1
sở giáo dục và đào tạo cao bằng
trung tâm gdtx thị xã
bản sáng kiến kinh nghiệm
sử dụng nhanh phần mềm
Microsoft Office Power Point
trong giảng dạy địa lý
họ tên: nguyễn mạnh đường
đơn vị: trung tâm gdtx thị xã cao bằng
cao bằng 03.2010
2
I. Đặt Vấn Đề
Công nghệ thông tin, đặc biệt là các hệ thông máy tính cùng với những ứng
dụng của nó trong cuộc sống hằng ngày, đã trở thành công cụ đắc lực phục vụ
cho các hoạt động của con người.
Tin học là một nội dung quan trọng trong chương trình giáo dục ở nước ta
hiện nay. Do sự phát triển nhanh chóng của ngành Tin học và yêu cầu đổi mới
trong chương trình đào tạo của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Microsoft Office Power Point (thường được gọi tắt là Power Point) là phần
mềm trình diễn (presentation) chuyên nghiệp có nhiều tiện ích để trình bày vấn
đề có hình thức đẹp và sinh động, dễ sử dụng và đầy hiệu quả. Bạn có thể sử
dụng Power Point để tạo các trình diễn phục vụ đông đảo khán, thính giả với
nhiều mục đích khác nhau.
Trình diễn là phương tiện để truyền đạt thông tin, thuyết phục khán giả.
Power Point cung cấp cho chúng ta công cụ để tạo các minh hoạ cho phần thuyết
trình trong hội thảo, hội nghị, báo cáo luận văn...Ngoài ra, nó cũng được sử
dụng phổ biến trong công tác giảng dạy trong các trường học phổ thông. Mỗi
trang thể hiện nội dung, hình ảnh, âm thanh...được gọi là Slide (Slideshow
page).
Microsoft Office Power Point là một phần mềm trong bộ Microsoft Office
nổi tiếng do hãng phần mềm Microsoft sản xuất. Có thể sử dụng Microsoft
Office Power Point để tạo trình diễn cho nhiều mục đích khác nhau, đặc biệt là
trong lĩnh vực dạy học, bởi Power Point cho phép thể hiện hầu hết các minh hoạ
trong giảng dạy rất sinh động (kênh chữ, hình ảnh, âm thanh...), rất thuận lợi và
có hiệu quả cao đối với môn Địa lý.
Hưởng ứng cuộc vận động ứng dụng công nghệ thông tin trong các nhà
trường của Bộ Giáo dục và Đào tạo, tôi viết bài này cùng các bạn đồng nghiệp
tham khảo. Bài viết này không có tham vọng đi sâu khai thác phần mềm
Microsoft Office Power Point một cách chuyên nghiệp, mà chỉ là những kinh
nghiệm sử dụng nhanh Power Point trong giảng dạy môn Địa lý của bản thân mà
3
thôi. Hy vọng bài viết giúp các bạn sử dụng được nhanh chóng Power Point,
không cần phải nghiên cứu giáo trình Power Point một cách tỷ mỷ, nhất là các
bạn mới bắt đầu tiếp cận máy vi tính có thể soạn bài giảng điện tử một cách
nhanh nhất.
II. giải quyết vấn đề
1. Cơ sở
a) Cơ sở lý luận:
Công nghệ thông tin và truyền thông (CNTT-TT) là ngành ứng dụng công
nghệ quản lý và xử lý thông tin. Tốc độ phát triển như vũ bão của công nghệ
luân chuyển thông tin cực kỳ nhanh chóng và vai trò của thông tin ngày càng trở
nên quan trọng. Những khả năng mới mẻ và ưu việt này của công nghệ thông tin
và truyền thông đã làm thay đổi cách sống, cách làm việc, cách học tập, cách tư
duy và quan trọng hơn cả là cách ra quyết định của con người.
Chính do tốc độ tăng trưởng và đặc điểm của công nghệ thông tin và truyền
thông đã có tác động to lớn và toàn diện đến xã hội loài người, và hiển nhiên
cũng có tác động mạnh mẽ trực tiếp đến giáo dục.
Chúng ta biết rằng, có ba tác nhân trong một hệ thống giáo dục là người học,
người dạy và môi trường dạy và học. Trong bài viết này, tôi muốn đề cập đến
tác nhân thứ ba đó là môi trường của người dạy và người học, mà trọng tâm
cũng chỉ giới hạn là công nghệ thông tin và truyền thông là tác nhân quan trọng
ảnh hưởng đến người dạy và học trong thời đại ngày nay.
Trong thời đại ngày nay công nghệ thông tin và truyền thông là giải pháp
quan trọng cần triệt để khai thác khi dạy và học, môi trường ở đây chính là nơi
chứa thông tin. Công nghệ thông tin và truyền thông giúp cho con người chọn
nhập và xử lý thông tin nhanh chóng để biến thành tri thức.
