Bài giảng Thiết kế đánh giá xét nghiệm - Đỗ Văn Dũng

Tài liệu này cung cấp một cái nhìn tổng quan về các nguyên tắc và phương pháp thiết kế nghiên cứu để đánh giá xét nghiệm y học. Nó nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đánh giá khoa học nhằm đảm bảo độ tin cậy và hiệu quả của các xét nghiệm trong thực hành lâm sàng.

Tài liệu này hướng đến các nhà khoa học y sinh, nghiên cứu viên lâm sàng, sinh viên y khoa, bác sĩ, và những người làm công tác y tế cộng đồng quan tâm đến phương pháp luận và thiết kế nghiên cứu trong đánh giá xét nghiệm chẩn đoán và sàng lọc.

Tài liệu đi sâu vào các khía cạnh cần thiết để đánh giá một xét nghiệm y học, từ mục đích sử dụng (sàng lọc yếu tố nguy cơ hoặc bệnh, chẩn đoán bệnh, ước lượng tiên lượng) đến các tiêu chí đánh giá toàn diện. Nó trình bày chi tiết về các loại hình nghiên cứu phù hợp, bao gồm nghiên cứu quan sát (cắt ngang, bệnh chứng, đoàn hệ) và thử nghiệm lâm sàng ngẫu nhiên có đối chứng (RCT), cùng với các phương pháp thống kê tương ứng như độ nhạy, độ đặc hiệu, giá trị tiên đoán dương/âm, tỉ số khả dĩ, hệ số Kappa, đường cong ROC và chỉ số phân loại lại ròng (NRI). Tài liệu cũng thảo luận về các yếu tố ảnh hưởng đến độ hữu dụng của xét nghiệm, như tính lập lại, tính khả thi và tác động lên quyết định lâm sàng cũng như kết cục của bệnh nhân. Đặc biệt, nó phân tích các vấn đề và sai lệch thường gặp trong quá trình đánh giá, như phổ bệnh, sai lệch tiêu chuẩn vàng (incorporation bias), sai lệch thời gian dẫn đầu (lead-time bias) và sai lệch thời gian kéo dài (length-time bias). Cuối cùng, tài liệu nhấn mạnh việc xem xét chi phí, rủi ro và lợi ích tổng thể của xét nghiệm để đưa ra quyết định hợp lý trong y học.