KÊ CÂN KẾ -phần1
Trong cuộc sống kinh doanh, người làm ăn nhiều khi bị rơi vào
những tình thế bất cập, phải biết tỉnh táo quyết đóan dừng lại
đúng lúc để đổi hướng và phát triển.
Doanh nhân nếu vì tiếc công tiếc của đã bỏ ra, mải mê trông chờ
những mối lợi không thực mà không tỉnh táo đánh giá đúng lợi
hại thực tế và lâu dài sẽ dễ gặp tổn thất lớn, mất thời gian vô ích.
Thậm chí mất thời cơ đổi hướng, phục hồi kinh doanh dẫn đến
thất bại hoàn toàn.
1.Câu chuyện xuất xứ
Thời Tam Quốc, Trung Hoa bị phân quyền cát cứ thành 3 nước
nhỏ là nước Ngụy của Tào Tháo, nước Ngô của Tôn Quyền và
nước Thục của Lưu Bị. Nước Thục nhỏ nhất và nghèo nhất
nhưng lại quy tụ được nhiều vị tướng lĩnh kiệt xuất như Quan
Công, Trương Phi, Triệu Vân, Hoàng Trung…Và vượt lên tất cả
là tài kinh bang tế thế tuyệt luân của vị quân sư lỗi lạc Gia Cát
Khổng Minh. Dưới tài “Ngồi trong màn chướng quyết thắng nơi
ngàn dặm xa” của Khổng Minh, binh hùng tướng mạnh của Tào
Tháo đã bao phen nếm mùi thất bại thảm hại.
Năm đó, với âm mưu thôn tính 2 nước còn lại, tính toán rằng
nước Thục là khâu yếu nhất, Tào Tháo rầm rộ đem hàng chục
vạn quân tiến về xứ Tây Thục của Lưu Bị. Để chống lại quân Tào,
Khổng Minh đưa quân ra phòng thủ ở Tà Cốc, một cửa ải có địa
hình hiểm trở chật hẹp khó qua. Vậy nên quân hùng tướng mạnh
của Tào Tháo không phát huy được uy lực và cứ dằng dai mãi
không qua được ải. Tào Tháo rất buồn phiền chán nản. Nhưng vì
tiếc bao công sức đưa quân ngàn dặm tới đây, mà quân địch thì
mỏng hơn, thắng lợi tưởng như trước mắt. Vì vậy, dù đã có lời
bàn rút quân nhưng Tào Tháo không cam lòng, mặt khác cũng lo
sợ thiên hạ chê cười và sợ mất mặt với chư hầu.
Một tối, viên tướng gác đêm bước vào xin mật khẩu đúng vào lúc
Tào Tháo đang trầm ngâm với chiếc chân gà dai nhách, Tào
Tháo buột mồm lẩm nhẩm “kê cân, kê cân”. Viên tướng nghe vậy
tưởng lệnh đã được ban vội đem câu khẩu lệnh phổ biến. Trong
quân, một viên quan tham mưu tên là Dương Tu nghe được khẩu
lệnh bèn ra lệnh cho quân của mình thu dọn chuẩn bị rút quân.
Nửa đêm khó ngủ, Tào Tháo đi kiểm tra quân tình thì thấy đám
lính đang thu dọn đồ đạc. Hỏi ra thì biết là lệnh của quan chủ bạ
Dương Tu. Khi được hỏi lý do Tu trả lời :
- Thừa tướng đã ban mật khẩu “Kê cân” (gân gà). Mà gân gà thì
dai nhách chẳng có vị gì, bỏ thì tiếc mà cố cũng có ăn được đâu ,
chỉ mất thời gian. Chi bằng vứt quách cho xong. Hiểu tâm sự của
Thừa tướng như vậy nên tôi nghĩ rút quân chỉ là việc nay mai
thôi.