4
Trong lĩnh vực giáo dục đào tạo, chúng ta đang thực hiện việc tuyên truyền,
quảng bá khuyến khích giáo viên, học sinh và sử dụng CNTT-TT để nâng cao
kỹ năng dạy, từ đó cải thiện chất lượng giáo dục. Mục tiêu cuối cùng của việc
ứng dụng CNTT-TT trong dạy học là nâng cao một bước cơ bản chất lượng học
tập cho học sinh, tao ra môi trường giáo dục mang tính tương tác cao.
Với tác động của CNTT-TT, môi trường dạy học cũng thay đổi, nó tác động
mạnh mẽ tới mọi thành tố của quá trình quản lý, giảng dạy, đào tạo và học tập
dựa trên sự hỗ trợ của hệ thống các hạ tầng CNTT-TT và các phần mềm ứng
dụng đi kèm. Việc ứng dụng CNTT-TT vào phương pháp giảng dạy đã làm thay
đổi cả vai trò của học sinh và giáo viên.
Nếu trước kia trong hệ thống giáo dục truyền thống người ta nhấn mạnh tới
dạy sao cho học sinh nhớ lâu, dễ hiểu, giáo viên thường là nguồn tài liệu duy
nhất cho học sinh học tập. “thầy đọc, trò chép” và học sinh phải đến trường học.
Thì ngày nay trong hệ thống giáo dục hiện đại, giáo viên đã phải dần dần trở
thành người hướng dẫn học sinh biết dùng máy tính và internet để tìm nội dung,
hình thức và phát triển cho học sinh các phương pháp học chủ động, giáo viên
đóng vai trò tạo điều kiện thuận lợi và tháo gỡ khó khăn cho học sinh, giúp học
sinh xây dựng tư duy.
Internet đã nối mạng toàn cầu với vố lượng thông tin đã được số hoá, con
người có thể tìn kiếm, trích lọc, tổng hợp thông tin trong những “kho kiến thức
khổng lồ” được liên kết tích hợp với nhau, biến chúng thành nguồn tài nguyên
quý giá, có thể chia sẻ, trao đổi thông tin trên phạm vi toàn cầu một cách dễ
dàng. Internet đã hỗ trợ điều kiện để học sinh chủ động tìm kiến thức, sắp xếp
hợp lý quá trình học tập, tự rèn luyện của bản thân mình. Kết quả là học sinh có
thể tìm đề tài yêu thích của họ qua mạng, trường học có thể mở rộng các dịch vụ
dạy và học đến cả những học sinh ở xa trường.
b) Cơ sở thực tiễn:
5
Trong quá trình nhận thức của con người, nếu được thông qua bằng nhiều
giác quan thì hiệu quả đạt được càng cao. Power Point là phần mềm trình chiếu
không những thuận lợi cho quá trình tiếp thu kiến thức, mà còn là điều kiện tổ
chức lớp học lấy học sinh làm trung tâm theo hướng đổi mới phương pháp dạy
học tích cực, làm thay đổi cách tư duy khoa học trong quá trình nhận thức của
học sinh. Có thể nói Microsoft Office Power Point đáp ứng được yêu cầu đổi
mới của ngành giáo dục nói chung, đổi mới phương pháp dạy học trong các nhà
trường nói riêng. Tuy nhiên không thể phủ nhận các phương pháp truyền thống
xưa nay mà vẫn có thể sử dụng, phối hợp nhịp nhàng với các phương pháp đó.
Thực tế những tiết dạy bằng bài giảng điện tử (trình chiếu bằng phần mềm
Power Point) cho thấy:
+ Thu hút rất cao sự chú ý theo dõi bài của học sinh.
+ Dưới sự hướng dẫn của giáo viên trong việc trình chiếu nội dung bài giảng
học sinh làm việc một cách chủ động và tham gia xây dựng bài rất tích cực.
+ Học sinh chủ động ghi bài rất đầy đủ (giáo viên quy định những nội dung
cần ghi có chung một màu).
+ Chất lượng tiết dạy được nâng cao rõ rệt, cả người dạy và người học đều
thấy thoải mái, tránh được tâm lý nặng nề, gây được hứng thú cho người học.
+ Một bài dạy sử dung phần mềm Power Point có tính sư phạm rất cao...
2. Nội dung triển khai:
a) Khái niệm bài giảng điện tử:
Giáo án điện tử chính là bản thiết kế của bài giảng điện tử, chính vì vậy xây
dựng giáo án điện tử hay thiết kế bài giảng điện tử là hai cách gọi khác nhau cho
một hoạt động cụ thể để có được bài giảng điện tử.
Bài giảng điện tử là một hình thức tổ chức bài lên lớp mà ở đó toàn bộ kế
hoạch hoạt động kế hoạch dạy học đều được chương trình hoá do giáo viên điều
khiển thông qua môi trường multimedia (đa phương tiện) do máy tính tạo ra.