Đ bài: Phân tích nhân v t Chí Phèo va 3 lân Chi đên nha Ba Kiên trong truyên Chi ề ậ
Pheo
H ng d nướ ẫ
Chí Phèo là s hình thành c a nh ng m i xung đt giai c p, đc bi t là giai c p th ng trự ủ ữ ố ộ ấ ặ ệ ấ ố ị
và b tr , nh ng m i xung đt xuyên su t tác ph m t o thành m ch ch y chính trong n iị ị ữ ố ộ ố ẩ ạ ạ ả ộ
dung. Chí Phèo v i ba l n đn nhà bá Ki n là th hi n tài ngh b c th y c a Nam Caoớ ầ ế ế ể ệ ệ ậ ầ ủ
trong vi c t ch c các m i xung đt, là t m lòng c a Nam Cao v i nh ng ng i nông dânệ ổ ứ ố ộ ấ ủ ớ ữ ườ
b tha hoá, l u manh hoá trong xã h i y – nhà văn c a tình th ng l n.ị ư ộ ấ ủ ươ ớ
M i xung đt y t p trung th hi n gi a hai tuy n nhân v t Chí Phèo – bá Ki n. M iố ộ ấ ậ ể ệ ữ ế ậ ế ố
xung đt đi theo m ch ng m, dai d ng. T lâu r i d ng nh m i quan h gi a Chí Phèoộ ạ ầ ẳ ừ ồ ườ ư ố ệ ữ
và bá Ki n là m i quan h ph thu c, g n bó. T khi Chí Phèo còn là anh canh đi n khoế ố ệ ụ ộ ắ ừ ề ẻ
m nh làm thuê cho gia đình bá Ki n, là k tôi t mang ngu n g c h hàng v i bá Ki n.ạ ế ẻ ớ ồ ố ọ ớ ế
S khăng khít y là b c đm cho Chí Phèo tìm đn nhà bá Ki n l n đu, đi v i Chíự ấ ướ ệ ế ế ầ ầ ố ớ
Phèo thì con đng đn nhà bá Ki n đã quá đi thân quen v i h n. Con đng mòn y điườ ế ế ỗ ớ ắ ườ ấ
vào trong trí nh h n t khi sinh ra cho đn khi tr ng thành nh con đng c a s phớ ắ ừ ế ưở ư ườ ủ ự ụ
thu c. L n này ngay sau khi t tù ra, n i h n tìm đn đu tiên t t nhiên là nhà bá Ki n, kộ ầ ừ ơ ắ ế ầ ấ ế ẻ
đã ng m ng m đy h n vào tù t i, nh b n, phó m c h n cho nh ng t i ác th c dân vàấ ầ ẩ ắ ộ ơ ẩ ặ ắ ữ ộ ự
bi n h n thành k l u manh tha hoá. S tìm đn đ tr thù là đng c t t y u c a Chíế ắ ẻ ư ự ế ể ả ộ ơ ấ ế ủ
Phèo. H n đem cu c đi h n đánh cu c v i s ph n, thách th c v i ng i đng đu làngắ ộ ờ ắ ộ ớ ố ậ ứ ớ ườ ứ ầ
Vũ Đi.ạ
Nh ng năm tháng tù t i, b n ch t l u manh h n thù khi n h n s t đá và li u lĩnh. Mànữ ộ ả ấ ư ậ ế ắ ắ ề
tr thù c a h n di n ra hai c nh: ph i và r ch m t ăn v . Ti ng ch i c a th ng Chí,ả ủ ắ ễ ở ả ủ ạ ặ ạ ế ử ủ ằ
ti ng ch i chua ngoa c qu t th ng vào m t ông bá. H n cóc s đi khi đi ch i v iế ử ứ ấ ẳ ặ ắ ợ ờ ố ọ ớ
ng i đng đu làng Vũ Đi. H n thù và men r u đã cho h n thêm cái gan li u lĩnh c aườ ứ ầ ạ ắ ượ ắ ề ủ