Nghe vậy, Tào Tháo nổi giận khép Tu vào tội gây rối lòng quân và
tiếp tục cuộc chiến ở Tà Cốc. Mấy tháng sau viên quan quân
lương do đường xá quá xa xôi không cung cấp đủ quân lương
cho Tà Cốc sợ tội bỏ trốn. Thiếu lương, lòng quân rối lọan. Cuối
cùng Tào Tháo đã buộc phải rút quân về Hứa Đô với một kết cục
thảm hại hao người tốn của lại còn bị thiên hạ chê cười. Lúc đó
nghĩ lại lời của Dương Tu, Tháo mới thấy ân hận và thấm thía.
2. Cốt lõi kế sách
Cách xử sự của Tào Tháo trong câu chuyện trên cũng chính là
thói thường của người đời. Khi đã trót theo đuổi một việc gì
tưởng như có lợi, nhất là khi đã dồn nhiều công của nhưng vì
những lý do khác nhau việc đó trở nên bất cập. Trong hòan cảnh
đó rất hiếm người tỉnh táo nhìn ra bản chất vấn đề để biết dừng
đúng lúc bởi một ngưỡng tâm lý phổ biến là:
- Tiếc công sức đã bỏ ra
- Cố hy vọng ở thắng lợi tưởng như sẽ tới
- Sợ bị coi thường, chê cười.
Vì vậy mà nhiều người đã sa đà, dẫn đến sa cơ, nhiều khi lỡ cả
một đời
3. Ý nghĩa vận dụng trong kinh doanh:
Trong cuộc sống kinh doanh, người làm ăn nhiều khi bị rơi vào
những tình thế bất cập, phải biết tỉnh táo quyết đóan dừng lại
đúng lúc để đổi hướng và phát triển.
Doanh nhân nếu vì tiếc công tiếc của đã bỏ ra, mải mê trông chờ
những mối lợi không thực mà không tỉnh táo đánh giá đúng lợi
hại thực tế và lâu dài sẽ dễ gặp tổn thất lớn, mất thời gian vô ích.
Thậm chí mất thời cơ đổi hướng, phục hồi kinh doanh dẫn đến
thất bại hoàn toàn.
Trong 10 điều cốt tử của doanh nhân có câu “sai lầm thường do
sự sơ xuất. Tác hại lâu dài thường do do dự”.
MỘT SỐ MINH HỌA VIỆC ÁP DỤNG THÀNH CÔNG KẾ SÁCH
1. MATSUSHITA
MATSUSHITA là một trong những công ty công nghệ thông tin
nổi tiếng ở Nhật Bản với những thành công chắc chắn và nhiều
phát kiến. Vào những năm đầu thập kỷ 60 của tk 20, cùng với
một số công ty hàng đầu khác MATSUSHITA đang dẫn đầu trong
cuộc nghiên cứu máy tính cỡ lớn. Năm 1964, công ty đột nhiên
tuyên bố ngừng sản xuất máy tính cỡ lớn. Tin tức này đã làm cho
mọi người hết sức ngạc nhiên và khó hiểu. Bởi vì MATSUSHITA
đã bỏ ra 5 năm để nghiên cứu và đây đã là giai đoạn cuối cùng
chuẩn bị cho ra mắt sản phẩm, đã tiêu tốn khá nhiều tiền của và
việc kinh doanh của công ty vốn đang rất thuận lợi.
Đương nhiên, để đưa ra quyết định này, MASUSHITA đã dựa
trên những nghiên cứu, tính toán hết sức kỹ càng. Thị trường
Nhật Bản không lớn nhưng có tới 7 công ty trong nước như
SANYO, HITACHI, SONY,...cùng cạnh tranh bán mặt hàng này.
