Đ bài: Nhà th Mĩ Robert Frost vi t:ề ơ ế
"Trong r ng có nhi u l i điừ ề ố
Và tôi ch n l i đi ch a có d u chân ng i."ọ ố ư ấ ườ
Anh (ch ) suy nghĩ gì v ý t ng g i lên t hai câu th trênị ề ưở ợ ừ ơ
Bài làm
Khi b c vào t m tu i đôi m i, tôi nghĩ trong m i ng i, dù ít hay nhi u cũng đu cóướ ầ ổ ươ ỗ ườ ề ề
cái g i là s tr ng thành. S dĩ nói nh v y b i đó là khi chúng ta b t đu ph i suy nghĩ,ọ ự ưở ở ư ậ ở ắ ầ ả
ph i l a ch n m t h ng đi cho cu c đi mình. N i gót nh ng b c ti n b i trên conả ự ọ ộ ướ ộ ờ ố ữ ậ ề ố
đng h đã m ra hay t ch n cho mình m t l i đi m i? Ta cũng ph i suy nghĩ nhi uườ ọ ở ự ọ ộ ố ớ ả ề
l m đ tr l i câu h i y.ắ ể ả ờ ỏ ấ
Còn v i nhà th ng i M Robert Frost thì:ớ ơ ườ ỹ
Trong r ng có nhi u l i điừ ề ố
Và tôi ch n l i đi không có d u chân ng iọ ố ấ ườ
“L i đi” là con đng, cách th c d n ta đn cái đích, cái k t qu mà mình mong mu n.ố ườ ứ ẫ ế ế ả ố
Và th c t có r t nhi u l i đi! L i mòn, ngõ c t, đng quanh co, có con đng dài, cònự ế ấ ề ố ố ụ ườ ườ
có c đng t t…. Cu c đi th c cũng có r t nhi u con đng t a nh “m t khu r ng cóả ườ ắ ộ ờ ự ấ ề ườ ự ư ộ ừ
nhi u l i đi”, ngã r , t a nh m t bó nh ng s i dây đnh m nh ta c m trên tay mà khôngề ố ẽ ự ư ộ ữ ợ ị ệ ầ
bi t s i nào là dành cho mình. Cu c đi cũng nh m t cái m ng nh n khi n ta d đi l cế ợ ộ ờ ư ộ ạ ệ ế ễ ạ
đ r i “m c b y”n u thi u s ch đng và t nh táo. “Tôi ch n” là s ch đng, tích c cể ồ ắ ẫ ế ế ự ủ ộ ỉ ọ ự ủ ộ ự
trong vi c l a ch n h ng đi cho chính mình. Và đây, nhà th ng i M ch n m t “l iệ ự ọ ướ ở ơ ườ ỹ ọ ộ ố
đi không có d u chân ng i”. Đó là con đng mà ch a ai t ng men theo, là m t conấ ườ ườ ư ừ ộ
đng m i, cách th c m i, là k t qu c a s sáng t o, c a nh ng n l c t kh ng đnhườ ớ ứ ớ ế ả ủ ự ạ ủ ữ ỗ ự ự ẳ ị
chính mình. Có th th y, Robert Frost có s chiêm nghi m sâu xa v l đi c a riêngể ấ ự ệ ề ẽ ở ờ ủ
ông, r ng nh ng con đng đi t i thành công, t i m t cu c s ng h nh phúc cũng gi ngằ ữ ườ ớ ớ ộ ộ ố ạ ố
nh sáu t cánh c a d n t i cõi Ni t Bàn, nhi m v c a chúng ta là ph i tìm ra cánh c aư ỉ ử ẫ ớ ế ệ ụ ủ ả ử
c a riêng mình v i m t s ch đng tích c c, đ t o ra nh ng giá tr th c s cho cu củ ớ ộ ự ủ ộ ự ể ạ ữ ị ự ự ộ
s ng.ố
Có l gi b n đang t h i t i sao vi c ch đng l a ch n m t l i đi riêng l i c n thi tẽ ờ ạ ự ỏ ạ ệ ủ ộ ự ọ ộ ố ạ ầ ế
đn v y? Có nh t thi t ta c ph i đng ra ngoài đám đông thay vì hòa l n nó? V y thìế ậ ấ ế ứ ả ứ ẫ ậ
