Đ C NG ÔN T P KI M TRA CU I K II – MÔN GDCD 10 ƯƠ
(NĂM H C: 2020 – 2021)
Ch đ : Công dân v i m t s ph m trù đo đc c b n c a đo đc h c ơ
PH N I: BÀI 10: Quan ni m v đo đc.
1. Quan ni m v đo đc
a. Khái ni m :
Đo đc là h th ng các quy t c chu n m c XH mà nh đó con ng i t đi u ch nh hành vi ườ
c a mình cho phù h p v i l i ích c a c ng đng, c a xã h i.
b. Phân bi t đo đc v i pháp lu t trong s đi u ch nh hành vi c a con ng i ườ
Ph ng th c đi uươ
ch nh hành vi
N i dung
Đo đc Th c hi n các chu n m c đo đc XH 1 cách t giác, n u không s b ế
XH lên án ho c l ng tâm c n r t. ươ
Pháp lu tTh c hi n các quy t c x s do nhà n c quy đnh, mang tính c ng ướ ưỡ
ch (b t bu c chung), n u không th c hi n s b x lí b ng s c m nh ế ế
c a nhà n c. ướ
2.Vai trò c a đo đc trong s phát tri n c a cá nhân, gia đình và xã h i.
a. V i cá nhân.
- Góp ph n hoàn thi n nhân cách ; Giáo d c lòng nhân ái, v tha.
- Giúp con ng i có ý th c và năng l c, s ng có ích.ườ
b. V i gia đình.
- Là n n t ng t o nên s n đnh, v ng ch c c a gia đình.
- Là nhân t xây d ng gia đình h nh phúc.
c. v i xã h i.
- XH s phát tri n h n n u các cá nhân th c hi n đúng các quy t c, chu n m c đo đc xã h i và ơ ế
ng c l i.ượ
PH N II: M t s ph m trù c b n c a đo đc h c ơ
a. Nghĩa v .
- Khái ni m: là trách nhi m c a m i cá nhân đi v i nhu c u l i ích chung c a c ng đng, c a xã h i.
(HS l y VD)
- Bài h c:
+ Cá nhân ph i bi t đt nhu c u và l i ích c a XH lên trên, trong tr ng h p c n thi t ph i bi t hi ế ườ ế ế
sinh quy n l i c a mình vì l i ích chung.
+ XH có trách nhi m b o đm cho nhu c u và l i ích chính đáng c a cá nhân.
* Trách nhi m c a h c sinh THPT
(HS t liên h )
b. L ng tâm.ươ
- Khái ni m: là năng l c t đánh giá và đi u ch nh hành vi đo đc c a b n thân trong m i quan h
v i ng i khác và XH.(HS l y VD) ườ
- Hai tr ng thái c a l ng tâm: thanh th n, c n r t. ươ
* Làm th nào đ tr thành ng i có l ng tâm.ế ườ ươ
- Th ng xuyên rèn luy n t t ng đo đc theo quan đi m ti n b , cách m ng và t giác th c hi nườ ư ưở ế
1
các hành vi đo đc hàng ngày đ bi n ý th c đo đc thành thói quen đo đc. ế
- Th c hi n đy đ nghĩa v b n thân m t cách t nguy n, ph n đu tr thành công dân có ích cho
XH.
- B i d ng tình c m trong sáng, đp đ, cao th ng, bao dung và nhân ái. ưỡ ượ
c. Nhân ph m và danh d .
