Đ bài: Hình nh cô gái m đng trong bài Kho ng tr i - H bom g i cho anh ch ề ả ở ườ ả ờ ố ợ ị
nh ng suy nghĩ gì v s góp m t c a nh ng ng i ph n trong chi n tranh?ữ ề ự ặ ủ ữ ườ ụ ữ ế
Bài làm
Năm 1972, bài th "Kho ng tr i - H bom" cùng v i cái tên Lâm Th M D xu t hi nơ ả ờ ố ớ ị ỹ ạ ấ ệ
trên các báo chí đc b n đc g n xa ái m . Nhà th n tr này là m t n thanh niênượ ạ ọ ầ ộ ơ ữ ẻ ộ ữ
xung phong đi m đng trên núi r ng Tr ng S n, đó là nh ng con ng i t ng đc Tở ườ ừ ườ ơ ữ ườ ừ ượ ố
H u ca ng i là "X ng tay mà vi t nên trang s h ng". Đây là bài th sáng giá nh t trongữ ợ ẻ ế ử ồ ơ ấ
chùm th c a ch đc t ng gi i Nh t cu c thi th báo văn ngh năm 1972-1973. Nămơ ủ ị ượ ặ ả ấ ộ ơ ệ
vi t bài th "Kho ng tr i h bom"(10/1972) ch m i b c sang tu i 23.ế ơ ả ờ ố ị ớ ướ ổ
Bài th là l i t ng ni m đy xúc đng v s hi sinh c a ng i thanh niên xung phongơ ờ ưở ệ ầ ộ ề ự ủ ườ
trên tuy n đng Tr ng S n nh ng năm chi n tranh ch ng M . Bài th vi t trên đngế ườ ườ ơ ữ ế ố ỹ ơ ế ườ
hành quân, khi nhà th đang cùng đng đi v t qua nh ng tr ng đi m đy bom đn ácơ ồ ộ ượ ữ ọ ể ầ ạ
li t:ệ
"Đn v tôi hành quân qua bao con đng mònơ ị ườ
G p h bom nh c chuy n ng i con gái ....ặ ố ắ ệ ườ "
H bom kia nh m t ch ng tích đau th ng v cái ch t c a ng i con gái. Ng i con gáiố ư ộ ứ ươ ề ế ủ ườ ườ
đã ngã xu ng trong bom đn quân thù còn tr l m, đc nhà th n 23 tu i g i b ngố ạ ẻ ắ ượ ơ ữ ổ ọ ằ
"em" v i t t c tình yêu th ng. Câu th m đu dung d , t nhiên nh l i k chuy n dânớ ấ ả ươ ơ ở ầ ị ự ư ố ể ệ
gian, gi ng đi u tâm tình, ch a chan xúc đng:"Chuy n k r ng em cô gái mọ ệ ứ ộ ệ ể ằ ở
đng" ...B n câu th ti p theo nói v s hy sinh vô cùng cao c c a em:ườ ố ơ ế ề ự ả ủ
"Đ c u con đng đêm y kh i b th ng Cho đoàn xe k p gi ra tr n Em đã l y tìnhể ứ ườ ấ ỏ ị ươ ị ờ ậ ấ
yêu T qu c c a mình th p lên ng n l a Đánh l c h ng thù, h ng l y lu ng bom"ổ ố ủ ắ ọ ử ạ ướ ứ ấ ồ
"Em" đã x thân đ c u con đng, gi v ng m ch máu giao thông "cho đoàn xe k p giả ể ứ ườ ữ ữ ạ ị ờ
ra tr n". Dũng c m, m u trí và anh hùng bi t bao! Em t giác, t nguy n ch p nh n hyậ ả ư ế ự ự ệ ấ ậ
sinh: Em đã l y tình yêu T qu c c a mình th p lên ng n l a- Đánh l c h ng thù, h ngấ ổ ố ủ ắ ọ ử ạ ướ ứ
l y lu ng bom". Em đã đc đi u nh em mong mu n. Ng n l a em th p lên đã đánh l aấ ồ ượ ề ư ố ọ ử ắ ừ
đc lũ gi c lái Hoa K , con đng "kh i b th ng", nh ng em đã hi sinh. "H ng" nghĩaượ ặ ỳ ườ ỏ ị ươ ư ứ
là đón l y. Cô gái m đng đã "h ng l y lu ng bom". Hành đng y di n ra m t cáchấ ở ườ ứ ấ ồ ộ ấ ễ ộ
