Đ bài: Có ý ki n cho r ng: S th t đôi khi gây nên nh ng r n n t, còn d i tráề ế ằ ự ậ ữ ạ ứ ố
luôn luôn t o nên nh ng đ v . Suy nghĩ c a anh (ch ) nh th nào v câu nói trênạ ữ ổ ỡ ủ ị ư ế ề
Bài làm
Cu c s ng luôn t n t i ngh ch lí t t và x u. Con ng i th ng khao khát đi tìm chân lí,ộ ố ồ ạ ị ố ấ ườ ườ
tìm ra nh ng đi m t t song không ph i ai cũng tìm ra s th t, đôi khi s th t làm conữ ể ố ả ự ậ ự ậ
ng i c m th y tuy t v ng. D u th ng i ta luôn mu n s th t thu c v mình, cònườ ả ấ ệ ọ ẫ ế ườ ố ự ậ ộ ề
nh ng đi u d i trá mãi không t n t i. T nh ng kinh nghi m s ng, cha ông ta đã đúc k tữ ề ố ồ ạ ừ ữ ệ ố ế
ra câu nói: S th t đôi khi gây nên nh ng r n n t, còn d i trá luôn luôn t o nên nh ng đóự ậ ữ ạ ứ ố ạ ữ
v .ỡ
Tr c khi hi u đc v th nh t c a câu nói, chúng ta c n hi u t “s th t” là gì? Sướ ể ượ ế ứ ấ ủ ầ ể ừ ự ậ ự
th t không là c m giác, mà là ý nghĩ. S th t là đi u minh nhiên h p đo lý mà không aiậ ả ự ậ ề ợ ạ
có th ch i cãi, dù ng i ta c ý kh c t ho c không mu n ch p nh n. S th t có tínhể ố ườ ố ướ ừ ặ ố ấ ậ ự ậ
vĩnh c u, mãi mãi là s th t. T “r n n t” đc hi u là tinh th n con ng i b suy s p.ử ự ậ ừ ạ ứ ượ ể ầ ườ ị ụ
không đc nguyên v n nh tr c, v th nh t c a câu nói cho chúng ta hi u r ng: sượ ẹ ư ướ ế ứ ấ ủ ể ằ ự
th t là đi u con ng i luôn ph i tôn tr ng, vì nó luôn luôn đúng, giúp con ng i nhìnậ ề ườ ả ọ ườ
nh n đúng đn b n ch t v n đ m t ng i nào đó ho c m t s v t nào đó. Nh ng đôiậ ắ ả ấ ấ ề ở ộ ườ ặ ộ ự ậ ư
khi s th t cũng làm cho ng i khác ph t ý, gây m t lòng đi ph ng, tình c m gi a conự ậ ườ ậ ấ ố ươ ả ữ
ng i v i con ng i tr nên xa cách và r n n t.ườ ớ ườ ở ạ ứ
S th t luôn luôn t n t i hai m t: s th t có th làm cho con ng i c m th y tin yêuự ậ ồ ạ ặ ự ậ ể ườ ả ấ
cu c s ng, có ni m tin vào t ng lai. S th t giúp con ng i ph n ch n, v t qua t t cộ ố ề ươ ự ậ ườ ấ ấ ượ ấ ả
nh ng khó khăn, giông t c a cu c đi đ đi đn thành công. Đ c ng c ni m tin sữ ố ủ ộ ờ ể ế ể ủ ố ề ự
th t mang đn cho con ng i nhi u m t tích c c, chúng ta hãy quay tr v nhân v tậ ế ườ ề ặ ự ở ề ậ
Th ch Sanh và nhân v t Lý Thông trong truy n c tích Th ch Sanh đ th y đc cáiạ ậ ệ ổ ạ ể ấ ượ
thi n luôn luôn chi n th ng cái ác.ệ ế ắ
Cái ác c a Lý Thông là cái ác có th c trong xã h i. Nó b t ngu n t lòng tham, s đ kủ ự ộ ắ ồ ừ ự ố ị
