Trắc nghiệm: "Biệt dược" chống gian lận thi cử

Trắc nghiệm: "Biệt dược" chống gian lận thi cử

Trắc nghiệm theo nghĩa rộng là một hoạt động để đo lường năng lực của các đối

tượng nào đó, nhằm mục đích xác định. Người ta thường gọi loại trắc nghiệm mà

trong đó đề thi thường gồm nhiều câu hỏi, mỗi câu nêu ra một vấn đề cùng với

những thông tin cần thiết, sao cho thí sinh phải trả lời vắn tắt cho từng câu là trắc

nghiệm khách quan (TNKQ).

Thực hiện lộ trình đổi mới kỳ thi tốt nghiệp THPT và kỳ thi tuyển sinh vào ĐH-

CĐ, Bộ GD-ĐT chủ trương thi trắc nghiệm khách quan đối với môn Ngoại ngữ

trong kỳ thi tốt nghiệp THPT và kỳ thi vào ĐH-CĐ từ năm 2006.

Đây là vấn đề đang được dư luận và học sinh đặc biệt quan tâm. Chúng tôi đã

phỏng vấn TS Nguyễn An Ninh - Cục trưởng Cục Khảo thí và Kiểm định chất

lượng giáo dục...

* Xin ông nói rõ về loại đề thi trắc nghiệm?

- Thi trắc nghiệm phải hiểu chính xác là trắc nghiệm khách quan (objective test)

nhưng do thói quen lâu nay vẫn gọi tắt là trắc nghiệm. Thi trắc nghiệm đã ra đời

100 năm.

Trong TNKQ, kiểu câu hỏi phổ biến là câu trắc nghiệm nhiều lựa chọn (multiple

choise questions - gọi tắt là MCQ). MCQ có 2 phần: phần đầu gọi là phần dẫn

(hay câu dẫn), nêu ra vấn đề, cung cấp thông tin cần thiết hoặc nêu một câu hỏi;

phần sau là các phương án chọn để trả lời, thường được đánh dấu bằng các chữ

cái A, B, C, D.

Ông Nguyễn An Ninh: "Hiện nay, phần mềm tin học cho phép xáo trộn từ một

đề thi gốc thành rất nhiều phiên bản có nội dung giống nhau nhưng thứ tự câu

hỏi khác nhau, như vậy các thí sinh ngồi cạnh nhau sẽ không thể "tham khảo" bài

làm của nhau".

* Ông cho biết cụ thể hình thức ra đề thi?

- Tất cả các câu hỏi của đề thi được ra hoàn toàn dưới hình thi trắc nghiệm. Loại

câu trắc nghiệm dùng trong đề thi là câu trắc nghiệm nhiều lựa chọn (có 4 lựa

chọn A, B, C, D).

Các câu hỏi đồng nhất về hình thức và điểm số, điều này thuận lợi cho việc chấm

và tính điểm bằng máy. Thời gian làm bài thi tốt nghiệp THPT 45 phút với

khoảng 50 câu trắc nghiệm. Thời gian làm bài thi ĐH-CĐ 90 phút với khoảng 70

đến 100 câu trắc nghiệm.

* Muốn thực hiện một kỳ thi trắc nghiệm phải có ngân hàng câu hỏi. Xin

ông cho biết việc chuẩn bị ngân hàng câu hỏi như thế nào?

- Tất nhiên chúng tôi đã phải chuẩn bị đầy đủ ngân hàng câu hỏi. Đề thi trắc

nghiệm gồm nhiều câu hỏi, được lấy ra ngẫu nhiên, theo những yêu cầu nhất

định từ ngân hàng câu hỏi trắc nghiệm. Ngân hàng này được "xây dựng" quanh

năm, do đó có thể gia công những câu trắc nghiệm có độ chính xác cao và có thể

xác định các đặc trưng của câu hỏi như độ khó, độ dễ trước khi làm đề.

* Nếu có dấu hiệu đánh dấu bài trên bài thi trắc nghiệm, máy quét chấm thi

có thể phát hiện được không?

Trắc nghiệm là phương pháp hiệu quả nhất để chống gian lận trong thi cử vì đề

thi gồm rất nhiều câu hỏi nên có thể tránh được sự "rò rỉ" thông tin trong lúc làm

đề hoặc coi thi.

Khi chấm thi, các bài thi được quét bằng máy chấm với tốc độ 5.000-10.000

bài/giờ, không ai có thể thực hiện được hành vi gian lận dưới sự giám sát trực

tiếp, tại chỗ của hội đồng thi.

Song điều quan trọng hơn cả là bằng phương pháp trắc nghiệm, năng lực của thí

sinh được đánh giá chính xác do đề thi có nhiều câu hỏi, có thể rải khắp nội dung

môn học, cho phép kiểm tra một cách có hệ thống và toàn diện kiến thức và kỹ

năng ở nhiều cấp độ. Đặc biệt, tránh được việc học tủ, dạy tủ.

- Bài thi trắc nghiệm được chấm tự động trên máy quét quang học nên cùng với

đề thi in sẵn, thí sinh được phát một phiếu trả lời trắc nghiệm. Khi làm từng câu

trắc nghiệm, thí sinh chọn phương án đúng nhất (A hoặc B, C, D) và phải làm

động tác "tô đen" - tức là dùng bút chì đen loại mềm (2B, 6B) tô kín ô tròn tương

ứng với một trong các chữ cái. Tô kín cả ô thật đậm để máy chấm có thể ghi

nhận được.

Trong trường hợp tô nhầm hoặc muốn thay đổi câu trả lời, thí sinh phải dùng tẩy

xóa thật sạch ô cũ và tô kín các ô khác (nếu tẩy không sạch máy tính sẽ xem như

có 2 ô được tô đen, câu đó sẽ không được chấm điểm). Nếu thí sinh trả lời ngay

trên đề thi hoặc giấy nháp thì coi như không hợp lệ, toàn bộ bài làm sẽ không

được chấm.

* Theo ông, trắc nghiệm có phải là phương pháp tốt nhất trong việc đánh

giá năng lực thực của học sinh?

- Cần khẳng định ngay trong thi cử, mỗi phương pháp đều có ưu điểm, nhược

điểm nhất định. Tùy theo mục đích, yêu cầu đặt ra mà người ta lựa chọn phương

pháp có nhiều ưu điểm hơn. Ví dụ, kỳ thi tốt nghiệp THPT hay kỳ thi tuyển sinh

vào ĐH-CĐ có rất đông thí sinh, đòi hỏi phải giải quyết tốt các yêu cầu:

1. Có đủ thời gian để ra đề chính xác và đề thi cho phép tránh may rủi vì trúng

tủ, trật tủ;

2. Tổ chức thi nhanh gọn;

3. Chống gian lận;

4. Chấm bài dễ dàng, nhanh chóng, điểm số chính xác, bảo đảm khách quan,

công bằng;

5. Đánh giá đúng năng lực thí sinh.

Với những yêu cầu này, thi trắc nghiệm có những ưu điểm vượt trội so với thi tự

luận. Ngoài ra, với hình thức thi trắc nghiệm, thời gian làm bài của thí sinh có

thể rút ngắn chỉ bằng 1/3 hay một nửa thời gian thi tự luận.