Mặt trời
Chúng ta sống trên Trái Đất, một trái cầu lơ lửng, lăn tròn. Hàng đêm,
bầu trời của chúng ta sáng lên nhờ những đốm sáng nhỏ bé mà chúng ta vẫn
gọi là các ngôi sao, các tinh tú. Giờ đây chúng ta đều biết rằng mỗi đốm
sáng nhỏ bé đó đều là các khối cầu khí khổng lồ có khả năng tự phát sáng và
phát nhiệt, đó là cách duy nhất để ánh sáng của chúng đến được với chúng
ta. Trong số hàng tỷ tỷ ngôi sao đó, chỉ có một ngôi sao duy nhất đã mang
lại cho chúng ta sự sống, một ngôi sao không bao giờ xuất hiện vào ban đêm
bởi vì bản thân sự hiện diện của nó đã đồng nghĩa với ánh sáng ban ngày. Có
lẽ chúng ta chẳng bao giờ gọi nó là một ngôi sao bởi vì nó đã có một tên gọi
khác : Mặt Trời.
1. Mặt Trời trong nhận thức ban đầu của con người!
Như đã một lần tôi nhắc tới trong chủ đề về "Vũ trụ và cơ học", nhận
thức của loài người thời xa xưa là hết sức sơ khai. Sự lo sợ về các hiện
tượng thiên nhiên, về các chu kì thời tiết đẫ khiến họ tin vào các đấng siêu
nhiên, các thần linh che chở, bảo vệ và cũng có thể nổi giận với họ. Cũng
như mưa, gió, lửa, ...., Mặt Trời cũng được ga’n với một vị thần, một vị thần
ở trên cao hàng ngày mang ánh sáng đến cho loài người.
Có thể nói rằng hầu hết các dân tộc đều có hình ảnh của vị thần Mặt
Trời trong các truyền thuyết của họ. Trong nhiều truyền thuyết, thần Mặt
Trời được coi là vị thân tối cao thống trị thiên đình, cũng có nhiều truyền
thuyết coi thần Mặt Trời tuy không phải một vị thần tối cao nhưng là vị thần
đáng kính nhất, mang lại ánh sáng cũng chính là cái quí nhất cho con người.
Một truyện thần thoại rất tiêu biểu mà đếnnay chúng ta vẫn con được
biết tới hình ảnh của vị thần Mặt Trời trong trí tưởng tượng của con người
trước đây là thần thoại Hy Lạp. Cho đến nay, vẫn còn rất nhiều hình ảnh
được giữ lai về vị thần Mặt Trời Helios trong thần thoại này. Theo trí tưởng
tượng của người Hy Lạp xa xưa, Helios là vị thần hàng ngày ngồi trên cỗ xe
vàng tứ mã. Mặt Trời được thần đặt trên xe này và đưa đi dọc theo bầu trời
Đông - Tây theo lệnh của thần Zeus. Do đó mà thế giới không thể thiếu
Helios vì chỉ một ngày thần xin... nghỉ phép là ngày hôm đó sẽ hoàn toàn là
đêm đen.
(Hình bên: Thần helios và cỗ xe vàng tứ mã
mang lại ánh sáng cho loài người)
Nhìn chung thời xa xưa tất cả quan niệm
của con người về vũ trụ cũng như Mặt Trời chỉ có
vậy. Đến khi các ý tưởng toán học đầu tiên hình
thành, con người ta mới bắt đầu quan tâm đến việc giải thích cấu trúc vũ trụ.
Một lần nữa chúng ta lại nhắc đến mô hình địa tâm của Ptolemy. Mô hình
này được đưa ra trong tác phẩm Almagest của Ptolemy mà theo đó Trái Đất
của chúng ta chính là trung tâm vũ trụ và các mặt cầu quay quanh Trái Đất
tạo nên vũ trụ của chúng ta. Theo mô hình đó mà chúng ta đã biết thì Mặt
Trời cũng như các hành tinh khác , chỉ là một thiên thể thuộc một mặt cầu
luôn quay quanh Trái Đất.
Mô hình này được thay thế bằng mô hình nhật tâm của Copernics vào
năm 1543 (gần 2000 năm sau) mà theo đó Mặt Trời đã trở thành trung tâm
của vũ trụ và Trái Đất chỉ là một hành tinh quay quanh mặt Trời (như ngày
nay chúng ta đã biết một mô hình như vậy về hệ mặt Trời)
Vậy trước khi kết thúc vấn đề nhận thức cũ của con người hay là lịch
sử phát triển nhận thức của con người về Mặt Trời, chúng ta sẽ khẳng định
lại một lần nữa về những gì chúng ta đã biết về vị trí của chúng ta và của
mặt Trời trong vũ trụ.
Chúng ta sống trên Trái Đất, hành tinh thứ 3 (tính từ trong ra ngoài)
và là hành tinh duy nhất có sự sống của hệ Mặt Trời. Mặt Trời của chúng ta
là một ngôi sao nằm gần dìa của Milkyway - dải sáng vắt ngang bầu trời mà
chúng ta vẫn thường gọi là Ngân Hà. Chính Mặt Trời đã mang lại sự sống
cho chúng ta suốt mấy tỷ năm qua, còn tương lai của nó thì chúng ta sẽ biết
thêm ở một trong những phần được nhắc tới dưới đây.
Bây giờ chúng ta sẽ tìm hiều kĩ hơn vầ Mặt Trời.
2.Vài nét về ngôi sao Mặt trời
Mặt Trời là một ngôi sao có khối lượng và kích thước thuộc loại trung
bình so với các sao khác trong thiên hà. Nó nằm cách dìa củ Milkyway
14000 năm ánh sáng và cách trung tâm của nó khoảng 26000 năm ánh sáng,
thuộc một nhánh của thiên hà xoắn Milkyway
*Theo biểu đồ quang phổ chúng ta đã biết, Mặt trời thuộc loài quang
phổ G2V, là một sao thuộc dãy sao lùn vàng.
_ quang phổ của một ngôi sao gồm 2 phần chính biểu thị độ sáng và
độ trưng