ghen ghét tr c tài năng và công lao, thành tích c a ng i khác. Cái ác c a Lý Thôngướ ủ ườ ủ
không ch là t i ác gi t ng i, mà còn là t i ác c a s vong ân b i nghĩa, khi n c conỉ ộ ế ườ ộ ủ ự ộ ế ả
ng i l n đt tr i đu ph n n . K ác không nh ng b tr ng tr mà còn b tr ng tr th tườ ẫ ấ ờ ề ẫ ộ ẻ ữ ị ừ ị ị ừ ị ậ
đích đáng: b bi n thành b hung đ đi đi ki p ki p b ng i đi nguy n r a và khinhị ế ọ ể ờ ờ ế ế ị ườ ờ ề ủ
b .ỉ
Nhân v t Th ch Sanh hi n lên th t đp. V i rìu th n, cung tên vàng, đàn th n, v i võậ ạ ệ ậ ẹ ớ ầ ầ ớ
ngh và phép th n thông bi n hoá, chàng dũng sĩ đã chém Trăn tinh, gi t Đi bàng, trệ ầ ế ế ạ ừ
di t cái ác, tai h a cho nhân dân, đy lùi nguy c chi n tranh, đem l i hoà bình. Th chệ ọ ẩ ơ ế ạ ạ
Sanh đã tr i qua bao gian truân th thách, l p lánh bao chi n công hi n hách. Anh đãả ử ấ ế ể
đc k t duyên v i công chúa, chàng đã th hi n c m c a nhân dân. nh ng c mượ ế ớ ể ệ ướ ơ ủ ữ ướ ơ
h n nhiên, trong sáng và r t đp.ồ ấ ẹ
Cu c đu tranh ch ng cái ác là m t tr n chi n gay go, ph c t p và dai d ng. Tuy v y,ộ ấ ố ộ ậ ế ứ ạ ẳ ậ
ni m tin và c m v s chi n th ng c a cái thi n đi v i cái ác c a nhân dân v nề ướ ơ ề ự ế ắ ủ ệ ố ớ ủ ẫ
không h suy gi m. Ni m tin và c m y đc h g i g m vào trong các truy n cề ả ề ướ ơ ấ ượ ọ ử ắ ệ ổ
tích. Th ch Sanh là m t truy n c tích tiêu bi u cho ch đ ch ng cái ác. Nh v y, sạ ộ ệ ổ ể ủ ề ố ư ậ ự
th t mang ý nghĩa tích c c v a mang y u t khách quan, v a mang y u t ch quan. Nóậ ự ừ ế ố ừ ế ố ủ
giúp con ng i luôn dũng c m đi m t v i s th t, chúng ta có th v t qua nh ng sườ ả ố ặ ớ ự ậ ể ượ ữ ự
th t cay đng đ b c ti p và nh ng đi u t t lành s đn v i chúng ta.ậ ắ ể ướ ế ữ ề ố ẽ ế ớ
S th t c a m t vi c hay c a m t ai đó n u đc nói m t cách tr ng tr n và tr n tr i thìự ậ ủ ộ ệ ủ ộ ế ượ ộ ắ ợ ầ ụ
dù có ích cho ng i nghe đi chăng n a thì cũng khi n ng i nghe ph i ph t lòng. Cũngườ ữ ế ườ ả ậ
có m t s ng i nói vì s ghen tuông mà l i nói s có âm l ng khác, cũng có th l i nóiộ ố ườ ự ờ ẽ ượ ể ờ
đó đc nói ra t thi n chí và mu n ng i nghe ti p thu và s a sai. “S th t” đâyượ ừ ệ ố ườ ế ử ự ậ ở
khi n cho ng i nghe c m th y khó ch u, m h , không th phân bi t đúng sai. Nó cóế ườ ả ấ ị ơ ồ ể ệ
