Đ bài: Phân tích đo n th sau: "Mình v mình có nh ta... Tân Trào, H ng Thái,ề ạ ơ ề ớ ồ
mái đình, cây đa" trong bài Vi t B cệ ắ
Bài làm
B n câu đu là l i Vi t B c t bày v i ng i cán b chi n sĩ khi chia tay:ố ầ ờ ệ ắ ỏ ớ ườ ộ ế
"Mình v mình có nh taề ớ
M i lăm năm y thi t tha m n n ngườ ấ ế ặ ồ
Mình v mình có nh khôngề ớ
Nhìn cây nh núi, nhìn sông nh ngu n?"ớ ớ ồ
Đi p t "nh " luy n láy trong c u trúc câu h i tu t đng d ng, tràn đy th ng nh . Cácệ ừ ớ ế ấ ỏ ừ ồ ạ ầ ươ ớ
x ng hô "mình - ta" m c m c, thân g n g i liên t ng ca dao: "Mình v ta ch ng cho v -ư ộ ạ ầ ợ ưở ề ẳ ề
Ta n m d i áo, ta đ bài th ". "15 năm" là chi ti t th c ch đ dài th i gian t năm 1940ắ ả ề ơ ế ự ỉ ộ ờ ừ
th i kháng Nh t và ti p theo là phong trào Vi t Minh, đng th i cũng là chi ti t g i c m -ờ ậ ế ệ ồ ờ ế ợ ả
nói lên chi u dài g n bó th ng nh vô vàn. Câu th mang dáng d p m t câu Ki u -ề ắ ươ ớ ơ ấ ộ ề
M i lăm năm b ng th i gian Kim - Ki u xa cách th ng nh mong đi h ng v nhauườ ằ ờ ề ươ ớ ợ ướ ề
(Nh ng là rày c mai ao - M i lăm năm y bi t bao nhiêu tình). C m xúc đm đà ch tữ ướ ườ ấ ế ả ậ ấ
dân gian, đm đà ch t Ki u. m đi u ng t ngào, gi ng th n ng m, tình c m do v y d tậ ấ ề ệ ọ ọ ơ ồ ấ ả ậ ạ
dào thi t tha. Vi t B c h i v : "Mình v mình có nh không - Nhìn cây nh núi, nhìn sôngế ệ ắ ỏ ề ề ớ ớ
nh ngu n?". Câu h i ch t ch a tình c m l u luy n, bao hàm l i d n dò kín đáo: đngớ ồ ỏ ấ ứ ả ư ế ờ ặ ừ
quên c i ngu n Vi t B c - c i ngu n cách m ng.ộ ồ ệ ắ ộ ồ ạ
B n câu ti p theo là n i lòng c a ng i v :ố ế ỗ ủ ườ ề
"Ti ng ai tha thi t bên c nế ế ồ
Bâng khuâng trong d , b n ch n b c điạ ồ ồ ướ
Áo chàm đa bu i phân liư ổ
C m tay nhau bi t nói gì hôm nay"ầ ế
"Bâng khuâng, b n ch n" là hai t láy g i c m, di n t tr ng thái tâm lí tình c m bu nồ ồ ừ ợ ả ễ ả ạ ả ồ
vui, luy n ti c, nh th ng, ch mong... l n l n cùng m t lúc. M i lăm năm Vi t B cế ế ớ ươ ờ ẫ ộ ộ ườ ệ ắ
c u mang ng i cán b chi n sĩ, m i lăm năm gian kh có nhau, m i lăm năm đyư ườ ộ ế ườ ổ ườ ầ
nh ng k ni m chi n đu, gi ph i chia tay r i xa đ làm nhi m v m i v ti p qu n t iữ ỉ ệ ế ấ ờ ả ờ ể ệ ụ ớ ề ế ả ạ
th đô Hà N i (10-1954), bi t mang theo đi u gì, bi t l u l i hình nh nào, tâm tr ng c aủ ộ ế ề ế ư ạ ả ạ ủ
ng i v do v y không tránh kh i là n i ni m bâng khuâng khó t .ườ ề ậ ỏ ỗ ề ả
"Áo chàm đa bu i phân li" là m t n d , màu áo chàm, màu áo xanh đen đc tr ng c aư ổ ộ ẩ ụ ặ ư ủ
ng i mi n núi Vi t B c - tác gi h ng n i nh Vi t B c qua hình nh c th "áoườ ề ệ ắ ả ướ ỗ ớ ệ ắ ả ụ ể
chàm", chi c áo, màu áo bình d , đn s , m c m c c a vùng quê nghèo th ng du đi núiế ị ơ ơ ộ ạ ủ ượ ồ
nh ng sâu n ng nghĩa tình, đã góp ph n không nh vào s nghi p kháng chi n c u n c.ư ặ ầ ỏ ự ệ ế ứ ướ
Câu th "C m tay nhau bi t nói gì hôm nay..." đy tính ch t bi u c m - bi t nói gì khôngơ ầ ế ầ ấ ể ả ế
ph i không có đi u đ giãi bày mà chính vì có quá nhi u đi u mu n nói không bi t ph iả ề ể ề ề ố ế ả
