KHOA MÁC - LÊNIN
BAN BIÊN SO NẠ
Đ c ng bài gi ngề ươ ả
GIÁO D C CHÍNH TRỤ Ị
TS. Ph m Ng c Đ nhạ ọ ỉ
Nghiên c u viên chínhứ
Gi ng viên chínhả
Chuyên viên chính
Tr ng khoa Mác - Lêninưở
( Ch biên )ủ
T p th tác giậ ể ả
TS. Ph m Ng c Đ nhạ ọ ỉ - Chuyên gia t v nư ấ
- Tr ng khoa Mác Lêninưở
Ths. Võ Văn M iườ - Gi ng viên ả
CN. Nguy n Th Ái Mễ ị ỹ - Gi ng viênả
CN. Phan H u Tàiữ- Gi ng viênả
Đ c ng ề ươ Giáo d c chính trụ ị dành cho sinh viên (h c viên)ọ
Tr ng Đ i h c Trà Vinh g m 75 ti t v i 2 l n ki m tra gi a kỳ (c ng l i chiaườ ạ ọ ồ ế ớ ầ ể ữ ộ ạ
l y trung bình đi m) và 1 l n thi h t môn c ng l i v i trung bình đi m gi a kỳấ ể ầ ế ộ ạ ớ ể ữ
và l y trung bình đi m là đi m k t thúc môn h c. Và là môn thi t t nghi pấ ể ể ế ọ ố ệ
trung c p chuyên nghi p.ấ ệ
L u hành n i b , sinh viên không đ c photocopy theo lu t đ như ộ ộ ượ ậ ị
Ch phân ph i theo yêu c u đăng kýỉ ố ầ
Liên h : TS. Ph m Ng c Đ nhệ ạ ọ ỉ
ĐT: 0918131293
CH NG NH P MÔNƯƠ Ậ
Đ c ng Giáo d c chính trề ươ ụ ị Page 1
KHOA MÁC - LÊNIN
GIÁO D C CHÍNH TRỤ Ị
I. GIÁO VIÊN
- Gi ng d y theo ph ng pháp truy n th ng (thuy t trình) và hi n đ i (dùngả ạ ươ ề ố ế ệ ạ
máy chi u) tuỳ theo đi u ki n c th ng d ng cho phù h p.ế ề ệ ụ ể ứ ụ ợ
- Truy n t i 3 v n đ :ề ả ấ ề
+ Lý lu n nêu b t nh ng lu n đi m c b n nh t.ậ ậ ữ ậ ể ơ ả ấ
+ Th c ti n, liên h th c t toàn c u, khu v c, Vi t Nam, vùng, đ aự ễ ệ ự ế ầ ự ệ ị
ph ng, ngành ngh sinh viên (h c viên) đang theo h c và cu c s ng b n thân conươ ề ọ ọ ộ ố ả
ng i.ườ
+ Tính th i s đ c công nh n m i nh t.ờ ự ượ ậ ớ ấ
II. SINH VIÊN (h c viên)ọ
1. Tài li u h c: Đ c ng bài gi ng Giáo d c chính tr (TS. Ph m Ng c Đ nhệ ọ ề ươ ả ụ ị ạ ọ ỉ
ch biên), l u hành n i b , sinh viên không đ c photocopy và ch phân ph i theo yêuủ ư ộ ộ ượ ỉ ố
c u đăng ký.ầ
2. Tài li u tham kh o:ệ ả
- Giáo trình Nh ng nguyên lý c b n c a Ch nghĩa Mác – Lêninữ ơ ả ủ ủ
- Giáo trình T t ng H Chí Minh.ư ưở ồ
- Giáo trình Đ ng l i cách m ng c a Đ ng C ng S n Vi t Namườ ố ạ ủ ả ộ ả ệ
(Sinh viên đ c nh ng ph n có liên quan v i tài li u h c)ọ ữ ầ ớ ệ ọ
III. PH NG PHÁP H C:ƯƠ Ọ