th đc ví nh là m t món đ x u và làm t n th ng đn tâm h n ng i nghe.ể ượ ư ộ ồ ấ ổ ươ ế ồ ườ
Cũng có khi, chính b n thân ng i nghe bi t rõ nh ng v n ph t ý khi nghe ng i khácả ườ ế ư ẫ ậ ườ
nói t i đi u đó. Đúng nh l i cha ông ta đã nh c nh qua câu t c ng : S th t m t lòng.ớ ề ư ờ ắ ở ụ ữ ự ậ ấ
S th t có th làm cho ng i nói và ng i nghe t m t ng i b n thân thi t tr thànhự ậ ể ườ ườ ừ ộ ườ ạ ế ở
k thù c a nhau, nh ng n i đau v s th t đó không th hàn g n l i đc. Nh v y, sẻ ủ ữ ỗ ề ự ậ ể ắ ạ ượ ư ậ ự
th t đôi khi cũng mang y u t tiêu c c, s th t khi n con ng i ta không dám tin t ngậ ế ố ự ự ậ ế ườ ưở
vào b t kì ai, d n d n đánh m t ni m vào cu c s ng và đánh m t chính b n thân mình.ấ ầ ầ ấ ề ộ ố ấ ả
Qua v th nh t, câu nói mu n nh c nh ng i đi hãy luôn tin vào s th t, đng phế ứ ấ ố ắ ở ườ ờ ự ậ ừ ủ
nh n nó vì s th t mãi mãi không th thay đi đc. Dù s th t có nghi t ngã đn đâu,ậ ự ậ ể ổ ượ ự ậ ệ ế
chúng ta v n ph i trân tr ng, và đng trên l p tr ng c a chính mình đ gi i quy t v nẫ ả ọ ứ ậ ườ ủ ể ả ế ấ
đ m t cách đúng đn nh t. Đen v th hai c a câu nói, chúng ta l i th y v này điề ộ ắ ấ ế ứ ủ ạ ấ ế ố
ngh ch v i v th nh t, nó ph n ánh tính cách cũng nh b n ch t th ng th y trong conị ớ ế ứ ấ ả ư ả ấ ườ ấ
ng i chúng ta. N u nh l ng tâm mách b o chúng ta làm đi u t t, nh ng vì l i ích cáườ ế ư ươ ả ề ố ư ợ
nhân hay vì hoàn c nh b t bu c chúng ta ph i làm trái v i l ng tâm, ph i nói d i đ đtả ắ ộ ả ớ ươ ả ố ể ạ
đc m c đích cho b n thân.ượ ụ ả
“Nói d i” là hành vi c tình cung c p thông tin sai s th t v v n đ nào đó đn ng iố ố ấ ự ậ ề ấ ề ế ườ
nói d i đt đc m c đích mà h mong mu n - th ng là không chính đáng. Ng i nóiố ạ ượ ụ ọ ố ườ ườ
d i luôn t o môi tr ng gi ng nh th t, t o m i c ch , hành đng đ đi t ng tin vàoố ạ ườ ố ư ậ ạ ọ ử ỉ ộ ể ố ượ
nh ng gì h đang nói. Nh ng ng i nói d i s luôn luôn t o nên nh ng “đ v ” - gi aữ ọ ữ ườ ố ẽ ạ ữ ổ ỡ ữ
ng i nói d i và ng i b nói d i s t o ra m i thù h n sâu s c, không th hàn g n l iườ ố ườ ị ố ẽ ạ ố ằ ắ ể ắ ạ
đc. M i thù y có th truy n l i t đi này sang đi khác, h u qu c a nó không baoượ ố ấ ể ề ạ ừ ờ ờ ậ ả ủ
gi gi i quy t đc.ờ ả ế ượ
Có hai khía c nh nói d i: nói d i có ý t t và nói d i b t thi n. Nói d i có ý t t nh mạ ố ố ố ố ấ ệ ố ố ằ
