BỆNH ĐÁI THÁO ĐƯỜNG
ThS.BS.Nguyễn Thị Diễm Ngọc
Mục tiêu
1. Mô tả Cơ chế bệnh sinh đái tháo đường (ĐTĐ)
2. Trình bày Phân loại bệnh ĐTĐ
3. Trình bày Tiêu chí chẩn đoán ĐTĐ và tiền ĐTĐ
4. Phân biệt đái tháo đường típ 1 và típ 2
5. Hiểu Các biến chứng cấp và mãn
6. Nhận biết các mục tiêu điều trị
7. Hiểu các biện pháp điều trị
•Biện pháp không dùng thuốc
•Các loại thuốc uống
•Insulin
Định nghĩa đái tháo đường
“Đái tháo đường là một tình trạng rối loạn chuyển hóa đa
nguyên nhân đặc trưng bởi tình trạng tăng glucose máu mạn
tính với các rối loạn chuyển hóa carbohydrate, mỡ, protein
do hậu quả của khiếm khuyết tiết insulin, khiếm khuyết hoạt
động insulin hoặc cả hai”(WHO 1999)
Đái tháo đường là một nhóm các bệnh lý chuyển hóa đặc
trưng bởi tăng glucose máu do khiếm khuyết tiết insuline,
khiếm khuyết hoạt động insuline, hoặc cả hai. Tăng glucose
máu mạn tính trong ĐTĐ sẽ gây tổn thương, rối loạn chức
năng hay suy nhiều cơ quan, đặc biệt là mắt, thận, thần kinh,
tim và mạch máu “ (ADA 2004)
Chuyển hóa đường bình thường
Mô ngoại
biên
(cơ và mỡ)
Glucose
máu
Gan
Bài tiết insulin
và glucagon
Dự trữ (glycogen) và
sản xuất glucose-gan
và thận Tụy
Dinh dưỡng
(carbohydrates)
Dự trữ glucose
(glycogen) và
chuyển hóa
Phân loại ĐTĐ
Hội Đái Tháo Đường Mỹ năm 1997 (WHO 1998)
ĐTĐ típ 1: ít gặp <10%
Do miễn dịch: 95%
Vô căn
ĐTĐ típ 2 : >90%
Kháng insulin (chủ yếu) + giảm insulin
Giảm insulin (chủ yếu) + kháng insulin
Các dạng đặc biệt :
Bệnh lý gen: MODY (majurity onset diabetes of the young)
Bệnh lý tụy : viêm tụy mãn, xơ hóa tụy, chấn thương / cắt bỏ tụy… …
Bệnh nội tiết : to đầu chi, HC Cushing, Basedow…
Do thuốc : corticoid, thiazide…
Các hội chứng di truyền khác : hội chứng kháng insulin…
Rối loạn dung nạp glucose
ĐTĐ thai kỳ