ông Tr i. Nh ng vi c ch i y thành ra là không hi u qu khi ông bá thì đi v ng mà ch cóờ ư ệ ử ấ ệ ả ắ ỉ
ba con chó d v i m t th ng say r u. Đâm ra là h n ph i r ch m t ăn v . H n t hànhữ ớ ộ ằ ượ ắ ả ạ ặ ạ ắ ự
h b n thân đ đi phó v i ông bá. Nghe th mà xem nh ng ti ng ăn v nghe đn xé ru tạ ả ể ố ớ ử ữ ế ạ ế ộ
m. ĩ làng xóm c a h n: “Ôi làng n c ôi. C u tôi v i… Ôi làng n c ôi…! B con th ngầ ủ ắ ướ ứ ớ ướ ố ằ
Ki n nó đâm ch t tôi! ”. Ng i đc t ng ch ng nh xung đt lên đn đnh đi m, caoế ế ườ ọ ưở ừ ư ộ ế ỉ ể
trào thì s xu t hi n và cái uy c a ông bá làm màn k ch l ng xu ng và xung đt, mâuự ấ ệ ủ ị ắ ố ộ
thu n đc gi i quy t n tho . Ông bá đã xoay chuy n tình th m t cách nhanh chóngẫ ượ ả ế ổ ả ể ế ộ
b ng cái đu óc cáo già, khôn róc đi, b ng ti ng c i, ti ng quát c a mình.ằ ầ ờ ằ ế ườ ế ủ
S xoay chuy n mâu thu n, xung đt y đã t o cho c t truy n s b t ng , đc đáo và lyự ể ẫ ộ ấ ạ ố ệ ự ấ ờ ộ
k . Nam Cao đã th hi n cái nhìn tinh t , sâu s c c a m t nhà văn b c th y. Ông đa mâuỳ ể ệ ế ắ ủ ộ ậ ầ ư
thu n lên đnh đi m r i l i h nó xu ng thành các m ch xung đt ng m ng m ngày càngẫ ỉ ể ồ ạ ạ ố ạ ộ ấ ầ
gay g t và m nh m h n. Nam Cao đã đ cho bá Ki n khoác lên mình Chí Phèo m t cáiắ ạ ẽ ơ ể ế ộ
danh hão c a h hàng đ xung đt l ng xu ng m t cách êm đp, n tho . Nh ng s nh nủ ọ ể ộ ắ ố ộ ẹ ổ ả ư ự ậ
h nh n hàng y không gi u n i cái lai l ch b t minh c a Chí Phèo mà ch càng làm thêmọ ậ ấ ấ ổ ị ấ ủ ỉ
nh nhu c, đen t i. Chí Phèo v i l n th nh t đn nhà bá Ki n tr thù nh ng k t quơ ố ố ớ ầ ứ ấ ế ế ả ư ế ả
h n đt đc l i hoàn toàn trái ng c. H n đc cái danh h hàng v i ông bá, đc ôngắ ạ ượ ạ ượ ắ ượ ọ ớ ượ
ti p đón ân c n, đc ông cho ti n u ng r u. y là quá s c t ng t ng v i h n.ế ầ ượ ề ố ượ Ấ ứ ưở ượ ớ ắ
Nh ng cái l i tr c m t làm m m t h n, làm h n không nh n ra k thù tr c ti p c aữ ợ ướ ắ ờ ắ ắ ắ ậ ẻ ự ế ủ
cu c đi h n mà ngoan ngoãn nghe theo l i bá Ki n, ra v trong ni m t hào, kiêu hãnh.ộ ờ ắ ờ ế ề ề ự
Chí Phèo đn nhà bá Ki n l n th nh t và k t qu c a nó là s t t y u khi Chí Phèo tìmế ế ầ ứ ấ ế ả ủ ự ấ ế