th m l ng, vô cùng cao c và anh hùng. Ng n l a mà cô gái thanh niên xung phong th pầ ặ ả ọ ử ắ
sáng lên trong đêm t i đ đánh l a máy bay gi c M b ng m t th nhiên li u đc bi tố ể ừ ặ ỹ ằ ộ ứ ệ ặ ệ
"Tình yêu T Qu c". Đúng nh nhà th Xuân Di u đã vi t:ổ ố ư ơ ệ ế
"Tình yêu T Qu c là đnh núi, b sông Nh ng lúc t t cùng là dòng huy t ch y"ổ ố ỉ ờ ữ ộ ế ả
Câu th c a Lâm Th M D g m có 8 t chia làm 2 v cân x ng đi nhau, v th nh tơ ủ ị ỹ ạ ồ ừ ế ứ ố ế ứ ấ
th hi n s m u trí, v th hai nói lên tinh th n qu c m vô song:ể ệ ự ư ế ứ ầ ả ả
"Đánh l c h ng thù // h ng l y lu ng bom"ạ ướ ứ ấ ồ
Cô gái m đng "đêm y" đã hy sinh c c kì anh dũng. S hy sinh cao c c a cô đã đcở ườ ấ ự ự ả ủ ượ
nhà th c m nh n nh là s hóa thân kì di u vào quê h ng, đt n c trong s vĩnh h ngơ ả ậ ư ự ệ ươ ấ ướ ự ằ
c a thiên nhiên và trong cu c đi c a nh ng ng i đang s ng.ủ ộ ờ ủ ữ ườ ố
M i hai câu th ti p theo, tác gi sáng t o nên ba hình hoán d đ ca ng i b n ch t caoườ ơ ế ả ạ ụ ể ợ ả ấ
đp c a cô gái m đng. Đó là "tâm h n em", "th t da em", "trái tim em". T nh ng hìnhẹ ủ ở ườ ồ ị ừ ữ
nh y Lâm Th M D đã phát tri n theo m i liên t ng v s hóa thân c a s s ng conả ấ ị ỹ ạ ể ố ưở ề ự ủ ự ố
ng i vào th gi i thiên nhiên, g i ra s ý ni m v b t t , đy màu s c thiêng liêng caoườ ế ớ ợ ự ệ ề ấ ử ầ ắ
c .ả
"Có cái ch t hóa thành b t t "(T H u). Cô gái đã vĩnh vi n ra đi, ch còn l i ch ng tíchế ấ ử ố ữ ễ ỉ ạ ứ
"H bom". "Em đã n m d i đt sâu-Nh kho ng tr i đã n m yên trong đt". Em đã ra điố ằ ướ ấ ư ả ờ ằ ấ
nh ng em tr ng t n mãi v i quê h ng, đt n c. Em đã hóa thân vào thiên nhiên.ư ườ ồ ớ ươ ấ ướ
"Th t da em m m m i tr ng trong", em t i tr , em trinh tr ng, em ch ng bao gi ch t,ị ề ạ ắ ươ ẻ ắ ẳ ờ ế
em "đã hóa thành nh ng v ng mây tr ng", nh n nh bay kh p "kho ng tr i ng p n ng"ữ ầ ắ ở ơ ắ ả ờ ậ ắ
c a quê h ng.ủ ươ
"Tâm h n em" ch ng bao gi phai m .ồ ẳ ờ ờ
Nó v n sáng… đêm đêm, nh nh ng "vì sao chói ng i lung linh".ẫ ư ữ ờ
Trên cái không gian "kho ng tr i - H bom" y, m t tr i-ánh d ng v n "thao th c". Haiả ờ ố ấ ặ ờ ươ ẫ ứ
ch "thao th c" ch s vĩnh h ng c a v ng d ng. T đó nhà th kh ng đnh, trái tim côữ ứ ỉ ự ằ ủ ầ ươ ừ ơ ẳ ị
gái m đng cũng là m t "v ng d ng" và s chi u r i nh ng m nh đng hành quânở ườ ộ ầ ươ ẽ ế ọ ữ ả ườ
ra tr n:ậ
"H i m t tr i hay chính trái tim em trong ng c Soi cho tôiỡ ặ ờ ự
Ngày hôm nay b c ti p quãng đng dài".ướ ế ườ