đu tiên, hãy nhìn vào chính con ng i b n.. M i ng i chúng ta có m t kh năng nh nầ ườ ạ ỗ ườ ộ ả ậ
th c, suy nghĩ, quan ni m và cách nhìn khác nhau v giá tr s ng và giá tr b n thân. B nứ ệ ề ị ố ị ả ạ
khác tôi, chúng ta khác nhau và cũng khác r t nhi u ng i.ấ ề ườ
Bi t đn bao gi , khi nào ta m i có th tìm gi a b y t dân s th gi i kia m t con ng iế ế ờ ớ ể ữ ả ỉ ố ế ớ ộ ườ
cùng chí h ng, cùng chung b n ch t nh ta đ cùng đi m t con đng, r i l i san sướ ả ấ ư ể ộ ườ ồ ạ ẻ
nhau cùng m t s ph n. Có th m t lúc nào đó, ta s tìm đc nh ng ch ng nh ta l i cộ ố ậ ể ộ ẽ ượ ư ẳ ẽ ạ ứ
ph i đi ch nh v y sao? Hãy dám t b c đi.ả ợ ờ ư ậ ự ướ
Cu c s ng có nhi u l i đi, th t phong phú bi t bao và m i l i đi l i ch a đng cộ ố ề ố ậ ế ở ỗ ố ạ ứ ự ả
nh ng c h i và th thách. N u b n ch n h c theo ngành Y hay Kinh doanh, b n kh iữ ơ ộ ử ế ạ ọ ọ ạ ở
đng chuy n đi b ng vi c xin đi du h c n c ngoài, thì có th b n s có c h i đ h cộ ế ằ ệ ọ ướ ể ạ ẽ ơ ộ ể ọ
t p môi tr ng th c t h n, năng đng h n nh ng cũng ph i đi m t v i nh ng khóậ ở ườ ự ế ơ ộ ơ ư ả ố ặ ớ ữ
khăn nh s c văn hóa, ph i t ki m soát cu c s ng chính mình, hay t qu n lý th i gianư ố ả ự ể ộ ố ự ả ờ
làm sao cho “ngon lành” … Không ch v y, b n c n nh n th c m t th c t là cu c s ngỉ ậ ạ ầ ậ ứ ộ ự ế ộ ố
luôn v n đng, phát tri n theo quy lu t ti n hóa c a loài ng i và c ng đng. Không aiậ ộ ể ậ ế ủ ườ ộ ồ
t m hai l n trên m t dòng sông. B i v y, n u ta l p l i m t l i đi ng i khác đã ch n, cóắ ầ ộ ở ậ ế ặ ạ ộ ố ườ ọ
th ta s tr nên l c h u, l i th i, và không tìm đc t i cái đích thành công. Đi cũngể ẽ ở ạ ậ ỗ ờ ượ ớ ờ
nh bi n v y, có lúc nào bi n ng ng đng đâu, và có khi nào con tàu l i không kh i rungư ể ậ ể ừ ộ ạ ỏ
l c trên sóng c .ắ ả
Tu i m i tám, ta c loay hoay nh m t con r i gi a nh ng ngã r cu c đi v y. Làmổ ườ ứ ư ộ ố ở ữ ữ ẽ ộ ờ ậ
th nào đ tìm đc m t l i đi cho riêng b n thân mình? Dù làm đi u gì đi chăng n a,ế ể ượ ộ ố ả ề ữ
tr c h t ta c n nh n th c v th c t đi s ng và chính b n thân mình. Hi u đi và hi uướ ế ầ ậ ứ ề ự ế ờ ố ả ể ờ ể
mình là hai l t t y u đ t o nên thành công.ẽ ấ ế ể ạ
Khi b n có s hi u bi t v đi u ki n, môi tr ng xung quanh, b n s n m b t đcạ ự ể ế ề ề ệ ườ ạ ẽ ắ ắ ượ
nh ng c h i và may m n. Khi b n có s hi u mình, b n bi t mình c n làm gì, ng d ngữ ơ ộ ắ ạ ự ể ạ ế ầ ứ ụ
ki n th c gì đ đt đc đi u b n mu n. Bên c nh đó, b n c n l ng nghe b n thânế ứ ể ạ ượ ề ạ ố ạ ạ ầ ắ ả