m c đích c u ng i, giúp ng i, tuy nhiên cũng tùy hoàn c nh mà có nên nói hay không.ụ ứ ườ ườ ả
Ng i nói d i s tr nên đáng th ng vì nh ng l i nói d i t ng ch ng nh an i đcườ ố ẽ ở ươ ữ ờ ố ưở ừ ư ủ ượ
đi ph ng. Ch c h n các b n đã t ng nghe qua Chuy n ng i con gái Nam X ng c aố ươ ắ ẳ ạ ừ ệ ườ ươ ủ
Nguy n D : Vũ N ng đã làm tròn b n ph n c a m t ph n , ng i v . ng i m ,ễ ữ ươ ổ ậ ủ ộ ụ ữ ườ ợ ườ ẹ
ng i con, c ng v nào nàng cũng làm r t hoàn h o. Nàng đúng là ng i ph n líườ ở ươ ị ấ ả ườ ụ ữ
t ng c a gia đình. Nàng x ng đáng đc h ng h nh phúc nh ng h nh phúc đã khôngưở ủ ứ ượ ưở ạ ư ạ
m m c i v i nàng. Câu chuy n c a bé Đn, Vũ N ng vì th ng con, và đ con c mỉ ườ ớ ệ ủ ả ươ ươ ể ả
nh n đc tình yêu c a cha dành cho con, Vũ N ng đã l y cái bóng c a mình đ chiậ ượ ủ ươ ấ ủ ế
cho con trai đây là cha nó. Đa con trai m i lên ba tuôi h n nhiên, vô t đó đã ph nh nứ ớ ồ ư ủ ậ
Tr ng Sinh khi anh đi đánh gi c tr v đã làm cho Tr ng Sinh nghi ng . V i b n tínhươ ặ ở ề ươ ờ ớ ả
hay ghen c ng thêm tính gia tr ng, th t h c, Tr ng Sinh đi x v i v h t s c tànộ ưở ấ ọ ươ ố ử ớ ợ ế ứ
nh n. Gi u bi t l i con nói, Tr ng Sinh đã m ng nhi c nàng và đánh đuôi đi m c choẫ ấ ệ ờ ươ ắ ế ặ
Vũ N ng h t s c phân trân, m c cho hàng xóm can ngăn cũng ch ng ăn thua gì. Nàngươ ế ứ ặ ẳ
đau kh đn xé lòng. Bi k ch dâng tràn đn đnh đi m, Vũ N ng ph i tìm đn cái ch tổ ế ị ế ỉ ể ươ ả ế ế
đ ch ng minh cho s trong s ch c a chính mình!ể ứ ự ạ ủ
Qua câu chuy n đó giúp chúng ta rút ra bài h c, tr c khi quy t đnh nói d i m t đi u gìệ ọ ướ ế ị ố ộ ề
đó ph i nghĩ đn h u qu c a nó. B n thân chúng ta ph i h n ch đn m c th p nh t vìả ế ậ ả ủ ả ả ạ ế ế ứ ấ ấ
nói nh th s tr thành thói quen, d n d n s chuy n t ý nghĩ nói thi n sang nói b tư ế ẽ ở ầ ầ ẽ ể ừ ệ ấ
thi n.ệ
Bên c nh đó. chúng ta còn th y nh ng l i nói d i c tình c a ng i nói nh m đánh l cạ ấ ữ ờ ố ố ủ ườ ằ ạ
h ng ng i nghe, đ ng i nghe gây thù h n v i ng i khác và đem l i l i ích choướ ườ ể ườ ằ ớ ườ ạ ợ
ng i nói. Nói d i b t thi n là l a l c, qua m t ng i khác nh m che đy l i l m c aườ ố ấ ệ ừ ọ ặ ườ ằ ậ ỗ ầ ủ
mình - đây là hành vi c n tránh. Có r t nhi u nguyên nhân nh ng quy cho cùng thì l i nóiầ ấ ề ư ờ
d i xu t phát t vi c s ng i khác bi t l i l m c a mình, ch ng h n: ng i n i ti ngố ấ ừ ệ ợ ườ ế ỗ ầ ủ ẳ ạ ườ ổ ế