- Nhân ph m. là toàn b nh ng ph m ch t mà con ng i có đc, nói cách khác- đó là giá tr làm ườ ượ
ng i c a m i con ng i. (HS l y VD)ườ ườ
- Bi u hi n c a ng i có nhân ph m: ườ
+ Có l ng tâm trong sáng, nhu c u v t ch t và tinh th n lành m nh.ươ
+ Th c hi n t t nghĩa v và chu n m c đo đc ti n b . ế
XH đánh giá cao ng i có nhân ph m.ườ
- Danh d . là s coi tr ng, đánh giá cao c a d lu n XH đi v i m t ng i d a trên giá tr tinh th n, ư ườ
đo đc c a ng i đó (HS l y VD) ườ
danh d là nhân ph m đã đc đánh giá và công nh n; Gi gìn danh d là s c m nh tinh ượ
th n c a m i ng i. ườ
- Lòng t tr ng: là ý th c và tình c m c a m i cá nhân tôn tr ng và b o v nhân ph m và danh d c a
chính mình, khác v i lòng t ái (lòng t ái là luôn đ cao cái tôi và ph n ng thi u sáng su t và d r i ế ơ
vào sai l m).
d. H nh phúc.
- H nh phúc là: c m xúc vui s ng, hài lòng c a con ng i khi đc đáp ng, tho mãn các nhu c u ướ ườ ượ
chân chính, lành m nh v v t ch t và tinh th n.(HS l y VD)
- H nh phúc cá nhân và h nh phúc XH (Đc thêm)
Bài 12: Công dân v i tình yêu, hôn nhân và gia đình.
1. Tình yêu
a. Tình yêu là gì?.
- Tình yêu là s rung c m quy n luy n g a hai ng i khác gi i .S phù h p v nhi u m t làm cho h ế ế ườ
có nhu c u g n gũi, g n bó v i nhau, t nguy n hi n dân cho nhau cu c s ng c a mình ế
- Tình yêu chân chính :
Là tình yêu trong sáng, lành m nh , phù h p v i yêu c u quan ni m đo đc ti n b xã h i ế
+ Bi u hi n: tình c m chân th c, quy n luy n, cu n hút, quan tâm l n nhau,chân tình tin c y t hai ế ế
phía, kh ng v l i, có lòng v tha thông c m ơ
- M t s đi u nên tránh trong tình yêu :
- yêu quá s m .( Tr c 17 tu i ) ướ
- Yêu m t lúc nhi u ng i, v l i. ườ
- Có quan h tình d c tr c hôn nhân . ướ
2 Hôn nhân- gia đình
a. Khái ni m.
- Hôn nhân là quan h v ch ng sau khi đã đăng ký k t hôn đc pháp lu t th a nh n. ế ượ
b. Ch đ hôn nhân n c ta hi n nayế ướ
- T nguy n và ti n b ; ế
- Hônhân m t v m t ch ng , v ch ng bình đng
3. Gia đình
a. Khái ni m
- Gia đình : là m t c ng đng ng i chung s ng và g n bó v i nhau b i 2 m i quan h c b n là quan ườ ơ
2
h hôn nhân và quan h huy t th ng. ế
b Ch c năng gia đình
- Duy trì nòi gi ng.
- T ch c đi s ng gia đình. ư
- Nuôi d ng giáo d c.ưỡ
- Kinh t .ế
c M i quan h gia đìnhvà trách nhi m c a các thành viên trong gia đình. (Đc thêm)
BÀI 13: CÔNG DÂN V I C NG ĐNG
1. C ng đng và vai trò c a c ng đng đi v i cu c s ng c a con ng i. ườ
a. C ng đng là gì: C ng đng là toàn th nh ng ng i cùng s ng, có nh ng đi m gi ng nhau g n ườ
bó thành m t kh i trong sinh ho t xã h i.
b. Vai trò c a c ng đng đi v i cu c s ng c a con ng i. ườ
- Chăm lo cu c s ng c a cá nhân.
- Đm b o cho m i ng i có đi u ki n phát tri n. ườ
- Gi i quy t h p lý m i quan h gi a cái chung và cái riêng, gi a quy n l i và nghĩa v . ế
- Cá nhân phát tri n trong c ng đng và t o nên s c m nh cho c ng đng.
2. Trách nhi m c a công dân đi v i c ng đng
a. Nhân nghĩa
- Nhân nghĩa là lòng th ng ng i và s đi x v i ng i theo đi u ph i, là tình c m, thái đ, vi cươ ườ ườ
làm đúng đn, phù h p v i đo lí c a dân t c Vi t Nam.
