K THU T NUÔI CÁ CH MỸ Ậ Ẽ
Nhóm 2:
1. Nguy n Tài Năngễ
2. Nguy n Đăng Khánhễ
3. Nguy n Th Huỳnh Ngaễ ị
4. Nguy n Đ c Tínhễ ứ
5. Đ ng Thanh Toànặ
I. Loài Nuôi.
Cá ch m còn g i là cá v c, có tên ti ng Anh là seabass và đ c phân lo i nhẽ ọ ượ ế ượ ạ ư
sau:
L p: ớ Osteichthyes
B : ộ Perciformes
H :ọ Serranidae
Gi ng:ố Lates
Loài: Lates calcarifer
II. K thu t ng nuôi cá ch m trong giai:ỹ ậ ươ ẽ
1. Chu n b ao và giai ng cá ch mẩ ị ươ ẽ .
1.1 Chu n b ao ngẩ ị ươ :
- Ao có kích th c >1000m2. M c n c trong ao t 1 – 1,2m. Ao có c ngướ ứ ướ ừ ố
c p và tiêu n c riêng đ thu n ti n cho vi c thay đ i n c. Đáy ao b ngấ ướ ể ậ ệ ệ ổ ướ ằ
phăng và d c v c ng thoát n c.ố ề ố ướ
- Ao ng đ c tháo c n, n o vét bùn đáy, di t cá t p. Trong tr ng h pươ ượ ạ ạ ệ ạ ườ ợ
không tháo c n đ c thì ph i dùng Saponine v i li u l ng 1 kg/400 – 500 mạ ượ ả ớ ề ượ 3
n c ao, hòa v i n c t t đi u trên m t n c ao nuôi.ướ ớ ướ ạ ề ặ ướ
- Bón vôi, c i t o, nâng pH lên v i li u l ng 50kg -100 kg/1000mả ạ ớ ề ượ 2 ao nuôi.
- Bón phân gây màu n c: s d ng phân chu ng hoai v i l ng 200-300kg/ướ ử ụ ồ ủ ớ ượ
1000 m2 ao hay phân NPK + URÊ v i l ng 2-3kg/1000mớ ượ 2 ao.
1.2 Chu n b giai ng:ẩ ị ươ
- Đáy ao n i đ t giai b ng ph ng, s ch s . Giai có 5 m t l i(gi ng nhơ ặ ằ ẳ ạ ẽ ặ ướ ố ư
b c mùng l t ng c), kích th c m t l i a = 0,3cm ( kích th c này cho giaiứ ậ ượ ướ ặ ướ ướ
đo n ng 10 ngày đ u ,nh ng giai dùng cho ng sang các giai đo n sau cóạ ươ ầ ữ ươ ạ
m c l i l n h n) .Di n tích giai t 25 mắ ướ ớ ơ ệ ừ 2- 100 m2.
- Giai ph i đ c căng ph ng cách m t dáy 0,5 m. Mi ng giai cao h n m tả ượ ẳ ặ ệ ơ ặ
n c, cao nh t 20- 30 cm. Trung bình v i s l ng cá ng ban đ u là 200con/ướ ấ ớ ố ượ ươ ầ
m2, kích c gi ng 2- 3cm/con.ỡ ố
- Đ ng 20.000 con cá gi ng 2- 3 cm c n 100mể ươ ố ầ 2giai ban đ u, tuy nhiên c nầ ầ
chu n b thêm 300 mẩ ị 2 giai đ ti n hành sang th a trong quá trình ng.ể ế ư ươ
2. Th cá gi ng.ả ố
- Ch n cá đ ng đ u, màu s c t i sang, không xây xát.ọ ồ ề ắ ươ
- Cá con c n ph i thu n hóa d n v i n ng đ mu i n i cung c p gi ng.ầ ả ầ ầ ớ ồ ộ ố ơ ấ ố
- C cá nh t 2-3 cm. M t đ th t 200con /mỡ ỏ ừ ậ ộ ả ừ 2 giai.
