Kiến thức, thực hành phòng ngừa chuẩn và các yếu tố liên quan ở nhân viên y tế tại trung tâm y tế huyện An Biên tỉnh Kiên Giang năm 2024

Nhiễm khuẩn bệnh viện (NKBV) là một thách thức nghiêm trọng đối với hệ thống y tế toàn cầu, đe dọa an toàn người bệnh và nhân viên y tế. Phòng ngừa chuẩn (PNC) đóng vai trò thiết yếu trong việc giảm thiểu nguy cơ này, đặc biệt sau những bài học từ đại dịch COVID-19 đã khẳng định tầm quan trọng của các biện pháp kiểm soát nhiễm khuẩn. Mặc dù đã có nhiều nghiên cứu về kiến thức và thực hành phòng ngừa chuẩn, nhưng dữ liệu về nhân viên y tế tại các cơ sở y tế tuyến cơ sở, đặc biệt là các trạm y tế, còn hạn chế. Nghiên cứu này nhằm mục tiêu mô tả thực trạng kiến thức và thực hành phòng ngừa chuẩn của nhân viên y tế, cùng với các yếu tố liên quan, tại Trung tâm Y tế huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang, năm 2024, từ đó cung cấp cơ sở để tăng cường hiệu quả công tác phòng ngừa.

Các nhà quản lý y tế, cán bộ kiểm soát nhiễm khuẩn, nhân viên y tế (bác sĩ, điều dưỡng, kỹ thuật viên) làm việc tại các cơ sở khám chữa bệnh tuyến huyện và trạm y tế, cũng như các nhà hoạch định chính sách y tế và nghiên cứu sinh quan tâm đến an toàn người bệnh và kiểm soát nhiễm khuẩn.

Nghiên cứu mô tả cắt ngang này đã đánh giá kiến thức và thực hành phòng ngừa chuẩn (PNC) của 172 nhân viên y tế tại Trung tâm Y tế huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang trong năm 2024. Phương pháp nghiên cứu bao gồm thu thập dữ liệu về kiến thức thông qua phỏng vấn và thực hành thông qua giám sát trực tiếp, dựa trên các hướng dẫn của Bộ Y tế. Phân tích dữ liệu được thực hiện bằng SPSS 18.0, sử dụng kiểm định chi bình phương và hồi quy logistic đa biến để xác định các yếu tố liên quan. Kết quả cho thấy phần lớn nhân viên y tế có kiến thức tốt về phòng ngừa chuẩn (87,8%), tuy nhiên vẫn còn những hạn chế đáng kể trong các khía cạnh như xử lý đồ vải (77,3%). Về thực hành, chỉ 66,9% đạt mức tốt, với tỉ lệ thấp nhất ở việc khử nhiễm và làm sạch dụng cụ y tế (42,0%), trong khi phân loại chất thải rắn y tế đạt cao nhất (93,0%). Điều đáng chú ý là nhân viên y tế có kiến thức tốt về PNC có tỉ lệ thực hành tốt cao hơn đáng kể (OR = 7,22; p = 0,002). Những phát hiện này chỉ ra rằng mặc dù có những cải thiện về kiến thức sau đại dịch COVID-19, nhưng thực hành vẫn còn nhiều khoảng trống cần được khắc phục. Giá trị ứng dụng của nghiên cứu này là cung cấp bằng chứng cụ thể về thực trạng kiến thức và thực hành PNC tại tuyến cơ sở, đồng thời xác định các điểm yếu cần được ưu tiên can thiệp. Hàm ý quan trọng là Trung tâm Y tế cần tăng cường các chương trình đào tạo và giám sát chuyên sâu, đặc biệt tập trung vào các lĩnh vực như xử lý đồ vải, khử nhiễm và làm sạch dụng cụ y tế, để nâng cao toàn diện hiệu quả phòng ngừa chuẩn và an toàn cho cả người bệnh lẫn nhân viên y tế.