"V ng mây tr ng", "Vì sao ng i chói lung linh" và "v ng d ng thao th c" ...là nh ngầ ắ ờ ầ ươ ứ ữ
hình nh n d mang màu s c tráng l ca ng i t m vóc cao c , k vĩ và b t t c a tâmả ẩ ụ ắ ệ ợ ầ ả ỳ ấ ử ủ
h n, khí phách anh hùng c a cô gái thanh niên xung phong th i đánh M .ồ ủ ờ ỹ
Th ca Vi t Nam kh c h a r t đp hình nh "m t tr i". Có "M t tr i chân lý chói quaơ ệ ắ ọ ấ ẹ ả ặ ờ ặ ờ
tim" t ng tr ng cho lý t ng cách m ng(T y). Có m t tr i g i t ngày cách m ngượ ư ưở ạ ừ ấ ặ ờ ợ ả ạ
th ng l i đang t i g n:"C đu, h ng nh t c n"(Ng ng đu m t tr i đ r t g n-H Chíắ ợ ớ ầ ử ầ ồ ậ ậ ẩ ầ ặ ờ ỏ ấ ầ ồ
Minh). Có hình nh t ng tr ng cho s s ng, tình yêu, ni m t hào:ả ượ ư ự ố ề ự
"M t tr i c a b p thì n m trên đi M t tr i c a m em n m trên l ng"ặ ờ ủ ắ ằ ồ ặ ờ ủ ẹ ằ ư (Nguy n Khoaễ
Đi m)ề
Và đây, Lâm Th M D đã vi t m t cách sáng t o:ở ị ỹ ạ ế ộ ạ
"V ng d ng thao th c ầ ươ ứ
H i m t tr i hay chính trái tim em trong ng c ..."ỡ ặ ờ ự
M t tr i vĩnh h ng chói l i nh tinh th n em b t t đi v i đt n c, thiên nhiên.ặ ờ ằ ọ ư ầ ấ ử ố ớ ấ ướ
Ph n cu i bài th , tác gi ca ng i cô gái là m t chi n sĩ vô danh, m t anh hùng vô danh.ầ ố ơ ả ợ ộ ế ộ
Chi n tích c a em là con đng chi n l c Tr ng S n-con đng đánh M . G ng hiế ủ ườ ế ượ ườ ơ ườ ỹ ươ
sinh c a em đc "tôi", "b n bè tôi", tu i tr Vi t Nam th i đánh M khâm ph c và noiủ ượ ạ ổ ẻ ệ ờ ỹ ụ
theo. Cách nói c a Lâm Th M D bình d mà xúc đng, th m thía:ủ ị ỹ ạ ị ộ ấ
"Tên con đng là tên em g i l i Cái ch t em xanh kho ng tr i con gái Tôi soi lòng mìnhườ ử ạ ế ả ờ
trong cu c s ng c a em Nên m i ng i có g ng m t em riêng".ộ ố ủ ỗ ườ ươ ặ
Con đng Tr ng S n-con đng mòn H Chí Minh là m t ch ng huy n tho i trongườ ườ ơ ườ ồ ộ ươ ề ạ
cu n s vàng th i đánh M . Hàng v n b đi và nam n thanh niên xung phong đã ngãố ử ờ ỹ ạ ộ ộ ữ
xu ng đ gi v ng con đng cho đoàn xe ra tr n. Có th nói bài th "Kho ng tr i - Hố ể ữ ữ ườ ậ ể ơ ả ờ ố
bom" là m t t ng đài hùng vĩ v nh ng chi n sĩ m đng Tr ng S n, nh ng anhộ ượ ề ữ ế ở ườ ườ ơ ữ
hùng li t sĩ b t t .ệ ấ ử
M t gi ng th tâm tình thi t tha c m đng. Nh ng hình nh và liên t ng tuy t đp. Conộ ọ ơ ế ả ộ ữ ả ưở ệ ẹ
ng i và thiên nhiên, s s ng và cái ch t, ng i ngã xu ng và ng i đang hành quânườ ự ố ế ườ ố ườ
đc nói đn b ng c t m lòng khâm ph c và bi t n sâu s c. Ng n l a tình yêu mà côượ ế ằ ả ấ ụ ế ơ ắ ọ ử
gái m đng Tr ng S n h n m y ch c năm v tr c th p lên đang sáng b ng trangở ườ ườ ơ ơ ấ ụ ề ướ ắ ừ
sách h c trò hôm nay và ngày mai.ọ