Nhóm 2 Trang 1
- Th vào lúc sáng s m hay lúc chi u mát, ngâm bao cá 10 -15 phút ,tr c khiả ớ ề ướ
th .ả
3. Chăm sóc và qu n lý:ả
3.1. Th c ăn và cho ăn:ứ
- Cá t p xay nhuy n ho c b m nh (c 4 - 6mm).Trong vài ngày đ u sau khiạ ễ ặ ằ ỏ ỡ ầ
th cá nên cho cá ăn 5 - 6 l n/ngày. Sau 3 tu n, khi cá thích nghi hoàn toàn thìả ầ ầ
có th gi m s l n cho ăn còn 2 l n/ngày.ể ả ố ầ ầ
B ng: L ng th c ăn trong ngày cho 1000 conả ượ ứ
Ngày Tr ng l ngọ ượ
(g)
Kích th cướ
(cm)
Th c ănứ
(kg)
1-9 1-1.5 2-3 1-1.5
10-19 1.5-3.5 3-4 1.5-2.5
20-49 3.5-10 4-10 2.5-3.0
>50 >10 >10 >3.0
- H ng ngày chú ý ki m tra v sinh l ng nuôi t o đ thông thoáng trao đ iằ ể ệ ồ ạ ộ ổ
n c.ướ
- Th i gian cho cá ăn c n c đ nh. Cá v c b t m i ch đ ng và không ănờ ầ ố ị ượ ắ ồ ủ ộ
th c ăn chìm đáy ao.ứ ở
- Nên cho cá ăn t t , khi ăn no cá phân tán thì ng ng c p th c ăn.ừ ừ ư ấ ứ
- Đ nh kỳ sau 10 ngày sang th a s l ng cá làm đôi nh m gi m m t đ khiị ư ố ượ ằ ả ậ ộ
ng và phân lo i kích c cá. Chú ý khi sang th a không làm xây xát cá, l aươ ạ ỡ ư ự
ch n nh ng cá đ ng c cho vào cùng m t giai.ọ ữ ồ ỡ ộ
3.2 Qu n lý ao nuôi:ả
+ Ch đ thay n c:ế ộ ướ
- Hai tu n đ u: đ nh kỳ 5 ngày thay n c 1 l n, m i l n thay t 30 – 50%ầ ầ ị ướ ầ ỗ ầ ừ
l ng n c trong ao.ượ ướ
- Tu n ti p theo: Thay theo con n c m i l n thay 50% l ng n c trong ao.ầ ế ướ ỗ ầ ượ ướ
+ Hàng tu n v sinh l i giai t o đ thông thoáng trao đ i n c.ầ ệ ướ ạ ộ ổ ướ
4. Thu ho ch:ạ
Sau th i gian 45-50 ngày, cá giông đ t kích c chi u dài 6 - 8cm/con, thì ti nờ ạ ỡ ề ế
hành thu ho ch chuy n sang ao nuôi cá th t.ạ ể ị
III. K thu t nuôi cá ch m th ng ph m :ỹ ậ ẽ ươ ẩ
1.Nuôi cá ch m th ng ph m trong ao:ẽ ươ ẩ
1.1. Chu n b aoẩ ị :
- Ao nuôi có kích c 2.000 mỡ2 – 20.000 m2.
- Đ c x n c, ph i đáy đ tiêu di t m m b nh, cá t p, cá d .ượ ả ướ ơ ể ệ ầ ệ ạ ữ
- Trong tr ng h p không tháo c n đ c thì dùng Saponine v i li u l ngườ ợ ạ ượ ớ ề ượ
1kg/400 – 500 m3 n c ao, hòa v i n c t t đ u trên m t n c ao nuôi.ướ ớ ướ ạ ề ặ ướ
Nhóm 2 Trang 2
- Bón vôi, c i t o, nâng pH lên v i li u l ng 50kg -100 kg/1000mả ạ ớ ề ượ 2 ao nuôi.
- Bón phân gây màu n c: s d ng phân chuông hoai hay phân NPK + URÊướ ử ụ ủ
v i l ng 2-3 kg/1000mớ ượ 2 ao.
