ĐỀ TÀI
MỘT SỐ Ý KIẾN VỀ
PHÁT TRIỂN CÔNG
NGHIỆP HÓA DƯỢC Ở
VIỆT NAM TỪ NAY ĐẾN
NĂM 2010
Chủ biên
TS. PHAN QUỐC KINH
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU............................................................................................. 3
1. TÌNH HÌNH SẢN XUẤT, TIÊU THỤ DƯỢC PHẨM TRÊN
THẾ GIỚI........................................................................................... 4
2. THỰC TRẠNG CÔNG NGHIỆP HÓA DƯỢC HIỆN NAY Ở VIỆT
NAM.................................................................................................. 15
3. KẾ HOẠCH NGHIÊN CỨU SẢN XUẤT HÓA DƯỢC TỪ 2003
- 2010 Ở VIỆT NAM ........................................................................ 28
4. CÁC VẤN ĐỀ VỀ TỔ CHỨC, ĐẦU TƯ VÀ NGHIÊN CỨU
TRIỂN KHAI ĐÀO TẠO NHÂN LỰC PHỤC VỤ CHO VIỆC
PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ HÓA DƯỢC TỪ NAY ĐẾN 2010. 45
MỞ ĐẦU
Công nghiệp dược là ngành công nghiệp sản xuất thuốc hay còn gọi là
công nghiệp sản xuất dược phẩm. Ngành công nghiệp Dược có hai lĩnh
vực sản xuất công nghiệp chính là: "Công nghiệp Hóa dược" và "Công
nghiệp bào chế". "Công nghiệp Hóa dược" sản xuất ra tất cả các loại
nguyên liệu hóa học để làm thuốc như: các hóa dược (các chất có tác
dụng phòng và điều trị bệnh), các tá dược.
Tất cả các loại nguyên liệu hóa dược đều phải là những hóa chất tinh
khiết, phải là những hợp chất có cấu trúc hóa học xác định đạt tiêu
chuẩn quy định của Dược điển Quốc gia hay Quốc tế mới có thể được
sử dụng để bào chế sản xuất thuốc thành phẩm. Các chất hóa dược này
thường được sản xuất từ các nguồn nguyên liệu khác nhau: từ các
khoáng chất vô cơ, từ cây cỏ, từ các phủ tạng, cơ thể động vật, từ các
chất hữu cơ (than đá, dầu mỏ, khí); từ các hóa chất khác, bằng con
đường chiết xuất, phân lập, bằng tổng hợp hóa học (tổng hợp toàn phần,
bán tổng hợp), bằng con đường công nghệ sinh học bao gồm: sinh học
công nghệ lên men và công nghệ gen.
Công nghiệp bào chế là công nghệ sản xuất các loại thuốc thành phẩm
dưới dạng thuốc viên, thuốc tiêm, thuốc xịt, thuốc mỡ v.v... từ các hóa
dược. Ngành công nghệ bào chế có lợi nhuận rất cao mà đầu tư lại
tương đối đơn giản.
Điều đáng chú ý là: ở những nước có nền kinh tế phát triển, có ngành
Công nghiệp Dược phát triển cân đối, có chính sách an ninh quốc gia
về thuốc thì hai lĩnh vực nêu trên của Công nghiệp Dược luôn luôn gắn
bó với nhau thành một khối thống nhất không tách rời nhau vì Công
nghiệp Hóa dược là xương sống đảm bảo cho sự ổn định phát triển và
uy tín của một công ty, an ninh thuốc cho một quốc gia, còn Công
nghiệp Bào chế thì góp phần vào nhiệm vụ cung cấp thuốc, kinh doanh
lưu thông, đóng góp tài chính.
Hóa Dược có tốc độ phát triển rất nhanh từ sau phát minh ra mocphin
và sau khi tổng hợp được aspirin. Người ta ước tính hiện nay có khoảng
10.000 loại hóa chất được dùng trong y học hiện đại. Ngành công
nghiệp Hóa dược có bước phát triển rất mạnh từ sau chiến tranh Thế
giới thứ hai mà chủ yếu là sản xuất các chất kháng sinh và các chất
corticosturid và các steroid chống thụ thai. Nhiều kháng sinh đạt mức
tiêu thụ hàng chục ngàn tấn/ năm. Ngành công nghiệp dược phẩm là
một trong những ngành công nghiệp chủ đạo của Thế giới.
MỘT SỐ Ý KIẾN VỀ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHIỆP HÓA
DƯỢC Ở VIỆT NAM TỪ NAY TỚI NĂM 2010
1. TÌNH HÌNH SẢN XUẤT, TIÊU THỤ DƯỢC PHẨM TRÊN
THẾ GIỚI
Ngành công nghiệp dược là một ngành kinh tế mũi nhọn của thế giới.
Ngành này được xếp hạng thứ tư chỉ đứng sau các ngành:
- Máy tính
- Ngân hàng
- Thông tin
Trong 500 tập đoàn kinh tế lớn nhất thế giới thì có tới 30 tập đoàn dược
phẩm (xem bảng 1).
Bảng 1: Các tập đoàn dược phẩm trong số 500 tập đoàn
kinh tế lớn nhất thế giới
(tính theo triệu USD Mỹ)
Xếp thứ tự Xếp thứ tự
2000 1999
Tập đoàn Vốn
2000 1999
Tập đoàn Vốn
4
13
19
24
26
37
20
-
34
47
Pfizer
Marck & Co
GSK
JBJ
Novartis
263,996
195,743
160,406
135,008
123,429
93
125
134
147
188
149
213
181
175
187
Takeda
S-Synthélabo
Genentech
Bayer
BASF
53,46
42,70
38,84
35,46
27,78