- Bi u hi n nhân nghĩa:
+ Nhân ái th ng yêu giúp đ nhauươ
+ Nh ng nh n đùm b c nhauườ
+ V tha bao dung đ l ng ượ
- Ý nghĩa nhân nghĩa:
+ Giúp cho cu c s ng con ng i tr nên t t đp ườ
+ Con ng i thêm yêu cu c s ng, có thêm s c m nh v t qua khó khăn.ườ ượ
+ Là truy n th ng t t đp c a dân t c ta.
- Rèn luy n lòng nhân nghĩa:
+ Kính tr ng, bi t n hi u th o v i ông bà cha m ế ơ ế
+ Quan tâm giúp đ m i ng i ườ
+ C m thông, bao dung, đ l ng v tha ượ
+ Tích c c tham gia phong trào đn n đáp nghĩa. ơ
b. Hòa nh p
- S ng hòa nh p là s ng g n gũi, chan hòa, không xa lánh m i ng i, không gây mâu thu n, b t hòa ườ
v i ng i khác, có ý th c tham gia các ho t đng chung c a c ng đng. ườ
- Rèn luy n s ng hòa nh p:
+ Tôn tr ng, đoàn k t, quan tâm, g n gũi, vui v , c i m , chan hòa v i th y cô giáo và m i ng i ế ườ
xung quanh.
+ Không lánh xa, bè phái, gây mâu thu n, m t đoàn k t v i ng i khác ế ườ
c. H p tác
- H p tác là cùng chung s c làm vi c, giúp đ, h tr l n nhau trong m t công vi c, m t lĩnh v c nào
đó vì m c đích chung.
3
- Nguyên t c: D a trên c s t nguy n, bình đng các bên cùng có l i và không làm ph ng h i đn ơ ươ ế
l i ích c a nh ng ng i khác. ườ
BÀI 14: CÔNG DÂN V I S NGHI P XÂY D NG VÀ B O V T QU C
1. Lòng yêu n cướ
a. Lòng yêu n c là gì?ướ
-Lòng yêu n c là tình yêu quê h ng, đt n c và tinh th n s n sàng đem h t kh năng c a mình ướ ươ ướ ế
ph c v l i ích c a t qu c.
-Lòng yêu n c b t ngu n t nh ng tình c m bình d nh t, g n gũi nh t.ướ T tình c m g n bó v i hàng
xóm, quê h ng và đc nâng lên thành lòng yêu n c.ươ ượ ướ
b. Truy n th ng yêu n c c a dân t c Vi t Nam ướ
- Yêu n c là m t truy n th ng đo đc cao quý và thiêng liêng nh t c a dân t c Vi t Nam, là c i ướ
ngu n c a hàng lo t các giá tr truy n th ng khác.
-Bi u hi n:
-Tình c m g n bó v i quê h ng, đt n c ươ ướ
-Tình yêu th ng đi v i đng bào, nòi gi ng, dân t cươ
-Lòng t hào dân t c chính đáng
-Đoàn k t, kiên c ng b t khu t ch ng gi c ngo i xâmế ườ
-C n cù và sáng t o trong lao đng.
2. Trách nhi m xây d ng t qu c
-Chăm ch , sáng t o trong h c t p, lao đng
-Tích c c rèn luy n đo đc, tác phong, s ng trong sáng, lành m nh, tránh các t n n xã h i.
-Quan tâm đn đi s ng chính tr , xã h i c a đa ph ng c a đt n c.ế ươ ướ
-Tích c c tham gia b ng vi c góp ph n xây d ng quê h ng b ng nh ng vi c làm thi t th c , phù h p ươ ế
v i kh năng.
-Bi t phê phán, đu tranh v i nh ng hành vi đi ng c l i l i ích qu c gia, dân t c.ế ượ
3. Trách nhi m b o v t qu c
-Trung thành v i t qu c, v i ch đ xã h i ch nghĩa. ế
-Tích c c h c t p, rèn luy n thân th , gi gìn v sinh, b o v s c kh e.
