Đ bài: Bình lu n đo n th sau đây trong bài th "Ti ng hát con tàu” c a Ch Lanề ậ ạ ơ ơ ế ủ ế
Viên: “Nh b n s ng giăng, nh đèo mây ph ... Tình yêu làm đt l hóa quêớ ả ươ ớ ủ ấ ạ
h ng."ươ
Bài làm
Ch Lan Viên là m t nhà th n i ti ng c a phong trào th M i 1930 - 1945. Sau này, ôngế ộ ơ ổ ế ủ ơ ớ
tham gia cách m ng và tr thành nhà th l n c a n n th hi n đi. Th Ch Lan Viên cóạ ở ơ ớ ủ ề ơ ệ ạ ơ ế
phong cách rõ nét và đc đáo, n i b t là ch t suy t ng triêt lý mang v đp trí tu và sộ ổ ậ ấ ưở ẻ ẹ ệ ự
đa d ng, phong phú c a th gi i hình nh đc sáng t o b i m t ngòi bút thông minh, tàiạ ủ ế ớ ả ượ ạ ở ộ
hoa. ‘Ti ng hát con tàu’ là m t trong nhi u bài th đc s c c a nhà th Ch Lan Viên,ế ộ ề ơ ặ ắ ủ ơ ế
đc rút ra t t p ‘Ánh sáng và phù sa’ (1960). Bài th là không chi là tình yêu quê h ngượ ừ ậ ơ ươ
đt n c, đc bi t còn là n i nh th ng da di t dành cho thiên nhiên, các dân t c vùngấ ướ ặ ệ ỗ ớ ươ ế ộ
núi phía B c c a nhà thắ ủ ơ
"Nh b n s ng giăng, nh đèo mây phớ ả ươ ớ ủ
N i nào qua lòng l i ch ng yêu th ngơ ạ ẳ ươ
Khi ta ch là n i đt ở ỉ ơ ấ ở
Khi ta đi đt đã hóa tâm h nấ ồ
Anh b ng nhá em nh đông v nh rétỗ ư ề ớ
Tình yêu ta nh cánh ki n hoa vàngư ế
Nh xuân đn chim r ng lông tr bi cư ế ừ ở ế
Tình yêu làm đt l hóa quê h ng”ấ ạ ươ
Nh ng năm ng i ngh sĩ kháng chi n cùng nhân dân Tây B c ti n hành cu c chi n tranhữ ườ ệ ế ắ ế ộ ế
ái qu c vĩ đi là nh ng tháng ngày vô cùng gian kh , đy nh ng m t mát, hi sinh nh ngố ạ ữ ổ ầ ữ ấ ư
cũng sâu n ng nghĩa tình và không th nào quên. Gi a th đô hoa l và h i t ng v ngàyặ ể ữ ủ ệ ồ ưở ề
tháng Tây B c, nhà th v n c m th y da di t m t n i nh b n làng, xóm núi "Nh b nở ắ ơ ẫ ả ấ ế ộ ỗ ớ ả ớ ả
s ng giăng, nh đèo mây ph ”. "B n s ng giăng”, "đèo mây ph ” cùng đi p t "nh "ươ ớ ủ ả ươ ủ ệ ừ ớ
đã tô đm c m xúc c a nhà th . Ch b ng m t hình nh mà tác gi đã làm s ng d y đcậ ả ủ ơ ỉ ằ ộ ả ả ố ậ ượ
m t vùng quê Tây B c xa xôi v i nh ng gì đc tr ng nh t. Tây B c hi n lên trong trangộ ắ ớ ữ ặ ư ấ ắ ệ
th c a Ch Lan Viên th t đp, th t quy n rũ. M t mi n đt xa xôi không nh ng ch nơ ủ ế ậ ẹ ậ ế ộ ề ấ ữ ỉ ẩ
hi n trong s ng m mây núi mà còn n hi n trong s ng khói c a hoài ni m đã làmệ ươ ờ ẩ ệ ươ ủ ệ
kh i d y trong tâm h n ta bi t bao hình nh thân thi t c a b n làng Tây B c, nh ng tìnhơ ậ ồ ế ả ế ủ ả ắ ữ
c m th m thi t c a quân dân, tình đng bào trong nh ng năm kháng chi n ch ng Pháp.ả ắ ế ủ ồ ữ ế ố
Đã có r t nhi u bài th nói lên n i nh và nh ng hình nh đp c a b n làng Tây B c nhấ ề ơ ỗ ớ ữ ả ẹ ủ ả ắ ư
"Nh " c a H ng Nguyên, "Bao gi tr l i" c a Hoàng Trung Thông hay "Vi t B c" c aớ ủ ồ ờ ở ạ ủ ệ ắ ủ
T H u:ố ữ
''Nh t ng b n khói cùng s ngớ ừ ả ươ
