v¨n phßng quèc héi c¬ së d÷
liÖu luËt viÖt nam LAWDATA
Th«ng t
Cña ng©n hµng nhµ níc viÖt nam Sè 06/2004/TT-NHNN
ngµy 27 th¸ng 9 n¨m 2004 Híng dÉn vÒ tÝn dông
néi bé hîp t¸c x·
- C¨n cø LuËt Hîp t¸c x· ngµy 26 th¸ng11 n¨m 2003;
- C¨n cø ChØ thÞ sè 22/2003/CT-TTg ngµy 03 th¸ng10
n¨m 2003 cña Thñ tíng ChÝnh phñ vÒ tiÕp tôc thóc ®Èy viÖc
thùc hiÖn NghÞ quyÕt Trung ¬ng 5 (Kho¸ IX) vÒ kinh tÕ tËp
thÓ;
Ng©n hµng Nhµ níc ViÖt Nam híng dÉn vÒ ho¹t ®éng tÝn
dông néi bé hîp t¸c x· nh sau:
I. quy ® Þnh chung
1. Th«ng t nµy híng dÉn vÒ tÝn dông néi bé hîp t¸c x·
(díi ®©y gäi lµ tÝn dông néi bé) mµ theo ®ã, c¸c hîp t¸c
x· sö dông vèn ®iÒu lÖ vµ vèn huy ®éng cña x· viªn ®Ó cho
c¸c x· viªn cña m×nh vay.
2. TÝn dông néi bé lµ mét ho¹t ®éng phô trî trong hîp
t¸c x·, do tËp thÓ x· viªn cña hîp t¸c x· tù nguyÖn tham
gia vµ tù chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ kÕt qu¶ ho¹t ®éng. Nhµ níc
kh«ng chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ tµi chÝnh ®èi víi nh÷ng rñi ro
cña ho¹t ®éng tÝn dông néi bé. Mäi tæn thÊt vÒ vèn cña
ho¹t ®éng tÝn dông néi bé do x· viªn vµ hîp t¸c x· chÞu
tr¸ch nhiÖm xö lý theo quy ®Þnh cña ph¸p luËt vµ híng dÉn
t¹i Th«ng t nµy.
3. Môc ®Ých cña tÝn dông néi bé lµ hîp t¸c x· hç trî
mét phÇn vèn cho x· viªn ®Ó s¶n xuÊt, kinh doanh; kh«ng
v× lîi nhuËn, nhng ph¶i b¶o toµn ®îc vèn vµ bï ®¾p ®ñ c¸c
kho¶n chi phÝ cña ho¹t ®éng tÝn dông néi bé.
4. Ban qu¶n trÞ hîp t¸c x· (sau ®©y gäi lµ Ban qu¶n
trÞ) ph¶i niªm yÕt c«ng khai v¨n b¶n cam kÕt gi÷a tÊt c¶
x· viªn vµ Ban qu¶n trÞ vÒ tr¸ch nhiÖm cña Ban qu¶n trÞ
vµ x· viªn ®èi víi kÕt qu¶ ho¹t ®éng tÝn dông néi bé, c¸c
cam kÕt kh¸c phï hîp víi quy ®Þnh t¹i Th«ng t nµy vµ ph¸p
luËt kh¸c cã liªn quan.
5. Hîp t¸c x· chØ ®îc sö dông mét phÇn vèn ®iÒu lÖ vµ
cã thÓ sö dông thªm vèn huy ®éng cña x· viªn ®Ó cho x·
viªn vay. Nghiªm cÊm viÖc sö dông vèn vay cña c¸c tæ chøc
tÝn dông vµ vèn huy ®éng cña c¸c tæ chøc, c¸ nh©n kh«ng
ph¶i lµ x· viªn cña hîp t¸c x· ®Ó lµm nguån vèn cho vay.
Trêng hîp hîp t¸c x· lµm ®¹i lý, uû th¸c cho vay theo hîp
®ång ®· ký kÕt víi c¸c tæ chøc tÝn dông kh«ng thuéc ph¹m
vi ®iÒu chØnh cña Th«ng t nµy.
