
Thưviện Đềthi - Trắc nghiệm - Tài liệu học tập miễn phí
Trang chủ: https://vndoc.com/ | Email hỗ trợ: hotro@vndoc.com | Hotline: 024 2242 6188
Phân tích bài ca dao Khăn thương nhớ ai - Văn mẫu 10
1. Dàn ý Phân tích bài Khăn thương nhớ ai
1. Mở bài
- Giới thiệu bài ca dao
2. Thân bài
- Nêu khái quát nội dung của bài ca dao:
+ Nỗi niềm của người con gái mong ngóng, chờ đợi người con trai
+ Nỗi nhớ nâng lên từng bước càng trở nên da diết từ nỗi lòng thầm kín không bộc
lộ trở thành tiếng khóc chan chứa
- Hình ảnh chiếc khăn:
+ Biểu tượng cho tình yêu, đấy là vật trao duyên, là kỉ niệm hứa hẹn của đôi trai gái.
+ Chiếc khăn trong ca dao xưa khá quen thuộc nó gắn liền với hình ảnh người phụ
nữ vừa làm dáng vừa là biểu tượng cho số phận người phụ nữ xưa: “Thân em như
tấm lụa đào…”
=> Mượn hình ảnh cái khăn, nhân hóa trở thành vật có tri giác biết nhớ, biết mong
để nói về nỗi nhớ mong của người con gái với người yêu mình đến thấp thỏm đứng
ngồi không yên
- Hình ảnh cây đèn:
+ Ánh đèn không tắt.
+ Mắt không ngủ.
=> Thể hiện nỗi nhớ càng đong đầy không chỉ đứng ngồi không yên mà thậm chí
mắt cũng không nhắm, không thể nào ngủ được, luôn lo lắng cho người mình yêu.
=> Nhớ mong ngày đêm không nguôi
- Hai câu thơ cuối:
+ Sự bùng phát của nỗi nhớ, sự lo lắng không yên không biết rằng liệu tình yêu của
họ có đến được với nhau, có được hưởng một hạnh phúc trọn vẹn hay không.
- Nghệ thuật
3. Kết bài

Thưviện Đềthi - Trắc nghiệm - Tài liệu học tập miễn phí
Trang chủ: https://vndoc.com/ | Email hỗ trợ: hotro@vndoc.com | Hotline: 024 2242 6188
- Nêu cảm nhận chung
2. Dàn ý phân tích bài Khăn thương nhớ ai mẫu 2
I. Mở bài
Dẫn dắt, giới thiệu bài ca dao
Việt Nam ta có kho tàng đồ sộ về ca dao với những ý nghĩa tốt đẹp làm lay động
lòng người được lưu truyền từ bao đời nay. Đó có thể là tình yêu quê hương, đất
nước, tình cảm vợ chồng thiêng liêng, tình cảm nam nữ yêu nhau. Trong đó có bài
“Khăn thương nhớ ai” là một trong các bài ca dao thể hiện tình yêu mãnh liệt của
một người con gái, và sự mong ngóng chờ đợi chàng trai của mình.
II. Thân bài
1. Khái quát nội dung của bài thơ:
Nổi niềm trông ngóng, chờ đợi của một người con gái với chàng trai mình
yêu.
Nỗi nhớ da diết, tha thiết
2. Hình chiếc khăn
Biểu tượng cho tình yêu, đấy là vật trao duyên, là kỉ niệm hứa hẹn của đôi
trai gái.
Chiếc khăn trong ca dao xưa khá quen thuộc nó gắn liền với hình ảnh người
phụ nữ vừa làm dáng vừa là biểu tượng cho số phận người phụ nữ xưa:
“Thân em như tấm lụa đào…”
Mượn hình ảnh cái khăn, nhân hóa trở thành vật có tri giác biết nhớ, biết
mong. Cái khăn, tự nó không biết "thương nhớ" không biết "rơi xuống", "vắt
lên", "chùi nước mắt", nhưng những hình ảnh vận động mang cảm xúc người
đã làm hiện lên hình ảnh con người với tâm trạng ngổn ngang niềm thương
nhớ cùng nỗi lo âu.
