Bài giảng Phương pháp luận thiết kế kiến trúc: Chuyên đề 2 - TS. KTS. Khuất Tân Hưng

Trong lĩnh vực kiến trúc, việc tạo dựng không gian không chỉ là sự sắp đặt vật liệu mà còn là quá trình biểu đạt tư tưởng thẩm mỹ sâu sắc. Sự đa dạng về hình thức kiến trúc là một thực tế hiển nhiên qua các thời đại và nền văn hóa, tuy nhiên, điều làm nên giá trị bền vững của các công trình thường nằm ở "tính thống nhất" ẩn chứa bên trong. Chuyên đề này khám phá tầm quan trọng của việc hài hòa các yếu tố khác biệt để tạo ra một tổng thể mạch lạc và có ý nghĩa. Mục tiêu là phân tích các quy luật cơ bản chi phối sự cân bằng giữa thống nhất và đa dạng, từ đó cung cấp một cái nhìn sâu sắc về cách các nhà kiến trúc sư đạt được sự hài hòa trong các tác phẩm của mình, bất kể phong cách hay bối cảnh.

Sinh viên ngành kiến trúc, kiến trúc sư thực hành, nhà nghiên cứu và giảng viên kiến trúc, cũng như những ai quan tâm đến lý thuyết và nguyên lý thiết kế.

Chuyên đề này đi sâu vào khái niệm cốt lõi về "tính thống nhất trong sự đa dạng của hình thức kiến trúc", một nguyên lý thẩm mỹ và kỹ thuật nền tảng chi phối thiết kế kiến trúc. Tài liệu hệ thống hóa các quy luật chính giúp các công trình kiến trúc đạt được sự hài hòa và mạch lạc dù mang nhiều hình thái biểu đạt khác nhau. Cụ thể, nó trình bày chi tiết về quy luật chủ yếu và thứ yếu, chỉ ra cách các yếu tố chính và phụ tương tác để tạo điểm nhấn và hỗ trợ tổng thể; quy luật cân bằng và ổn định, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phân bổ trọng lượng thị giác và cấu trúc để đảm bảo sự vững chãi và hài hòa; và quy luật tương phản và vi biến, khám phá cách sự đối lập và những thay đổi tinh tế được sử dụng để tạo ra sự thú vị và chiều sâu mà không phá vỡ tính toàn vẹn. Ngoài ra, tài liệu còn đề cập đến quy luật nhịp điệu, giải thích cách lặp lại và tuần tự các yếu tố mang lại cảm giác chuyển động và kết nối, cùng với quy luật liên hệ và phân cách, định hình mối quan hệ giữa các không gian và khối tích. Thông qua việc phân tích những quy luật này, chuyên đề cung cấp một khung lý thuyết vững chắc cho việc đánh giá và sáng tạo kiến trúc. Nó có giá trị ứng dụng cao, giúp các nhà thiết kế định hình không gian một cách có ý thức, đảm bảo rằng mỗi công trình không chỉ độc đáo mà còn tích hợp một cách hài hòa vào môi trường xung quanh, mang lại trải nghiệm thẩm mỹ và chức năng tối ưu. Những hiểu biết này cũng có ý nghĩa quan trọng đối với nghiên cứu lịch sử kiến trúc và phê bình, cho phép phân tích sâu sắc hơn về thành công của các tác phẩm vĩ đại.