Đ C NG ÔN T P H C KÌ IIỀ ƯƠ Ậ Ọ
NĂM H C: 2020-2021Ọ
I. Th hi n đi ơ ệ ạ (h c sinh xem l i trong đ c ng ôn t p gi a kì)ọ ạ ề ươ ậ ữ
II. Truy nệ
1. Tác giả
- Lê Minh Khuê sinh năm 1949
- Quê quán: Tĩnh Gia – Thanh Hóa
- S nghi p sáng tác:ự ệ
+ Năm 1965, Lê Minh Khuê tham gia vào l c l ng Thanh niên xung phongự ượ
ch ng Mĩ.ố
+ Vào năm 1967, tác gi có nh ng bài báo đu tiên và năm 1969 bà b t đuả ữ ầ ắ ầ
vi t văn.ế
+ Ngoài vi c vi t văn bà còn t ng làm phóng viên cho nhi u báo đài.ệ ế ừ ề
+ M t s tác ph m chính:ộ ố ẩ Cao đi m mùa h , Màu xanh man trá, Tôi đã khôngể ạ
quên.Bi k ch nh , Cu c ch iị ỏ ộ ơ …
- Phong cách sáng tác: Bà vi t truy n ng n v i m t ngòi bút giàu n tính, miêuế ệ ắ ớ ộ ữ
t tinh t , đc s c.ả ế ặ ắ
2. Tác ph mẩ
a) Hoàn c nh sáng tác:ả Truy n ng nệ ắ “Nh ng ngôi sao xa xôi”ữ đc vi t nămượ ế
1971, lúc cu c kháng chi n ch ng Mĩ di n ra vô cùng ác li t, lúc đó tác gi t ngộ ế ố ễ ệ ả ừ
là chi n sĩ thanh niên xung phong Tr ng S n.ế ở ườ ơ
b) Giá tr n i dung:ị ộ
- Truy n ng nệ ắ “Nh ng ngôi sao xa xôi”ữ c a Lê Minh Khuê đã kh c h a rõ nétủ ắ ọ
tâm h n trong sáng, m ng m cùng tinh th n l c quan dũng c m giàu ngh l cồ ộ ơ ầ ạ ả ị ự
c a nh ng cô gái thanh niên xung phong trên tuy n đng Tr ng S n. Đóủ ữ ế ườ ườ ơ
cũng là hình nh đp c a thanh niên, th h tr Vi t Nam nh ng năm khángả ẹ ủ ế ệ ẻ ệ ữ
chi n ch ng Mĩ.ế ố
* Hoàn c nh s ng và chi n đu:ả ố ế ấ
- Các cô gái s ng trong m t cái hang d i chân cao đi m – n i t p chung nhi uố ộ ướ ể ơ ậ ề
bom đn và s nguy hi m ác li t.ạ ự ể ệ
- H u ng n c su i đng trong ca ho c bi đông, t m su i, d ng c gi i tríọ ố ướ ố ự ặ ắ ở ố ụ ụ ả
duy nh t là m t cây đài bán d n nh đ nghe nh c và tin t c.ấ ộ ẫ ỏ ể ạ ứ
- Công vi c đc bi t nguy hi m: ch y trên cao đi m c ngày, ph i mình gi aệ ặ ế ể ạ ể ả ơ ữ
vùng tr ng đi m, sau m i tr n bom ph i đo kh i l ng đt đá l p vào h bom,ọ ể ỗ ậ ả ố ượ ấ ấ ố
khi c n thì ph i phá bom.ầ ả
⇒ Hoàn c nh s ng vô cùng nguy hi m, luôn căng th ng, cái ch t luôn rình r pả ố ể ẳ ế ậ
đòi h i s bình tĩnh, t tin và dũng c m.ỏ ự ự ả
* Đi m chung c a các cô gái:ể ủ
- H có ph m ch t chung c a ng i chi n sĩ thanh niên xung phong.ọ ẩ ấ ủ ườ ế