Nghiªm cÊm hîp t¸c x· cho vay ®èi víi c¸c tæ chøc, c¸
nh©n kh«ng ph¶i lµ x· viªn cña hîp t¸c x·.
6. Gi¶i thÝch mét sè tõ ng÷:
a. Thêi h¹n cho vay lµ kho¶ng thêi gian ®îc tÝnh tõ
khi x· viªn b¾t ®Çu nhËn vèn vay cho ®Õn thêi ®iÓm tr¶
hÕt nî gèc vµ l·i vèn vay ®· ®îc tho¶ thuËn trong hîp
®ång tÝn dông gi÷a hîp t¸c x· vµ x· viªn;
b. Kú h¹n tr¶ nî lµ c¸c kho¶ng thêi gian trong thêi
h¹n cho vay ®· ®îc tho¶ thuËn gi÷a hîp t¸c x· vµ x· viªn
mµ t¹i cuèi mçi kho¶ng thêi gian x· viªn ph¶i tr¶ mét
phÇn hoÆc toµn bé vèn vay cho hîp t¸c x·;
c. Gia h¹n nî vay lµ viÖc hîp t¸c x· chÊp thuËn kÐo
dµi thªm mét kho¶ng thêi gian ngoµi thêi h¹n cho vay ®·
tho¶ thuËn trong hîp ®ång tÝn dông;
d. §iÒu chØnh kú h¹n tr¶ nî lµ viÖc hîp t¸c x· vµ x·
viªn tho¶ thuËn vÒ viÖc thay ®æi c¸c kú h¹n tr¶ nî ®·
tho¶ thuËn tríc ®ã trong hîp ®ång tÝn dông;
®. Cho vay cã b¶o ®¶m b»ng tµi s¶n lµ viÖc cho vay
vèn cña hîp t¸c x· mµ theo ®ã, nghÜa vô tr¶ nî cña x·
viªn ®îc cam kÕt b¶o ®¶m thùc hiÖn b»ng tµi sn cÇm cè,
thÕ chÊp, tµi s¶n h×nh thµnh tõ vèn vay cña x· viªn hoÆc
b¶o l·nh b»ng tµi s¶n cña bªn thø ba.
II. quy ® Þnh c ô thÓ
1. Hîp t¸c x· vµ x· viªn vay vèn ph¶i b¶o ®¶m nguyªn
t¾c:
a. Thùc hiÖn ®óng quy ®Þnh cña ph¸p luËt vµ híng dÉn
t¹i Th«ng t nµy;
b. X· viªn ph¶i sö dông vèn vay ®óng môc ®Ých, hoµn
tr¶ ®óng h¹n nî gèc vµ l·i tiÒn vay theo tho¶ thuËn trong
hîp ®ång tÝn dông.
2. C¸c hîp t¸c x· thùc hiÖn tÝn dông néi bé ph¶i cã
®ñ c¸c ®iÒu kiÖn sau ®©y:
a. §· chuyÓn ®æi hoÆc thµnh lËp, ho¹t ®éng theo LuËt
Hîp t¸c x· vµ ®îc c¬ quan Nhµ níc cã thÈm quyÒn bæ sung
giÊy chøng nhËn ®¨ng ký kinh doanh cã ho¹t ®éng tÝn dông
néi bé;
b. §iÒu lÖ hîp t¸c x· cã quy ®Þnh hoÆc §¹i héi x·
viªn cã nghÞ quyÕt vÒ ho¹t ®éng tÝn dông néi bé;
2
c. Thùc hiÖn s¶n xuÊt, kinh doanh, dÞch vô ®óng ngµnh
nghÒ ghi trong giÊy chøng nhËn ®¨ng ký kinh doanh ;
d. Ho¹t ®éng s¶n xuÊt, kinh doanh, dÞch vô æn ®Þnh vµ
cã l·i tõ 03 n¨m liÒn kÒ trë lªn, tÝnh ®Õn thêi ®iÓm hîp
