ ỉ ơ
cu c hành trình dài c a đi ng i cũng ph i có nh ng kho nh kh c d ng l i. D ng l iộ ủ ờ ườ ả ữ ả ắ ừ ạ ừ ạ
đ nhìn l i, đ bi t mình đã đánh m t nh ng gì và có đc nh ng gì, đ yêu th ng vàể ạ ể ế ấ ữ ượ ữ ể ươ
đón nh n yêu th ng, đ nh n ra đâu đó quanh đây có m t bàn tay c n chúng ta giúp đậ ươ ể ậ ộ ầ ỡ
và thâm c m n th ng đ đã ban cho chúng ta cu c s ng đ chúng ta t n h ng m i thả ơ ượ ế ộ ố ể ậ ưở ọ ứ
trong cu c s ng này. N u c mãi b c đi, mãi h ng v phía tr c mà không bi t d ngộ ố ế ứ ướ ướ ề ướ ế ừ
l i không bi t nhìn l i xung quanh thì b c đi đó li u còn có ý nghĩa gì n a. Chúng ta sạ ế ạ ướ ệ ữ ẽ
ch ng th nh n ra giá tr c a đo n đng mà chúng ta đã đi qua, ch ng th hi u đc ýẳ ể ậ ị ủ ạ ườ ẳ ể ể ượ
nghĩa c a s c g ng và n l c. Nh ng đng bao gi t cho phép mình đc d ng l i màủ ự ố ắ ỗ ự ư ừ ờ ự ượ ừ ạ
không b c đi n a, đng bao gi m i ngh ng i mà quên m t ph n đu. B i s ngh ng iướ ữ ừ ờ ả ỉ ơ ấ ấ ấ ở ự ỉ ơ
lâu dài chi ch đi ban n nh ng n m m , b i d ng l i lâu dài đng nghĩa v i cái ch t.ờ ợ ơ ữ ấ ồ ở ừ ạ ồ ớ ế
T th a mãn v i nh ng gì mà b n đang có s bi n b n tr thành k l c h u c a ngàyự ỏ ớ ữ ạ ẽ ế ạ ở ẻ ạ ậ ủ
hôm qua.
Phía tr c chúng ta luôn có m t con đng. Và v i nh ng ng i ng i trên gh nhàướ ộ ườ ớ ữ ườ ồ ế
tr ng, con đng y l i là c m t quãng dài gian nan. Vì th , b c đi và d ng l i nhườ ườ ấ ạ ả ộ ế ướ ừ ạ ư
m t l th ng tình. V t b nh ng phút giây căng th ng m i m t, dành cho mình m tộ ẽ ườ ứ ỏ ữ ẳ ỏ ệ ộ
kho ng th i gian nhìn l i nh ng gì đã qua và đ r i tìm con đng đi v t ng lai chínhả ờ ạ ữ ể ồ ườ ề ươ
là chìa khóa quý báu đ m cánh c a thành công c a m i ng i h c sinh nói riêng và c aể ở ử ủ ỗ ườ ọ ủ
t t c chúng ta nói chung. Vâng d ng s h t lên th ánh sáng hi v ng đón ch ta phíaấ ả ươ ẽ ắ ứ ọ ờ ở
tr c. Và v i m t tâm th tho i mái, kh e kho n sau m t cu c d ng chân, hãy tin r ng taướ ớ ộ ế ả ỏ ắ ộ ộ ừ ằ
s d dàng ch m tay vào c m . “B c đi” và “d ng l i” là chi c chìa khóa thành côngẽ ễ ạ ướ ơ ướ ừ ạ ế
đi v i m i con ng i. Chúng ta h n nhau ch quy t đnh khi nào nên “d ng l i” và lúcố ớ ỗ ườ ơ ở ỗ ế ị ừ ạ
nào thì c n ph i “b c đi”. Ch nên hi u l m ‘d ng l i” là bi u hi n s tiêu c c trongầ ả ướ ớ ể ầ ừ ạ ể ệ ự ự
suy nghĩ. Ng i bi t d ng l i đúng lúc là ng i hi u rõ b n thân mình bi t ranh gi i gi aườ ế ừ ạ ườ ể ả ế ớ ữ
cái h u h n và vô h n nh Lamenai đã nói: B n có bi t t i sao con ng i đau kh nh tữ ạ ạ ư ạ ế ạ ườ ổ ấ
trong các t o v t không? T i y có m t chân trong s h u h n còn chân kia trong s vô h nạ ậ ạ ộ ự ữ ạ ự ạ
và b phanh thây không ph i vì b n ng a mà là hai th gi i.ị ả ố ự ế ớ
Hãy b c đi và d ng l i suy nghĩ. Cu c s ng c a b n s ch th t s h nh phúc khi b nướ ừ ạ ộ ố ủ ạ ẽ ỉ ậ ự ạ ạ
dám s ng cho đi u mình c m - Emmet Fox. M i m t ngày và m i d p có th i gian tĩnhố ề ướ ơ ỗ ộ ỗ ị ờ

l ng riêng cho cõi lòng, b n đi di n v i đi u gì n i mình? Ph i chăng đó là m t khátặ ạ ố ệ ớ ề ơ ả ộ
khao cháy b ng nào đó trong tim mà gi đây vì nhi u lý do mà nó ch a đc th c hi nỏ ờ ề ư ượ ự ệ
trong cu c s ng c a mình? Hãy làm gì đó ngay t bây gi t ng vi c nh m t v i ý h ngộ ố ủ ừ ờ ừ ệ ỏ ộ ớ ướ
v đi u mình khao khát thì đn m t lúc nào đó c n gió m nh t tr i s p đn đ th iề ề ế ộ ơ ạ ừ ờ ẽ ậ ế ể ổ
bùng cái v i v n che đôi m t c a ta đi đ ta th y ánh sáng và vinh quang đang ch đón taả ố ắ ủ ể ấ ờ
ti n đn nh n ph n th ng cho ng i bi t s ng s m ng c a mình đ c ng hi n choế ế ậ ầ ưở ườ ế ố ứ ạ ủ ể ố ế
đi, m i c h i s n hoa và b n ch còn đa tay ra g t hái vì Th ng Đ luôn có m t kờ ọ ơ ộ ẽ ở ạ ỉ ư ặ ượ ế ộ ế
ho ch l n lao cho m i ng i, và Ngài cùng có k ho ch cho riêng b n.ạ ớ ọ ườ ế ạ ạ