mình, hãy tìm xem mình đâu là s tr ng, là đi m m nh c a mình. T n d ng th m nhở ườ ể ạ ủ ậ ụ ế ạ
cũng có nghĩa là b n đang t n d ng t i đa năng l c c a mình đ hoàn thành công vi cạ ậ ụ ố ự ủ ể ệ
m t cách t t đp nh t. Cũng nh ch có nh ng h t m m t t m i có th gieo tr ng nênộ ố ẹ ấ ư ỉ ữ ạ ầ ố ớ ể ồ
nh ng cái cây đy s c s ng nh t.ữ ầ ứ ố ấ
B n bi t không, trong th gi i c a chúng ta có nh ng “ông trùm” – h r t thú v và khônạ ế ế ớ ủ ữ ọ ấ ị
khéo t khi còn nh . Nh ông trùm x Omaha, ng i giàu th ba th gi i Warren Buffett,ừ ỏ ư ứ ườ ứ ế ớ
t khi ch m i là m t đa tr m i m t tu i, th ng lân la đn n i cha làm vi c đã từ ỉ ớ ộ ứ ẻ ườ ộ ổ ườ ế ơ ệ ự
mình tìm hi u v nh ng con s khô khan trên b n niêm y t giá Harris Upham. Ông cònể ề ữ ố ả ế ở
có m t kh năng tính toán r t nhanh và chính xác và t khi lên tám tu i đã đc các cu nộ ả ấ ừ ổ ọ ố
sách v th tr ng ch ng khoán. Nh ng t duy đu đi đó đã kh i ngu n cho ý t ngề ị ườ ứ ữ ư ầ ờ ơ ồ ưở
mua c phi u và đu t , nh ng b c đi đu tiên trên ch ng đng làm giàu. Ta t h iổ ế ầ ư ữ ướ ầ ặ ườ ự ỏ
n u nh nh ng con s kia không l t vào óc c a c u bé Warren Buffett, n u nh c u bé đóế ư ữ ố ọ ủ ậ ế ư ậ
không bi t t n d ng nh ng đng ti n nh l c a mình đ mua c phi u, n u nh c u béế ậ ụ ữ ồ ề ỏ ẻ ủ ể ổ ế ế ư ậ
không bi t t n d ng kh năng tính toán chính xác c a mình vào các chi n l c đu tế ậ ụ ả ủ ế ượ ầ ư
kinh doanh, thì h n ta đã không bi t đn m t nhà đu t tài ba b c nh t Warren Buffettẳ ế ế ộ ầ ư ậ ấ
c a ngày hôm nay. Còn ông trùm máy tính Bill Gates thì sau khi đã n p đy b nh c aủ ạ ầ ộ ớ ủ
mình nh ng cu n t p chí kinh doanh khi m i m i lăm tu i, đã cùng m t ng i b n thânữ ố ạ ớ ườ ổ ộ ườ ạ
đi kinh doanh huy hi u trong cu c v n đng tranh c t ng th ng. C u bé này đã b ti n raệ ộ ậ ộ ử ổ ố ậ ỏ ề
mua năm nghìn huy hi u v i giá năm xu m t cái. Sau đó, khi nh ng chi c huy hi u nàyệ ớ ộ ữ ế ệ
đc nh ng ng i s u t m săn lùng, c u bán l i v i giá hai m i lăm đô m t cái. Câuượ ữ ườ ư ầ ậ ạ ớ ươ ộ
chuy n này không liên quan đn máy tính, nh ng l i là m t bài h c cho t t c nh ngệ ế ư ạ ộ ọ ấ ả ữ
ng i theo đu i gi c m kinh doanh.ườ ổ ấ ơ
Không ph i ai đi r i cũng s đn đích theo ý mình. B i m t con đng m i đem đn choả ồ ẽ ế ở ộ ườ ớ ế
ta c c h i và c nh ng khó khăn th thách. Đ v t qua nh ng tr ng i đó, ta không chả ơ ộ ả ữ ử ể ượ ữ ở ạ ỉ
d a trên năng l c b n thân mà còn c n t c ng c cho mình v m t tinh th n. Gi dự ự ả ầ ự ủ ố ề ặ ầ ả ụ