S m khuya b p l a ng i th ng đi v "ớ ế ử ườ ươ ề
Ch Lan Viên đc bi t nh n m nh đn tình c m v i Tây B c - m nh đt thân yêu, đyế ặ ệ ấ ạ ế ả ớ ắ ả ấ ầ
nghĩa tình. "B n s ng giăng", "đèo mây ph ” th ng g i lên s gian kh trong nh ngả ươ ủ ườ ợ ự ổ ữ
ngày kháng chi n và th ng d g i n i bu n cho con ng i. Th nh ng, b ng t m lòngế ườ ễ ợ ỗ ồ ườ ế ư ằ ấ
g n bó thi t tha v i đt n c, v i nhân dân, v i nh ng ng i mà nhà th "tr n đi nhắ ế ớ ấ ướ ớ ớ ữ ườ ơ ọ ờ ớ
mãi n nuôi” thì nh ng n i đó b ng tr thành ni m th ng n i nh trong trái tim tác gi .ơ ữ ơ ỗ ở ề ươ ỗ ớ ả
"N i nao qua, lòng l i ch ng yêu th ng?”, câu h i tu t nh nhàng, tha thi t nh ng kh cơ ạ ẳ ươ ỏ ừ ẹ ế ư ắ
sâu thêm n t ng và c m xúc cho ng i đc v tình c m, s th ng yêu c a nhà thấ ượ ả ườ ọ ề ả ự ươ ủ ơ
đi v i m nh đt Tây B c. Nh ng câu th đc c t lên t nh ng xúc đng l ng ngheố ớ ả ấ ắ ữ ơ ượ ấ ừ ữ ộ ắ
c a chính lòng mình, thông qua s tr i nghi m c a cu c s ng đ rút ra m t quy lu t th tủ ự ả ệ ủ ộ ố ế ộ ậ ậ
ý nghĩa
"Khi ta , ch là n i đt ở ỉ ơ ấ ở
Khi ta đi, đt đã hoá tâm h n”ấ ồ
Ng i đc d nh n ra nh ng hình nh đi l p đ nh n m nh, tô đm ý mà ta th ngườ ọ ễ ậ ữ ả ố ậ ể ấ ạ ậ ườ
g p trong th Ch Lan Viên. Đó chính là s đi l p gi a " ’ và "đi”, gi a "đt” và "tâmặ ơ ế ự ố ậ ữ ở ữ ấ
h n”, đó chính là s đi l p gi a cái h u hình và cái vô hình sâu th m. Con ng i taồ ự ố ậ ữ ữ ẳ ườ
th ng v n v y, nh ng cái đã quá đi quen thu c th ng không bi t trân tr ng, nâng niu,ườ ầ ậ ữ ỗ ộ ườ ế ọ
ta th v i nh ng gì đã quá g n bó, luôn bên c nh mình, ch có khi đi xa m i th y l uờ ơ ớ ữ ắ ở ạ ỉ ớ ấ ư
luy n, g n bó, m i th y m t ng n l a lung linh c a hoài ni m, c a c m xúc. Nhà văn Tôế ắ ớ ấ ộ ọ ử ủ ệ ủ ả
Hoài cũng đã t ng nêu lên m t quan ni m là ph i s ng có kinh nghi m, s ng có chi u sâu,ừ ộ ệ ả ố ệ ố ề
có ý th c và bi t g n bó v i nh ng gì có ý nghĩa sâu s c nh t c a cu c s ng, đây, Chứ ế ắ ớ ữ ắ ấ ủ ộ ố ở ế
Lan Viên đã nâng hình nh "đt" — m t v t vô tri vô giác lên thành "tâm h n" r t điả ấ ộ ậ ồ ấ ỗ
thiêng liêng, cao đp. Tâm h n đây là t m lòng, là n i nh , là tình c m c a ng i ra đi.ẹ ồ ở ấ ỗ ớ ả ủ ườ
Trong nh ng n i nh chung, tác gi dành riêng câu th đc bi t cho m t ng i đc bi t:ữ ỗ ớ ả ơ ặ ệ ộ ườ ặ ệ
"Anh b ng nh em nh đông v nh rétỗ ớ ư ề ớ
Tình yêu ta nh cánh ki n hoa vàng"ư ế
Tình yêu v n là m t đ tài đã r t quen thu c trong th ca, nh ng khi vi t v nó, Ch Lanố ộ ề ấ ộ ơ ư ế ề ế
Viên v n có m t cách nói đc đáo r t riêng. Nói v tình yêu và n i nh , tác gi đã có cáchẫ ộ ộ ấ ề ỗ ớ ả
so sánh th t m i l và thú v , ta l i b t g p m t nét quen thu c r t d nh n ra c a phongậ ớ ạ ị ạ ắ ặ ộ ộ ấ ễ ậ ủ
