TR NG THPT GIA VI NƯỜ Ễ
T XÃ H IỔ Ộ
TAI LIÊU ÔN THI GI A HOC KY II (2022 - 2023) Ữ
MÔN: NG VĂNƯ
KHÔI 10
Đ s 01: ề ố
PH N I. ĐC HI U (6,0 đi m)Ầ Ọ Ể ể
Đc văn b n sauọ ả và th c hi n các yêu c u bên d i:ự ệ ầ ướ
B O KÍNH C NH GI I BÀI 38Ả Ả Ớ
M y phen l n b c d m thanh vân,ấ ầ ướ ặ
Đeo l i làm chi lu ng nh c thân.ợ ố ọ
Nh chúa lòng còn đn m t t c,ớ ơ ộ ấ
Âu thì tóc đã b c m i phân.ạ ườ
Trì thanh cá l i in v ng nguy t,ộ ừ ệ
Cây tĩnh chim v r p bóng xuân.ề ợ
D u ph i d u chăng m c th ,ầ ả ầ ặ ế
Đp tai bi ng m ng s vân vân.ắ ế ả ự
(Nguy n Trãi toàn t p, Qu c âm thi t p, Ph n vô đễ ậ ố ậ ầ ề, Đào Duy Anh, NXB Khoa h c xã h i,ọ ộ
1976)
L a ch n đáp án đúng nh t:ự ọ ấ
Câu 1. Nhan đ “B o kính c nh gi i” nghĩa là:ề ả ả ớ
A. G ng báu răn mìnhươ
B. L i nói là b o v tờ ả ậ
C. Bài h c quý báu cho b n thânọ ả
D. Nh n di n gi i h n b n thânậ ệ ớ ạ ả
Câu 2. Ch ra nh ng hình nh thiên nhiên xu t hi n trong bài thỉ ữ ả ấ ệ ơ
A. Ao trong, cá b i l i, nguy t in bóng, xuân v , chim chóc, cây r p bóng,… ơ ộ ệ ề ợ
B. Đá rêu ph i, su i rì r m, thông m c bên gh nh, bóng trúc râm,…ơ ố ầ ọ ề
C. Đá mòn, đng hoa, trúc, n ng qua song c a,…ườ ắ ử
D. Cây r p tán, trăng soi bên h , th ch l u phun th c đ, sen h ng ngát h ng trong ao,ợ ồ ạ ự ứ ỏ ồ ươ
…
Câu 3. Xác đnh th th đc s d ng trong bài thị ể ơ ượ ử ụ ơ
A. Th t ngôn bát cú Đng lu t phá cáchấ ườ ậ
B. Th t ngôn bát cúấ
C. Th t ngôn t tuy tấ ứ ệ
D. Th t ngôn tr ng thiênấ ườ
Câu 4. Câu th nào th hi n t t ng m t nhà Nho chân chính?ơ ể ệ ư ưở ộ
A. Nh chúa lòng còn đn m t t c,ớ ơ ộ ấ
B. Âu thì tóc đã b c m i phân.ạ ườ
C. D u ph i d u chăng m c th ,ầ ả ầ ặ ế
D. Đp tai bi ng m ng s vân vân.ắ ế ả ự
Câu 5. Trong bài th , nhân v t tr tình đã có l a ch n nh th nào?ơ ậ ữ ự ọ ư ế
A. Cáo quan lui v nề ở ẩ
B. H c phép tu đ có th thành tiên c i mây xanhọ ể ể ưỡ
C. D o ch i ch n b ng lai, tiên c nhạ ơ ố ồ ả
D. B l i quê h ng, x s đ đn m t n i xaỏ ạ ươ ứ ở ể ế ộ ơ
Câu 6. Qua câu th “Đeo l i làm chi lu ng nh c thân”, nhân v t tr tình th hi n thái đ gìơ ợ ố ọ ậ ữ ể ệ ộ
đi v i ch l i?ố ớ ữ ợ
A. Coi cái l i là m c đích ph n đu c a cu c đi mìnhợ ụ ấ ấ ủ ộ ờ
B. Coi cái l i là s ích k , x u xaợ ự ỉ ấ
C. Coi cái l i là gánh n ng ph i đeo bên mình, khi n cho ng i mang l i ch nh c thânợ ặ ả ế ườ ợ ỉ ọ
D. Coi cái l i là đi u t t y u đi và bình tâm đón nh nợ ề ấ ế ở ờ ậ
Câu 7. Tác d ng c a các câu th 6 chụ ủ ơ ữ