1. Trong l p: chú ý, yên l ng l ng nghe, ti p thu có ch n l c, ghi chép l i.ớ ặ ắ ế ọ ọ ạ
2. nhà: đ c l i v ghi, đ c giáo trình t t ng H Chí Minh, đ c tài li u thamỞ ọ ạ ở ọ ư ưở ồ ọ ệ
kh o.ả
3. Vi t tóm t t t ng ch ng đã h c.ế ắ ừ ươ ọ
4 Tr l i câu h i đ t ra và l p b ng đ c ng chi ti t.ả ờ ỏ ặ ậ ả ề ươ ế
5 N m nh ng lu n đi m c b n nh t đ v n d ng trong cu c s ng.ắ ữ ậ ể ơ ả ấ ể ậ ụ ộ ố
IV. KHÁI NI M GIÁO D C CHÍNH TRỆ Ụ Ị
- Giáo d c:ụ
Giáo d cụ là ho t đ ng truy n th và lĩnh h i kinh nghi m l ch s xã h i t thạ ộ ề ụ ộ ệ ị ử ộ ừ ế
h tr c cho th h sau nh m chu n b cho th h sau tham gia lao đ ng s n xu t vàệ ướ ế ệ ằ ẩ ị ế ệ ộ ả ấ
đ i s ng xã h i.ờ ố ộ
Đ c ng Giáo d c chính trề ươ ụ ị Page 2
KHOA MÁC - LÊNIN
- Chính tr :ị
Chính trị, theo nguyên nghĩa, là nh ng công vi c nhà n c, là ph m vi ho tữ ệ ướ ạ ạ
đ ng g n v i nh ng quan h l i ích giai c p, dân t c và các nhóm xã h i khác nhauộ ắ ớ ữ ệ ợ ấ ộ ộ
mà h t nhân c a nó là v n đ giành, gi và s d ng quy n l c nhà n c.ạ ủ ấ ề ữ ử ụ ề ự ướ
Ph m trù Chính tr có th hi u theo m t s n i dung c b n:ạ ị ể ể ộ ố ộ ơ ả
+ Quan h v l i ích.ệ ề ợ
+ Vi c t ch c chính quy n Nhà n c.ệ ổ ứ ề ướ
+ Bi u hi n t p trung c a kinh t .ể ệ ậ ủ ế
+ Lĩnh v c ph c t p nh t, nh y c m nh t liên quan đ n v n m nh m i ng i,ự ứ ạ ấ ạ ả ấ ế ậ ệ ọ ườ
gi i quy t nó v a là khoa h c v a là ngh thu t.ả ế ừ ọ ừ ệ ậ
Tóm l i, Chính tr là quan h l i ích gi a các qu c gia trong vi c giành, gi vàạ ị ệ ợ ữ ố ệ ữ
th c thi quy n l c Nhà n c.ự ề ự ướ
Nh v y ư ậ Giáo d c chính trụ ị là th c hi n vi c truy n bá Nh ng nguyên lý cự ệ ệ ề ữ ơ
b n c a Ch nghĩa Mác - Lênin, T t ng H Chí Minh, Đ ng l i cách m ng c aả ủ ủ ư ưở ồ ườ ố ạ ủ
Đ ng C ng S n Vi t Nam nh m giúp cho sinh viên h c t p, tu d ng và rèn luy nả ộ ả ệ ằ ọ ậ ưỡ ệ
đ tr thành ng i t t vi c t t (ng i công dân t t, ng i lao đ ng t t) ph c vể ở ườ ố ệ ố ườ ố ườ ộ ố ụ ụ
thi t th c cho b n thân, gia đình và xã h i. S ng t t nh t và có văn hoá nh t. ế ự ả ộ ố ố ấ ấ
Ch ng 1ươ
Đ c ng Giáo d c chính trề ươ ụ ị Page 3
KHOA MÁC - LÊNIN
NH NG NGUYÊN LÝ C B N C A CH NGHĨA Ữ Ơ Ả Ủ Ủ
MÁC – LÊNIN
