Kỹ thuật nhân giống mít nghệ
- Giâm cành nhân giống bưởi
Năm roi
Cây mít nghệ là loại trái cây có phẩm chất ngon được nhiều người ưa chuộng.
Đây là giống mít thích hợp để ăn tươi và làm nguyên liệu cho công nghệ sấy
chân không.
Mít được nhân giống bằng hạt hoặc chiết ghép hoặc nuôi cấy mô.
I/ Nhân giống mít bằng hạt:
Nhược điểm của phương pháp này là: có nhiều biến dị, không giữ nguyên phẩm
chất cây mẹ, lâu có quả (trung bình 4 - 8 năm), gieo hạt cây có rễ cọc, bứng trồng
dễ chết.
II/ Tạo cây con bằng phương pháp chiết ghép:
1. Chiết rễ: lấy rễ có đường kính khoảng 2 -3 cm ở cây giống, cắt thành từng đoạn
dài 20 - 25 cm. Sau đó đem giâm ngay, cắm nghiêng rễ, chừa một đoạn rễ trên mặt
đất (3-5 cm). Sau đó, phủ một lớp cát, chú ý tưới nước giữ ẩm cho đến khi cây cao
10 cm.
2. Chiết cành: Là phương pháp nhân giống mít được áp dụng rộng rãi. Chiết cành
như những loại cây ăn trái khác. Chiết cành phải là cành tương đối già (2 -3 năm
tuổi), nên chọn những cây mẹ định làm giống. Đường kính chỗ chiết lớn hơn 1 cm,
tốt nhất 2 -3 cm. Khi bóc vỏ phải bóc cả vòng hình ống với chiều dài 4 -7 cm. Để
khô 1 - 2 ngày rồi lấy đất bọc lại (đất bọc gồm 2 phần cát và 1 phần bùn). Ngoài
cùng bọc bao nilon, rồi buộc chặt. Thường xuyên tưới nước để giữ độ ẩm. Có thể
sử dụng một số hoạt chất để kích thích sinh trưởng nhằm tạo nhanh chồi và rễ.
3. Ghép cây: Cây mít ghép sẽ cho trái sớm hơn, chống chịu sâu bệnh cao hơn, giữ
phẩm chất cây mẹ. Tuy nhiên, tỉ lệ thành công rất thấp, chỉ đạt 20 - 40% (có thể do
vết cắt chảy nhiều nhựa). Có hai cách ghép:
- Ghép mắt: mở cữa sổ, bóc bỏ mảnh gỗ dính với mắt. Nên lấy mắt ở cành già, ít
nhất trên 12 tháng tuổi.
- Ghép áp: đây là phương pháp tốt nhất:
Tạo gốc ghép: có thể dùng hạt mít mật, mít dừa, mít ướt hoặc những cây có họ
hàng với mít. Nên gieo hạt trong bầu được chuẩn bị sẵn. Dau khi gieo 2 tháng đem
ra ghép.
Chọn cành và ghép cây: trên cây giống (cây mẹ) chọn cành cùng cỡ và cùng lứa
tuổi (2 -6 tháng), dùng đọan cành ở ngọn, cành mọc đứng xiên ở ngoài tán. Gốc
ghép trồng trong chậu tre, kê sát cành ghép và cành ghép rồi buộc lại với nhau. Sau
khi ghép 2 tháng mở dây, cắt bỏ phần ngọn của gốc ghép và cắt rời phần ngọn của
gốc cây mẹ. Chăm sóc cây con trong bóng râm mát, tưới nước cho đến khi cây con
phát triển đầy đủ.
Giâm cành nhân giống bưởi Năm roi
Từ trước tới nay nông dân ĐBSCL chủ yếu nhân giống bằng phương pháp
chiết cành truyền thống nên khó tạo được cây giống sạch bệnh, đồng thời hệ
số nhân giống không cao.
Mới đây TS. Lê Văn Bé và các đồng nghiệp Khoa Nông nghiệp & Khoa học ứng
dụng, trường Đại học Cần Thơ đã nghiên cứu và thực hiện thành công phương
pháp nhân giống bưởi Năm Roi bằng cách giâm cành.
Theo TS Lê Văn Bé, phương pháp nhân giống được thực hiện trên 3 loại hom:
Hom có mang chồi ngọn, hom non không mang chồi ngọn và hom già hơn vừa hóa
gỗ không mang chồi ngọn. Thời gian giâm hom từ 40-45 ngày cho kết quả khả
quan, trong đó loại hom có mang chồi ngọn có tỷ lệ ra rễ cao nhất (90%). Với
phương pháp giâm cành hệ số nhân giống đạt rất cao. Trước đây từ một cành chiết
chỉ trồng được 1 cây thì nay với phương pháp giâm hom có thể nâng hệ số nhân
giống lên gấp nhiều lần để trồng diện tích lớn.
Thực tế nhiều nơi đã áp dụng thành công, chúng tôi giới thiệu tóm tắt cách làm để
bà con các nơi tham khảo, vận dụng.
- Chọn cây khỏe mạnh, đúng giống, đang trong thời kỳ cho quả ổn định, năng suất
cao, chất lượng tốt làm cây đầu đòng để chuyên khai thác lấy mắt ghép hoặc hom
cành để nhân giống.
- Chuẩn bị hom giâm: Các hom được cắt trên các cành bánh tẻ, lá đã ổn định (vào