Thị trường thế giới thì hiện đang bị hãng IBM độc chiếm, ngay cả
các công ty nổi tiếng như Siemens, RCA,...cũng phải rút khỏi lĩnh
vực sản xuất máy tính cỡ lớn. Nếu quyết định theo cuộc đua đến
cùng thì công ty sẽ phải tiếp tục dốc vốn đầu tư vào đây mà chưa
biết sẽ chiếm được ngôi vị nào. Trong khi đó, còn rất nhiều phát
minh khác không nổi danh bằng máy tính, nhưng rất hữu dụng và
không đòi hỏi quá nhiều chi phí và công sức. Vì vậy, dù đã bỏ ra
nhiều công sức và chi phí, MATSUSHITA đã dũng cảm rời bỏ
cuộc chơi này. Ngày nay, trong nhiều lĩnh vực từ điện gia dụng
đến điện công nghiệp, MATSUSHITA vẫn là một trong những tên
tuổi hàng đầu. Và cũng không mấy ai quên bài được bài học từ
cuộc rút lui đầy tính truyền kỳ của MATSUSHITA thuở trước.
*Cách thức áp dụng kế sách:
Cho dù đã đổ nhiều tiền của và công sức để đưa ra sản phẩm
mới nhưng khi phân tích lâu dài thấy tình thế bất lợi cho mình,
công ty MITSUSHITA đã không vì tiếc công sức bỏ ra, hay sợ đối
thủ chê cười mà nhanh chóng rút khỏi cuộc cạnh tranh và lập tức
chuyển hướng kinh doanh. Như vậy, trong tình huống này, sự
quyết định rút lui của MITSUSHITA không phải là hèn kém mà rất
dũng cảm và đáng được khâm phục.
2. SONY
Nói đến máy camera, người ra không thể không nhắc tới nhãn
hiệu SONY. Năm 1975, việc cho ra đời hệ thống Betamax đã giúp
SONY trong nhiều năm liên tiếp chiếm lĩnh
thị trường video.
Đối thủ cạnh tranh trực tiếp của SONY là
JVC. Để phản công, chỉ một vài năm sau đó, hãng JVC đã đầu tư
nghiên cứu và cho ra đời hệ thống VHS. Xét về mặt chất lượng
và kỹ thuật sản xuất thì hệ thống Betamax vượt trội hơn hệ thống
VHS.
Nhược điểm duy nhất mà SONY mắc phải là quá tham lam, muốn
lũng đoạn thị trường nên không chịu chia xẻ công nghệ với các
công ty điện tử khác. Hãng JVC đã dùng phương thức công khai
kỹ thuật để hợp tác với các công ty điện tử khác, do đó nhiều nơi
trên thế giới đã chấp nhận sử dụng hệ thống VHS.
Các đối thủ dùng hệ thống VHS liên kết với nhau bao vây thị
trường khiến cho SONY trở nên đơn độc, hệ thống Betamax vì
thế mà mất dần khách hàng.
Lâm vào tình thế bất lợi nhưng vì muốn giữ thể diện nên SONY
nhất định không chịu cắt giảm hoặc ngừng sản xuất hệ thống
Betamax. Trái lại, họ vẫn tiếp tục đầu tư lớn vào cải tạo kỹ thuật
và tăng cường quảng cáo. Nhưng trên thực tế, người tiêu dùng
đã không còn ưa chuộng hệ thống Betamax do tính giao diện quá
hẹp của nó nên mọi sự nỗ lực của SONY đều trở nên vô ích. Vào
mùa xuân năm 1988, cuối cùng SONY đã phải công nhận sự thất
bại của mình và chuyển sang sản xuất hệ thống VHS. Với quyết
định chậm chễ này, Sony đã tốn không biết bao nhiêu nguồn lực
và tiền của cũng như đã để chậm lại nhiều kế hoạch cạnh tranh.
Có thể đó cũng là một tiền đề cho sự nhường vị trí số một cho
Samsung của Sony hôm nay mặc dù khi Sony bắt đầu phát minh
ra Betamax thì Samsung còn đang là một chú bé chập chững.