nói đi u gì. Ba d u ch m l ng đt cu i câu là m t d u l ng trên khuông nh c đ tìnhề ấ ấ ử ặ ố ộ ấ ặ ạ ể
c m ngân dài, sâu l ng...ả ắ
Nh ng câu ti p theo k t thúc đo n trích, là l i tâm tình c a Vi t B c:ữ ế ế ạ ờ ủ ệ ắ
"Mình đi, có nh nh ng ngàyớ ữ
M a ngu n su i lũ, nh ng mây cùng mùư ồ ố ữ
Mình v , có nh chi n khuề ớ ế
Mi ng c m ch m mu i, m i thù n ng vai?ế ơ ấ ố ố ặ
Mình v , r ng núi nh aiề ừ ớ
Trám bùi đ r ng măng mai đ giàể ụ ể
Mình đi, có nh nh ng nhàớ ữ
H t hiu lau xám, đm đà lòng sonắ ậ
Mình v , có nh núi nonề ớ
Nh khi kháng Nh t, thu còn Vi t Minhớ ậ ở ệ
Mình đi, mình có nh mìnhớ
Tân Trào, H ng Thái, mái đình cây đa"ồ
Đi p t "nh " l p đi l p l i nhi u s c thái ý nghĩa: nh là n i nh , ghi nh , nh c nh .ệ ừ ớ ặ ặ ạ ề ắ ớ ỗ ớ ớ ắ ở
Hàng lo t nh ng câu h i tu t bày t tình c m tha thi t đm đà c a Vi t B c. Tình c mạ ữ ỏ ừ ỏ ả ế ậ ủ ệ ắ ả
l u luy n c a ng i đa ti n, g i đi n i nh mong, gài l i ni m th ng theo cách:ư ế ủ ườ ư ễ ử ỗ ớ ạ ề ươ
"Thuy n v có nh b n chăngề ề ớ ế
B n thì m t d khăng khăng đi thuy n"ế ộ ạ ợ ề
Vi t B c nh c ng i cán b chi n sĩ đng quên nh ng năm tháng gian lao v t v , ho tệ ắ ắ ườ ộ ế ừ ữ ấ ả ạ
đng chi n đu trong đi u ki n trang b ti p t còn thô s , thi u th n.ộ ế ấ ề ệ ị ế ế ơ ế ố
"Mình v có nh chi n khuề ớ ế
Mi ng c m ch m mu i, m i thù n ng vai?"ế ơ ấ ố ố ặ
"Mi ng c m ch m mu i" là chi ti t th c, ph n ánh cu c s ng kháng chi n gian kh . Vàế ơ ấ ố ế ự ả ộ ố ế ổ
cách nói "m i thù n ng vai" nh m c th hóa nhi m v ch ng th c dân c p n c, đèố ặ ằ ụ ể ệ ụ ố ự ướ ướ
n ng vai dân t c ta. C m xúc th ng nh xa v ng th vào không gian r ng núi, g i n iặ ộ ả ươ ớ ắ ả ừ ợ ỗ
ni m dào d t:ề ạ
"Mình v , r ng núi nh aiề ừ ớ
Trám bùi đ r ng, măng mai đ già"ể ụ ể
Hình nh "Trám bùi đ r ng, măng mai đ già" g i n i bu n thi u v ng - "Trám r ng -ả ể ụ ể ợ ỗ ồ ế ắ ụ
măng già" không ai thu hái. N i bùi ngùi nh b c b i nh thúc vào lòng k l i. Ti nỗ ớ ứ ố ư ẻ ở ạ ễ
ng i v sau chi n th ng và chính trên cái n n c a s chi n th ng đó, đã làm cho n iườ ề ế ắ ề ủ ự ế ắ ỗ
bu n nh tr nên trong sáng. Vi t B c v n "m t d khăng khăng đi thuy n", đng th iồ ớ ở ệ ắ ẫ ộ ạ ợ ề ồ ờ
nh c nh khéo léo t m "lòng son" c a ng i cán b chi n sĩ. Xin đng quên th i kắ ở ấ ủ ườ ộ ế ừ ờ ỳ
"kháng Nh t thu còn Vi t Minh", đng quên c i ngu n cách m ng, đng quên đ chămậ ở ệ ừ ộ ồ ạ ừ ể
lo gi gìn s nghi p cách m ng.ữ ự ệ ạ
"Mình đi, mình có nh mìnhớ
Tân Trào, H ng Thái, mái đình cây đa"ồ
Tóm l i, đo n th trên là n i lòng th ng nh , là l i tâm tình c a Vi t B c. Đo n thạ ạ ơ ỗ ươ ớ ờ ủ ệ ắ ạ ơ
trên tiêu bi u s c thái phong cách T H u, gi ng đi u th ng t ngào truy n c m, mangể ắ ố ữ ọ ệ ơ ọ ề ả
đm phong v ca dao dân gian, đ c p đn con ng i và cu c s ng kháng chi n. Thôngậ ị ề ậ ế ườ ộ ố ế
qua hình t ng Vi t B c, tác gi ca ng i ph m ch t cách m ng cao đp c a quân dân ta,ượ ệ ắ ả ợ ẩ ấ ạ ẹ ủ
kh ng đnh nghĩa tình thu chung son s t c a ng i cán b , chi n sĩ đi v i Vi t B c.ẳ ị ỷ ắ ủ ườ ộ ế ố ớ ệ ắ