t¸c x· ®Ò nghÞ c¬ quan cã thÈm quyÒn bæ sung giÊy chøng
nhËn ®¨ng ký kinh doanh cã ho¹t ®éng tÝn dông néi bé;
®. Cã vèn ®iÒu lÖ tèi thiÓu lµ 150 (mét tr¨m n¨m m¬i)
triÖu ®ång;
e. Cã c¬ së vËt chÊt ®¶m b¶o an toµn cho tÝn dông néi
bé, nh nhµ lµm viÖc kiªn cè, cã tñ b¶o qu¶n hå s¬ tµi
liÖu, cã kÐt s¾t ®ùng tiÒn...;
g. Thµnh viªn Ban qu¶n trÞ hîp t¸c x· (sau ®©y gäi
t¾t lµ Ban qu¶n trÞ) cã phÈm chÊt ®¹o ®øc tèt, cã uy tÝn;
Chñ nhiÖm hoÆc Phã chñ nhiÖm hîp t¸c x· vµ c¸n bé lµm
nghiÖp vô tÝn dông néi bé cã tr×nh ®é Ýt nhÊt lµ tèt
nghiÖp trung cÊp kinh tÕ vµ ®· ®îc tËp huÊn vÒ nghiÖp vô
tÝn dông néi bé hîp t¸c x·;
h. Thùc hiÖn viÖc h¹ch to¸n kÕ to¸n, b¸o c¸o, thèng
kª ho¹t ®éng cña hîp t¸c x· theo ®óng quy ®Þnh cña ph¸p
luËt vÒ kÕ to¸n, thèng kª; më sæ s¸ch ghi chÐp, theo dâi
vµ h¹ch to¸n riªng ho¹t ®éng tÝn dông.
3. Nguån vèn ®Ó cho x· viªn vay gåm:
a. Vèn ®iÒu lÖ b»ng tiÒn, nhng tèi ®a b»ng 50% (n¨m
m¬i phÇn tr¨m) sè vèn ®iÒu lÖ b»ng tiÒn nµy. Vèn ®iÒu lÖ
b»ng tiÒn ®îc x¸c ®Þnh b»ng tæng sè vèn ®iÒu lÖ thùc cã
trõ ®i (-) sè vèn ®iÒu lÖ ®· sö dông ®Ó ®Çu t tµi s¶n cè
®Þnh vµ c¸c tµi s¶n lu ®éng kh¸c;
b. Vèn huy ®éng cña x· viªn trong hîp t¸c x·, nhng
tèi ®a b»ng 30% (ba m¬i phÇn tr¨m) vèn ®iÒu lÖ b»ng tiÒn.
4. X· viªn vay vèn ph¶i cã ®ñ ®iÒu kiÖn:
a. Môc ®Ých sö dông vèn vay hîp ph¸p;
b. Cã kh¶ n¨ng tµi chÝnh ®¶m b¶o tr¶ nî gèc vµ l·i
tiÒn vay trong thêi h¹n cam kÕt.
5. Møc cho vay tèi ®a ®èi víi mét x· viªn ¸p dông
trong tõng thêi kú do §¹i héi x· viªn quyÕt ®Þnh, nhng
tèi ®a b»ng 5% (n¨m phÇn tr¨m) sè vèn ®iÒu lÖ b»ng tiÒn
cña hîp t¸c x· ®îc sö dông ®Ó ho¹t ®éng tÝn dông néi bé.
6. Thêi h¹n cho vay chñ yÕu lµ ng¾n h¹n (tõ 12 th¸ng
trë xuèng); trêng hîp ®Æc biÖt cã thÓ cho vay trung h¹n
(tõ trªn 12 th¸ng ®Õn 36 th¸ng), nhng d nî cho vay trung
h¹n tèi ®a b»ng 20% (hai m¬i phÇn tr¨m) tæng d nî cho
vay. Ban qu¶n trÞ xem xÐt, tho¶ thuËn thêi h¹n cho vay
víi x· viªn theo môc ®Ých vay vèn vµ kh¶ n¨ng tr¶ nî cña
x· viªn.
