Thông tư số 09/2026/TT-NHNN

Thông tư của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về lưu ký và sử dụng giấy tờ có giá là văn bản pháp lý quan trọng, thiết lập khung khổ quản lý minh bạch và hiệu quả cho các hoạt động liên quan đến tài sản có giá trị này. Trong bối cảnh nền kinh tế đang phát triển và hội nhập sâu rộng, việc quản lý chặt chẽ giấy tờ có giá tại Ngân hàng Nhà nước là yếu tố then chốt để đảm bảo sự ổn định của thị trường tiền tệ và hệ thống tài chính quốc gia. Các quy định này không chỉ định rõ vai trò của Ngân hàng Nhà nước trong việc lưu ký, bảo quản và chuyển giao giấy tờ có giá, mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho các tổ chức tín dụng và thành viên thị trường tham gia vào các nghiệp vụ tài chính, góp phần nâng cao hiệu quả chính sách tiền tệ.

Các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, các đơn vị trực thuộc Ngân hàng Nhà nước, chuyên gia tài chính, nhà quản lý chính sách và những người tham gia thị trường tiền tệ, thị trường vốn tại Việt Nam.

Thông tư này cung cấp một khuôn khổ pháp lý toàn diện, chi tiết về việc lưu ký và sử dụng giấy tờ có giá tại Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, áp dụng cho các đơn vị trực thuộc Ngân hàng Nhà nước, Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam, các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài và các tổ chức khác theo quy định. Văn bản định nghĩa rõ ràng các loại giấy tờ có giá như tín phiếu, trái phiếu Chính phủ và các loại trái phiếu đặc biệt, cùng với các điều kiện cụ thể về quyền sở hữu, tình trạng vật lý và mệnh giá để được lưu ký. Đặc biệt, Thông tư đi sâu vào quy trình mở và quản lý tài khoản lưu ký giấy tờ có giá, bao gồm cả tài khoản tự doanh, tài khoản môi giới, và các tài khoản chuyên biệt phục vụ mục đích cầm cố hoặc cấp tín dụng liên ngân hàng, đồng thời nhấn mạnh việc khai thác dữ liệu từ các cơ sở dữ liệu quốc gia để đơn giản hóa thủ tục hành chính. Về phương pháp, Thông tư quy định chi tiết các nghiệp vụ sử dụng giấy tờ có giá trong hoạt động thị trường tiền tệ như nghiệp vụ thị trường mở, tái cấp vốn, cầm cố để thiết lập hạn mức thấu chi hay cho vay qua đêm liên ngân hàng. Các quy trình chuyển quyền sở hữu giấy tờ có giá được trình bày rõ ràng, phân biệt giữa lưu ký trực tiếp tại Ngân hàng Nhà nước và lưu ký qua Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC), đảm bảo tính minh bạch và an toàn pháp lý. Giá trị ứng dụng của Thông tư nằm ở việc tạo ra một môi trường pháp lý rõ ràng, thống nhất cho việc quản lý và giao dịch giấy tờ có giá, từ đó nâng cao hiệu quả hoạt động của thị trường tài chính và hỗ trợ việc thực thi chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước. Hàm ý là sự tăng cường giám sát và chuẩn hóa các hoạt động tài chính, góp phần vào sự ổn định và phát triển bền vững của hệ thống ngân hàng và thị trường vốn.