nh b n hình thành m t ý t ng l n, m t ý t ng m i, m t ý t ng có kh năng thay điư ạ ộ ưở ớ ộ ưở ớ ộ ưở ả ổ
chính b n m t cách tích c c nh t.ạ ộ ự ấ
Có th đng nghi p yêu quý b n, nói r ng h ng h b n, nh ng th c ch t không ph i aiể ồ ệ ạ ằ ọ ủ ộ ạ ư ự ấ ả
cũng mong ch s thay đi c a b n đâu. Có r t nhi u ng i mà sâu trong thâm tâm hờ ự ổ ủ ạ ấ ề ườ ọ
mu n m i th c nguyên v n, đ h không ph i làm quen l i v i con ng i m i sau nàyố ọ ứ ứ ẹ ể ọ ả ạ ớ ườ ớ
c a b n, và thay đi đng l c c a h v i b n. Đó là b i ý t ng m i, con đng m iủ ạ ổ ộ ự ủ ọ ớ ạ ở ưở ớ ườ ớ
hoàn toàn có th thay đi cán cân quy n l c.ể ổ ề ự
Lúc này ch còn l i mình b n b v chính n i mình làm vi c, và đó cũng là lúc b n c nỉ ạ ạ ơ ơ ở ơ ệ ạ ầ
t nh táo và c ng c ni m tin c a mình h n bao gi h t. B n c n có m t thái đ s ng canỉ ủ ố ề ủ ơ ờ ế ạ ầ ộ ộ ố
đm, dám đng đu v i d lu n, ch u trách nhi m v công vi c c a mình. Ngay trongả ươ ầ ớ ư ậ ị ệ ề ệ ủ
th c t , b n cũng có th tìm th y nh ng t m g ng n i b t. Đó là Khánh Thy – ki nự ế ạ ể ấ ữ ấ ươ ổ ậ ệ
t ng dancesport, ng i đã mang b môn khiêu vũ th thao c a th gi i đn v i Vi tướ ườ ộ ể ủ ế ớ ế ớ ệ
Nam. Có th nói đây là m t đi u r t khó khăn b i đã có th i đi m, ng i dân ta có cáiể ộ ề ấ ở ờ ể ườ
nhìn không tích c c l m v b môn ngh thu t này. Đó còn là LK, Mr.T, … nh ng cái tênự ắ ề ộ ệ ậ ữ
còn r t tr nh ng đã xây d ng và phát tri n n n rap Vi t, m t hình th c ngh thu t r tấ ẻ ư ự ể ề ệ ộ ứ ệ ậ ấ
m i Vi t Nam và th m chí, nh ng ng i l n tu i còn cho r ng nó r t điên lo n, tr nênớ ở ệ ậ ữ ườ ớ ổ ằ ấ ạ ở
ph bi n và đc nhi u b n tr đón nh n và yêu thích. Ch n m t l i đi cho riêng mình,ổ ế ượ ề ạ ẻ ậ ọ ộ ố
đôi khi cũng là m t cách th b n lĩnh c a chính mình.ộ ử ả ủ
Bên c nh đó, ta c n có s nh y bén v i nh ng c h i. Hãy t bi n mình thành chi c ra –ạ ầ ự ạ ớ ữ ơ ộ ự ế ế
đa bén nh y đ có th b t “sóng” c h i m i th i đi m. Và h n h t là kh năng hànhạ ể ể ắ ơ ộ ở ọ ờ ể ơ ế ả
đng, gi i quy t yêu c u c a công vi c. M t ng i b câm thì không th tr thành m tộ ả ế ầ ủ ệ ộ ườ ị ể ở ộ
nhà di n thuy t n i ti ng đc. Thay vì c mông lung gi a nh ng suy nghĩ không rõ ràngễ ế ổ ế ượ ứ ữ ữ
v con đng riêng mà ta ch n, tôi nghĩ chúng ta nên c m bút và vi t ra nh ng gì ta có thề ườ ọ ầ ế ữ ể
làm, nh ng gì ta t tin mình hoàn thành t t. Nh tôi đã nói trên, b n c n ph i nhìn raữ ự ố ư ở ạ ầ ả
đi m m nh c a mình, và đc bi t là hãy s d ng nó nh nh ng chi c chìa khóa m cánhể ạ ủ ặ ệ ử ụ ư ữ ế ở