- Sau khi n c ao lên màu đ t đ trong 30-40 cm thì tiên hành th gi ng.ướ ạ ộ ả ố
1.2. Th gi ngả ố :
- Do là loài cá d , giai đ an còn nh th ng hay ăn l n nhau, đ c bi t là giaiữ ọ ỏ ườ ẫ ặ ệ
đ an 1 – 20 cm nên t l s ng r t th p. Do v y, mu n nuôi cá ch m hi u quọ ỷ ệ ố ấ ấ ậ ố ẽ ệ ả
nên th cá gi ng ph i đ t v i kích c 6 - 8 cm đ h n ch cá ăn th t l n nhauả ố ả ạ ớ ỡ ể ạ ế ị ẫ
nâng cao đ c t l s ng.ượ ỷ ệ ố
- Cá gi ng có kích c đ ng đ u, kh e m nh, màu s c t nhiên, không b xâyố ỡ ồ ề ỏ ạ ắ ự ị
xát.
- Tr c khi th gi ng ph i ngâm bao nilon ch a cá xu ng ao t 20 – 30 phútướ ả ố ả ứ ố ừ
đ n c nuôi và n c trong túi ch a cá t ng đ ng nhau, t t cho n cể ướ ướ ứ ươ ươ ừ ừ ướ
nuôi vào túi, sau đó th cá. V trí th n i đ u ngu n n c vào, cách b 2 – 3 m,ả ị ả ơ ầ ồ ướ ờ
th lúc sáng s m ho c chi u mát.ả ớ ặ ề
- M t đ th đ i v i nuôi đ n 1-2con/mậ ộ ả ố ớ ơ 2 , đ i v i nuôi ghép m t đ 0.5 con/ố ớ ậ ộ
m2.
1.3. Th c ăn và cho ăn:ứ
- Th c ăn g m cá t p, tôm, tép… trong giai đo n nuôi th t nên th cá rô phiứ ồ ạ ạ ị ả
th ng vào ao nuôi tr c khi th gi ng, đ cá rô phi đ con và cá con làm m iườ ướ ả ố ể ẻ ồ
s ng cho cá ch m. Th c ăn (cá t p, tôm, tép… ) đ c c t nh v a c mi ngố ẽ ứ ạ ượ ắ ỏ ừ ỡ ệ
cá ho c đ nguyên con khi cá l nặ ể ớ
- T p cho cá có thói quen (b ng ti ng đ ng,..) t p trung đ n v trí c đ nh,ậ ằ ế ộ ậ ế ị ố ị
vào th i gian nh t đ nh khi cho ăn đ tránh th t thoát th c ănờ ấ ị ể ấ ứ
- Cho cá ăn đ y đ v s l ng và ch t l ng: cá t p ph i t i, cá còn dầ ủ ề ố ượ ấ ượ ạ ả ươ ư
khi cho ăn ph i đ c p l nh. Cá đông l nh tr c khi cho ăn ph i đ c làmả ượ ướ ạ ạ ướ ả ượ
tan đá.
