Đ bài: Hình nh con cá ki m đc th hi n nh th nào trong đo n trích Ông già ế ượ ư ế
và bi n c c a O - nít Hê - minh – uê
Bài làm
-nít Hê-minh-uê là nhà văn Mĩ đã đ l i d u n sâu s c trong văn xuôi hi n đi ph ngƠ ươ
Tây, ng i đã đóng góp m t ph n quan tr ng vào vi c đi m i l i vi t truy n và ti uườ ế
thuy t. Dù vi t v đ tài nào, Hê-minh-uê cũng kiên trì quan ni m ngh thu t: Vi t m tế ế ế
áng văn xuôi đn gi n và trung th c v con ng i. Ông già bi n c (1952) là tác ph mơ ườ
k t tinh tiêu bi u nh ng nét m i m trong l i vi t truy n c a Hê-minh-uê.ế ế
Con cá ki m trong tác ph m đc nhà văn t p trung miêu t nh m t nhân v t đc bi tế ượ ư
b i nh ng nét r t khác th ng, đu đo n trích, con cá ch a xu t hi n ngay mà ch t o ườ ư
n t ng b ng b ng nh ng vòng tròn r t l n. Nó g i c m nh n v đng l n c a con ượ ườ ượ
cá, t o nên s ám nh v m t hình t ng c th m c dù nó ch a xu t hi n - ông lão ch a ượ ư ư
th nhìn th y con cá mà ch đoán bi t nó qua vòng l n. S l p l i c a nh ng vòng l n ế ượ ượ
c a con cá ki m g i lên hình nh m t ng ph lành ngh kiên c ng: ch b ng con m t ế ư ườ
t ng tr i và c m giác đau đn n i bàn tay, ông đã c l ng đc kho ng cách ngày càng ơ ướ ượ ượ
g n c a con cá. Vì v y, m c dù ch a nhìn th y con cá nh ng ông cũng đoán bi t đc ư ư ế ượ
đi th c a mình. H n n a, nh ng vòng l n cũng v lên nh ng c g ng cu i cùng ơ ượ
nh ng h t s c mãnh li t c a con cá, c g ng thoát kh i s níu kéo b a vây c a ng iư ế ườ
ng ph : nó cũng dũng c m kiên c ng không kém gì đi th c a mình.ư ườ
Nhà văn có d ng ý đ ông lão và đc gi c m nh n v con cá qua n t ng và c m giác ượ
v nh ng vòng l n y. Đi u này làm cho m i ng i có hình dung khác nhau v nó. Ph i ượ ườ
đn khi cái bóng c a nó xu t hi n thì Xan-ti-a-gô, m t ng i lâu năm trong ngh câu cáế ườ
cũng không kh i kinh ng c: m t cái bóng đen v t dài qua d i thuy n, đn m c lão ượ ướ ế
không th tin n i đ dài c a nó. Con cá ki m r t l n và r t đp: cái đuôi l n h n c m t ế ơ
chi c l i hái l n, màu tím h ng d ng trên m t đi d ng xanh th m cùng thân hình đế ưỡ ươ
s và nh ng sóc tía trên mình, nh ng cánh vi trên l ng x p l i, còn b vây to s bên s n ư ế ườ
xòe r ng. Ngo i hình đó toát lên s c m nh ghê g m và s oai phong, đĩnh đc. Không
nh ng con cá r t l n và đp mà nó còn đy s c m nh. Nh ng vòng b i c a con cá ki m ơ ế
khi n ông lão hoa m t, chóng m t và choáng váng,... Ông lão c m nh n đc cú qu t đtế ượ
ng t và cú n y m nh s i dây do con cá gây ra. Lão không tin m t mình vì con cá quá
l n, ph i h n n a t n và ng i đc thì tr m tr vì s c m nh ghê g m, s oai phong đĩnh ơ ườ
đc, nét kì vĩ và c s duyên dáng này. Hình nh con cá ki m đã b m c câu đc miêu t ế ượ
v i nh ng vòng l n đc nh c l i, g i lên đc đi m v cu c đu gi a ông lão và con ượ ượ
cá ki m. Đó là cu c đu kéo dài su t hành trình chi m đc con cá, bu c con cá vào m nế ế ượ
thuy n và đa con cá tr v . Con cá ki m kh ng l to kho (đn h n n a t n) cùng con ư ế ế ơ
ng i luôn luôn trong t th v n mi ng nhau, m t bên đ thoát thân, m t bên đ chi mườ ư ế ế ế
gi , chinh ph c. C hai lúc đu d i dào s c l c, sau đó r u rã, m t m i d n nh ng v n ư
c g ng h t s c phô di n s kiêu dũng c a mình, không h ch u lùi b c, ngã g c tr c ế ư ướ
đi th .
Hê-minh-uê t p trung tô đm nh ng chi ti t v s khôn ngoan c a nó. Nó không h c n ế
câu ngay mà còn th l n vòng. Ngay c khi ăn m i r i, nó cũng không d dàng ch p ượ
nh n và ph n ng d d i: nó b i đi, nhào ng i qua l i nh đoán đc vi c ông lão ơ ườ ư ượ
chu n b phóng lao đ tiêu di t nó. Cái ch t c a con cá ki m cũng r t khác th ng. Nó ế ế ườ
d ng nh không ch p nh n cái ch t mà phóng vút lên kh i m t n c phô h t t m vócườ ư ế ướ ế
kh ng l , v đp và s c l c. Đó là dáng v c a s c m nh và s kiêu hùng. Khi s c cùng
l c ki t nh ng con cá v n có phong thái hiên ngang và đy uy dũng. S kiêu hùng đó ư
ch ng t m t tình c m trân tr ng đc bi t c a nhà văn và góp ph n nâng cao t m vóc c a
ông lão đánh cá Xan-ti-a-gô.