c a d n t i thành công. Tuy v y, ta cũng c n nh n th c m t đi u r ng không ph i ch cóử ẫ ớ ậ ầ ậ ứ ộ ề ằ ả ỉ
t o ra m t con đng riêng, ta m i có th thành công. Trong cu c s ng xung quanh ta v nạ ộ ườ ớ ể ộ ố ẫ
có r t nhi u nh ng ng i, dù không có m t đnh h ng m i m , khác bi t, h v n t oấ ề ữ ườ ộ ị ướ ớ ẻ ệ ọ ẫ ạ
nên d u n c a riêng mình. Dù b n đi trên con đng đã t ng có d u chân ng i, thìấ ấ ủ ạ ườ ừ ấ ườ
b ng trí óc, tâm h n mình, b n v n t o nên h ng s c riêng cho nh ng t o v t trênằ ồ ạ ẫ ạ ươ ắ ữ ạ ậ
đng.ườ
Có th nói hai câu th c a Robert Frost là m t ngu n đc l c thôi thúc con ng i, đcể ơ ủ ộ ồ ộ ự ườ ặ
bi t là nh ng ng i tr tu i tr lòng đng tr c ng ng c a cu c đi có nhi u c h iệ ữ ườ ẻ ổ ẻ ứ ướ ưỡ ử ộ ờ ề ơ ộ
cũng nh r i ro. Và cũng chính nó đã t o nên m t ngu n c m h ng sáng t o đ con ng iư ủ ạ ộ ồ ả ứ ạ ể ườ
tìm ra m t con đng m i ch đng h n. Không ch v y, tác gi c a hai câu nói này làộ ườ ớ ủ ộ ơ ỉ ậ ả ủ
m t nhà th – ng i ho t đng trong lĩnh v c ngh thu t, m t lĩnh v c đòi h i s sángộ ơ ườ ạ ộ ự ệ ậ ộ ự ỏ ự
t o d i dào. B i v y, ti ng th kia còn là m t yêu c u nghiêm kh c ng i ngh sĩ c t lênạ ồ ở ậ ế ơ ộ ầ ắ ườ ệ ấ
đ nh c nh b n thân mình cũng nh nh ng ai c m bút sáng tác, r ng ngh thu t ph i điể ắ ở ả ư ữ ầ ằ ệ ậ ả
cùng v i s sáng t o. Sáng t o làm nên giá tr và ý nghĩa cho c tác ph m và ng i vi t,ớ ự ạ ạ ị ả ẩ ườ ế
nh Su i ngu n, cu n ti u thuy t hay nh t th k XX c a Ayn Rand, hay m t Harryư ố ồ ố ể ế ấ ế ỷ ủ ộ
Potter kinh đi n c a bà góa ph J. K. Rowling c a th k XXI …ể ủ ụ ủ ế ỷ
Tu i hai m i b n th y mình nh m t con thiêu thân v y, luôn khát khao h ng v ánhổ ươ ạ ấ ư ộ ậ ướ ề
sáng b t ch p s c nóng c a l a đèn. Đã đn lúc nh ng ng i tr tu i tr lòng nh tôi,ấ ấ ứ ủ ử ế ữ ườ ẻ ổ ẻ ư
nh b n c n t nh táo tìm cho mình m t lý t ng, m t l i đi. L i đi đó có th riêng, có thư ạ ầ ỉ ộ ưở ộ ố ố ể ể
chung nh ng đi u quan tr ng là hãy đ tâm h n và trí óc b n lan t a tinh hoa cho nhânư ề ọ ể ồ ạ ỏ
lo i. Và dù b n đâu, làm gì, cu c s ng có ra sao, b n cũng c n luôn thôi thúc mình sángạ ạ ở ộ ố ạ ầ
t o và b n lĩnh đi t i cùng nh ng ý t ng, đnh h ng c a mình. Hãy tr nên khác bi tạ ả ớ ữ ưở ị ướ ủ ở ệ
m t cách tích c c, cho dù xung quanh ta, có nh ng con ng i không th a mãn v i đi u đóộ ự ữ ườ ỏ ớ ề
c a ta. Cái giá c a vi c làm c u là nhàm chán, cái giá c a vi c làm sói là cô đn. V y b nủ ủ ệ ừ ủ ệ ơ ậ ạ
ch n làm c u hay làm sói?ọ ừ