- N i cho cá ăn nên đ t đ u ao theo chi u gió. Bãi ăn c a cá nên đ t cách xaơ ặ ở ầ ề ủ ặ
b ,có c u đi l i, có giàn che ch cho ăn.ờ ầ ạ ỗ
- Ngoài ra hi n nay, trên th tr ng có nhi u lo i th c ăn công nghi p d ngệ ị ườ ề ạ ứ ệ ạ
viên n i, đây là ngu n th c ăn t t cho vi c nuôi cá ch m thâm canh trong ao.ổ ồ ứ ố ệ ẽ
Thúc ăn có nh ng u đi m nh hàm l ng các ch t dinh d ng đ yy đ và nữ ư ể ư ượ ấ ưỡ ầ ủ ổ
đ nh, d b o qu n.ị ễ ả ả
- Th c ăn viên công nghi p nuôi th ng ph m cá ch m ph i có hàm l ngứ ệ ươ ẩ ẽ ả ượ
đ m cao.ạ
- Kh u ph n ăn cho cá ch m dao đ ng t 2 – 8 % khôi l ng thân/ngày. Haiẩ ầ ẽ ộ ừ ượ
tháng đ u: ăn 2 l n /ngày (vào bu i sáng – chi u), các tháng sau: ăn 1l n /ngàyầ ầ ổ ề ầ
(bu i sáng).ổ
- Trong quá trình cung c p th c ăn hàng ngày cho cá nuôi, căn c vào tìnhấ ứ ứ
tr ng s c kh e và bi u hi n ăn m i c a cá, l ng th c ăn s đ c ng i nuôiạ ứ ỏ ể ệ ồ ủ ượ ứ ẽ ượ ườ
cung c p v i s l ng đ y đ . H n ch th c ăn th a, nâng cao giá thành s nấ ớ ố ượ ầ ủ ạ ế ứ ừ ả
xu t và ô nhi m môi tr ng, nh h ng đ n tình tr ng cu c s ng và s c kh eấ ễ ườ ả ưở ế ạ ộ ố ứ ỏ
c a con ng i.ủ ườ
Nhóm 2 Trang 3
- Theo dõi m c đ ăn c a cá đ đi u ch nh l ng th c ăn cho phù h p, đi uứ ộ ủ ể ề ỉ ượ ứ ợ ề
này r t d quan sát vì cá ch m ăn t p trung m t ch khi đã no chúng s t n raấ ễ ẽ ậ ộ ỗ ẽ ả
xa do đó có th tính toán đ c l ng th c ăn c n thi t cho cá.ể ượ ượ ứ ầ ế
1.4. Qu n lý - Chăm sóc:ả
- Hàng ngày, vào sáng s m ho c chi u mát ph i ra thăm ao, nêu th y ao cóớ ặ ề ả ấ
d u hi u ô nhi m thì ti n hành thay n c ao 20 – 30 %, đ nh kỳ thay n c 1ấ ệ ễ ế ướ ị ướ
tu n/l n (l i d ng đ c n dc th y tri u thay n c thì càng t t).ầ ầ ợ ụ ượ ươ ủ ề ướ ố
- Đi u ch nh l ng th c ăn phù h p theo s c ăn c a cá. Hàng tu n chài ho cề ỉ ượ ứ ợ ứ ủ ầ ặ
l i đ ki m tra d ch b nh, s c tăng tr ng c a cá và tính toán l ng th c ăn vàướ ể ể ị ệ ứ ọ ủ ượ ứ
có bi n pháp phòng b nh.ệ ệ
- N u cá có hi n t ng b ăn, b i l i l đ trên m t n c thi nên b t táchế ệ ượ ỏ ơ ộ ờ ờ ặ ướ ắ
riêng cá đ đi u tr b nh.ể ề ị ệ
1.5 Thu ho ch:ạ
- Sau th i gian nuôi 6– 8 tháng khi cá đ t c th ng ph m, ti n hành thuờ ạ ỡ ươ ẩ ế
ho ch lúc này cá có th đ t tr ng l ng l cá t 0,5 - 0,8kg/con. Ta có th ti nạ ể ạ ọ ượ ừ ể ế
hành thu t a hay thu toàn b .ỉ ộ
- Không cho cá ăn t 1 - 2 ngày tr c khi thu. Tránh làm cá b tr y v y ho cừ ướ ị ầ ả ặ
t n th ng khi kéo l i.ổ ươ ướ