3
7. L·i suÊt cho vay, l·i suÊt huy ®éng vèn cña x·
viªn do §¹i héi x· viªn quyÕt ®Þnh nhng kh«ng vît qu¸ l·i
suÊt cho vay vµ l·i suÊt huy ®éng cïng lo¹i, cïng thêi
®iÓm vµ cïng kú h¹n cña c¸c tæ chøc tÝn dông trªn ®Þa
bµn, n¬i hîp t¸c x· ®ãng trô së chÝnh.
L·i suÊt ¸p dông ®èi víi kho¶n nî vay qu¸ h¹n tèi ®a
b»ng 150% (mét tr¨m n¨m m¬i phÇn tr¨m) l·i suÊt cho vay
ghi trong hîp ®ång tÝn dông.
8. Ban qu¶n trÞ vµ x· viªn vay vèn tho¶ thuËn kú h¹n
tr¶ nî gèc vµ l·i tiÒn vay theo th¸ng, quý, mïa vô hoÆc
tr¶ nî gèc vµ l·i tiÒn vay mét lÇn khi ®Õn h¹n, trªn c¬
së môc ®Ých vay vèn vµ kh¶ n¨ng thu nhËp cña x· viªn.
9. ViÖc cho x· viªn vay vèn cã b¶o ®¶m b»ng tµi s¶n
hoÆc kh«ng ph¶i b¶o ®¶m b»ng tµi sn lµ do §¹i héi x·
viªn quyÕt ®Þnh.
§èi víi kho¶n vay mµ §¹i héi x· viªn quyÕt ®Þnh ph¶i
cã b¶o ®¶m b»ng tµi s¶n, th× hîp t¸c x· vµ x· viªn thùc
hiÖn tr×nh tù, thñ tôc theo quy ®Þnh t¹i c¸c v¨n b¶n:
- C¸c quy ®Þnh t¹i môc 5 ch¬ng I phÇn thø ba, môc 4
ch¬ng II phÇn thø ba, ch¬ng V phÇn thø n¨m cña Bé LuËt
d©n sù;
- Quy ®Þnh t¹i c¸c §iÒu 113;114;130 vµ 146 LuËt §Êt
®ai n¨m 2003 vµ nghÞ ®Þnh cña ChÝnh phñ híng dÉn thi hµnh
LuËt nµy;
- NghÞ ®Þnh sè 165/1999/N§-CP ngµy 19/11/1999 cña
ChÝnh phñ vÒ giao dÞch b¶o ®¶m vµ Th«ng t sè 06/2002/TT-
BTP ngµy 28/02/2002 cña Bé T Ph¸p híng dÉn NghÞ ®Þnh nµy;
- NghÞ ®Þnh sè 08/1999/N§-CP ngµy 10/3/2000 cña ChÝnh
phñ vÒ ®¨ng ký giao dÞch b¶o ®¶m vµ c¸c v¨n b¶n cña c¸c
Bé T ph¸p, Bé Tµi nguyªn vµ M«i trêng híng dÉn nghÞ ®Þnh
nµy;
- C¸c v¨n b¶n quy ph¹m ph¸p luËt kh¸c cã liªn quan.
10. Hå s¬ vay vèn gåm:
a. GiÊy ®Ò nghÞ vay vèn (mÉu phô lôc 01);
b. Hîp ®ång tÝn dông (mÉu phô lôc 02);
c. Hîp ®ång thÕ chÊp, cÇm cè vµ c¸c giÊy tê cã liªn
quan kh¸c trong trêng hîp kho¶n vay cã b¶o ®¶m b»ng tµi
s¶n.