- H có lí t ng s ng cao đp: h s n sàng hi sinh tu i thanh xuân, hi sinh h nhọ ưở ố ẹ ọ ẵ ổ ạ
phúc cá nhân đ nghe ti ng g i thiêng liêng c a T qu c.ể ế ọ ủ ổ ố
- Kiên c ng dũng c m đi m t v i m a bom bão đn:ườ ả ố ặ ớ ư ạ
+ N i các cô làm vi c qu là m t th thách, không s hi sinh.ơ ệ ả ộ ử ợ
+ B th ng nh ng v n s n sàng bám tr chia l a cùng đng đi.ị ươ ư ẫ ẵ ụ ử ồ ộ
- Tinh th n trách nhi m cao v i công vi c: Kh i l ng công vi c l n nh ngầ ệ ớ ệ ố ượ ệ ớ ư
các cô th ng c g ng hoàn thành t t mà không c n nh đn s giúp đ.ườ ố ắ ố ầ ờ ế ự ỡ
- H còn có tình đng chí, đng đi g n bó đy yêu th ng: Khi Nho bọ ồ ồ ộ ắ ầ ươ ị
th ng, ch Thao lo cho Nho, Ph ng Đnh r a cho Nho b ng n c đun sôi,ươ ị ươ ị ử ằ ướ
tiêm cho Nho, chăm sóc Nho nh m t cô y tá thành th o.ư ộ ạ
⇒ Chính tình đng đi y giúp các cô đng viên nhau hoàn thành nhi m v .ồ ộ ấ ộ ệ ụ
* Đi m riêng c a m i ng i:ể ủ ỗ ườ
- Nhân v t Nho:ậ
+ Nho là em út, tính tr con, thích ăn k o, có dáng v nh nh n, c m i l n điẻ ẹ ẻ ỏ ắ ứ ỗ ầ
trinh sát v l i đi t m khi n Ph ng Đnh liên t ng Nho nh m t que kemề ạ ắ ế ươ ị ưở ư ộ
mát m .ẻ
+ Nh ng khi b th ng l i luôn là m t cô gái r n r i và b n lĩnh.ư ị ươ ạ ộ ắ ỏ ả
- Nhân v t Thao:ậ
+ Ch Thao là ch c nh ng l i thích làm duyên: Lông mày t a nh nh cái tăm,ị ị ả ư ạ ỉ ỏ ư
áo lót cái nào cũng thêu ch màu. Ch r t chăm chép bài hát m c dù không hát trôiỉ ị ấ ặ
ch y bài nào.ả
+ Trong công vi c luôn dũng c m quy t đoán nh ng l i r t s máu và s v t.ệ ả ế ư ạ ấ ợ ợ ắ
⇒ Trong cô có s k t h p gi a cái nhút nhát, m m y u và cái b n lĩnh quy tự ế ợ ữ ề ế ả ế
đoán đn vô cùng.ế
- Nhân v t Ph ng Đnh:ậ ươ ị
+ Đnh là m t cô gái h n nhiên, hay m m ng hay s ng v i k ni m c a thi uị ộ ồ ơ ộ ố ớ ỉ ệ ủ ế
n thành ph n i cô s ng.ữ ở ố ơ ố
+ Ph ng Đnh còn r t dũng c m trong m t l n phá bom, cô b n lĩnh h n khiươ ị ấ ả ộ ầ ả ơ
nghĩ r ng có ánh m t các chi n sĩ dõi theo mình.ằ ắ ế
+ Cô không s ch t mà ch s đng không thông không hoàn thành nhi m v .ợ ế ỉ ợ ườ ệ ụ
⇒ Các cô đu có nh ng nét tính cách đp đ và đáng yêu, là nh ng con ng iề ữ ẹ ẽ ữ ườ
sinh đng t cu c s ng th c b c vào tác ph m m t cách t nhiên.ộ ừ ộ ố ự ướ ẩ ộ ự
c) Giá tr ngh thu tị ệ ậ
- Truy n ng n có cách k chuy n t nhiên: ngôi k th nh t – Ph ng Đnh kệ ắ ể ệ ự ể ứ ấ ươ ị ể