2. Nuôi trong l ng bè :ồ
2.1 Ch n ví trí nuôi l ng:ọ ồ
- Trong nuôi cá l ng, do ch t l ng n c không th ki m soát đ c nhồ ấ ượ ướ ể ể ượ ư
trong các th y v c ao, đ m mà ph thu c hoàn toàn vào t nhiên nên v trí đ tủ ự ầ ụ ộ ự ị ặ
l ng nuôi r t quan tr ng, c n đ m b o m t s yêu c u sau:ồ ấ ọ ầ ả ả ộ ố ầ
- Đ sâu ph i b o đ m đáy l ng cách đáy bi n ít nh t 2-3m, trong s ch, ítộ ả ả ả ồ ể ấ ạ
nh h ng sóng gió.ả ưở
- Tránh n i n c ch y quá y u hay n c đ ng có th gây ch t cá do thi uơ ướ ả ế ướ ứ ể ế ế
oxy, ô nhi m do th c ăn th a, mùn bã h u c tích lũy đáy l ng.ễ ứ ừ ữ ơ ỏ ồ
- Vùng n c trong s ch, không b ô nhi m b i d u, ch t th i công nghi p,ướ ạ ị ễ ở ầ ấ ả ệ
n c th i sinh ho t và tàu bè, ch n n i xa c a sông nh m tránh s bi n đ iiướ ả ạ ọ ơ ử ằ ự ế ổ
môi tr ng do ngu n ch t th i t đ t li n cũng nh n c ng t đ ra.ườ ồ ấ ả ừ ấ ề ư ướ ọ ổ
2.2 Thi t k và xây d ng l ng:ế ế ự ồ
- Lông nuôi ph bi n hi n nay là d ng l ng n i, có h th ng phao, neo l iổ ế ệ ạ ồ ổ ệ ố ướ
nylon d t. M i ô l ng có hình tròn ho c hình vuông. Nên làm khung l ng b ngệ ỗ ồ ặ ồ ằ
g v i kích th c 8 x15cm..ỗ ớ ướ
- L i làm l ng t t nh t nên là PE không gút. Kích th c m c l i có thướ ồ ố ấ ướ ắ ướ ể
thay đ i tùy vào kích c cá nuôi. Phao có th là thùng nh a hay thùng phuy đổ ỡ ể ự ể
nâng khung g c a l ng. L ng đ c c đ nh b ng neo 4 góc đ tránh bỗ ủ ồ ồ ượ ố ị ằ ở ể ị
n c cu n trôi.ướ ố
- Thông th ng m t dàn l ng có kích c 4 x 4 x 1,5 m và đ c thi t k thànhườ ộ ồ ỡ ượ ế ế
4 ô đ làm thành 4 l ng riêng bi t nh v y m i l ng s có kích c 2 x 2 x 1,5ể ồ ệ ư ậ ỗ ồ ẽ ỡ
m đ thu n l i cho vi c th gi ng đ c đ ng lo t cho t ng l ng, đ ng th iể ậ ợ ệ ả ố ượ ồ ạ ừ ồ ồ ờ
v i m t l ng không nuôi cá s dành đ thay l ng khi x lý b nh cá hay x lýớ ộ ồ ẽ ể ồ ử ệ ử
b n đóng trên lông.ẩ
Nhóm 2 Trang 4
2.3 Ch n và th gi ngọ ả ố
- Gi ng ph i đ ng đ u, kh e m nh, màu s c t nhiên, không b th ng t t,ố ả ồ ề ỏ ạ ắ ự ị ươ ậ
xây xát.
- Gi ng có kích c l n: 8 – 10cm ho c 10 – 12cm.ố ỡ ớ ặ
- Tr c khi th cá gi ng vào l ng, c n ph i thu n hóa đ cá thích nghi v iướ ả ố ồ ầ ả ầ ể ớ
nhi t đ và đ m n trong l ng. Th cá vào lúc sáng s m ho c bu i t i, khiệ ộ ộ ặ ồ ả ớ ặ ổ ố
nhi t đ th p.ệ ộ ấ
- M t đ nuôi: 40-50con/mậ ộ 3, sau 1 tháng sang l ng gi m m tt đ còn 20-30ồ ả ậ ộ
con/m3 ; sau 2 tháng (cá đ t 150-200g/con) gi m m t đ còn 10-20 con/mạ ả ậ ọ 3. Nên