11. Quy tr×nh cho vay nh sau:
a. X· viªn cã nhu cÇu vay vèn göi giÊy ®Ò nghÞ vay
vèn cho Ban qu¶n trÞ;
4
b. Ban qu¶n trÞ thÈm ®Þnh môc ®Ých sö dông vèn vay,
kh¶ n¨ng tr¶ nî cña x· viªn vµ c¨n cø kh¶ n¨ng nguån vèn
®Ó quyÕt ®Þnh cho vay;
c. Ban qu¶n trÞ vµ x· viªn ký kÕt hîp ®ång tÝn dông
vµ lµm thñ tôc nhËn nî, gi¶i ng©n tiÒn vay;
d. §Þnh kú hµng th¸ng hoÆc ®ét xuÊt, Ban qu¶n trÞ
kiÓm tra viÖc sö dông vèn vay vµ ®«n ®èc x· viªn tr¶ nî
®óng h¹n;
12. Trong thêi h¹n cho vay, nÕu x· viªn vay vèn kh«ng
cã kh¶ n¨ng tr¶ nî gèc vµ l·i tiÒn vay ®óng h¹n, th× göi
giÊy ®Ò nghÞ ®iÒu chØnh kú h¹n tr¶ nî hoÆc gia h¹n nî cho
Ban qu¶n trÞ. Ban qu¶n trÞ xem xÐt cho ®iÒu chØnh hoÆc
gia h¹n nî víi thêi h¹n tèi ®a b»ng 12 th¸ng tÝnh tõ
thêi ®iÓm kÕt thóc thêi h¹n cho vay.
Trêng hîp kho¶n vay kh«ng ®îc gia h¹n nî, th× Ban
qu¶n trÞ chuyÓn sè d kho¶n vay ®ã sang nî qu¸ h¹n vµ ¸p
dông l·i suÊt nî vay qu¸ h¹n nh ®· tho¶ thuËn trong hîp
®ång tÝn dông.
13. KÕt thóc n¨m tµi chÝnh, hîp t¸c x· ph¶i trÝch tèi
thiÓu 50% (n¨m m¬i phÇn tr¨m) sè tiÒn chªnh lÖch gi÷a thu
l·i cho vay vµ chi phÝ thùc tÕ cña ho¹t ®éng tÝn dông néi
bé ®Ó lËp Quü dù phßng rñi ro tÝn dông lµm nguån xö lý
nh÷ng kho¶n cho vay bÞ thÊt tho¸t do nguyªn nh©n kh¸ch
quan nh: thiªn tai, dÞch bÖnh ®èi víi c©y trång, vËt
nu«i; ngêi vay vèn kh«ng cã kh¶ n¨ng tr¶ nî do èm ®au,
bÖnh tËt, chÕt, mÊt tÝch mµ kh«ng cã ngêi thõa kÕ; c¸c
nguyªn nh©n kh¸ch quan kh¸c.
14. Hîp t¸c x· thùc hiÖn viÖc h¹ch to¸n kÕ to¸n,
thèng kª ho¹t ®éng tÝn dông néi bé, qu¶n lý tiÒn mÆt
theo quy ®Þnh cña ph¸p luËt vÒ kÕ to¸n, thèng kª ®èi víi
hîp t¸c x· vµ theo quy ®Þnh sau ®©y:
a. Më c¸c tµi kho¶n riªng trong b¶ng c©n ®èi tµi
kho¶n cña hîp t¸c x· ®Ó theo dâi, h¹ch to¸n sè vèn huy
®éng, cho vay, thu l·i tiÒn vay, tr¶ l·i vèn huy ®éng,
chi phÝ tÝn dông néi bé;
b. Ghi chÐp sè tiÒn thu, chi cña tÝn dông néi bé theo
®óng chøng tõ kÕ to¸n; chøng tõ kÕ to¸n ph¶i cã ®ñ ch÷
ký, ®¶m b¶o hîp ph¸p, hîp lÖ;
c. Më sæ quü tiÒn mÆt riªng ®Ó ghi chÐp c¸c kho¶n
thu, chi cña ho¹t ®éng tÝn dông néi bé. §Þnh kú hoÆc ®ét
xuÊt, Ban kiÓm so¸t hîp t¸c x· tiÕn hµnh kiÓm tra, ®èi
chiÕu sæ s¸ch kÕ to¸n vµ tån quü tiÒn mÆt thùc tÕ; nÕu cã
chªnh lÖch th× ph¶i xö lý kÞp thêi.
15. Hîp t¸c x· t¹m ngõng, chÊm døt ho¹t ®éng tÝn dông
néi bé trong c¸c trêng hîp:
5