I. Ch nghĩa Mác-Lênin là gì?ủ
1. Khái ni m ệ
Ch nghĩa Mác-Lênin là h th ng quan đi m và h c thuy t khoa h c do Mác,ủ ệ ố ể ọ ế ọ
Ăngghen sáng l p và s phát tri n c a Lênin, đ c c u thành t ba b ph n lý lu nậ ự ể ủ ượ ấ ừ ộ ậ ậ
c b n có m i quan h th ng nh t bi n ch ng v i nhau: tri t h c Mác-Lênin, kinh tơ ả ố ệ ố ấ ệ ứ ớ ế ọ ế
chính tr Mác-Lênin và ch nghĩa xã h i khoa h c h p thành h c thuy t lý lu n khoaị ủ ộ ọ ợ ọ ế ậ
h c và cách m ng nh m gi i phóng con ng i.ọ ạ ằ ả ườ
2. Khái l c s ra đ i c a ch nghĩa Mác-Lêninượ ự ờ ủ ủ
- Th i c đ i (th k VIII tr c công nguyên – th k th III), trung c (th kờ ổ ạ ế ỷ ướ ế ỷ ứ ổ ế ỷ
th III – th k XV), Ph c H ng (th k XVI), c n đ i (th k XVII), c đi n Đ cứ ế ỷ ụ ư ế ỷ ậ ạ ế ỷ ổ ể ứ
(th k XVIII), ch nghĩa Mác (th k XIX), Lênin phát tri n ch nghĩa Mác (th kế ỷ ủ ế ỷ ể ủ ế ỷ
XX): ch nghĩa Mác-Lênin hi n nay.ủ ệ
- S ra đ i Ch nghĩa Mác:ự ờ ủ
+ Đi u ki n kinh t – xã h iề ệ ế ộ
•Ch nghĩa Mác ra đ i vào nh ng năm 40 c a th k XIX.ủ ờ ữ ủ ế ỷ
•1825 kh ng ho ng kinh t t b n ch nghĩa làm hàng lo t cu c đ u tranhủ ả ế ư ả ủ ạ ộ ấ
công nhân n ra: 1831, 1834 Pháp; 1835 Anh; 1844 Đ c. ổ ở ở ở ứ
•Đ t ra yêu c u khách quan ph i đ c soi sáng b ng lý lu n khoa h c.ặ ầ ả ượ ằ ậ ọ
+ Ti n đ lý lu nề ề ậ
•Tri t h c c đi n Đ c: G.Hegel và L. Feuerbach (phép bi n ch ng, quanế ọ ổ ể ứ ệ ứ
đi m duy v t trong t nhiên).ể ậ ự
•Kinh t chính tr c đi n Anh: Smith và Ricardo (h c thuy t giá tr ).ế ị ổ ể ọ ế ị
•Ch nghĩa xã h i không t ng: Saint-simon, Fourier,ủ ộ ưở
Owen (ch nghĩa xã h i khoa h c).ủ ộ ọ
+ Ti n đ khoa h c t nhiênề ề ọ ự
Đ nh lu t b o toàn và chuy n hoá năng l ng, h c thuy t ti n hoá và thuy t tị ậ ả ể ượ ọ ế ế ế ế
bào: th gi i v t ch t vô cùng vô t n t t n t i, v n đ ng và chuy n hoá.ế ớ ậ ấ ậ ự ồ ạ ậ ộ ể
- Ch nghĩa Mác hình thành và phát tri n do Mác (1818-1883), Ăngghen ủ ể (1820-
1895) th c hi n t nh ng năm 1842 – 1843 đ n nh ng năm 1847 - 1848, t 1849 –ự ệ ừ ữ ế ữ ừ
Đ c ng Giáo d c chính trề ươ ụ ị Page 4
KHOA MÁC - LÊNIN
1895 quá trình phát tri n c a nó tr nên sâu s c và hoàn thi n h n (Mác-Ănghen toàn t p,ể ủ ở ắ ệ ơ ậ