Nhớ đến ngơ ngẩn, nỗi nhớ tỏa theo nhiều hướng của không gian "khăn rơi
xuống đất" rồi lại "khăn vắt lên. Vai", cuối cùng thu lại trong cảnh khóc thầm
"khăn chùi nước mắt" để nói về nỗi nhớ mong của người con gái với người
yêu mình đến thấp thỏm đứng ngồi không yên.

Thưviện Đềthi - Trắc nghiệm - Tài liệu học tập miễn phí
Trang chủ: https://vndoc.com/ | Email hỗ trợ: hotro@vndoc.com | Hotline: 024 2242 6188
Hình ảnh chiếc khăn là một biểu tượng cho tình yêu, kỉ vật trao duyên, mượn
hình ảnh chiếc khăn để thể hiện nỗi nhớ da diết và say đắm như thế nào
3. Hình ảnh cây đèn:
Ánh đèn không tắt, Hình ảnh ngọn đèn gợi ra đêm khuya vò võ canh tàn, và
cái đốm lửa đang cháy kia phải chăng là hình ảnh của nỗi nhớ cháy rực trong
lòng cô gái? Ngọn đèn mãi không chịu tắt, nỗi nhớ cứ da diết khôn nguôi.
Cũng như chiếc khăn, ngọn đèn đã giúp cô gái thổ lộ nỗi lòng.
Mắt không ngủ, tạo nên một đối xứng rất đẹp với "đèn không tắt" ở trên, gợi
lên một cảnh tượng rất thực: cô gái giữa đêm khuya một mình đối diện với
ngọn đèn mà nhớ người thương. Vì "mắt ngủ không yên" nên "đèn không
tắt". Nói đèn cũng chỉ là để nói người thôi. Ngọn đèn soi chiếu vào đôi mắt,
càng thấy nỗi nhớ thương vời vợi khôn nguôi.
Thể hiện nỗi nhớ càng đong đầy không chỉ đứng ngồi không yên mà thậm
chí mắt cũng không nhắm, không thể nào ngủ được, luôn lo lắng cho người
mình yêu.
Nhớ mong ngày đêm không nguôi
4. Hai câu thơ cuối
Từ nhịp thơ 4 chữ dồn dập, liên tiếp, lời ca chuyển sang nhịp thơ lục bát, nhẹ
nhàng hơn nhưng cũng xao xuyến hơn, giãi bày niềm lo âu của cô gái trước
hạnh phúc lứa đôi.
Chữ "lo" được nhắc đến hai lần thể hiện nỗi nhớ thương người yêu và lo lắng
cho duyên phận của mình "không yên một bề", tâm trạng của cô gái mang ý
nghĩa phổ biến cho người phụ nữ trong cuộc đời xưa: yêu tha thiết nhưng
luôn lo sợ cho hạnh phúc bấp bênh.
III. Kết bài
Nêu cảm nghĩ về tình cảm của người con gái trong bài ca dao
Bài ca dao với sự lặp lại trong cách diễn tả tâm trạng, cách dùng những hình ảnh
biểu tượng, lối nhân hóa thể hiện khá tiêu biểu cho nghệ thuật ca dao Việt Nam.
Ben cạnh đó còn sử dụng cách gieo vần linh hoạt, cách cấu tạo truyền thống kết hợp
những câu thơ bốn chữ với hai câu lục bát cuối cùng... để thể hiện nỗi thương nhớ

Thưviện Đềthi - Trắc nghiệm - Tài liệu học tập miễn phí
Trang chủ: https://vndoc.com/ | Email hỗ trợ: hotro@vndoc.com | Hotline: 024 2242 6188
và niềm lo âu được diễn tả trong bài ca. Qua đó ta nhận ra tiếng hát yêu thương và
khao khát yêu thương của người bình dân xưa.
3. Phân tích bài ca dao Khăn thương nhớ ai mẫu 1
Bài thơ này được viết theo thể bốn chữ và được kết thúc bằng hai câu lục bát phân
tích bài ca dao khăn thương nhớ ai là phân tích nhân vật trữ tình trong bài ca dao
này là cô gái đang sống trong tâm trạng thương nhớ người yêu cùng với lo phiền ẩn
chứ bên trong cũng xuất phát từ niềm thương nhớ ấy.