A. Th hi n s khéo léo trong Vi t hóa th th t ngôn bát cú Đng lu t, nh n m nh tâmể ệ ự ệ ể ấ ườ ậ ấ ạ
ý nhà th , t o s h p d n, sinh đngơ ạ ự ấ ẫ ộ
B. Làm cho bài th tr nên ng n g n, hàm súc, ý t i ngôn ngo iơ ở ắ ọ ạ ạ
C. Ghi d u n c a Nguy n Trãi vào trong bài thấ ấ ủ ễ ơ
D. T o gi ng đi u du d ng, tha thi tạ ọ ệ ươ ế
Tr l i câu h i/ Th c hi n yêu c u:ả ờ ỏ ự ệ ầ
Câu 8. Nh n xét v b c tranh thiên nhiên đc kh c h a trong bài th .ậ ề ứ ượ ắ ọ ơ
Câu 9. Anh ch suy nghĩ nh th nào v quy t đnh m c th c a c a nhân v t tr tình “D uị ư ế ề ế ị ặ ế ủ ủ ậ ữ ầ
ph i d u chăng m c th ?”ả ầ ặ ế
Câu 10. Anh/ch có cho r ng tình yêu n c b t đu t tình yêu đi v i c nh v t thiên nhiênị ằ ướ ắ ầ ừ ố ớ ả ậ
g n gũi, thân thu c? Vì sao?ầ ộ
PH N II. VI T (4.0 đi m)Ầ Ế ể
Vi t văn b n ngh lu n bàn v : ế ả ị ậ ề Nh ng t m g ng v t qua s ph n c a chính mìnhữ ấ ươ ượ ố ậ ủ
Đ s 02: PH N I. ĐC HI U (6,0 đi m)ề ố Ầ Ọ Ể ể
Đc văn b n sauọ ả và th c hi n các yêu c u bên d i:ự ệ ầ ướ
THU T H NG BÀI 24 Ậ Ứ
Công danh đã đc h p v nhàn,ượ ợ ề
Lành d âu chi th ng i khen.ữ ế ợ
Ao c n v t bèo c y mu ng,ạ ớ ấ ố
Trì thanh phát c ng sen.ỏ ươ
Kho thu phong nguy t đy qua nóc,ệ ầ
Thuy n ch yên hà n ng v y then.ề ở ặ ạ
Bui có m t lòng trung li n hi u,ộ ễ ế
Mài chăng khuy t, nhu m chăng đen.ế ộ
(Nguy n Trãi toàn t p, Qu c âm thi t p, Ph n vô đễ ậ ố ậ ầ ề, Đào Duy Anh, NXB Khoa h c xã h i,ọ ộ
1976)
L a ch n đáp án đúng nh t:ự ọ ấ
Câu 1. Ch ra nh ng hành đng đi đãi v i thiên nhiên c a nhân v t tr tình trong bài thỉ ữ ộ ố ớ ủ ậ ữ ơ
A. V t bèo, c y mu ng, phát c ng sen, thu gió trăng vào kho, đem thuy n đi ch khóiớ ấ ố ỏ ươ ề ở
sóng
B. Tát ao, d n kho, chèo thuy n, ng m trăng trên nóc nhà, v t bèo, c y mu ng, phát c ngọ ề ắ ớ ấ ố ỏ ươ
sen
C. V t bèo, c y mu ng, phát c ng sen, ng m trăng, hóng gió, chèo thuy n ch khách trênớ ấ ố ỏ ươ ắ ề ở
sông
D. Làm v n, gánh n c t i hoa, hóng gió, chèo thuy n ch khách trên sôngườ ướ ướ ề ở
Câu 2. T nào trong bài th th hi n rõ nh t tâm th s ng c a nhà th ?ừ ơ ể ệ ấ ế ố ủ ơ
A. Nhàn
B. Lành
C. Khen
D. Trung hi uế
Câu 3. S phá cách trong th th là:ự ể ơ
A. Chen vào 3 câu l c ngôn (Câu 2, 3, 8) trong m t bài th t ngôn bát cúụ ộ ấ
B. Đa nhi u t ng thu n Vi t vào trong m t bài th t ngôn bát cú Đng lu tư ề ừ ữ ầ ệ ộ ấ ườ ậ
C. Bài th th t ngôn bát cú Đng lu t ch có 7 câu thơ ấ ườ ậ ỉ ơ