chuy n làm tăng tính chân th c, ngôn ng truy n sinh đng, tr trung, nghệ ự ữ ệ ộ ẻ ệ
thu t miêu t tâm lí nhân v t qua hành đng, l i nói, suy nghĩ xu t s c.ậ ả ậ ộ ờ ấ ắ
III. D ng đ t ng h pạ ề ổ ợ
Đ 1: ềCho đo n th sau: ạ ơ
“Ng i đng mình yêu l m con iườ ồ ắ ơ
Đan l cái nan hoaờ
Vách nhà ken câu hát
R ng cho hoaừ
Con đng cho nh ng t m lòngườ ữ ấ ”
Câu 1: Đo n th trên trích trong tác ph m nào? C a tác gi nào? Em hãy gi i ạ ơ ẩ ủ ả ớ
thi u và nét v tác gi c a bài th có ch a đo n th đó.ệ ề ả ủ ơ ứ ạ ơ
Câu 2: Trong câu th : ơ
“R ng cho hoaừ
Con đng cho nh ng t m lòng”ườ ữ ấ
Các t “ừr ng,ừ hoa, con đng” ườ theo em đc hi u theo nh ng nghĩa nào? ượ ể ữ
Câu 3: Qua nh ng câu th trên nhà th đã nói v i con v nh ng đi u gì?ữ ơ ơ ớ ề ữ ề
G i ý:ợ
Câu 1:
- Tên khai sinh H a Vĩnh S c, dân t c Tày, sinh năm1948; quê huy n Trùng ứ ướ ộ ở ệ
Khánh, t nh Cao B ng.ỉ ằ
- Nh p ngũ năm 1968 ph c v trong quân đi đn năm 1981 chuy n v công tác ậ ụ ụ ộ ế ể ề
t i S Văn hoá - Thông tin Cao B ng. T năm 1993 ông là ch t ch H i Văn h c ạ ở ằ ừ ủ ị ộ ọ
ngh thu t Cao B ng.ệ ậ ằ
- Th ông th hi n tâm h n chân th t, m nh m và trong sáng, cách t duy giàu ơ ể ệ ồ ậ ạ ẽ ư
hình nh c a con ng i mi n núi.ả ủ ườ ề
- Tác ph m đã xu t b n: Ng i Hoa núi (k ch b n sân kh u, 1982); Ti ng hát ẩ ấ ả ườ ị ả ấ ế
tháng giêng (th , 1986); L a h ng m t góc (th , in chung, 1987); L i chúc (th , ơ ử ồ ộ ơ ờ ơ
1991); Đàn then (th , 1996)…ơ
Câu 2: Các t ừr ng, hoa, con đngừ ườ theo em đc hi u theo nh ng nghĩa: ượ ể ữ
- Nghĩa đen: Ch s v t ỉ ự ậ
- Nghĩa n d : ch quê h ng ẩ ụ ỉ ươ
Câu 3 Nhà th mu n nói v i con v nh ng nét đp c a ng i đng mình, c a ơ ố ớ ề ữ ẹ ủ ườ ồ ủ
quê h ng, đó cũng chính là cái nôi nuôi nuôi d ng con tr ng thành : ươ ưỡ ưở
+ H là nh ng con ng i khéo léo trong lao đng, có tâm h n yêu cái đp, có ọ ữ ườ ộ ồ ẹ
cu c s ng lao đng c n cù t i vui, l c quan, g n bó qu n quýt.ộ ố ộ ầ ươ ạ ắ ấ
+ R ng núi quê h ng th t th m ng và nghĩa tình. Thiên nhiên y đã che ch , ừ ươ ậ ơ ộ ấ ở
đã nuôi d ng con ng i c v tâm h n, l i s ng.ưỡ ườ ả ề ồ ố ố
Đ 2Ề
Ph n I:ầ Trong bài th “Sang thu”, nhà th H u Th nh vi t:ơ ơ ữ ỉ ế
“Có đám mây mùa hạ
V t n a mình sang thu”ắ ử