-Tham gia đăng kí nghĩa v quân s khi đn tu i, s n sàng lên đng làm nghĩa v b o v t qu c. ế ườ
-Tích c c tham gia các ho t đng an ninh qu c phòng đa ph ng, các ho t đng đn n đáp nghĩa. ươ ơ
-V n đng b n bè, ng i thân th c hi n t t nghĩa v b o v t qu c. ườ
CÂU H I TR C NGHI M KHÁCH QUAN
BÀI 10: Quan ni m v đo đc.
Câu 1: H th ng các quy t c, chu n m c xã h i mà nh đó con ng i t giác đi u ch nh hành vi c a ườ
mình cho phù h p v i l i ích c a c ng đng, là n i dung c a khái ni m nào sau đây?
A. Pháp lu t.B. Nguyên t c.C. Đo đc D. Phong t c.
Câu 2. Ng i bi t t đi u ch nh hành vi c a mình cho phù h p v i l i ích chung c a ườ ế c a c ng đng là
ng i ườ
A. đáng kính. B. có đo đc. C. bi t t giác.ế D. bi t đi u.ế
4
Câu 3. Các n n đo đc xã h i khác nhau luôn b chi ph i b i quan đi m và l i ích c a
A. nhân dân lao đng.
B. giai c p th ng tr .
C. t ng l p tri th c.
D. t ng l p doanh nhân.
Câu 4: Các quy t c, chu n m c đo đc luôn bi n đi theo ế
A. s v n đông c a con ng i. 2 ườ
B. s phát tri n c a xã h i
C. đi s ng c a con ng i. ườ
D. s v n đng và phát tri n c a xã h i.
Câu 5. N i dung nào d i đây là s đi u ch nh hành vi c a pháp lu t ? ướ
A. T giác, có tính ch đng.
C. B t bu c, có tính c ng ch . ưỡ ế
B. B t bu c và t nguy n.
D. Ch đng, có tính t nguy n.
Câu 6. Vai trò nào d i đây c a đo đc liên quan tr c ti p đn s phát tri n c a gia đình?ướ ế ế
A. Là c s cho s phát tri n c a m i ng i trong gia đình.ơ ườ
B. Làm cho m i ng i g n gũi nhau. ườ
C. N n t ng đo đc gia đình.
D. Làm cho gia đình có kinh t khá h n.ế ơ
Câu 7. Vai trò nào d i đây c a đo đc liên quan tr c ti p đn s phát tri n c a xã h i?ướ ế ế
A. Góp ph n làm cho xã h i phát tri n b n v ng.
B. Góp ph n thúc đy phát tri n kinh t - xã h i. ế
C. Làm cho xã h i h nh phúc h n. ơ
D. Làm cho đng nghi p thân thi n h n v i nhau. ơ
Câu 8. M t xã h i mà đó nh ng quy t c, chu n m c đo đc đc tôn tr ng và luôn đc c ng c ượ ượ
thì xã h i đó có
A. có s ti n lên. ế
C. có đng l c phát tri n.
B. có s phát tri n b n v ng.
D. phát tri n ch m.
Câu 9. Bi u hi n nào trong nh ng câu d i đây không phù h p v i chu n m c đo đc? ướ
A. Lá lành đùm lá rách.
B. Ăn cháo đá bát.
C. M t con ng a đau c tàu b c .
D. M t mi ng khi đói b ng gói khi no. ế
Câu 10. Do ghen ghét V đc nhi u b n quý m n, A đã b a đt, nói x u trên Facebook. Vi c làm nàyượ ế
là trái v i
A. giá tr đo đc.
B. giá tr nhân văn.
C. l i s ng cá nhân.
D. s thích cá nhân.
Câu 11. B th ng hay tung tin nói x u b n bè trên Facebook. N u là b n cùng l p, em s l a ch nườ ế
cách ng x nào d i đây cho phù h p v i chu n m c đo đc? ướ
A. Không ph i vi c c a mình nên l đi.
B. R các b n khác nói x u l i B trên Facebook.
5