Khi nói đến thương nhớ thì đây là thứ tình cảm khó hình dung và nhất là trong tình
yêu. Vì vậy nên ở bài ca dao này nỗi nhớ đó lại được diễn tả một cách tinh tế, cụ thể
nhất nhờ vào cách sử dụng hình ảnh tượng trưng mang tính nghệ thuật cao.
Tác giả của bài ca dao khăn thương nhớ ai này đã mượn chiếc khăn, chiếc đèn đã
được nhân hoá và con mắt là hoán dụ để diễn tả tâm trạng của nhân vật phụ nữ trữ
tình.
Khăn thương nhớ ai,
Khăn rơi xuống đất.
Khăn thương nhớ ai,
Khăn vắt lên vai.
Khăn thương nhớ ai,
Khăn chùi nước mắt.
Đèn thương nhớ ai,
Mà đèn không tắt.
Mắt thương nhớ ai,
Mắt ngủ không yên.
Đêm qua em những lo phiền,
Lo vì một nỗi không yên một bề...
Sáu câu thơ này có cấu trúc theo lối vắt dòng láy lại sáu lần từ khăn ở ngay vị trí
đầu câu và láy thêm ba lần nữa câu hỏi thương nhớ ai thể hiện nỗi nhớ của nhân vật
rất triền miên và da diết. Mỗi một lần hỏi này lại là một nỗi nhớ trào dâng, sâu sắc
hơn. Đây chính là nỗi nhớ có không gian trải ra trên nhiều chiều như khăn rơi xuống

Thưviện Đềthi - Trắc nghiệm - Tài liệu học tập miễn phí
Trang chủ: https://vndoc.com/ | Email hỗ trợ: hotro@vndoc.com | Hotline: 024 2242 6188
đất, khăn vắt trên vai, khăn chùi nước mắt chính là biểu hiện bên trong suy nghĩ và
hành động khiến cho cô gái trở nên bồn chồn và khắc khoải trái tim yếu mềm rơi
nước mắt.
Đối với sau câu thơ hỏi về khăn này bao gồm 24 chữ thì cũng có đến 16 thanh bằng
mà hầu hết là thanh không, điều này gợi nên nỗi thương nhớ đến người yêu đến
cháy lòng của nhân vật. Nhưng cô vẫn phải kìm nén dòng cảm xúc đang dâng trào
trong tâm hồn của mình. Nỗi nhớ mở rộng theo không gian và trải dài theo thời gian
đằng đẵng. Hai câu thơ tiếp theo
Đèn thương nhớ ai,
Mà đèn không tắt.
Đã cho chúng ta biết rằng chừng nào ngọn lửa tình yêu của người con gái này vẫn
cháy sáng thì ngọn đèn kia vẫn sẽ sáng thâu đem. Yếu tố đèn không tắt hay chính
con người đang thao thức thâu đem trong nỗi nhớ này, nếu như ở sau câu thơ trên
chiếc khăn đã biết giải bày thì ở những câu thơ này ngọn đèn cũng biết thổ lộ yêu
thương. Tuy nhiên đến đây dù kín đáo, gợi cảm đến bao nhiêu thì những chiếc khăn
và ngọn đèn cũng chỉ là những hình ảnh thay thế cho nỗi nhớ để gửi gắm nỗi niềm
tâm sự của mình. Cuối cùng không thể kiềm lòng thêm được nữa cô gái đã hỏi trực
tiếp với chính mình:
Mắt thương nhớ ai,
Mắt ngủ không yên.
Tiếp đến hai câu thơ sau này đã thể hiện lên nỗi nhớ mỗi khi nhắm mắt lại hình ảnh
người ấy lại hiện ra không sao ngủ được. Với câu thơ bên trên thì đèn không tắt còn
ở đây là Mắt ngủ không yên, hình tượng thơ thật hợp lý và nhất quán tự nhiên như
một tình yêu và niềm thương nỗi nhớ chân thực của một cô gái. Nếu như ở những
câu thơ trên nỗi nhớ vẫn còn che giấu bởi những hình ảnh có tính chất tượng trưng
thì đến đây trái tim đã tự thốt lên lời thương nhớ.
Cô gái mang tâm trạng lo phiền cũng xuất phát từ thương nhớ, cô lo vì một nỗi
không yên một bề:
Đêm qua em những lo phiền,
Lo vì một nỗi không yên một bề...