Câu 1: Chép chính xác sáu câu th đng tr c hai câu th trên đ hoàn thànhơ ứ ướ ơ ể
đo n th .ạ ơ
Câu 2: Gi i thích t : chùng chình, d nh dàng.ả ừ ề
Câu 3: Đ phân tích đo n th em v a hoàn thành, m t b n h c sinh đã vi t câuể ạ ơ ừ ộ ạ ọ ế
văn sau:
“T cu i h sang thu, đt tr i có nh ng chuy n bi n nh nhàng mà rõ r từ ố ạ ấ ờ ữ ể ế ẹ ệ
và s chuy n bi n này đã đc H u Th nh g i lên b ng nh ng c m nh n tinhự ể ế ượ ữ ỉ ợ ằ ữ ả ậ
t , qua nh ng hình nh giàu s c bi u c m.”ế ữ ả ứ ể ả
Hãy l y câu văn trên làm câu ch đ đ hoàn ch nh đo n văn ngh lu nấ ủ ề ể ỉ ạ ị ậ
theo l i di n đt T ng h p- Phân tích- T ng h p. Đo n văn có đ dài 10-12ố ễ ạ ổ ợ ổ ợ ạ ộ
câu, trong đo n văn có s d ng phép liên k t th và thành ph n ph chú.(G chạ ử ụ ế ế ầ ụ ạ
chân và chú thích), (4đi m)ể
Ph n II(4 đi m):ầ ể
L i m t đt bom. Khói vào hang. Tôi ho s c s a và t c ng c. Cao đi mạ ộ ợ ặ ụ ứ ự ể
bây gi th t v ng. Ch có Nho và ch Thao. Và bom. Và tôi ng i đây. Và cao xờ ậ ắ ỉ ị ồ ạ
đt bên kia qu đi. Cao x đang b n.ặ ả ồ ạ ắ
1. Đo n văn trên di n t tâm tr ng c a ai? Trong hoàn c nh nào? ạ ễ ả ạ ủ ả
2. Cách đt câu trong đo n văn có gì đc bi t? Nêu tác d ng c a cách đt câuặ ạ ặ ệ ụ ủ ặ
nh v y đi v i vi c di n t n i dung c a đo n văn.ư ậ ố ớ ệ ễ ả ộ ủ ạ
3. Em hãy gi i thi u v t trinh sát m t đng trong tác ph m “Nh ng ngôi saoớ ệ ề ổ ặ ườ ẩ ữ
xa xôi” (Bài vi t kho ng n a trang gi y thi).ế ả ử ấ
G i ý:ợ
Ph n I:ầ
Câu 1: Chép hoàn ch nh 8 câu th :ỉ ơ
Câu 2: Gi i thích t : ả ừ
- Chùng chình: có ý ch m l i ậ ạ
- D nh dàng: ch m ch pề ậ ạ
Câu 3: Vi t đo n văn: ế ạ
* Hình th c: ứ
- Đúng k t c u T- P- H, đ s câuế ấ ủ ố
- S d ng đúng; h p lí:ử ụ ợ
+ Phép liên k t thế ế
+ Thành ph n tình tháiầ
* N i dung: C m nh n tinh t c nh v t thiên nhiên:ộ ả ậ ế ả ậ
- Tín hi u sang thu t ng n gió se nh , khô và h i l nh mang theo h ng iệ ừ ọ ẹ ơ ạ ươ ổ
chín, qua hình nh “S ng chùng chình”, s ng giăng m c n i ngõ nh (nhânả ươ ươ ắ ơ ỏ
hóa) trong tâm tr ng ng ngàng, c m xúc x n xang.ạ ỡ ả ố
- Dòng sông trôi thanh th n, l ng l .ả ữ ờ
- Nh ng cánh chim b t đu v i vã bay đi tránh rét.ữ ắ ầ ộ
- Hình nh đám mây mùa h “V t n a mình sang thu”ả ạ ắ ử
- Tâm h n nh y c m, trí t ng t ng phong phú, tinh tồ ạ ả ưở ượ ế
Ph n II:ầ