55 t p).ậ
- Lênin (1870-1924) b o v ch nghĩa Mác: (1893 – 1907), (1907 – 1917), (1917ả ệ ủ
– 1924) (Lênin toàn t p, ậ55 t pậ). Ch nghĩa Mác-Lênin..ủ
- Ch nghĩa Mác - Lênin trong th i đ i ngày nay.ủ ờ ạ
- Riêng Vi t Nam, Đ ng C ng s n Vi t Nam xác đ nh l y Ch nghĩa Mác –ệ ả ộ ả ệ ị ấ ủ
Lênin, T t ng H Chí Minh làm kim chư ưở ồ ỉ nam cho m i hành đ ng (g m: Ch nghĩaọ ộ ồ ủ
Mác-Lênin (110 t p) và T t ng H Chí Minh toàn t p, 12 t p).ậ ư ưở ồ ậ ậ
3. Ch nghĩa duy v t bi n ch ngủ ậ ệ ứ
- Tri t h c là h th ng nh ng quan đi m lý lu n chung nh t c a con ng i vế ọ ệ ố ữ ể ậ ấ ủ ườ ề
th gi i và v trí, vai trò c a con ng i trong th gi i đó.ế ớ ị ủ ườ ế ớ
- V n đ c b n c a bao g m 2 m t: th nh t gi a ý th c và v t ch t cái nàoấ ề ơ ả ủ ồ ặ ứ ấ ữ ứ ậ ấ
có tr c, cái nào quy t đ nh; th hai con ng i có kh năng nh n th c đ c th gi iướ ế ị ứ ườ ả ậ ứ ượ ế ớ
hay không?
- Gi i quy t v n đ c b n trên là xu t phát đi m, c s đ phân bi t cácả ế ấ ề ơ ả ấ ể ơ ở ể ệ
tr ng phái l n, xác đ nh l p tr ng Ch nghĩa duy tâm hay Ch nghĩa duy v t.ườ ớ ị ậ ườ ủ ủ ậ
* Ch nghĩa duy tâm:ủ
- Xu t phát t quan đi m b n ch t c a th gi i là ý th c, do xem xét phi n di nấ ừ ể ả ấ ủ ế ớ ứ ế ệ
g n v i giai c p bóc l t.ắ ớ ấ ộ
- Duy tâm và tôn giáo n ng t a vào nhau.ươ ự
- Duy tâm ch quan: ch là ph c h p nh ng c m giác c a cá nhân.ủ ỉ ứ ợ ữ ả ủ
- Duy tâm khách quan: ch là ý ni m tuy t đ i c a th c th tinh th n.ỉ ệ ệ ố ủ ự ể ầ
* Ch nghĩa duy v t bi n ch ng:ủ ậ ệ ứ
- Xu t phát t quan đi m b n ch t c a th gi i là v t ch t, có ngu n g c tấ ừ ể ả ấ ủ ế ớ ậ ấ ồ ố ừ
khoa h c và th c ti n.ọ ự ễ
- Ch nghĩa duy v t ch t phác: đ ng nh t v t ch t v i m t hay m t s v t củ ậ ấ ồ ấ ậ ấ ớ ộ ộ ố ậ ụ
th .ể
- Ch nghĩa duy v t siêu hình: m t b ph n t o nên nó luôn trong tr ng tháiủ ậ ộ ộ ậ ạ ở ạ
bi t l p tĩnh t i, góp ph n ch ng th gi i quan duy tâm và tôn giáo.ệ ậ ạ ầ ố ế ớ
- Ch nghĩa duy v t bi n ch ng: ph n ánh đúng đ n hi n th c khách quan trongủ ậ ệ ứ ả ắ ệ ự
m i liên h ph bi n và s phát tri n.ố ệ ổ ế ự ể
* Tính th ng nh t v t ch t c a th gi i:ố ấ ậ ấ ủ ế ớ
Đ c ng Giáo d c chính trề ươ ụ ị Page 5