Khoá luận tốt nghiệp: Truyền thông về bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Phật giáo tại chùa Quán Sứ, phƣờng Cửa Nam, thành phố Hà Nội

Trong bối cảnh hội nhập toàn cầu và sự phát triển vượt bậc của công nghệ thông tin, truyền thông ngày càng khẳng định vai trò trọng yếu trong việc lan tỏa các giá trị văn hóa và định hình nhận thức xã hội. Đối với các giá trị văn hóa gắn liền với tôn giáo, đặc biệt là văn hóa Phật giáo, truyền thông không chỉ là kênh giới thiệu đơn thuần mà còn là phương tiện hiệu quả để diễn giải, truyền bá và khẳng định tầm quan trọng của chúng trong đời sống đương đại. Tuy nhiên, các nghiên cứu chuyên sâu về hoạt động truyền thông nhằm bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Phật giáo tại các cơ sở cụ thể còn tương đối hạn chế. Đề tài này tập trung vào Chùa Quán Sứ, một trung tâm Phật giáo tiêu biểu tại Hà Nội, nhằm khảo sát thực trạng và đề xuất giải pháp tăng cường hiệu quả truyền thông, góp phần duy trì và phát triển bền vững các giá trị văn hóa nhân văn trong bối cảnh hiện nay.

Các nhà nghiên cứu, sinh viên chuyên ngành văn hóa học, truyền thông, tôn giáo học, quản lý di sản, cùng các nhà quản lý, tăng ni và Phật tử quan tâm đến việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Phật giáo tại Việt Nam, đặc biệt là tại các di tích lịch sử và trung tâm Phật giáo như Chùa Quán Sứ.

Nghiên cứu này đi sâu vào thực trạng truyền thông về bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Phật giáo tại Chùa Quán Sứ, phường Cửa Nam, thành phố Hà Nội, trong giai đoạn 2020-2025. Luận văn chỉ ra rằng mặc dù chùa đã bước đầu ứng dụng các phương tiện truyền thông hiện đại, nhưng hoạt động truyền thông hiện tại chủ yếu tập trung vào thông tin sự kiện và hoạt động Phật sự, thiếu tính hệ thống và chiều sâu trong việc lan tỏa giá trị văn hóa cốt lõi. Trong khi đó, các công trình nghiên cứu trước đây thường tiếp cận văn hóa Phật giáo từ góc độ lịch sử, kiến trúc, hoặc tôn giáo học, chưa chú trọng đến vai trò của truyền thông trong việc bảo tồn di sản. Để giải quyết vấn đề này, đề tài sử dụng phương pháp nghiên cứu tổng hợp bao gồm phân tích tài liệu để hệ thống hóa cơ sở lý luận về truyền thông, truyền thông văn hóa và văn hóa Phật giáo; khảo sát điền dã thông qua quan sát trực tiếp các hoạt động và hình thức truyền thông tại chùa; điều tra xã hội học với 150 phiếu khảo sát nhắm vào Phật tử, du khách và sinh viên để đánh giá mức độ tiếp cận, nhận thức và hiệu quả truyền thông; và phỏng vấn sâu 07 chủ thể liên quan để thu thập thông tin đa chiều về mục tiêu, thông điệp, thách thức và định hướng. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp cái nhìn toàn diện về ưu điểm và hạn chế của công tác truyền thông hiện tại, từ đó đề xuất các giải pháp mang tính chiến lược về nội dung, hình thức, kênh truyền thông, tổ chức thực hiện và quản lý nhằm nâng cao hiệu quả bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Phật giáo tại Chùa Quán Sứ một cách bền vững.