Chỉ thị số 16/CT-TTg năm 2025

Bối cảnh tái cơ cấu và đổi mới doanh nghiệp nhà nước (DNNN) tại Việt Nam trong những năm gần đây đã chứng kiến nhiều bước tiến quan trọng, đặc biệt trong công tác cổ phần hóa (CPH) và thoái vốn nhà nước. Tuy nhiên, quá trình này vẫn còn đối mặt với nhiều thách thức, nổi bật là việc chậm trễ trong quyết toán CPH và nộp tiền thu từ thoái vốn vào ngân sách nhà nước. Thực trạng này không chỉ ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý vốn nhà nước mà còn tiềm ẩn rủi ro thất thoát tài sản nhà nước. Chỉ thị này được ban hành nhằm thúc đẩy mạnh mẽ việc hoàn tất các công tác còn tồn đọng, đảm bảo tính minh bạch và tối đa hóa lợi ích của Nhà nước, góp phần vào sự phát triển ổn định của nền kinh tế.

Các cơ quan nhà nước ở trung ương và địa phương (Bộ, ngành, UBND tỉnh/thành phố), các Tổng công ty, Tập đoàn kinh tế nhà nước, các doanh nghiệp đã và đang thực hiện cổ phần hóa, và các nhà quản lý vốn nhà nước.

Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ tập trung giải quyết các tồn tại, hạn chế kéo dài trong công tác cổ phần hóa (CPH), thoái vốn nhà nước và quyết toán tài sản tại các doanh nghiệp nhà nước (DNNN) ở Việt Nam. Mặc dù quá trình tái cơ cấu và CPH đã đạt nhiều thành tựu, các vấn đề như chậm phê duyệt phương án cơ cấu, chưa hoàn thành kế hoạch CPH, và đặc biệt là vướng mắc trong quyết toán CPH và thu nộp tiền vào ngân sách nhà nước vẫn còn phổ biến. Điều này được thể hiện rõ qua danh sách các doanh nghiệp cụ thể gặp khó khăn trong quá trình quyết toán, bao gồm cả các vấn đề liên quan đến xác định giá trị doanh nghiệp, xử lý đất đai và các khoản công nợ. Để khắc phục, Chỉ thị đặt ra yêu cầu cụ thể đối với các bộ, cơ quan ngang bộ, UBND các tỉnh, thành phố, Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC) và chính các doanh nghiệp CPH. Các cơ quan này phải khẩn trương chỉ đạo, rà soát, xử lý dứt điểm các vướng mắc, hoàn thành việc quyết toán CPH và đảm bảo nộp đầy đủ các khoản thu về Quỹ Hỗ trợ sắp xếp và Phát triển doanh nghiệp (nay là ngân sách nhà nước) theo đúng quy định pháp luật hiện hành (Nghị định 148/2021/NĐ-CP, Thông tư 57/2022/TT-BTC). Bộ Tài chính có trách nhiệm chủ trì rà soát, sửa đổi các cơ chế, chính sách liên quan, đồng thời xây dựng các dự thảo văn bản quy phạm pháp luật để giải quyết triệt để các nút thắt. Việc thực hiện nghiêm túc Chỉ thị này có ý nghĩa quan trọng trong việc tăng cường tính minh bạch, hiệu quả quản lý vốn nhà nước, phòng ngừa thất thoát tài sản, đồng thời đẩy nhanh quá trình phát triển bền vững của các DNNN, đóng góp tích cực vào nguồn thu cho ngân sách nhà nước và ổn định kinh tế vĩ mô.