D. Đem đn cho bài th th t ngôn bát cú Đng lu t m t máu s c hi n đi, m i mế ơ ấ ườ ậ ộ ắ ệ ạ ớ ẻ
Câu 4. Câu th nào th hi n rõ nét t t ng m t nhà Nho chân chính?ơ ể ệ ư ưở ộ
A. Công danh đã đc h p v nhàn,ượ ợ ề
B. Lành d âu chi th ng i khen.ữ ế ợ
C. Thuy n ch yên hà n ng v y then.ề ở ặ ạ
D. Bui có m t lòng trung li n hi uộ ễ ế
Câu 5. Xác đnh hoàn c nh c a Nguy n Trãi trong bài thị ả ủ ễ ơ
A. nỞ ẩ
B. Ngh h uỉ ư
C. Vi hành
D. Ngh ng i gi a nh ng cu c hành quânỉ ơ ữ ữ ộ
Câu 6. Hai câu th “Công danh đã đc h p v nhàn/Lành d âu chi th ng i khen” có thơ ượ ợ ề ữ ế ợ ể
hi uể
A. Tác gi đã tr n v n v i ch công danh nên gi đây ch n l i s ng nhàn và không màngả ọ ẹ ớ ữ ờ ọ ố ố
đn th phi n i th t cế ị ơ ế ụ
B. Tác gi đã có công danh và gi đây đã đn lúc h ng th m c mi ng đi khen chêả ờ ế ưở ụ ặ ệ ờ
C. Công danh đã l p xong nh ng tác gi không th thanh nhàn tr c mi ng đi khen chêậ ư ả ể ướ ệ ờ
D. Ng i đi ng ng m tr c công danh mà tác gi đt đcườ ờ ưỡ ộ ướ ả ạ ượ
Câu 7. Nh n xét hình nh thiên nhiên trong hai câu th : “Ao c n v t bèo c y mu ng/Trìậ ả ơ ạ ớ ấ ố
thanh phát c ng sen”ỏ ươ
A. Là hình nh dân dã, m c m c hi m khi xu t hi n trong th Đng nh ng l i có trong thả ộ ạ ế ấ ệ ơ ườ ư ạ ơ
Nguy n Trãiễ
B. Là hình nh c l quen thu c, th ng xuyên xu t hi n trong th Đngả ướ ệ ộ ườ ấ ệ ơ ườ
C. Là hình nh cao sang, l ng l y, đôi khi xu t hi n trong th Đngả ộ ẫ ấ ệ ơ ườ
D. Là hình nh t m th ng, th p kém hi m khi xu t hi n trong th Đngả ầ ườ ấ ế ấ ệ ơ ườ
Tr l i câu h i/ Th c hi n yêu c u:ả ờ ỏ ự ệ ầ
Câu 8. Anh/Ch hi u hai câu th : “ Kho thu phong nguy t đy qua nóc/Thuy n ch yên hàị ể ơ ệ ầ ề ở
n ng v y then” th hi n đi u gì?ặ ạ ể ệ ề
Câu 9. Hai câu k t cho ta hi u gì v t m lòng c a nhân v t tr tình?ế ể ề ấ ủ ậ ữ
Câu 10. Vi t 5 – 7 câu v v đp c a nh ng câu l c ngôn trong bài th .ế ề ẻ ẹ ủ ữ ụ ơ
PH N II. VI T (4.0 đi m)Ầ Ế ể
Vi t văn b n ngh lu n v v n đ: ế ả ị ậ ề ấ ề C m thông và chia sả ẻ
Đ s 3ề ố
PH N I. ĐC HI U (6,0 đi m)Ầ Ọ Ể ể
Đc văn b n sau:ọ ả
Cánh đng lúa chín lóe vàng d i m t tr i bu i tr a. T ng ch , th a ru ng nào đã g tồ ướ ặ ờ ổ ư ừ ỗ ở ử ộ ặ
r i, g c r l p lánh nh dát b c. Phía xa, làng m c chân tr i rung đng trong ánh n ng.ồ ố ạ ấ ư ạ ạ ở ờ ộ ắ
Tân n m trên th m c , nhìn lên. Qua khe lá lung lay, chàng th y tr i xanh trong và mát. Mùiằ ả ỏ ấ ờ
c và mùi lúa th m b c lên xung quanh, Tân c m th y cái sung s ng c a m t ng i làmỏ ơ ố ả ấ ướ ủ ộ ườ