dành m t s bè tr ng đ s d ng khi c n thi t nh chuy n cá gi ng hay đ iộ ố ố ể ử ụ ầ ế ư ể ố ổ
l i cho l ng nuôi khi b t c n c do sinh v t bám. Thông qua vi c đ i l ngướ ồ ị ắ ướ ậ ệ ổ ồ
giúp phân c và đi u ch nh m t đ nuôi.ỡ ề ỉ ậ ộ
2.4. Th c ăn và cách cho ănứ
- Các lo i th c ăn:ạ ứ
+ Cá t p, th c ăn ch bi n, th c ăn t ng h p. Cá t p b m nh v a c mi ngạ ứ ế ế ứ ổ ợ ạ ằ ỏ ừ ỡ ệ
c a cá.ủ
+ Th c ăn ch bi n g m 70% cá t p pha tr n v i 30% cám, ph ph m nôngứ ế ế ồ ạ ộ ớ ụ ẩ
nghi p, có th tr n thêm vitamin và khoáng ch t đ tăng s c đ kháng cho cá.ệ ể ộ ấ ể ứ ề
+ Th c ăn công nghi p: Th c ăn có nh ng u đi m nh hàm l ng các ch tứ ệ ứ ữ ư ể ư ượ ấ
dinh d ng đ y đ và n đ nh, d b o qu n.ưỡ ầ ủ ổ ị ễ ả ả
- Kh u ph n ăn cho cá ch m dao đ ng t 2 – 8 % kh i l ng thân /ngày tuỳẩ ầ ẽ ộ ừ ố ượ
vào kích c c a cá. Hai tháng đ u: ăn 2 l n /ngày (vào bu i sáng – chi u), cácỡ ủ ầ ầ ổ ề
tháng sau: ăn 1l n /ngày (bu i sáng).ầ ổ
- Trong quá trình cung câp th c ăn hàng ngày cho cá nuôi, căn c vào tình tr ngứ ứ ạ
s c kh e và bi u hi n ăn m i c a cá, l ng th c ăn s đ c ng i nuôi cungứ ỏ ể ệ ồ ủ ượ ứ ẽ ượ ườ
c p v i s l ng đ y đ . H n ch th c ăn th a, nâng cao giá thành s n xu tấ ớ ố ượ ầ ủ ạ ế ứ ừ ả ấ
và ô nhi m môi tr ng, nh h ng đ n tình tr ng cu c s ng và s c kh e c aễ ườ ả ưở ế ạ ộ ố ứ ỏ ủ
con ng i.ườ
- Theo dõi m c đ ăn c a cá đ đi u ch nh l ng th c ăn cho phù h p, đi uứ ộ ủ ể ề ỉ ượ ứ ợ ề
này r t d quan sát vì cá ch m ăn t p trung m t ch khi đã no chúng s t n raấ ễ ẽ ậ ộ ỗ ẽ ả
xa do đó có th tính toán đ c l ng th c ăn c n thi t cho cá.ể ượ ượ ứ ầ ế
2.5 Qu n lý v sinh l ngả ệ ồ
- Do luôn luôn ng p n c, l ng có th b phá h i b i các đ ng v t th y sinhậ ướ ồ ể ị ạ ở ộ ậ ủ
nh cua,rái cá,… l i l ng còn là n i d b kín và b các sinh v t bám nên đ như ướ ồ ơ ễ ị ị ậ ị
kỳ 7 – 10 ngày/l n, dùng bàn ch i chà r a s ch l i l ng.ầ ả ử ạ ướ ồ
- Thay l i l ng: đ nh kỳ 1 tháng/ l n, kéo l i cũ lên chà r a, ph i n ng,ướ ồ ị ầ ướ ử ơ ắ
s a ch a, sau đó thay l i. M c đích: lo i b sinh v t bám, các ch t th i, th cử ử ạ ụ ạ ỏ ậ ấ ả ứ
ăn th a, làm cho n c l u thông qua l ng d dàng, b sung hàm l ng oxy choừ ướ ư ồ ễ ổ ượ
cá.
- Th ng xuyên theo dõi các yêu t môi tr ng: Nhi t đ n c 26 – 32ườ ố ườ ệ ộ ướ o C,
t t nh t 28– 30ố ấ o C. đ mu i 15 – 30ộ ố o/oo, pH 7,5 – 8,5 t t nh t 7,8 – 8,2. Hàmố ấ
l ng khí Oxy > 4mg/l.ượ
Nhóm 2 Trang 5