đn nhà bá Ki n l n th hai. L n này h n đn v i đng c hoàn toàn khác. Đn đ xinế ế ầ ứ ầ ắ ế ớ ộ ơ ế ể
đc đi tù. Cu c s ng làng Vũ Đi đi v i h n còn kh c nghi t h n nh ng năm thángượ ở ộ ố ạ ố ớ ắ ắ ệ ơ ữ
h n đi tù. “Đi tù còn có c m mà ăn, bây gi v làng v n c m t th c c m dùiắ ở ở ơ ờ ề ề ướ ộ ướ ắ
không có, ch làm gì lên ăn”. Câu nói say kh t c a Chí Phèo g i trong lòng b n đcả ướ ủ ợ ạ ọ
nhi u suy ng m. Nhìn c v m t xã h i th i nát b t công thì s s ng con ng i nh nhoiề ẫ ả ề ộ ộ ố ấ ự ố ườ ỏ
m ng manh. N i đây, n i làng Vũ Đi xã h i phong ki n n a th c dân thu nh này thìỏ ơ ơ ạ ộ ế ử ự ỏ
cu c s ng c a con ng i l ng thi n b bóp ngh t. H b d n vào b c đng cùng,ộ ố ủ ườ ươ ệ ị ẹ ọ ị ồ ướ ườ
b c đng tha hóa.ướ ườ
Cái ngh ch lý “đi tù” c a Chí Phèo t ng ch ng nh vô lý nh ng l i r t xác th c v iị ở ủ ưở ừ ư ư ạ ấ ự ớ
cu c đi h n. L n này Chí Phèo tìm l i đn bá Ki n v i gi ng đi u hoàn toàn khác. L iộ ờ ắ ầ ạ ế ế ớ ọ ệ ố
x ng con – c c a h n sao mà ng t x t v y. H n đang d n tìm đn con đng tha hóa,ư ụ ủ ắ ọ ớ ậ ắ ầ ế ườ
d n thành tay sai c bá. C bá b ng s m u m o, gian ngoa c a bè lũ th ng tr đã nhanhầ ụ ụ ằ ự ư ẹ ủ ố ị
chóng xoay mũi dao c a Chí Phèo sang phe cánh đi l p. Đy là khi c áp d ng cái cáchủ ố ậ ấ ụ ụ
tr ng i, c đ chúng t x l n nhau, gi a mà h ng l i. C bá đã th hi n đy đị ườ ụ ể ự ử ẫ ở ữ ưở ợ ụ ể ệ ầ ủ
b n ch t c a bè lũ th ng tr phong ki n nham hi m, gian ngoa, đc ác, m u m o. Th màả ấ ủ ố ị ế ể ộ ư ẹ ế
Chí Phèo v i b n ch t ngu d t c a ng i nông dân không nh n ra th đo n c a lão cáoớ ả ấ ố ủ ườ ậ ủ ạ ủ
già mà răm r p làm theo. K t qu mà h n thu đc t l n th hai này là s chi n th ngắ ế ả ắ ượ ừ ầ ứ ự ế ắ
đy hoan h tr c đi T o, m t phe cánh hùng m nh có th l c trong cái làng Vũ Đi này.ầ ỉ ướ ộ ả ộ ạ ế ự ạ
Chí Phèo còn gi ng gi ng t đc “Anh hùng làng này cóc th ng nào b ng tao”, khi Chíươ ươ ự ắ ằ ằ
Phèo hoan h nh t cũng chính là lúc h n r i vào n i sâu nh t c a con đng tha hoá, conỉ ấ ắ ơ ơ ấ ủ ườ
đng không l i thoát. L n th hai Chí Phèo đn nhà bá Ki n đã hoàn thi n con đngườ ố ầ ứ ế ế ệ ườ
tha hoá c a h n, đã bi n h n thành tay sai đc l c c a bá Ki n. Chí Phèo đã trao n t ph nủ ắ ế ắ ắ ự ủ ế ố ầ