nói d i là vì s nh h ng đn ti ng tăm, doanh nghi p nói d i là vì s m t uy tín trênố ợ ả ưở ế ế ệ ố ợ ấ
th ng tr ng, tr con nói d i là vì s b la m ng... Hay nh nhân v t Bá Ki n trong tácươ ườ ẻ ố ợ ị ắ ư ậ ế
ph m Chí Phèo c a Nam Cao: Đê đt đc m c đích c a mình, Bá Ki n đã nhanh chóngẩ ủ ạ ượ ụ ủ ế
tìm ra k sách thích h p nh t đ đi phó v i Chí phèo. Bá Ki n b t đu gi gi ngế ợ ấ ể ố ớ ế ắ ầ ở ọ
đng m t, g i đy t cũ c a mình - nay đã b bi n thành con v t g m ghi c - b ngườ ậ ọ ầ ớ ủ ị ế ậ ớ ế ằ
"anh", v n vã m i Chí vào nhà u ng n c. Ch a đ, c tiên ch làng Vũ Đi đã dùngồ ờ ố ướ ư ủ ụ ỉ ạ
nh ng l i nói và hành đng d i trá nh nh n h hàng v i Chí, r i gi t gà, mua r u choữ ờ ộ ố ư ậ ọ ớ ồ ế ượ
h n u ng, r i còn đãi thêm đng b c đ v u ng n c. Cách c x , ch ng t c bá lõiắ ố ồ ồ ạ ể ề ố ướ ư ử ứ ỏ ụ
đi đã đi gu c vào b ng d Chí Phèo lúc này: v a a ph nh n nh, v a hám cái l i tr cờ ố ụ ạ ừ ư ỉ ị ừ ợ ướ
m t. R t cu c, Bá Ki n chuy n b i thành th ng, đt đc c hai m c đích: v a t mắ ố ộ ế ể ạ ắ ạ ượ ả ụ ừ ạ
d p t t ng n l a h n căm trong con ng i Chí, v a chu n b bi n Chí thành tay sai l iậ ắ ọ ử ờ ườ ừ ẩ ị ế ợ
h i. Nh v y, ch c n m t l i nói nham hi m c a Bá Ki n đã bi n Chí tr thành tay saiạ ư ậ ỉ ầ ộ ờ ể ủ ế ế ở
đc l c nh t.ắ ự ấ
Qua câu nói trên, chúng ta có th th y cu c s ng xã h i luôn bi n đng ph c t p. S th tể ấ ộ ố ộ ế ộ ứ ạ ự ậ
và d i trá luôn luôn t n t i song hành trong cùng m t con ng i. Vì th , con ng i c nố ồ ạ ộ ườ ế ườ ầ
ph i t nh táo phân bi t đc đúng - sai, x u - t t đ con ng i làm ch đc b n thân vàả ỉ ệ ượ ấ ố ể ườ ủ ượ ả
s ng đúng v i l ng tâm c a mình. Nh ng con ng i trong cu c s ng ngày nay th ngố ớ ươ ủ ư ườ ộ ố ườ
ít quan tâm và đ ý đn nhau đ có nh ng l i nói th t. Vì th , l i nói th t tr nên có giáể ế ể ữ ờ ậ ế ờ ậ ở
tr , và tìm đc m t ng i luôn nói th t v ta cho ta nghe là m t đi u qu th t khó khăn.ị ượ ộ ườ ậ ề ộ ề ả ậ
Tuy vi c đi tìm s th t đôi khi cũng t o cho con ng i nh ng r n n t v m t tình c mệ ự ậ ạ ườ ữ ạ ứ ề ặ ả
nh ng khi tìm ra đc chân lí s th t con ng i cũng s c m th y có ni m tin vào cu cư ượ ự ậ ườ ẽ ả ấ ề ộ
s ng. Hãy đi tìm s th t, đng tìm nh ng l i d i trá đ v l i cho b n thân và s lãnhố ự ậ ừ ữ ờ ố ể ụ ợ ả ẽ
ch u nhi u h u qu .ị ề ậ ả