xong công vi c. Chàng th y vui v , m t m i tình n y n gi a tâm h n Tân v i nh ng ng iệ ấ ẻ ộ ố ả ở ữ ồ ớ ữ ườ
th g t gi n d và m c m c chung quanh chàng.ợ ặ ả ị ộ ạ
H làm vi c xong cũng vui v , sung s ng tuy nh ng lúa g t không ph i là c a h . Tân cũngọ ệ ẻ ướ ữ ặ ả ủ ọ
v y, chàng bi t r ng nh ng bó lúa kia đem bán đi thì có l không đ ti n tr công ng i làm.ậ ế ằ ữ ẽ ủ ề ả ườ
Song nh ng bông lúa y đi v i Tân quý l m và nh có m t ý nghĩa thiêng liêng, đy là k tữ ấ ố ớ ắ ư ộ ấ ế
qu c a c m t năm làm l ng khó nh c và v t v .ả ủ ả ộ ụ ọ ấ ả
Tân nhìn xu ng đi, ng m nghía nh ng d i mây tr ng l ng th ng phía xa. T khi tr vố ồ ắ ữ ả ắ ữ ữ ở ừ ở ề
quê, chàng quen nhìn xét nh ng đám mây mà tr c kia t nh chàng không bao gi đ ý đn.ữ ướ ở ỉ ờ ể ế
Tân nh l i t t c quãng đi niên thi u c a mình đã qua t nh thành. Ngay t khi còn nhớ ạ ấ ả ờ ế ủ ở ỉ ừ ỏ
tu i, cha m chàng đã g i chàng nhà ông chú làm vi c trên Hà N i. Nhà chàng cũng khôngổ ẹ ở ở ệ ộ
l y gì làm giàu có, nh ng cũng vào b c nh t nhì trong làng. Quanh năm cày c y m i m uấ ư ậ ấ ấ ươ ẫ
ru ng ven đi và chăm bón m y n ng chè, s n, cũng th a đ chi d ng trong nhà.ộ ở ồ ấ ươ ắ ừ ủ ụ
Cũng nh t t c nh ng nhà giàu khác trong làng, cái hy v ng c a cha m Tân là cho chàngư ấ ả ữ ở ọ ủ ẹ
đi h c đ tr nên th y thông hay th y ký... Mà lúc b y gi , chí nguy n c a Tân cũng ch cóọ ể ở ầ ầ ấ ờ ệ ủ ỉ
th , chàng h t s c chăm h c nên năm m i tám tu i đã đt đc cái hy v ng c a gia đình.ế ế ứ ọ ườ ổ ạ ượ ọ ủ
Tân m m c i khi nghĩ đn cái tâm tr ng c a mình lúc m i đi làm; nghĩ đn cái anh chàngỉ ườ ế ạ ủ ớ ế
lúc nào cũng ăn b n ch i chu t nh m t cô gái, lúc nào cũng nghĩ đn cái quan tr ng c aậ ả ố ư ộ ế ọ ủ
mình. Hình nh m i c ch c a th y ký tr tu i đu có nh h ng đn m i ng i.ư ỗ ử ỉ ủ ầ ẻ ổ ề ả ưở ế ọ ườ
Khi có n n kinh t , chàng m t vi c. Cái chán n n c a Tân và c a cha m chàng lúc b y giạ ế ấ ệ ả ủ ủ ẹ ấ ờ
th c đn c c đi m. Cha chàng bu n r u t tr n. Còn chàng c lang thang Hà N i m yự ế ự ể ồ ầ ừ ầ ứ ở ộ ấ
tháng tr i, s ng cái đi v t v ng c a anh th t nghi p. Chàng đã bi t cái th t v ng c aờ ố ờ ấ ưở ủ ấ ệ ế ấ ọ ủ
nh ng lúc đi ch , cái kh s c a nh ng đêm không có ch tr , vì trong lúc y nhà quê cóữ ợ ờ ổ ở ủ ữ ỗ ọ ấ ở
mình bà m trông nom ru ng n ng không xu , và giá thóc h n, nên không có ti n g i choẹ ộ ươ ể ơ ề ử
chàng.
