Đ bài: Phân tích giá tr th m mĩ c a đo n th sau: "Bom Mĩ gi i, nhà bà tôi bay ơ
m t … bà tôi đi bán tr ng ga Lèn" (“Đò Lèn" - Nguy n Duy)
Bài làm
Chi n tranh v i nh ng đau th ng m t mát đã đi vào th ca và tr thành ch đ xuyênế ươ ơ
su t m t th i đi. M i con ng i Vi t Nam b c vào chi n tranh và đi ra v i nh ng m t ườ ướ ế
mát riêng. V i Nguy n Duy, đau th ng nh t là s tan hoang, đ nát c a nh ng chùa ươ
chi n quê và ngôi nhà bà ngo i:
Bom Mĩ gi i nhà bà tôi bay m t
đn Sòng bay, bay tu t c chùa chi n
thánh v i Ph t r nhau đi đâu h t ế
bà tôi đi bán tr ng ga Lèn
Đc đo n th trên, đi u tr c h t gây n t ng trong lòng ng i đc là s kìm nén cùa ơ ướ ế ượ ườ
c m xúc. D ng nh Nguy n Duy r t bình th n. Không kh c ho 'ki t cùng ngõ th m b ườ ư
hoang” nh Hoàng c m trong Bên kia sông Đu ng, Nguy n Duy mô t l i s kh c li tư
c a chi n tranh ch b ng m t t “gi i” và nh nhàng li t kê nh ng hình nh liên ti p: ế ế
“nhà bà tôi bay m t”, đn Sòng bay”, “bay tu t c chùa chi n”. nh ng đo n tr c, ướ
chúng ta đc bi t chùa chi n là n i thu nh nhân v t tr tình r t hay theo bà đn, t tượ ế ơ ế
nhiên không ph i đ thành t m c u Ph t nh bà mà đ tha h đc ch i nh ng trò con ư ượ ơ
tr . Đó là lí do nhà th không ch n hình nh khác đ kh c ho s mat mát mà đã ch n ơ
hình nh ngôi nhà bà ngo i và chùa chi n. “Bay” th c ch t là tan, là đ nát đây ch . “Bay
tu t” là cùng c c, đnh đi m c a s tan hóang. Nh ng “bay” cũng là g n v i c m th c ư
tiên Ph t. N i bình yên nh t, thân th ng nh t là ngôi nhà bà ngo i và các đn chùa không ơ ươ
còn yên bình n a. Cái kh c li t c a chi n tranh in d u n c vào trong đi s ng c a th n ế
tiên, hu ng gì con ng i? Đi m k t c a nh ng kí c là hình nh ng i bà. Ta b t g p s ườ ế ườ
đi sánh trong hình nh th : Bà và Thánh, Ph t, “thánh v i Ph t r nhau đi đâu h t” nghĩa ơ ế
là th l c th n linh cũng ph i khi p s tr c s c công phá c a quân thù. Th nh ng,ế ế ướ ế ư
ng i bà c a nhân v t tr tình v n đi bán tr ng ga Lèn”, v n t o t n đ m u sinh.ườ ư
Hình nh th đi ch i l i v i cái ác li t, d d i, v i s hu di t phía trên. S bình yên ơ
đc níu gi l i b ng hình nh kiên c ng, bình th n c a ng i bà. Trong tâm th cượ ườ ườ
ng i cháu, bà bé nh , đi th ng mà th t vĩ đi bi t bao.ườ ườ ế
Nguy n Duy vi t nh ng dòng th trên v n b ng th ngôn ng h t s c gi n d , hình nh ế ơ ế
th không khoa tr ng nh ng chính cách mô t đó l i mang l i hi u qu ngh thu t cao.ơ ươ ư
Chúng ta đc ch ng ki n s th t v n i đau th ng, m t mát nh ng cũng đc ch ngượ ế ươ ư ượ
ki n s th t v s c m nh, s phi th ng cùa con ng i. Qua đây, c m xúc yêu th ngế ườ ườ ươ
thành kính, s tôn vinh c a ng i cháu m t l n n a đc l hi n. ườ ượ