cách Ch Lan Viên, đó là nh ng hình nh th giàu ch t trí tu , tri t lý qua s chiêmế ữ ả ơ ấ ệ ế ự
nghi m c a cu c đi mà ch t ch a c m xúc nh th ti ng lòng b t lên t m t trái timệ ủ ộ ờ ấ ứ ả ư ể ế ậ ừ ộ
đang n ng nàn n i nh . Ch Lan Viên đã dùng hình nh r t m i l , mùa đông đn màồ ỗ ớ ế ả ấ ớ ạ ế
thi u v ng đi cái rét làm cho khung c nh thiên nhiên và cu c s ng con ng i thi u s hàiế ắ ả ộ ố ườ ế ự
hoà. Hình nh "cánh ki n hoa vàng" cũng nói lên s g n bó c a nh ng ch t li u mi nả ế ự ắ ủ ữ ấ ệ ở ề
núi làm nên s giàu, có cho đi. Cái hay c a câu th là tác gi đã c th hoá khái ni mự ờ ủ ơ ả ụ ể ệ
tr u t ng c a tình yêu thành nh ng hình nh g n gũi, quen thu c v i con ng i. Miêu từ ượ ủ ữ ả ầ ộ ớ ườ ả
vùng r ng núi Tây B c tác gi đc bi t nh đn nh ng sinh ho t, nh ng hình nh c aừ ắ ả ặ ệ ớ ế ữ ạ ữ ả ủ
c nh v t, c cây hoa lá. Mùa xuân đn, nh ng c nh chim r ng có màu lông đp h n,ả ậ ỏ ế ữ ả ừ ẹ ơ
ti ng hát trong tr o h n:ế ẻ ơ
"Nh xuân đn chim r ng lông tr bi cư ế ừ ở ế
Tình yêu làm đt l hoá quê h ng”ấ ạ ươ
Có th nói tình yêu nh m t phép màu kì di u c a cu c s ng, t o nên s thay đi và bi nể ư ộ ệ ủ ộ ố ạ ự ổ ế
c i s v t. Nói đn tình yêu quê h ng là nói đn tình c m c a con ng i v i n i ta đãả ự ậ ế ươ ế ả ủ ườ ớ ơ
sinh ra và l n lên, m i ng i đu có m t quê h ng "Quê h ng là chùm kh ng t/ Choớ ỗ ườ ề ộ ươ ươ ế ọ
con trèo hái m i ngày”. Tình yêu nh có m t s c m nh k l , có th bi n m t n i xa xôiỗ ư ộ ứ ạ ỳ ạ ể ế ộ ơ
thành quê h ng thân thi t. Tình yêu trong th Ch Lan Viên không ch gi i h n trong tìnhươ ế ơ ế ỉ ớ ạ
yêu c a anh và em mà nó còn là k t tinh c a nh ng tình c m y đi v i quê h ng, đtủ ế ủ ữ ả ấ ố ớ ươ ấ
n c, làm sâu n ng thêm tình c m y. Trong tâm trí c a tác gi . thì nhân dân Tây B c,ướ ặ ả ấ ủ ả ắ
ng i anh, ng i em và ng i m , t t c nh đang nh c nh , ch mong. Đi vào k t thúc,ườ ườ ườ ẹ ấ ả ư ắ ở ờ ế
n i nh tr thành nh ng tình c m da di t hoà h p quá kh v i hi n t i, hi n t i v iỗ ớ ở ữ ả ế ợ ứ ớ ệ ạ ệ ạ ớ
t ng lai.ươ
Ch Lan Viên nói v tình yêu nh ng th c ch t là nói v tình nhân dân, đt n c, c iế ề ư ự ấ ề ấ ướ ộ
ngu n sáng t o ngh thu t, th ca đ đn cu i cùng, nhà th đã vi tồ ạ ệ ậ ơ ể ế ố ơ ế
"Tây B c i, ng i là m c a h n thắ ơ ườ ẹ ủ ồ ơ
M i năm chi n tranh vàng ta đau trong l aườ ế ử
Nay tr v , ta l y l i vàng ta”ở ề ấ ạ
Đo n th trên là m t trong nh ng đo n th hay nh t c a bài th "Ti ng hát con tàu".ạ ơ ộ ữ ạ ơ ấ ủ ơ ế
B ng nh ng hình nh vô cùng đc đáo và thi v v tình yêu, Ch Lan Viên đã di n t m tằ ữ ả ộ ị ề ế ễ ả ộ
cách r t chân th c tình yêu, n i nh da di t không ch dành cho vùng núi Tây B c mà cònấ ự ỗ ớ ế ỉ ắ
dành cho đt n c, quê h ng.ấ ướ ươ