Nh ng m t hôm rét m t, m t ý nghĩ b ng n y ra trong trí, n u đây không đ s ng, t i saoư ộ ướ ộ ỗ ả ế ở ủ ố ạ
không tr v quê s ng cái đi gi n d c a ng i làm ru ng?ở ề ố ờ ả ị ủ ườ ộ
Th là hôm sau, Tân xách khăn gói v . R i t đy chàng hoàn toàn là m t ng i nhà quê dế ề ồ ừ ấ ộ ườ ễ
dãi. M i đu Tân cũng th y nhi u s thi u th n kh s . Nh ng d n d n chàng nghi m raớ ầ ấ ề ự ế ố ổ ở ư ầ ầ ệ
r ng nh ng cái thi u th n đó, không ph i là nh ng cái c n dùng cho cu c đi, mà là nh ngằ ữ ế ố ả ữ ầ ộ ờ ữ
cái th a. S c n dùng là ăn v i m c, chàng đã có đ. D n d n chàng m i th y cái đi chàngừ ự ầ ớ ặ ủ ầ ầ ớ ấ ờ
s ng tr c t nh thành là m t cu c đi ph c t p và vô v , không có nghĩa lý gì. Ch vi c cóố ướ ở ỉ ộ ộ ờ ứ ạ ị ỉ ệ
ăn theo m i ng i, nghĩ ng i theo m i ng i, và đi tìm cái vui ch c lát trong nh ng cu cở ọ ườ ợ ọ ườ ố ữ ộ
hành l c đ mua l y cái chán n n v sau.ạ ể ấ ả ề
Tân ti c h i th a nh không s ng thôn quê đ đc g n gũi v i c nh v t. Chàng thíchế ồ ủ ỏ ố ở ể ượ ầ ớ ả ậ
s ng bên c nh nh ng ng i nhà quê ch t phác và m c m c. B y gi chàng m i bi t đn tr iố ạ ữ ườ ấ ộ ạ ấ ờ ớ ế ế ờ
đt, đn th i ti t, đn s thay đi c a mùa n sang mùa kia. M t c n gió hay m t cái m mấ ế ờ ế ế ự ổ ủ ọ ộ ơ ộ ầ
c non, đi v i chàng đu có ý nghĩa riêng.ỏ ố ớ ề
Tân không d ng d ng nh tr c v i nh ng cái chung quanh mình. Tâm h n chàng có liên l cử ư ư ướ ớ ữ ồ ạ
và rung đng cùng v i c nh v t. Chàng có cái c m giác r ng mình s ng...ộ ớ ả ậ ả ằ ố
Bu i chi u, th a ru ng c a Tân đã g t xong. C m t cánh đng ch còn tr cu ng r . B nổ ề ử ộ ủ ặ ả ộ ồ ỉ ơ ố ạ ọ
th g t đu thu x p li m hái đ tr v . Trên con đng vào làng, các l c đi n gánh nh ngợ ặ ề ế ề ể ở ề ườ ự ề ữ
gánh lúa vàng n ng trĩu. M t tr i đã x phía bên kia đi. d i thung lũng, s ng mù l nhặ ặ ờ ế ồ Ở ướ ươ ạ
tr ng xóa lan ra l n v i làn khói t a xung quanh các làng. C bên đng đi đã t. "Vắ ẫ ớ ỏ ở ỏ ườ ướ ề
phía xa, có ng n l a c a ai đt trên s n r ng núi m chân tr i. Tân v i b n th b cọ ử ủ ố ườ ặ ờ ở ờ ớ ọ ợ ướ
đu tr v nhà, ai n y yên l ng không nói gì, nh cùng kính tr ng cái th i kh c c a m tề ở ề ấ ặ ư ọ ờ ắ ủ ộ
ngày tàn. Trong cái th i kh c này, Tân nh th y c nh v t đu có m t tâm h n, mà l p s ngờ ắ ư ấ ả ậ ề ộ ồ ớ ươ
mù kia là tâm h n c a đt màu, đã nuôi h t thóc c n cho s s ng c a loài ng i.ồ ủ ấ ạ ầ ự ố ủ ườ
Khi vào đn con đng khu t khúc trong làng, tr i nhá nhem t i. Qua hàng rào cây, Tân th yế ườ ấ ờ ố ấ
l p lánh đèn sân các nhà, ti ng néo đp lúa trên c i đá, ti ng h t thóc b n vào nia cót nhấ ở ế ậ ố ế ạ ắ ư
m a rào. Đâu đâu cũng th y ti ng c i nói vui v , c nh đêm trong làng thôn quê v n yênư ấ ế ườ ẻ ả ẫ
l ng âm th m thì chi u nay ho t đng vô cùng. Mùi lúa th m v ng l i trong các b i câyặ ầ ề ạ ộ ơ ươ ạ ụ
hòa l n v i mùi đm m c a phân c , b c lên kh p c .ẫ ớ ầ ấ ủ ỏ ố ắ ả
V đn sân nhà, m i ng i ăn xong l i b t đu làm vi c. Đàn bà v a đp lúa v a hát, cònề ế ọ ườ ạ ắ ầ ệ ừ ậ ừ
b n th hái ng i quây qu n bên chi c đèn con nói chuy n. Ai cũng c i đùa t nhiên. H đãọ ợ ồ ầ ế ệ ườ ự ọ
t n tâm làm vi c su t ngày. Nh ng l m lúa vàng s m đem đn cho h cái vui c a ngàyậ ệ ố ữ ượ ẫ ế ọ ủ
đc mùa, cái hình nh c a s no m trong đi.ượ ả ủ ự ấ ờ