cu c đi tha hoá c a mình vào tay con qu bá Ki n. Cu c đi h n th là ch m d t khôngộ ờ ủ ỷ ế ộ ờ ắ ế ấ ứ
l i thoát.ố
L n th ba Chí Phèo đn nhà bá Ki n là b c ngo t quan tr ng đnh đi m cho ba b n Chíầ ứ ế ế ướ ặ ọ ỉ ể ậ
Phèo đn nhà bá Ki n. L n này h n tìm đn nhà bá Ki n là đ nó c tuy t. V n conế ế ầ ắ ế ế ể ự ệ ẫ
đng quen thu c y, nh ng b c chân h n sao v n t l n mò tìm đn v i báườ ộ ấ ữ ướ ắ ẫ ự ầ ế ớ
Ki n trong s th c t nh. H n đã nh n ra k thù l n nh t c a cu c đi mình là bá Ki n.ế ự ứ ỉ ắ ậ ẻ ớ ấ ủ ộ ờ ế
Đng c Chí Phèo đn nhà bá Ki n khác hoàn toàn so v i hai l n tr c. L n này h nộ ơ ế ế ớ ầ ướ ầ ắ
‘đn đ đòi h i l ng thi n. S khát khao quy n s ng l ng thi n, bi, k ch trong cế ể ỏ ươ ệ ự ề ố ươ ệ ị ự
tuy t quy n làm ng i đã d n l i cho h n đn v i bá Ki n. Rút dao xông vào, h n thùệ ề ườ ẫ ố ắ ế ớ ế ậ
trong h n đã bùng phát ti p s c cho h n xông th ng vào k thù “Ch có m t cách… bi tắ ế ứ ắ ẳ ẻ ỉ ộ ế
không!… Ch còn m t cách là… cái này! Bi t không!… ” K t qu c a l n ba này là cáiỉ ộ ế ế ả ủ ầ
ch t c a Chí Phèo và bá Ki n. Nam Cao d n xung đt đi t cái m ch ng m ng m đnế ủ ế ẫ ộ ừ ạ ấ ầ ế
đnh đi m là hai cái ch t. Đây là hai cái ch t t t y u. Cái ch t c a bá Ki n – cái ác ph iỉ ể ế ế ấ ế ế ủ ế ả
đn t i, ác gi ác báo. Cái ch t c a bá Ki n đánh d u s c m nh c a ng i nông dânề ộ ả ế ủ ế ấ ứ ạ ủ ườ
trong quá trình đu tranh v i giai c p th ng tr . Còn cái ch t c a Chí Phèo là s ch m d tấ ớ ấ ố ị ế ủ ự ấ ứ
chu i đi bi k ch, k t thúc s ph n đau kh b t c c a ng i nông dân, đng th i cáiỗ ờ ị ế ố ậ ổ ế ắ ủ ườ ồ ờ
ch t c a Chí Phèo th hi n ni m tin c a Nam Cao vào con ng i. S chi n th ng tế ủ ể ệ ề ủ ườ ự ế ắ ư
t ng nhân văn Nam Cao. Nh ng t ng ng i nông dân l thu c vào giai c p th ng trưở ữ ưở ườ ệ ộ ấ ố ị
nh ng hai cái ch t đã ph đnh hoàn toàn.ư ế ủ ị
Nam Cao b ng ngòi bút t ch c xung đt b c th y đã th hi n m i xung đt gi a giaiằ ổ ứ ộ ậ ầ ể ệ ố ộ ữ
c p th ng tr và b tr theo m t m ch ng m d n đn đnh đi m. Nam Cao v i ba l n Chíấ ố ị ị ị ộ ạ ầ ẫ ế ỉ ể ớ ầ
Phèo đn nhà bá Ki n đã th hi n tài năng và tình c m c a nhà văn l n.ế ế ể ệ ả ủ ớ